Orzeczenie · 2024-12-20

I CSK 3231/23

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2024-12-20
SNCywilneochrona dóbr osobistychWysokanajwyższy
ochrona dóbr osobistychskarga kasacyjnaSąd NajwyższyCOVIDnieważność postępowaniaskład sąduprawo procesowe

Sprawa dotyczyła ochrony dóbr osobistych, gdzie Sąd Okręgowy w Krakowie pierwotnie zobowiązał pozwanego M.R. do złożenia oświadczenia przepraszającego, zasądził 2000 zł zadośćuczynienia i nakazał zaprzestanie rozpowszechniania określonych informacji. Sąd Apelacyjny w Krakowie zmienił ten wyrok, oddalając powództwo w części dotyczącej zadośćuczynienia i zakazu rozpowszechniania informacji. Powód G.K. wniósł skargę kasacyjną, argumentując, że postępowanie w drugiej instancji było nieważne z powodu rozpoznania sprawy przez sąd w jednoosobowym składzie, co miało naruszać art. 379 pkt 4 k.p.c. w związku z art. 15zzs^1 ust. 1 pkt 4 ustawy COVID. Powód powołał się na uchwałę Sądu Najwyższego III PZP 6/22. Sąd Najwyższy, rozpatrując wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania, wyjaśnił, że zgodnie z powołaną uchwałą oraz późniejszymi orzeczeniami, rozpoznanie sprawy cywilnej przez sąd drugiej instancji w składzie jednego sędziego ukształtowanym na podstawie art. 15zzs^1 ust. 1 pkt 4 ustawy COVID w okresie do 26 kwietnia 2023 r. nie stanowi samoistnej podstawy do stwierdzenia nieważności postępowania. Sąd podkreślił również, że ocena oczywistej zasadności skargi wymaga wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia prawa, widocznej prima facie, co w niniejszej sprawie nie nastąpiło. W związku z tym, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących składu sądu w okresie pandemii COVID-19 oraz kryteriów przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego okresu obowiązywania przepisów specustawy COVID-19 oraz interpretacji kryteriów przyjęcia skargi kasacyjnej, które mogą ewoluować.

Zagadnienia prawne (2)

Czy rozpoznanie sprawy cywilnej przez sąd drugiej instancji w składzie jednego sędziego ukształtowanym na podstawie art. 15zzs^1 ust. 1 pkt 4 ustawy COVID do dnia 26 kwietnia 2023 r. stanowi samoistną podstawę do stwierdzenia nieważności postępowania na podstawie art. 379 pkt 4 k.p.c.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, rozpoznanie sprawy cywilnej przez sąd drugiej instancji w składzie jednego sędziego ukształtowanym na podstawie art. 15zzs^1 ust. 1 pkt 4 ustawy COVID w okresie do dnia 26 kwietnia 2023 r. włącznie, nie może stanowić samoistnej podstawy do stwierdzenia nieważności postępowania na podstawie art. 379 pkt 4 k.p.c.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołując się na uchwałę III PZP 6/22 oraz późniejsze orzecznictwo, wyjaśnił, że przyjęta wykładnia prawa obowiązuje od dnia podjęcia uchwały, a brak tego ograniczenia byłby niepożądany społecznie. Oznacza to, że orzeczenia wydane w tym okresie w takim składzie nie są automatycznie nieważne z tego powodu.

Czy skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w sytuacji, gdy wyrok został wydany przez sąd, który nie gwarantował bezstronności, a uchybienia miały charakter kwalifikowany?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarżący nie wykazał kwalifikowanej postaci naruszenia prawa, widocznej prima facie, która uzasadniałaby przyjęcie skargi kasacyjnej z powodu jej oczywistej zasadności.

Uzasadnienie

Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej na jej oczywistej zasadności wymaga wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia prawa, dostrzegalnej prima facie, a nie tylko oczywistego naruszenia przepisu. Skarżący nie wykazał takiej wadliwości zaskarżonego wyroku.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
Strona wygrywająca
M.R.

Strony

NazwaTypRola
G.K.osoba_fizycznapowód
M.R.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 398 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398 § 9

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.p.c. art. 379 § 4

Kodeks postępowania cywilnego

ustawa COVID art. 15zzs § 1

Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

Konstytucja RP art. 45 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 31 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Odrzucone argumenty

Nieważność postępowania z powodu rozpoznania sprawy przez sąd drugiej instancji w składzie jednoosobowym na podstawie art. 15zzs^1 ust. 1 pkt 4 ustawy COVID. • Oczywista zasadność skargi kasacyjnej z uwagi na wydanie wyroku przez sąd niegwarantujący bezstronności i dopuszczenie się kwalifikowanych uchybień.

Godne uwagi sformułowania

rolą „przedsądu” jest wstępna selekcja skarg pod kątem spełniania wymienionych wyżej kryteriów (przyczyn kasacyjnych) kwalifikujących skargę do jej przedstawienia Sądowi Najwyższemu w celu merytorycznego rozpoznania. • wydanie orzeczenia przez sąd drugiej instancji w składzie ukształtowanym na podstawie art. 15zzs^1 ust. 1 pkt 4 ustawy COVID w okresie do dnia 26 kwietnia 2023 r. włącznie, nie może stanowić samoistnej podstawy do stwierdzenia nieważności postępowania na podstawie art. 379 pkt 4 k.p.c. • Oparcie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania na jej oczywistej zasadności nakładało na skarżącego powinność wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia przytoczonych we wniosku przepisów prawa materialnego lub procesowego, naruszenia dostrzegalnego prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez odwoływania się do podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia, które nie podlegają badaniu na etapie tak zwanego przedsądu. • o przyjęciu skargi kasacyjnej do rozpoznania nie decyduje per se nawet oczywiste naruszenie konkretnego przepisu, lecz jego skutek polegający na wydaniu oczywiście sprzecznego z prawem i nieprawidłowego orzeczenia, które z tych przyczyn nie może się ostać w obrocie prawnym.

Skład orzekający

Agnieszka Piotrowska

SSN

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących składu sądu w okresie pandemii COVID-19 oraz kryteriów przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego okresu obowiązywania przepisów specustawy COVID-19 oraz interpretacji kryteriów przyjęcia skargi kasacyjnej, które mogą ewoluować.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Orzeczenie SN wyjaśnia ważne kwestie proceduralne dotyczące składu sądu w okresie pandemii i kryteria nadzwyczajnego środka zaskarżenia, co jest istotne dla praktyków prawa.

Czy wyrok sądu z okresu pandemii jest nieważny? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe kryteria skargi kasacyjnej.

Dane finansowe

WPS: 2000 PLN

zadośćuczynienie: 2000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst