I GSK 1977/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał skargę kasacyjną Ministra Funduszy i Polityki Regionalnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Warszawie. Sprawa dotyczyła odpowiedzialności solidarnej A. F., prezesa zarządu spółki, za zwrot odsetek od dofinansowania z budżetu Unii Europejskiej. Organ administracji (Minister Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej) orzekł o odpowiedzialności A. F. na podstawie art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej (o.p.), powołując się na bezskuteczną egzekucję wobec spółki oraz fakt, że spółka nie złożyła wniosku o ogłoszenie upadłości w terminie. WSA uchylił decyzję organu, wskazując na naruszenie przepisów postępowania, w szczególności na niezbadanie przez organy przesłanki niewypłacalności spółki wynikającej z art. 11 ust. 2 Prawa upadłościowego (Pr.u.) oraz błędne zastosowanie przepisu dodanego później. NSA uznał skargę kasacyjną organu za zasadną, podzielając zarzuty naruszenia prawa materialnego, w tym art. 116 § 1 o.p. oraz art. 10 i art. 11 ust. 1 Pr.u. Sąd kasacyjny podkreślił, że błędne jest stanowisko WSA, iż do ogłoszenia upadłości konieczna jest wielość wierzycieli lub zobowiązań. NSA wskazał, że taka interpretacja prowadziłaby do nierównego traktowania członków zarządu i osłabiałaby gwarancyjną funkcję odpowiedzialności osób trzecich. Podkreślono, że istnienie tylko jednego wierzyciela lub jednego zobowiązania nie stanowi przeszkody do złożenia wniosku o upadłość. W związku z tym NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, nakazując WSA uwzględnienie przedstawionej wykładni przepisów.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów Prawa upadłościowego dotyczących niewypłacalności oraz odpowiedzialności członków zarządu za długi publiczne, zwłaszcza w kontekście spółek z jednym wierzycielem.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji odpowiedzialności za dług publiczny i może wymagać uwzględnienia specyfiki poszczególnych przypadków.
Zagadnienia prawne (2)
Czy spółka posiadająca tylko jednego wierzyciela lub jedno zobowiązanie może być uznana za niewypłacalną w rozumieniu Prawa upadłościowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, spółka posiadająca tylko jednego wierzyciela lub jedno zobowiązanie może być uznana za niewypłacalną w rozumieniu Prawa upadłościowego, a brak złożenia wniosku o upadłość w takiej sytuacji może prowadzić do odpowiedzialności członka zarządu na podstawie art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej.
Uzasadnienie
NSA uznał, że interpretacja WSA, zgodnie z którą do ogłoszenia upadłości konieczna jest wielość wierzycieli lub zobowiązań, jest błędna. Taka wykładnia prowadziłaby do nierównego traktowania członków zarządu i osłabiałaby funkcję gwarancyjną odpowiedzialności osób trzecich. Istnienie tylko jednego wierzyciela nie stanowi przeszkody do złożenia wniosku o upadłość.
Czy organ administracji prawidłowo ustalił termin, w którym należało złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości spółki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Należy ponownie ocenić, czy organ prawidłowo ustalił "właściwy czas zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości" z perspektywy sytuacji istniejącej w okresie, kiedy skarżący był członkiem zarządu, a nie ex post.
Uzasadnienie
NSA wskazał, że ocena właściwego czasu na złożenie wniosku o upadłość powinna być dokonana z uwzględnieniem stanu niewypłacalności w tym terminie, a nie na podstawie późniejszych zdarzeń.
Przepisy (8)
Główne
o.p. art. 116 § 1
Ordynacja podatkowa
Odpowiedzialność osoby trzeciej za zaległości podatkowe spółki kapitałowej powstaje m.in. w przypadku bezskuteczności egzekucji. Niezłożenie wniosku o ogłoszenie upadłości w terminie jest przesłanką tej odpowiedzialności.
Pomocnicze
Pr.u. art. 10
Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe
Definiuje dłużnika, wobec którego ogłasza się upadłość.
Pr.u. art. 11 § 1
Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe
Definiuje niewypłacalność jako utratę zdolności do wykonywania wymagalnych zobowiązań pieniężnych.
Pr.u. art. 21 § 1
Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe
Określa termin, w którym należy złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przesłanki uchylenia decyzji przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.
p.p.s.a. art. 185 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie o uchyleniu wyroku i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania.
p.p.s.a. art. 207 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasady zasądzania kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Błędna wykładnia przez WSA art. 11 ust. 1 Prawa upadłościowego, polegająca na przyjęciu, że do ogłoszenia upadłości konieczna jest wielość wierzycieli lub zobowiązań. • Niewłaściwe zastosowanie przez WSA przepisu art. 11 ust. 5 Pr.u., który wszedł w życie po dacie, w której należało złożyć wniosek o upadłość.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 21 ust. 1 i 2 Pr.u. przez WSA został uznany za nietrafny.
Godne uwagi sformułowania
Nie można podzielić poglądu zaprezentowanego przez WSA o braku podstaw do ogłoszenia upadłości w sytuacji gdy spółka ma tylko jedno zobowiązanie lub jednego wierzyciela. • Uznanie słuszności stanowiska Sądu I instancji oznaczałoby, że w uprzywilejowanej pozycji są członkowie zarządu tych spółek, które miałyby tylko jedno zobowiązanie lub tylko jednego wierzyciela. • Okoliczność istnienia tylko jednego wierzyciela spółki (a także jednego zobowiązania) nie pozbawia możliwości złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości.
Skład orzekający
Joanna Wegner
przewodniczący
Joanna Salachna
sprawozdawca
Grzegorz Dudar
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa upadłościowego dotyczących niewypłacalności oraz odpowiedzialności członków zarządu za długi publiczne, zwłaszcza w kontekście spółek z jednym wierzycielem."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji odpowiedzialności za dług publiczny i może wymagać uwzględnienia specyfiki poszczególnych przypadków.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia odpowiedzialności członków zarządu za długi spółki, co jest częstym problemem w praktyce. Wykładnia NSA w kwestii niewypłacalności spółki z jednym wierzycielem ma istotne znaczenie praktyczne.
“Czy brak wniosku o upadłość spółki z jednym wierzycielem zawsze oznacza odpowiedzialność zarządu za długi?”
Sektor
finanse publiczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.