I GSK 127/08
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną w sprawie dotyczącej uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe z powodu nieautentycznego świadectwa pochodzenia towaru. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wcześniej oddalił skargę importera, utrzymując w mocy decyzję Dyrektora Izby Celnej. Sprawa wywodziła się z decyzji Naczelnika Urzędu Celnego, który uznał zgłoszenie celne za nieprawidłowe, ponieważ świadectwo pochodzenia zostało zakwestionowane przez władze celne kraju pochodzenia. W konsekwencji organ celny określił wysokość długu celnego i wezwał importera do uiszczenia należności oraz odsetek wyrównawczych. Sąd pierwszej instancji uznał, że organy celne prawidłowo ustaliły stan faktyczny, a możliwość zastosowania właściwej stawki celnej zależy od poprawności dowodu pochodzenia. Podkreślono, że dokumenty te podlegają kontroli, a polskie organy celne nie muszą przypisywać mocy wiążącej informacjom z zagranicznych organów, ani też przenosić na nie części swoich kompetencji. Sąd I instancji uznał, że pismo z zagranicznego organu nie ma mocy wiążącej w sensie rozstrzygania sprawy, ale może być przedmiotem oceny i dodatkowej weryfikacji. Stwierdzono, że polskie organy celne mogą dopuszczać jako dowody wszystko, co przyczynia się do wyjaśnienia sprawy, a obowiązek udowodnienia pochodzenia spoczywa na importerze. Sąd uznał również, że nie doszło do naruszenia art. 192 Ordynacji podatkowej, gdyż postępowanie nie było prowadzone przez zagraniczne służby administracyjne. Obowiązek uiszczenia odsetek wyrównawczych został uznany za zasadny, gdyż wynikał z zarejestrowania długu celnego na podstawie nieprawidłowych danych, a strona nie wykazała szczególnych okoliczności uzasadniających zwolnienie. Naczelny Sąd Administracyjny w swojej skardze kasacyjnej zarzucił naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym niezgodność przepisów rozporządzeń z Konstytucją RP. NSA oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko Sądu I instancji. Sąd podkreślił, że wykładnia § 20a rozporządzenia z dnia 15 października 1997 r. jest zgodna z upoważnieniem ustawowym i Konstytucją RP. Weryfikacja autentyczności świadectwa pochodzenia przez polskie organy celne, nawet poprzez zapytanie do zagranicznego podmiotu, nie stanowi przeniesienia kompetencji ani odrębnego postępowania. Pismo z zagranicznego organu jest dowodem podlegającym ocenie na zasadach ogólnych. NSA odrzucił zarzuty dotyczące naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, wskazując na spełnienie wymogów art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej i jednolitość postępowania celnego. Sąd uznał również, że przepisy dotyczące odsetek wyrównawczych zostały zastosowane prawidłowo, zgodnie z nowelizacją Kodeksu celnego. Odnosząc się do zarzutów konstytucyjnych, NSA stwierdził, że cło nie jest podatkiem w rozumieniu art. 217 Konstytucji RP, a przepisy Taryfy celnej są zgodne z wytycznymi zawartymi w Kodeksie celnym i art. 92 ust. 1 Konstytucji RP. Nie stwierdzono naruszenia prawa wspólnotowego, gdyż zgłoszenie celne miało miejsce przed akcesją Polski do UE.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalanie zasad weryfikacji autentyczności świadectw pochodzenia przez organy celne, obowiązki importera w zakresie dokumentowania pochodzenia towarów, interpretacja przepisów celnych i konstytucyjnych dotyczących stawek celnych i odsetek wyrównawczych.
Orzeczenie dotyczy stanu prawnego sprzed akcesji Polski do UE w zakresie prawa wspólnotowego. Interpretacja przepisów celnych może ewoluować.
Zagadnienia prawne (4)
Czy polskie organy celne mogą samodzielnie weryfikować autentyczność świadectwa pochodzenia towaru, nawet jeśli zostało ono wystawione przez organ państwa trzeciego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, polskie organy celne mają prawo weryfikować autentyczność świadectwa pochodzenia towaru, a pismo z zagranicznego organu stanowi dowód podlegający ocenie na zasadach ogólnych, nie mając mocy wiążącej w sensie rozstrzygania sprawy.
Uzasadnienie
NSA uznał, że § 20a rozporządzenia RM z 15.10.1997 r. pozwala na weryfikację świadectwa pochodzenia przez polskie organy celne, a pismo z zagranicznego organu jest dowodem podlegającym ocenie, a nie rozstrzygnięciem sprawy. Nie jest to przeniesienie kompetencji ani odrębne postępowanie.
Czy w przypadku wątpliwości co do autentyczności świadectwa pochodzenia, polski organ celny ma obowiązek wszcząć odrębne postępowanie administracyjne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, czynności sprawdzające autentyczność świadectwa pochodzenia w ramach postępowania celnego nie wymagają wydania postanowienia o wszczęciu odrębnego postępowania.
Uzasadnienie
Postępowanie celne jest jednolite, a czynności sprawdzające autentyczność świadectwa pochodzenia są traktowane jako czynności dowodowe w ramach tego jednego postępowania, a nie jako odrębne postępowanie administracyjne.
Czy przepisy Taryfy celnej dotyczące stawek celnych autonomicznych i podwyższonych o 100% są zgodne z Konstytucją RP, w szczególności z art. 217 i art. 92 ust. 1?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przepisy Taryfy celnej są zgodne z Konstytucją RP, ponieważ cło nie jest podatkiem w rozumieniu art. 217, a przepisy te zostały wydane na podstawie upoważnienia ustawowego zgodnego z art. 92 ust. 1.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że cło nie jest podatkiem, a Taryfa celna została wydana na podstawie upoważnienia ustawowego zgodnego z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP, określającego wytyczne dotyczące pochodzenia towarów.
Czy w przypadku nieprawidłowego zgłoszenia celnego z powodu nieautentycznego świadectwa pochodzenia, importer jest zobowiązany do zapłaty odsetek wyrównawczych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli importer nie udowodni, że nieprawidłowość wynikała z przyczyn niezawinionych, jest zobowiązany do zapłaty odsetek wyrównawczych.
Uzasadnienie
NSA potwierdził, że obowiązek zapłaty odsetek wyrównawczych wynika z zarejestrowania długu celnego na podstawie nieprawidłowych danych, a ciężar udowodnienia szczególnych okoliczności uzasadniających odstąpienie od pobrania odsetek spoczywa na dłużniku.
Przepisy (71)
Główne
u.o.p. art. 121
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
u.o.p. art. 123 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
u.o.p. art. 165 § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
u.o.p. art. 165 § 4
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
u.o.p. art. 180 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
u.o.p. art. 192
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
u.o.p. art. 200 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
k.c. art. 17
Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny
k.c. art. 19 § 1
Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny
k.c. art. 19 § 2
Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny
k.c. art. 19 § 3
Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny
k.c. art. 65 § 3
Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny
k.c. art. 65 § 4
Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny
k.c. art. 65 § 7
Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny
k.c. art. 69
Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny
k.c. art. 83 § 1
Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny
k.c. art. 83 § 2
Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny
k.c. art. 83 § 3
Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny
k.c. art. 222 § 4
Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny
k.c. art. 262
Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny
Dz.U. 2003 nr 120 poz. 1122 art. 3 § 2
Ustawa z dnia 23 kwietnia 2003 r. o zmianie ustawy - Kodeks celny oraz o zmianie ustawy o Służbie Celnej
Dz.U. 2003 nr 120 poz. 1122 art. 4
Ustawa z dnia 23 kwietnia 2003 r. o zmianie ustawy - Kodeks celny oraz o zmianie ustawy o Służbie Celnej
Dz.U. 1997 nr 130 poz. 851 art. 13 § 1
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia
Dz.U. 1997 nr 130 poz. 851 art. 20a
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia
Dz.U. 2003 nr 155 poz. 1515 art. 5 § 3
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 29 sierpnia 2003 r. w sprawie odsetek wyrównawczych
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz.U. 2001 nr 75 poz. 802 art. 1
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 grudnia 2001 r. w sprawie ustanowienia Taryfy Celnej
Dz.U. 2001 nr 75 poz. 802
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 grudnia 2001 r. w sprawie ustanowienia Taryfy Celnej
Pomocnicze
o.p. art. 121
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 123 § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 165 § 2
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 165 § 4
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 180 § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 192
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 200 § 1
Ordynacja podatkowa
k.c. art. 262
Kodeks celny
k.c. art. 17
Kodeks celny
k.c. art. 19 § 1
Kodeks celny
k.c. art. 19 § 2
Kodeks celny
k.c. art. 19 § 3
Kodeks celny
k.c. art. 65 § 3
Kodeks celny
k.c. art. 65 § 4
Kodeks celny
k.c. art. 65 § 7
Kodeks celny
k.c. art. 69
Kodeks celny
k.c. art. 83 § 1
Kodeks celny
k.c. art. 83 § 2
Kodeks celny
k.c. art. 83 § 3
Kodeks celny
k.c. art. 222 § 4
Kodeks celny
k.c. art. 230 § 1
Kodeks celny
k.c. art. 270 § 1
Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny
Dz.U. 1997 nr 143 poz. 958
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 20 listopada 1997 r. w sprawie określenia wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobu ich naliczania
p.u.s.a. art. 1 § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 134
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
Konstytucja RP art. 84
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
Konstytucja RP art. 87 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
Konstytucja RP art. 91
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
Konstytucja RP art. 92 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
Konstytucja RP art. 217
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów postępowania przez pozbawienie strony możliwości udziału w kontroli autentyczności świadectwa pochodzenia. • Naruszenie przepisów postępowania przez niestwierdzenie obowiązku wszczęcia postępowania z urzędu w sprawie weryfikacji świadectwa. • Naruszenie przepisów postępowania przez pominięcie zasad proceduralnych Ordynacji podatkowej. • Naruszenie przepisów prawa materialnego przez przyjęcie, że zaistniały przesłanki do zastosowania odsetek wyrównawczych bez wykazania korzyści finansowej. • Naruszenie przepisów prawa materialnego przez zastosowanie rozporządzenia o odsetkach wyrównawczych z 2003 r. zamiast z 1997 r. • Niezgodność przepisów rozporządzeń z Konstytucją RP (art. 2, 7, 84, 87, 92, 217).
Godne uwagi sformułowania
polskie organy celne nie musiały przypisywać mocy wiążącej informacjom z zagranicznych organów • obowiązek udokumentowania pochodzenia spoczywał na samym importerze towarów • pismo podmiotu działającego na terenie państwa obcego zawierające informację co do nieautentyczności świadectwa pochodzenia stanowi dowód w sprawie podlegający ocenie na ogólnych zasadach • cło, będąc daniną publiczną, nie jest podatkiem
Skład orzekający
Jan Bała
sprawozdawca
Rafał Batorowicz
przewodniczący
Zofia Borowicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie zasad weryfikacji autentyczności świadectw pochodzenia przez organy celne, obowiązki importera w zakresie dokumentowania pochodzenia towarów, interpretacja przepisów celnych i konstytucyjnych dotyczących stawek celnych i odsetek wyrównawczych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego sprzed akcesji Polski do UE w zakresie prawa wspólnotowego. Interpretacja przepisów celnych może ewoluować.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy kluczowych kwestii w prawie celnym, takich jak weryfikacja pochodzenia towarów i zgodność przepisów wykonawczych z Konstytucją. Zawiera szczegółową analizę przepisów i argumentacji, co jest cenne dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie.
“Czy zagraniczne świadectwo pochodzenia towaru jest zawsze wiarygodne? NSA wyjaśnia granice weryfikacji przez polskie organy celne.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.