Orzeczenie · 2026-01-23

I FSK 588/23Oddalenie skargi kasacyjnej VAT

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-01-23
NSAPodatkoweŚredniansa
VATprzywrócenie terminuodwołaniedoręczenieadres do doręczeńbrak winynależyta starannośćpostępowanie podatkoweskarga kasacyjna

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej spółki T. sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Mazowieckiego Urzędu Celno-Skarbowego o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej podatku VAT za czerwiec, lipiec i sierpień 2018 r. Spółka twierdziła, że nie odebrała decyzji z powodu blokady rachunków, braku obsługi korespondencji pod wskazanym adresem oraz wyjazdu prezesa zarządu z Polski. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że spółka nie wykazała braku winy w uchybieniu terminu, ponieważ miała wiedzę o toczącym się postępowaniu i powinna była poinformować organ o zmianie adresu do doręczeń zgodnie z art. 146 § 1 Ordynacji podatkowej. Sąd podkreślił, że brak winy musi być oceniany z uwzględnieniem obiektywnego miernika staranności, a niedbalstwo wyklucza możliwość przywrócenia terminu. NSA oddalił również zarzut naruszenia prawa materialnego, uznając, że spółka miała obiektywną możliwość zawiadomienia organu o zmianie adresu. Sąd nie uwzględnił wniosku o odroczenie rozprawy, wskazując, że wyjazd na turnus rehabilitacyjny nie stanowi przeszkody uniemożliwiającej przezwyciężenie, a pełnomocnik mógł ustanowić substytuta.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących przywrócenia terminu w postępowaniu podatkowym, obowiązków informacyjnych podatnika w zakresie adresu do doręczeń oraz przesłanek odroczenia rozprawy w NSA.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji spółki i jej argumentacji, ale ogólne zasady dotyczące staranności i obowiązku informacyjnego są uniwersalne.

Zagadnienia prawne (3)

Czy okoliczności związane z trudną sytuacją finansową spółki, blokadą rachunków i wyjazdem prezesa zarządu z kraju stanowią podstawę do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji podatkowej, jeśli spółka nie poinformowała organu o zmianie adresu do doręczeń?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, okoliczności te nie stanowią podstawy do przywrócenia terminu, ponieważ spółka nie dochowała należytej staranności i nie poinformowała organu o zmianie adresu do doręczeń, co jest obowiązkiem wynikającym z przepisów prawa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że spółka miała wiedzę o toczącym się postępowaniu i powinna była zadbać o odbiór korespondencji lub wskazać aktualny adres. Niedopełnienie obowiązku informacyjnego, nawet w sytuacji trudności finansowych, stanowi niedbalstwo wykluczające przywrócenie terminu.

Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił materiał dowodowy w zakresie braku winy strony w uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, że organ podatkowy nie naruszył przepisów postępowania i zasadnie odmówił przywrócenia terminu.

Uzasadnienie

NSA podzielił stanowisko WSA, że spółka nie wykazała braku winy w uchybieniu terminowi, gdyż nie poinformowała organu o zmianie adresu, co jest obowiązkiem wynikającym z art. 146 § 1 Ordynacji podatkowej. Brak winy musi być oceniany z uwzględnieniem obiektywnego miernika staranności.

Czy wniosek o odroczenie rozprawy z powodu wyjazdu pełnomocnika z dzieckiem na turnus rehabilitacyjny powinien zostać uwzględniony?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wyjazd na turnus rehabilitacyjny nie jest nadzwyczajnym wydarzeniem ani przeszkodą nie do przezwyciężenia. Pełnomocnik miał możliwość ustanowienia pełnomocnika substytucyjnego, a jego obecność nie była konieczna do wyjaśnienia istotnych kwestii.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie, który utrzymał w mocy postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie podatku od towarów i usług.

Przepisy (13)

Główne

O.p. art. 146 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

O.p. art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 162 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 181

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

O.p. art. 146 § § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 150 § § 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

P.p.s.a. art. 109

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 39 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo o adwokaturze art. 25 § § 3

Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze

Argumenty

Skuteczne argumenty

Spółka nie wykazała braku winy w uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania, ponieważ nie dopełniła obowiązku poinformowania organu o zmianie adresu do doręczeń. • Niedbalstwo w zakresie poinformowania o zmianie adresu wyklucza możliwość przywrócenia terminu. • Wniosek o odroczenie rozprawy z powodu wyjazdu na turnus rehabilitacyjny nie spełnia przesłanek z art. 109 P.p.s.a.

Odrzucone argumenty

Trudna sytuacja finansowa, blokada rachunków i wyjazd prezesa z kraju uniemożliwiły spółce odebranie korespondencji i poinformowanie o zmianie adresu. • Sąd pierwszej instancji nie dokonał właściwej kontroli legalności decyzji organu i nie ocenił materiału dowodowego w zakresie uprawdopodobnienia braku winy.

Godne uwagi sformułowania

brak winy w uchybieniu terminowi powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności • brak winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, nawet przy dochowaniu przez stronę wymaganej staranności • wyjazd z dzieckiem na turnus rehabilitacyjny nie jest ani nadzwyczajnym wydarzeniem, ani też przeszkodą, o jakich mowa w art. 109 P.p.s.a.

Skład orzekający

Małgorzata Niezgódka-Medek

przewodniczący-sprawozdawca

Zbigniew Łoboda

członek

Maja Chodacka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przywrócenia terminu w postępowaniu podatkowym, obowiązków informacyjnych podatnika w zakresie adresu do doręczeń oraz przesłanek odroczenia rozprawy w NSA."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji spółki i jej argumentacji, ale ogólne zasady dotyczące staranności i obowiązku informacyjnego są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe zasady dotyczące odpowiedzialności podatnika za prawidłowe doręczanie korespondencji i konsekwencje niedopełnienia obowiązków informacyjnych, co jest istotne dla praktyków prawa podatkowego.

“Czy problemy finansowe usprawiedliwiają brak kontaktu z urzędem skarbowym? NSA wyjaśnia.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst