Orzeczenie · 2018-08-31

I CSK 567/17

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2018-08-31
SNAdministracyjneprawo administracyjneWysokanajwyższy
odszkodowaniedecyzja administracyjnaSkarb Państwaniezgodność z prawemSąd Najwyższykormoranochrona środowiskaprawo procesowe administracyjneprawo cywilne

Sprawa dotyczyła odpowiedzialności Skarbu Państwa za szkodę spowodowaną wydaniem niezgodnej z prawem decyzji administracyjnej, odmawiającej udzielenia zezwolenia na odstrzał kormoranów czarnych w 2009 roku. Powód domagał się odszkodowania, opierając swoje roszczenie na art. 417(1) § 2 k.c. oraz art. 287 pkt 1 p.p.s.a. Sąd Okręgowy oddalił powództwo, uznając, że powód nie wykazał wysokości szkody i nie przedstawił wymaganej decyzji stwierdzającej niezgodność z prawem decyzji administracyjnej. Sąd Apelacyjny oddalił apelację powoda, podzielając ustalenia faktyczne, ale uznając, że kwestie szkody były bezprzedmiotowe. Sąd Apelacyjny wskazał, że powód wywodzi roszczenie z nieistniejącego orzeczenia, gdyż decyzja organu pierwszej instancji nie zawierała odmowy, a kwestia ta wynikała pośrednio z uzasadnienia. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok, uznając zarzut naruszenia art. 417(1) § 2 k.c. w zw. z art. 287 pkt 1 p.p.s.a. za uzasadniony. Sąd Najwyższy podkreślił, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego uchylający decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska stanowił prejudykat stwierdzający niezgodność z prawem ostatecznej decyzji administracyjnej, a Sąd Apelacyjny błędnie zinterpretował przepisy, ograniczając się do oceny decyzji organu pierwszej instancji i pomijając uchylenie przez sąd administracyjny decyzji organu drugiej instancji oraz późniejsze umorzenie postępowania administracyjnego. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

interpretację art. 417(1) § 2 k.c. i art. 287 pkt 1 p.p.s.a. w kontekście odpowiedzialności Skarbu Państwa za szkodę wyrządzoną wadliwą decyzją administracyjną, zwłaszcza gdy sąd administracyjny uchylił decyzję, a organ umorzył postępowanie.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy wyrok sądu administracyjnego uchylił decyzję, a organ administracyjny umorzył postępowanie. Wymaga dalszego ustalenia wysokości szkody.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wyrok sądu administracyjnego uchylający decyzję administracyjną, a następnie umorzenie postępowania przez organ administracyjny, stanowi prejudykat stwierdzający niezgodność z prawem ostatecznej decyzji administracyjnej w rozumieniu art. 417(1) § 2 k.c. i art. 287 pkt 1 p.p.s.a. dla dochodzenia odszkodowania od Skarbu Państwa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wyrok sądu administracyjnego uchylający decyzję administracyjną, nawet jeśli postępowanie zostało następnie umorzone przez organ, stanowi prejudykat stwierdzający niezgodność z prawem ostatecznej decyzji administracyjnej, otwierając drogę do dochodzenia odszkodowania.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że wyrok WSA uchylający decyzję GDOŚ stanowił prejudykat stwierdzający niezgodność z prawem ostatecznej decyzji administracyjnej, a Sąd Apelacyjny błędnie zinterpretował przepisy, pomijając ten fakt.

Czy powód wykazał wysokość szkody i związek przyczynowy między wadliwą decyzją administracyjną a poniesioną szkodą?

Odpowiedź sądu

Kwestie te nie zostały rozstrzygnięte przez Sąd Najwyższy, ponieważ wyrok dotyczył jedynie zasady odpowiedzialności pozwanego. Wymagają one ponownego ustalenia w postępowaniu przed sądem niższej instancji.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy nie rozważał kwestii wysokości szkody, ponieważ wyrok Sądu Apelacyjnego dotyczył jedynie zasady odpowiedzialności, która została przez Sąd Najwyższy zakwestionowana.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
powód (w zakresie zasady odpowiedzialności)

Strony

NazwaTypRola
G. sp. z o.o. w E.spółkapowód
Skarb Państwa - Generalny Dyrektor Ochrony Środowiskaorgan_państwowypozwany

Przepisy (10)

Główne

k.c. art. 417 § 1

Kodeks cywilny

Naprawienia szkody można żądać po stwierdzeniu we właściwym postępowaniu niezgodności z prawem ostatecznej decyzji.

p.p.s.a. art. 287 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Stanowi, że w przypadku gdy sąd w orzeczeniu uchyli zaskarżoną decyzję, a organ rozpatrując sprawę ponownie umorzy postępowanie stronie, która poniosła szkodę, służy odszkodowanie od organu, który wydał decyzję.

Pomocnicze

k.c. art. 417

Kodeks cywilny

p.p.s.a. art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa uchylenia decyzji przez WSA.

k.p.c. art. 398 § 15

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 108 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 391 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398 § 21

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.a. art. 16 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Definicja decyzji ostatecznej.

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Przedmiot decyzji organu odwoławczego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wyrok WSA uchylający decyzję administracyjną stanowi prejudykat stwierdzający jej niezgodność z prawem. • Sąd Apelacyjny błędnie ocenił, że powód wywodzi roszczenie z nieistniejącego orzeczenia. • Ostateczną decyzją administracyjną była decyzja organu odwoławczego, a nie organu pierwszej instancji.

Odrzucone argumenty

Powód nie wykazał wysokości szkody. • Decyzja organu pierwszej instancji nie zawierała odmowy, a kwestia ta wynikała pośrednio z uzasadnienia.

Godne uwagi sformułowania

wyrok sądu administracyjnego stanowi właściwy prejudykat w rozumieniu art. 417(1) § 2 k.c. stwierdzający, że ostateczna decyzja administracyjna jest niezgodna z prawem • nie ma w tym kontekście znaczenia, że Wojewódzki Sąd Administracyjny zwrócił uwagę w uzasadnieniu tego wyroku na brak rozstrzygnięcia w sentencji decyzji organu pierwszej instancji kwestii odmowy wydania zezwolenia na odstrzał ptaków na jeziorach S. i L., skoro wyrokiem tym przesądził niezgodność z prawem w rozumieniu art. 417(1) § 2 k.c. decyzji wydanej przez organ drugiej instancji.

Skład orzekający

Bogumiła Ustjanicz

przewodniczący-sprawozdawca

Paweł Grzegorczyk

członek

Agnieszka Piotrowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "interpretację art. 417(1) § 2 k.c. i art. 287 pkt 1 p.p.s.a. w kontekście odpowiedzialności Skarbu Państwa za szkodę wyrządzoną wadliwą decyzją administracyjną, zwłaszcza gdy sąd administracyjny uchylił decyzję, a organ umorzył postępowanie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy wyrok sądu administracyjnego uchylił decyzję, a organ administracyjny umorzył postępowanie. Wymaga dalszego ustalenia wysokości szkody.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii odpowiedzialności państwa za błędy administracji, co jest istotne dla obywateli i przedsiębiorców. Pokazuje zawiłości procedury administracyjnej i cywilnej.

Skarb Państwa zapłaci za błąd urzędnika? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe zasady odpowiedzialności.

Dane finansowe

WPS: 108 391,84 PLN

Sektor

ochrona środowiska

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst