Orzeczenie · 2024-10-23

I CSK 4185/23Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej sąd najwyższy

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2024-10-23
SNCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
skarga kasacyjnasąd najwyższyprzesłanki przyjęcianieważność postępowaniaskład sądukodeks postępowania cywilnegoorzecznictwo

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał skargę kasacyjną T. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 22 czerwca 2023 r., który oddalił apelację pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego. Skarżący wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, wskazując na przesłankę nieważności postępowania (art. 398^9 § 1 pkt 3 k.p.c.). Sąd Najwyższy przypomniał, że skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, a jej celem jest ochrona interesu publicznego poprzez zapewnienie rozwoju prawa i jednolitości orzecznictwa, a nie ponowne merytoryczne rozpoznanie sprawy. Instytucja przedsądu, uregulowana w art. 398^9 k.p.c., ma na celu selekcję skarg pod kątem realizacji tych funkcji. Sąd Najwyższy podkreślił, że przyjęcie skargi do rozpoznania jest uzasadnione jedynie w przypadkach, gdy spełniona jest co najmniej jedna z czterech przesłanek określonych w art. 398^9 § 1 k.p.c., a nie w każdej sprawie, w której doszło do błędnej subsumpcji czy wykładni prawa. W niniejszej sprawie Sąd Najwyższy uznał, że nie wystąpiła przyczyna uzasadniająca przyjęcie skargi do rozpoznania, w szczególności nieważność postępowania. Sąd odniósł się do uchwały 7 sędziów SN z dnia 26 kwietnia 2023 r. (III PZP 6/22), stwierdzając, że nie ma ona zastosowania w tej sprawie, mimo że wyrok został wydany po jej wejściu w życie. Sąd podzielił argumentację z wcześniejszego orzecznictwa SN (m.in. postanowienia I CSK 4370/23, I CSK 2037/23, I CSK 2122/23) oraz korespondujące stanowisko z uchwały III CZP 32/23 dotyczące składu sądu w sprawach rozwodowych. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od pozwanego na rzecz powoda zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej, interpretacja przesłanek z art. 398^9 § 1 k.p.c., cel i funkcje skargi kasacyjnej, stosowanie uchwał SN w kontekście późniejszych wyroków.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z odmową przyjęcia skargi kasacyjnej i interpretacją uchwały SN w kontekście daty wydania orzeczenia.

Zagadnienia prawne (2)

Czy w przypadku wydania wyroku po wejściu w życie uchwały 7 sędziów SN z dnia 26 kwietnia 2023 r. (III PZP 6/22) dotyczącej składu sądu, można zastosować tę uchwałę do oceny nieważności postępowania, jeśli wyrok zapadł w składzie jednego sędziego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, Sąd Najwyższy odmówił zastosowania uchwały 7 sędziów SN z dnia 26 kwietnia 2023 r. (III PZP 6/22) w tej sprawie, mimo iż wyrok został wydany po jej wejściu w życie, uznając, że nie wystąpiła nieważność postępowania.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że skarga kasacyjna ma służyć realizacji funkcji publicznoprawnych, a jej przyjęcie jest ograniczone do ściśle określonych przesłanek. W analizowanej sprawie nie stwierdzono nieważności postępowania, a argumentacja dotycząca składu sądu, choć istotna, nie spełniła kryteriów do przyjęcia skargi kasacyjnej.

Jakie są przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 398^9 § 1 k.p.c.).

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że instytucja przedsądu ma na celu selekcję skarg kasacyjnych pod kątem realizacji ich funkcji publicznoprawnych, a nie ogólnego dostępu do rozpoznania sprawy w kolejnej instancji. Ograniczenie przesłanek ma zapobiegać nadużywaniu skargi kasacyjnej jako środka służącego jedynie korygowaniu błędów sądów niższych instancji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
Strona wygrywająca
Powód (Instytut […] w W.)

Strony

NazwaTypRola
Instytut […] w W.instytucjapowód
T. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W.spółkapozwany

Przepisy (3)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Instytucja przedsądu służy selekcji skarg pod kątem realizacji ich funkcji publicznoprawnych.

Pomocnicze

k.p.c. art. 379 § pkt 4

Kodeks postępowania cywilnego

Nieważność postępowania zachodzi m.in. w przypadku rozpoznania sprawy w składzie jednego sędziego i dwóch ławników w sprawach, gdzie wymagany jest inny skład.

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zasad orzekania o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak wystąpienia przesłanek z art. 398^9 § 1 k.p.c., w szczególności nieważności postępowania.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącego dotycząca nieważności postępowania na podstawie uchwały III PZP 6/22.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna [...] nie jest ogólnie dostępnym środkiem zaskarżenia orzeczeń umożliwiającym rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. • Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 398^9 k.p.c. • Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 398^9 § 1 pkt 1-4 k.p.c., nie służy zaś merytorycznej ocenie skargi kasacyjnej. • Nie jest rolą Sądu Najwyższego korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie.

Skład orzekający

Piotr Telusiewicz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej, interpretacja przesłanek z art. 398^9 § 1 k.p.c., cel i funkcje skargi kasacyjnej, stosowanie uchwał SN w kontekście późniejszych wyroków."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z odmową przyjęcia skargi kasacyjnej i interpretacją uchwały SN w kontekście daty wydania orzeczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe zasady dotyczące funkcjonowania skargi kasacyjnej i roli Sądu Najwyższego, co jest istotne dla praktyków prawa procesowego.

Kiedy Sąd Najwyższy odrzuci Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe przesłanki i pułapki.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst