Orzeczenie · 2026-07-02

I FSK 1452/23Ulga złe długi VAT termin korekty

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-07-02
NSAPodatkoweWysokansa
VATulga na złe długikorekta deklaracjiterminprawo unijneTSUENSApodatek należnywierzytelności

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną spółki D. sp. z o.o. od wyroku WSA w Gdańsku, który oddalił skargę spółki na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku. Spór dotyczył prawa spółki do skorzystania z tzw. ulgi na "złe długi" w podatku VAT za II, III i IV kwartał 2016 r. Spółka złożyła korekty deklaracji VAT-7K w lutym 2019 r., powołując się na nieściągalne wierzytelności, jednak faktury dokumentujące te wierzytelności wystawiono w grudniu 2015 r. Organy podatkowe i Sąd pierwszej instancji uznały, że spółka nie spełniła warunku dwuletniego terminu od końca roku wystawienia faktury (art. 89a ust. 2 pkt 5 ustawy o VAT), a także, że jedna z należności została całkowicie uregulowana. Spółka argumentowała, że mogła skorzystać z ulgi na podstawie wyroku TSUE C-335/19, który wyeliminował niektóre warunki dotyczące statusu podatkowego dłużnika i wierzyciela. NSA, analizując orzecznictwo, w tym wyrok TSUE oraz własne wcześniejsze wyroki, stwierdził, że choć wyrok TSUE wyeliminował pewne przeszkody formalne, to nie znosił dwuletniego terminu. Sąd podkreślił, że w tej konkretnej sprawie nie wykazano, aby krajowe przepisy sprzeczne z prawem unijnym uniemożliwiły lub znacznie utrudniły spółce skorzystanie z ulgi w rozsądnym czasie. Brak było również dowodów na zagubienie pierwotnej korekty przez organ podatkowy lub na inne okoliczności usprawiedliwiające przekroczenie terminu. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że spółka nie była uprawniona do skorzystania z ulgi na "złe długi" z powodu uchybienia terminowi.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja relacji między dwuletnim terminem do skorzystania z ulgi na "złe długi" VAT a orzecznictwem TSUE i NSA, w szczególności w kontekście braku wykazania przeszkód uniemożliwiających skorzystanie z ulgi w rozsądnym czasie.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, w którym spółka nie wykazała, aby krajowe przepisy sprzeczne z prawem UE uniemożliwiły jej skorzystanie z ulgi w terminie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy dwuletni termin do skorzystania z ulgi na "złe długi" VAT, liczony od końca roku wystawienia faktury, jest zgodny z prawem unijnym i czy jego przekroczenie bezwzględnie wyklucza możliwość skorzystania z tej ulgi?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, dwuletni termin jest zgodny z prawem unijnym, a jego przekroczenie wyklucza skorzystanie z ulgi, chyba że krajowe przepisy sprzeczne z prawem unijnym uniemożliwiły lub znacznie utrudniły skorzystanie z niej w rozsądnym czasie.

Uzasadnienie

NSA powołując się na wyrok TSUE C-335/19 oraz własne orzecznictwo, stwierdził, że wyrok TSUE nie znosi dwuletniego terminu, a jedynie wyeliminował niektóre warunki formalne. W tej sprawie nie wykazano, aby krajowe przepisy uniemożliwiły skorzystanie z ulgi w rozsądnym czasie, a spółka nie przedstawiła dowodów na zagubienie korekty lub inne okoliczności usprawiedliwiające przekroczenie terminu.

Czy wyrok TSUE C-335/19 wyeliminował warunek rejestracji jako czynny podatnik VAT w dniu poprzedzającym złożenie korekty deklaracji dla skorzystania z ulgi na "złe długi"?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wyrok TSUE C-335/19 należy interpretować w ten sposób, że stoi on na przeszkodzie przepisom krajowym uzależniającym obniżenie podstawy opodatkowania VAT od warunku rejestracji jako czynny podatnik VAT w dniu poprzedzającym dzień złożenia korekty.

Uzasadnienie

TSUE w wyroku C-335/19 orzekł, że przepisy krajowe uzależniające obniżenie podstawy opodatkowania od statusu podatkowego dłużnika i wierzyciela w określonych dniach są niezgodne z dyrektywą 112.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną spółki D. sp. z o.o.

Przepisy (21)

Główne

u.p.t.u. art. 89a § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Podatnik może skorygować podstawę opodatkowania i podatek należny z tytułu dostawy towarów lub świadczenia usług w przypadku wierzytelności, których nieściągalność została uprawdopodobniona.

u.p.t.u. art. 89a § ust. 2

Ustawa o podatku od towarów i usług

Przepis stosuje się, gdy od daty wystawienia faktury dokumentującej wierzytelność nie upłynęły 2 lata, licząc od końca roku, w którym została wystawiona.

u.p.t.u. art. 89a § ust. 4

Ustawa o podatku od towarów i usług

Nie można skorzystać z ulgi, jeśli należność została uregulowana w całości.

Pomocnicze

Dyrektywa 112 art. 90 § ust. 1

Dyrektywa Rady 2006/112/WE

W przypadku niewywiązania się z płatności podstawa opodatkowania jest stosownie obniżana.

Dyrektywa 112 art. 90 § ust. 2

Dyrektywa Rady 2006/112/WE

Państwa członkowskie mogą odstąpić od zastosowania ust. 1 w przypadku całkowitego lub częściowego niewywiązania się z płatności.

P.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 174

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 176 § § 1 i § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 184

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

O.p. art. 81 § § 1

Ustawa - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 120

Ustawa - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 220 § § 1

Ustawa - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 221

Ustawa - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 233 § § 1 pkt 2 lit. a

Ustawa - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 121 § § 1

Ustawa - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 122

Ustawa - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 180 § § 1

Ustawa - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 188

Ustawa - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 11

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przekroczenie dwuletniego terminu do skorzystania z ulgi na "złe długi" VAT. • Brak wykazania, że krajowe przepisy sprzeczne z prawem unijnym uniemożliwiły lub znacznie utrudniły skorzystanie z ulgi w rozsądnym czasie. • Niewykazanie przez spółkę zagubienia pierwotnej korekty przez organ podatkowy lub innych okoliczności usprawiedliwiających przekroczenie terminu.

Odrzucone argumenty

Spółka miała prawo do skorzystania z ulgi na "złe długi" pomimo przekroczenia dwuletniego terminu, powołując się na wyrok TSUE C-335/19 i wcześniejsze orzecznictwo. • Krajowe przepisy uniemożliwiły lub znacznie utrudniły skorzystanie z ulgi w rozsądnym czasie. • Organ podatkowy zagubił pierwotną korektę deklaracji.

Godne uwagi sformułowania

NSA w przywołanym wyroku z 14 października 2025 r. trafnie zwrócił uwagę za WSA, że orzeczenie TSUE z 15 października 2020 r. nie odnosi się do kwestii terminu do skorzystania z tzw. ulgi na złe długi. • Należy rozróżnić warunki dla skorzystania z określonego prawa/roszczenia oraz terminy dla realizacji tych uprawnień. • W niniejszej sprawie wobec Strony nie zostały zastosowane takowe krajowe przepisy - sprzeczne z prawem unijnym uniemożliwiające skorzystanie przez Spółkę z instytucji tzw. ulgi za złe długi.

Skład orzekający

Artur Mudrecki

sprawozdawca

Marek Olejnik

przewodniczący

Włodzimierz Gurba

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja relacji między dwuletnim terminem do skorzystania z ulgi na \"złe długi\" VAT a orzecznictwem TSUE i NSA, w szczególności w kontekście braku wykazania przeszkód uniemożliwiających skorzystanie z ulgi w rozsądnym czasie."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, w którym spółka nie wykazała, aby krajowe przepisy sprzeczne z prawem UE uniemożliwiły jej skorzystanie z ulgi w terminie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy popularnej ulgi VAT "na złe długi" i wyjaśnia, jak orzecznictwo TSUE wpływa na polskie przepisy dotyczące terminów, co jest istotne dla wielu podatników.

“Ulga na "złe długi" VAT: Czy wyrok TSUE otwiera drzwi do korekt po latach?”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst