Orzeczenie · 2022-12-14

I FSK 1520/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2022-12-14
NSApodatkoweWysokansa
VATpodatek od towarów i usługdecyzja zabezpieczającasprostowanie omyłkipostępowanie zażaleniowebezprzedmiotowość postępowaniawygaśnięcie decyzjiOrdynacja podatkowaNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną G. J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który oddalił skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi. Postanowienie to dotyczyło umorzenia postępowania zażaleniowego na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Sieradzu o sprostowaniu oczywistej omyłki w decyzji dotyczącej zabezpieczenia na majątku strony kwot zobowiązań podatkowych w podatku VAT za lata 2016 i 2017. Skarżący zarzucił Sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 33a § 1 pkt 2 i art. 208 § 1 w zw. z art. 239 Ordynacji podatkowej, argumentując, że postanowienie o sprostowaniu omyłki jest odrębnym aktem administracyjnym i nie wygasa wraz z decyzją zabezpieczającą, a postępowanie zażaleniowe nie stało się bezprzedmiotowe. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że wygaśnięcie decyzji zabezpieczającej z mocy prawa, na skutek wydania decyzji określających wysokość zobowiązania podatkowego, czyni postępowanie zażaleniowe dotyczące sprostowania omyłki w tej decyzji bezprzedmiotowym. Sąd powołał się na uchwałę składu 7 sędziów NSA z 24 października 2011 r. (I FPS 1/11), zgodnie z którą wygaśnięcie decyzji o zabezpieczeniu powoduje bezprzedmiotowość postępowania odwoławczego. NSA stwierdził, że Sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował art. 233 § 1 pkt 3 w związku z art. 208 § 1 w związku z art. 239 O.p., umarzając postępowanie zażaleniowe. Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów Konstytucji RP zostały uznane za niezasadne, stanowiąc polemikę ze stanowiskiem sądu. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie przepisów p.p.s.a. i rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie zasady bezprzedmiotowości postępowania zażaleniowego w przypadku wygaśnięcia decyzji głównej, do której odnosi się sprostowanie omyłki. Interpretacja związania sądu uchwałami NSA.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wygaśnięcia decyzji zabezpieczającej i postępowania zażaleniowego w przedmiocie sprostowania omyłki. Związanie uchwałą NSA.

Zagadnienia prawne (3)

Czy postanowienie o sprostowaniu oczywistej omyłki w decyzji administracyjnej wygasa z mocy prawa wraz z wygaśnięciem decyzji głównej, do której się odnosi?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, postanowienie o sprostowaniu omyłki nie wygasa samoistnie, jednakże jego rozpatrzenie staje się bezprzedmiotowe, jeśli decyzja, której dotyczy, wygasła z mocy prawa.

Uzasadnienie

Wygaśnięcie decyzji administracyjnej z mocy prawa powoduje bezprzedmiotowość postępowania odwoławczego lub zażaleniowego dotyczącego tej decyzji, ponieważ przestaje istnieć przedmiot zaskarżenia. Nawet jeśli można by stwierdzić uchybienia, nie można ich już skorygować w postępowaniu, które stało się bezprzedmiotowe.

Czy wygaśnięcie decyzji zabezpieczającej na podstawie art. 33a § 1 pkt 2 i 3 Ordynacji podatkowej powoduje bezprzedmiotowość postępowania zażaleniowego dotyczącego postanowienia o sprostowaniu oczywistej omyłki w tej decyzji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wygaśnięcie decyzji zabezpieczającej powoduje bezprzedmiotowość postępowania zażaleniowego dotyczącego postanowienia o sprostowaniu oczywistej omyłki w tej decyzji.

Uzasadnienie

Zgodnie z uchwałą NSA I FPS 1/11, wygaśnięcie decyzji o zabezpieczeniu powoduje bezprzedmiotowość postępowania odwoławczego, gdyż przestaje istnieć przedmiot zaskarżenia. Brak jest podstaw prawnych i faktycznych do orzekania w sytuacji, gdy decyzja została wyeliminowana z obrotu prawnego.

Czy sąd administracyjny pierwszej instancji jest związany uchwałą składu siedmiu sędziów NSA w sytuacji, gdy nie zgadza się z jej wykładnią?

Odpowiedź sądu

Sąd pierwszej instancji jest związany uchwałą NSA i nie może zaprezentować wykładni przepisów sprzecznej z uchwałą, chyba że skorzysta z uprawnienia do ponownego zainicjowania trybu uchwałowego.

Uzasadnienie

Strony oraz inni uczestnicy postępowania są pośrednio związani mocą prawną uchwał, co oznacza, że nie są w stanie przełamać wykładni przyjętej w uchwale. Sąd pierwszej instancji, nie kwestionując związania uchwałą i nie korzystając z trybu zainicjowania ponownego uchwalenia, nie mógł naruszyć przepisów w sposób wskazany w skardze kasacyjnej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Łodzi z dnia 29 czerwca 2022 r. sygn. akt I SA/Łd 247/22.

Przepisy (15)

Główne

O.p. art. 215 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

O.p. art. 33a § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 208 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 239

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 127

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Konstytucja art. 78

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.

Konstytucja art. 77 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.

p.p.s.a. art. 269 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 209

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z ust. 1 pkt 2 lit. b)

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wygaśnięcie decyzji zabezpieczającej z mocy prawa czyni postępowanie zażaleniowe dotyczące sprostowania omyłki w tej decyzji bezprzedmiotowym. • Sąd pierwszej instancji był związany uchwałą NSA I FPS 1/11 i prawidłowo zastosował przepisy Ordynacji podatkowej oraz p.p.s.a.

Odrzucone argumenty

Postanowienie o sprostowaniu oczywistej omyłki jest odrębnym aktem administracyjnym i nie wygasa wraz z decyzją zabezpieczającą. • Postępowanie zażaleniowe nie stało się bezprzedmiotowe, a skarżącemu przysługuje konstytucyjne prawo do dwukrotnego merytorycznego rozpoznania sprawy. • Organ podatkowy zasadnie umorzył postępowanie zażaleniowe, mimo że decyzja zabezpieczająca wygasła.

Godne uwagi sformułowania

wygaśnięcie decyzji powoduje bezprzedmiotowość postępowania odwoławczego, gdyż przestaje istnieć przedmiot zaskarżenia • brak było podstaw prawnych i faktycznych ku temu, aby dokonać jej sprostowania • nie można, bowiem w takiej sytuacji rozstrzygać o prawidłowości lub uchybieniach aktu administracyjnego, a tym samym znajdujących się w nim omyłkach, albowiem został on już z mocy prawa wyeliminowany z obrotu prawnego

Skład orzekający

Roman Wiatrowski

przewodniczący

Mariusz Golecki

sprawozdawca

Elżbieta Olechniewicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady bezprzedmiotowości postępowania zażaleniowego w przypadku wygaśnięcia decyzji głównej, do której odnosi się sprostowanie omyłki. Interpretacja związania sądu uchwałami NSA."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wygaśnięcia decyzji zabezpieczającej i postępowania zażaleniowego w przedmiocie sprostowania omyłki. Związanie uchwałą NSA.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w prawie podatkowym, a mianowicie wpływu wygaśnięcia decyzji na możliwość sprostowania omyłki w tej decyzji. Interpretacja NSA jest istotna dla praktyki.

Czy sprostowanie błędu w decyzji VAT jest możliwe, gdy sama decyzja już nie obowiązuje? NSA wyjaśnia.

Sektor

podatkowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst