Orzeczenie · 2025-06-25

I CSK 4043/24Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej banku

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2025-06-25
SNCywilneprawo zobowiązańWysokanajwyższy
skarga kasacyjnaSąd Najwyższyklauzule abuzywneumowy kredytoweprawo bankoweinteres prawnyprzedsądkpc

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną wniesioną przez Bank [...] S.A. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Białymstoku, który z kolei zmienił wyrok Sądu Okręgowego w Białymstoku w sprawie z powództwa G. S. o ustalenie. Bank zaskarżył wyrok Sądu Apelacyjnego w całości i wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, powołując się na przesłanki określone w art. 398^9 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c. Sąd Najwyższy przypomniał, że skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, a instytucja przedsądu (art. 398^9 k.p.c.) służy selekcji spraw pod kątem realizacji jej funkcji publicznoprawnych, takich jak rozwój prawa czy jednolitość orzecznictwa. Sąd podkreślił, że nie jest rolą Sądu Najwyższego korygowanie błędów w stosowaniu czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie. Analizując argumentację banku, Sąd Najwyższy stwierdził, że nie zostały spełnione przesłanki przyjęcia skargi do rozpoznania. Wskazał, że zagadnienie prawne w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c. musi być nowe i nierozwiązane, a potrzeba wykładni przepisów (art. 398^9 § 1 pkt 2 k.p.c.) wymaga wykazania rozbieżności w orzecznictwie lub potrzeby interpretacji przepisów budzących wątpliwości. Sąd Najwyższy obszernie przywołał liczne orzeczenia Sądu Najwyższego, Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej oraz uchwały, które wyjaśniały kwestie związane z klauzulami abuzywnymi w umowach kredytowych waloryzowanych do waluty obcej, dopuszczalnością utrzymania umowy w mocy, stosowaniem art. 358 § 2 k.c., a także wykładnią pojęcia interesu prawnego. Stwierdził, że orzecznictwo w tych kwestiach jest już ugruntowane, a ostatnia uchwała III CZP 25/22 doprowadziła do jednolitej wykładni przepisów. Nie stwierdzono również nieważności postępowania. W związku z powyższym, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu braku spełnienia przesłanek formalnych i merytorycznych, zwłaszcza w kontekście ugruntowanego orzecznictwa dotyczącego klauzul abuzywnych w umowach kredytowych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy wyłącznie etapu przedsądu skargi kasacyjnej i oceny przesłanek jej przyjęcia do rozpoznania.

Zagadnienia prawne (2)

Czy w sprawie zachodzą przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, określone w art. 398^9 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c. (istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarżący nie wykazał, że w sprawie zachodzą przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że orzecznictwo dotyczące klauzul abuzywnych w umowach kredytowych jest już ugruntowane, a skarga kasacyjna nie wnosi nowych, nierozwiązanych zagadnień prawnych ani nie wymaga wykładni przepisów budzących wątpliwości czy rozbieżności w orzecznictwie. Liczne przywołane orzeczenia i uchwały potwierdzają ukształtowanie się jednolitej linii orzeczniczej w tej materii.

Czy skarga kasacyjna może być instrumentem wykorzystywanym w każdej sprawie, nawet jeśli rozstrzygnięcie oparte jest na błędnej subsumpcji lub wadliwej wykładni prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, a jej celem jest realizacja funkcji publicznoprawnych, a nie rozpoznawanie każdej sprawy w kolejnej instancji.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że instytucja przedsądu (art. 398^9 k.p.c.) ma na celu selekcję skarg pod kątem realizacji funkcji publicznoprawnych, a nie ogólnodostępne zaskarżanie orzeczeń. W przeciwnym razie Sąd Najwyższy stałby się sądem trzeciej instancji, co jest sprzeczne z obowiązującymi regulacjami.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
Strona wygrywająca
Bank [...] spółka akcyjna

Strony

NazwaTypRola
G. S.osoba_fizycznapowód
Bank [...] spółka akcyjnaspółkapozwany

Przepisy (10)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Ustawodawca zmierzał do zagwarantowania, że skarga kasacyjna będzie pełnić przypisane jej funkcje publicznoprawne.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Istotne zagadnienie prawne to zagadnienie nowe, nierozwiązane dotychczas w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może przyczynić się do rozwoju prawa. Powinno być sformułowane w oparciu o okoliczności mieszczące się w stanie faktycznym sprawy i przedstawione w sposób ogólny i abstrakcyjny.

k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

Potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie wymaga wykazania konkretnego przepisu, przedmiotu rozbieżnej wykładni, przytoczenia orzeczeń sądów w zbliżonych stanach faktycznych lub wyjaśnienia, dlaczego dorobek doktryny i orzecznictwa jest niewystarczający. Niezbędne jest wykazanie związku między oczekiwaną wykładnią a wynikiem postępowania kasacyjnego.

k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 3

Kodeks postępowania cywilnego

Przesłanka nieważności postępowania jako podstawy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

k.p.c. art. 98 § § 1, § 1^1 i § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa orzekania o kosztach postępowania kasacyjnego.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie § § 2 pkt 7 i § 10 ust. 4 pkt 2

Podstawa ustalenia wysokości opłat za czynności adwokackie w postępowaniu kasacyjnym.

k.c. art. 358 § § 2

Kodeks cywilny

Wspomniany w kontekście niedopuszczalności jego zastosowania dla uzupełnienia umowy kredytowej po wyeliminowaniu klauzul abuzywnych.

k.c. art. 189

Kodeks cywilny

Wspomniany w kontekście wykładni pojęcia interesu prawnego jako przesłanki powództwa o ustalenie.

Ustawa - Prawo bankowe art. 111 § ust. 1 pkt 4

Wspomniany w kontekście odsyłania postanowień umowy kredytowej do kursu stosowanego przez bank i jego związku z ogólną normą ogłaszania kursów walut.

Ustawa - Prawo bankowe art. 69 § ust. 3

Wspomniany w kontekście skutków wejścia w życie dla zawartych wcześniej umów kredytowych waloryzowanych do waluty obcej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak spełnienia przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie). • Ugruntowane orzecznictwo w sprawach dotyczących klauzul abuzywnych w umowach kredytowych. • Skarga kasacyjna nie wnosi nowych zagadnień prawnych ani nie wymaga wykładni przepisów budzących wątpliwości.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. • Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 398^9 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. • Nie jest rolą Sądu Najwyższego korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie.

Skład orzekający

Piotr Telusiewicz

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu braku spełnienia przesłanek formalnych i merytorycznych, zwłaszcza w kontekście ugruntowanego orzecznictwa dotyczącego klauzul abuzywnych w umowach kredytowych."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie etapu przedsądu skargi kasacyjnej i oceny przesłanek jej przyjęcia do rozpoznania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe zasady dotyczące dopuszczalności skargi kasacyjnej i roli Sądu Najwyższego, co jest istotne dla prawników procesowych. Pokazuje też, jak Sąd Najwyższy podchodzi do spraw z zakresu klauzul abuzywnych, które nadal są gorącym tematem.

Kiedy Sąd Najwyższy odrzuci Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe zasady przedsądu.

Sektor

bankowość

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst