I C 904/11
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód, właściciel lokalu mieszkalnego, wniósł pozew o zasądzenie od gminy kwoty odszkodowania za niemożność korzystania z lokalu w okresie od grudnia 2008 r. do lipca 2009 r. Powodem tej sytuacji było niewykonanie przez lokatorów prawomocnego wyroku eksmisyjnego, co z kolei wynikało z odmowy wskazania przez gminę pomieszczenia tymczasowego dla eksmitowanych osób, mimo ciążącego na niej obowiązku wynikającego z art. 1046 § 4 KPC w brzmieniu obowiązującym w tym okresie. Gmina podnosiła, że nie miała takiego obowiązku, a powód nabył lokal świadomy problemu. Sąd, opierając się na uchwale Sądu Najwyższego (III CZP 48/11), uznał jednak, że gmina ponosi odpowiedzialność deliktową na podstawie art. 417 KC za szkodę wyrządzoną zaniechaniem wykonania obowiązku wskazania pomieszczenia tymczasowego. Sąd ustalił stan faktyczny, w tym wartość lokalu i potencjalny czynsz najmu, a także uwzględnił dobrowolną wpłatę dokonaną przez jednego z lokatorów. Ostatecznie zasądził od gminy na rzecz powoda kwotę 5.389,39 zł wraz z odsetkami, oddalając dalej idące powództwo. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania nastąpiło na zasadzie stosunkowego rozdzielenia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie odpowiedzialności gminy za szkodę wynikającą z niewykonania obowiązku wskazania pomieszczenia tymczasowego dla eksmitowanych lokatorów, zgodnie z uchwałą SN III CZP 48/11.
Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w okresie od 2004 r. do 16 listopada 2011 r. (zmiana art. 1046 KPC). Interpretacja art. 417 KC w kontekście zaniechań władzy publicznej.
Zagadnienia prawne (3)
Czy gmina ponosi odpowiedzialność na podstawie art. 417 KC za szkodę wyrządzoną właścicielowi lokalu w wyniku zaniechania wskazania tymczasowego pomieszczenia dla eksmitowanych lokatorów, którym nie przyznano lokalu socjalnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, gmina ponosi odpowiedzialność na podstawie art. 417 KC za szkodę powstałą w okresie obowiązywania art. 1046 § 4 KPC w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 2 lipca 2004 r. na skutek zaniechania wskazania tymczasowego pomieszczenia dla dłużnika mającego obowiązek opuszczenia, opróżnienia i wydania lokalu.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na uchwale Sądu Najwyższego (III CZP 48/11), zgodnie z którą obowiązek wskazania pomieszczenia tymczasowego przez gminę, wynikający z art. 1046 § 4 KPC, stanowi przejaw wykonywania władzy publicznej. Zaniechanie tego obowiązku jest niezgodne z prawem i rodzi odpowiedzialność odszkodowawczą gminy na podstawie art. 417 KC. Niewykonalność wyroku eksmisyjnego z powodu braku pomieszczenia tymczasowego jest stanem niepożądanym w państwie prawa.
Jak należy obliczyć wysokość odszkodowania dla właściciela lokalu za niemożność korzystania z niego z powodu niewykonania wyroku eksmisyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wysokość odszkodowania należy ustalić na podstawie potencjalnego czynszu najmu, jaki właściciel mógłby uzyskać na wolnym rynku, pomniejszonego o kwoty faktycznie otrzymane od lokatorów oraz proporcjonalnie za okres, w którym właściciel nie był już właścicielem lokalu.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na opinii biegłego co do wartości czynszu najmu na wolnym rynku (760 zł miesięcznie zamiast dochodzonych 800 zł). Uwzględniono również, że powód był właścicielem lokalu tylko do 23 lipca 2009 r., co wymagało proporcjonalnego obniżenia czynszu za ten miesiąc. Od ustalonej kwoty odjęto również dobrowolną wpłatę dokonaną przez jednego z lokatorów.
Czy zarzuty zgłoszone po zamknięciu rozprawy mogą być uwzględnione?
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty zgłoszone po zamknięciu rozprawy, jeśli nie ujawnią się żadne nowe okoliczności sprawy, nie mogą być uwzględnione.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 217 § 1 KPC, wszelkie twierdzenia, wnioski dowodowe i zarzuty mogą być zgłaszane nie później niż do chwili zamknięcia rozprawy.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. Ś. | osoba_fizyczna | powód |
| G. W. | instytucja | pozwana |
| H. K. | osoba_fizyczna | lokator |
| K. K. (1) | osoba_fizyczna | lokator |
| T. K. | osoba_fizyczna | lokator |
| M. K. | osoba_fizyczna | lokator |
Przepisy (8)
Główne
k.c. art. 417 § § 1
Kodeks cywilny
Za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej ponosi odpowiedzialność Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego lub inna osoba prawna wykonująca tę władzę z mocy prawa.
KPC art. 1046 § § 4
Kodeks postępowania cywilnego
W brzmieniu nadanym ustawą z dnia 2 lipca 2004 r. - nakładał na gminę obowiązek wskazania tymczasowego pomieszczenia lub gdy dłużnik znajdzie takie pomieszczenie, w przypadku wykonania obowiązku opróżnienia lokalu służącego zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych dłużnika, z którego nie wynika prawo do lokalu socjalnego lub zamiennego.
Pomocnicze
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
Zarzut nadużycia prawa podmiotowego.
KPC art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada wzajemnego zniesienia lub zasądzenia kosztów w zależności od wyniku sprawy.
k.c. art. 455
Kodeks cywilny
Termin spełnienia świadczenia.
k.c. art. 481
Kodeks cywilny
Odsetki ustawowe za opóźnienie.
Konstytucja RP art. 75 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Polityka władz publicznych sprzyjająca zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych obywateli.
Konstytucja RP art. 166 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zadania własne jednostek samorządu terytorialnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Gmina ponosi odpowiedzialność za szkodę wynikającą z niewykonania obowiązku wskazania pomieszczenia tymczasowego dla eksmitowanych lokatorów. • Obowiązek wskazania pomieszczenia tymczasowego wynikał z art. 1046 § 4 KPC w brzmieniu obowiązującym w spornym okresie. • Niewykonalność wyroku eksmisyjnego z powodu braku pomieszczenia tymczasowego jest niedopuszczalna w państwie prawa. • Wysokość szkody powinna być ustalona na podstawie potencjalnego czynszu najmu, pomniejszonego o otrzymane wpłaty i proporcjonalnie za okres braku własności.
Odrzucone argumenty
Gmina nie miała obowiązku wskazania pomieszczenia tymczasowego. • Powód zakupił lokal świadomy problemu i w celu dochodzenia odszkodowania. • Żądanie powoda stanowi nadużycie prawa podmiotowego. • Obowiązek wskazania pomieszczenia tymczasowego nie obciążał gminy w okresie objętym pozwem. • Roszczenie powinno być pomniejszone o kwotę dodatków mieszkaniowych. • Sposób wyceny czynszu przez biegłego jest zawyżony z uwagi na przejściowy charakter jednego z pokoi.
Godne uwagi sformułowania
za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej ponosi odpowiedzialność Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego • wykonując obowiązek opróżnienia lokalu służącego zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych dłużnika na podstawie tytułu wykonawczego, z którego nie wynika prawo dłużnika do lokalu socjalnego lub zamiennego, komornik wstrzyma się z dokonaniem czynności do czasu, gdy gmina wskaże tymczasowe pomieszczenie lub gdy dłużnik znajdzie takie pomieszczenie. • gmina ponosi wobec właściciela lokalu mieszkalnego odpowiedzialność na podstawie art. 417 § 1 KC za szkodę powstałą w okresie obowiązywania art. 1046 § 4 KPC [...] na skutek zaniechania wskazania tymczasowego pomieszczenia dla dłużnika mającego obowiązek opuszczenia, opróżnienia i wydania tego lokalu. • wyrok eksmisyjny właściwie nie byłby możliwy do wyegzekwowania, a zatem wierzyciel nie mógłby doprowadzić do wykonania prawomocnego orzeczenia sądowego, a co oczywiście byłoby stanem niepożądanym w państwie prawa.
Skład orzekający
Agnieszka Mękal
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odpowiedzialności gminy za szkodę wynikającą z niewykonania obowiązku wskazania pomieszczenia tymczasowego dla eksmitowanych lokatorów, zgodnie z uchwałą SN III CZP 48/11."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w okresie od 2004 r. do 16 listopada 2011 r. (zmiana art. 1046 KPC). Interpretacja art. 417 KC w kontekście zaniechań władzy publicznej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak zaniechania organów samorządowych mogą prowadzić do odpowiedzialności odszkodowawczej wobec właścicieli nieruchomości, a także jak ważne jest prawidłowe stosowanie przepisów dotyczących eksmisji i pomieszczeń tymczasowych.
“Gmina zapłaci odszkodowanie za blokowanie eksmisji. Właściciel nie mógł korzystać z mieszkania przez lata.”
Dane finansowe
WPS: 5929,98 PLN
odszkodowanie: 5389,39 PLN
zwrot kosztów procesu: 3656,79 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.