Orzeczenie · 2026-04-15

I FSK 462/23Odrzucenie skargi kasacyjnej VAT nierzetelne faktury 17

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-04-15
NSAPodatkoweWysokansa
VATodliczenie podatku naliczonegofakturynierzetelne fakturynależyta starannośćorgany podatkowepostępowanie podatkoweskarżącykontrahentstan faktyczny

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną W. W. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie rozliczenia podatku od towarów i usług za miesiące 2016 r. Podatnik zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 86 ust. 1 ustawy o VAT) oraz procesowego (art. 122, 180, 187, 191 Ordynacji podatkowej, art. 106 § 4 p.p.s.a.), twierdząc, że organy podatkowe nie zebrały wyczerpująco materiału dowodowego i błędnie odmówiły prawa do odliczenia VAT. Sąd podkreślił, że zasady prawdy obiektywnej i zupełności postępowania dowodowego (art. 122, 187 O.p.) zostały zachowane. Analiza materiału dowodowego wykazała, że firma P. nie mogła świadczyć usług podwykonawczych na rzecz skarżącego, nie posiadała pracowników ani środków transportu, a płatności gotówkowe nie znalazły odzwierciedlenia w historii rachunku bankowego. Podobnie, spółka A. sp. z o.o. istniała formalnie, a jej prezes zaprzeczył współpracy. Sąd uznał, że podatnik nie dochował należytej staranności w wyborze kontrahentów, nie posiadając podstawowych informacji o ich działalności. Zarzut naruszenia art. 106 § 4 p.p.s.a. dotyczący faktów powszechnie znanych został odrzucony, gdyż zatrudnianie osób bez umowy nie jest faktem notoryjnym w rozumieniu tego przepisu. Sąd stwierdził również, że zarzut naruszenia prawa materialnego był bezpodstawny, gdyż nie podważono skutecznie ustalonego stanu faktycznego. W konsekwencji, skarga kasacyjna została oddalona, a podatnik obciążony kosztami postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie stanowiska NSA w zakresie oceny należytej staranności podatnika przy weryfikacji kontrahentów oraz znaczenia rzetelności faktur dla prawa do odliczenia VAT.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznych ustaleń faktycznych w konkretnej sprawie, ale przedstawiona argumentacja prawna ma szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy podatnik dochował należytej staranności przy wyborze kontrahentów, jeśli faktury przez nich wystawione nie dokumentują rzeczywistych zdarzeń gospodarczych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, podatnik nie dochował należytej staranności, ponieważ nie posiadał podstawowych informacji o kontrahentach, a zebrany materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje na nierzetelność transakcji.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że podatnik nie wykazał się podstawową wiedzą o swoich kontrahentach, ich działalności, pracownikach czy sprzęcie, co w połączeniu z innymi ustaleniami dowodzi braku należytej staranności i nierzetelności transakcji.

Czy organy podatkowe i sąd pierwszej instancji prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy, zebrali i ocenili materiał dowodowy zgodnie z zasadami postępowania podatkowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organy podatkowe i sąd pierwszej instancji prawidłowo ustaliły stan faktyczny, zebrali i ocenili materiał dowodowy zgodnie z zasadami postępowania podatkowego, w tym zasadą prawdy obiektywnej i zupełności postępowania dowodowego.

Uzasadnienie

Sąd NSA stwierdził, że materiał dowodowy był wystarczający, a ustalenia faktyczne dokonane przez organy i zaakceptowane przez WSA były zgodne z zasadami logiki i doświadczenia życiowego, co wyklucza zarzut naruszenia przepisów procesowych.

Czy zatrudnianie osób bez umowy w branży budowlanej w latach 2015-2016 jest faktem powszechnie znanym w rozumieniu art. 106 § 4 p.p.s.a.?

Odpowiedź sądu

Nie, zatrudnianie osób bez umowy w branży budowlanej nie jest faktem powszechnie znanym w rozumieniu art. 106 § 4 p.p.s.a., a takie twierdzenia mogą być przedmiotem oceny materiału dowodowego.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że fakty powszechnie znane muszą być obiektywne i znane każdemu rozsądnemu człowiekowi, a praktyki w branży budowlanej nie spełniają tego kryterium.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną W. W. od wyroku WSA w Warszawie.

Przepisy (15)

Główne

O.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

Zasada prawdy obiektywnej, obowiązek organów do podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

O.p. art. 187 § § 1

Ordynacja podatkowa

Wymóg zupełnego zgromadzenia materiału dowodowego.

O.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

Zasada swobodnej oceny dowodów, wykluczająca dowolność poprzez ustalenia dokonane w całokształcie materiału dowodowego.

ustawa o VAT art. 86 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Prawo do odliczenia podatku naliczonego.

Pomocnicze

O.p. art. 180

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 187 § § 3

Ordynacja podatkowa

ustawa o VAT art. 96 § ust. 9

Ustawa o podatku od towarów i usług

Podstawa do wykreślenia podatnika z rejestru VAT.

p.p.s.a. art. 106 § § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd bierze pod uwagę fakty powszechnie znane.

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Elementy uzasadnienia wyroku.

p.p.s.a. art. 174

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie NSA w przypadku oddalenia skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 188

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Możliwość oddalenia skargi przez NSA.

p.p.s.a. art. 191

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres uzasadnienia wyroku oddalającego skargę kasacyjną.

p.p.s.a. art. 193

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną.

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy podatkowe prawidłowo ustaliły, że faktury nie dokumentowały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. • Podatnik nie dochował należytej staranności w wyborze kontrahentów. • Materiały dowodowe były wystarczające do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego. • Zasady postępowania podatkowego zostały zachowane.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 86 ust. 1 ustawy o VAT poprzez odmowę prawa do odliczenia podatku naliczonego. • Naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej (art. 122, 180, 187, 191) poprzez zaniechanie wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych i zebrania materiału dowodowego. • Naruszenie art. 106 § 4 p.p.s.a. poprzez podzielenie argumentacji organów, że P. był niezdolny do świadczenia usług, podczas gdy zatrudnianie osób bez umowy jest powszechnie znane.

Godne uwagi sformułowania

organy podatkowe uczyniły zadość obowiązkom ciążącym na nich z mocy powołanych wyżej przepisów • materiał dowodowy w sprawie był wystarczający dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy • nie można skutecznie kwestionować stanu faktycznego za pomocą zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego • Strona nie wyjaśniła, w jaki sposób rozliczone zostało korzystanie ze sprzętu, ani kto był za niego z firmy P. K. odpowiedzialny • Okoliczności spornych transakcji, w sposób jednoznaczny wskazują, iż Skarżący nie dochował podstaw należytej staranności w doborze kontrahenta.

Skład orzekający

Maja Chodacka

sędzia

Marek Olejnik

przewodniczący sprawozdawca

Mariusz Golecki

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie stanowiska NSA w zakresie oceny należytej staranności podatnika przy weryfikacji kontrahentów oraz znaczenia rzetelności faktur dla prawa do odliczenia VAT."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych ustaleń faktycznych w konkretnej sprawie, ale przedstawiona argumentacja prawna ma szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu odliczania VAT od nierzetelnych faktur i analizy należytej staranności, co jest kluczowe dla wielu przedsiębiorców.

“Nawet jeśli zapłaciłeś fakturę, nie zawsze odliczysz VAT. Kluczowa jest należyta staranność!”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst