I C 812/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód, Powiat (...), zawarł z pozwanym, Przedsiębiorstwem Handlowo-Usługowo-Produkcyjnym (...) Spółka Jawna, umowę na dostawę soli drogowej na sezon zimowy 2016/2017. Pozwany, wybrany w przetargu, zobowiązał się do dostarczenia soli w ciągu 1 dnia od powiadomienia. Z powodu notorycznych opóźnień w dostawach, Powiat odstąpił od umowy i wezwał pozwanego do zapłaty kar umownych w łącznej wysokości 52.850,94 zł. Pozwany wniósł sprzeciw od nakazu zapłaty, domagając się miarkowania kary umownej. Argumentował, że zobowiązanie zostało wykonane w znacznej części (576,98 ton z ok. 708 ton) i że naliczona kara jest rażąco wygórowana w stosunku do uzyskanej marży (10.851,08 zł). Sąd Rejonowy w Limanowej, po analizie materiału dowodowego, uznał powództwo za uzasadnione jedynie w części. Stosując instytucję miarkowania kary umownej z art. 484 § 2 k.c., sąd obniżył naliczoną karę o 50%, zasądzając kwotę 26.425,47 zł. Sąd podkreślił, że choć pozwany dostarczył znaczną część soli, kary naliczone za niektóre zamówienia były rażąco wygórowane. Jednocześnie sąd zaznaczył, że obniżenie kary do kwoty 5.000 zł, której domagał się pozwany, wypaczyłoby jej funkcję sankcyjną. O kosztach postępowania orzeczono na zasadzie wzajemnego zniesienia, z uwagi na częściowe uwzględnienie powództwa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaZastosowanie instytucji miarkowania kary umownej na podstawie art. 484 § 2 k.c. w przypadku częściowego wykonania zobowiązania i rażącego wygórowania kary, zwłaszcza w kontekście umów o dostawy w zamówieniach publicznych.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i umowy, a ocena rażącego wygórowania jest indywidualna. Nie stanowi przełomu, ale utrwala praktykę stosowania miarkowania.
Zagadnienia prawne (2)
Czy kara umowna naliczona za zwłokę w dostawie soli drogowej powinna zostać miarkowana na podstawie art. 484 § 2 k.c. z uwagi na częściowe wykonanie zobowiązania i rażące wygórowanie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, kara umowna powinna zostać miarkowana. Sąd obniżył naliczoną karę o 50%.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że choć kara umowna była zasadnie naliczona, to jej wysokość w stosunku do niektórych zamówień była rażąco wygórowana, a zobowiązanie zostało wykonane w znacznej części. Obniżenie kary o 50% uwzględnia interesy obu stron, nie wypaczając funkcji sankcyjnej kary umownej.
Czy opóźnienie w dostawie soli drogowej, skutkujące odstąpieniem od umowy i naliczeniem kar umownych, stanowiło podstawę do żądania zapłaty?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, naliczenie kar umownych było co do zasady uzasadnione.
Uzasadnienie
Strony zastrzegły w umowie kary umowne za zwłokę w wykonaniu zobowiązania. Pozwany dopuścił się zwłoki w dostawach, co uzasadniało naliczenie kar, jednak ich wysokość podlegała miarkowaniu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Powiat (...) | organ_państwowy | powód |
| Przedsiębiorstwo Handlowo - Usługowo - Produkcyjne (...) A. B. , (...) Spółka Jawna | spółka | pozwany |
Przepisy (3)
Główne
k.c. art. 484 § § 1
Kodeks cywilny
Kara umowna należy się wierzycielowi w zastrzeżonej wysokości bez względu na wysokość poniesionej szkody.
k.c. art. 484 § § 2
Kodeks cywilny
Dłużnik może żądać zmniejszenia kary umownej, jeżeli zobowiązanie zostało w znacznej części wykonane lub kara jest rażąco wygórowana.
Pomocnicze
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada wzajemnego zniesienia lub stosunkowego rozdzielenia kosztów procesu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nieterminowe dostawy soli drogowej przez pozwanego. • Odstąpienie od umowy przez powoda z powodu zwłoki. • Uzasadnienie naliczenia kar umownych.
Odrzucone argumenty
Żądanie zapłaty pełnej kwoty kar umownych przez powoda. • Argumenty pozwanego o braku rażącego wygórowania kary w całości.
Godne uwagi sformułowania
kara umowna należy się wierzycielowi w zastrzeżonej na ten wypadek wysokości bez względu na wysokość poniesionej szkody • jeżeli zobowiązanie zostało w znacznej części wykonane, dłużnik może żądać zmniejszenia kary umownej; to samo dotyczy wypadku, gdy kara umowna jest rażąco wygórowana • instytucja sądowego miarkowania (obniżenia) kary umownej zmierza do zapewnienia dłużnikowi ochrony przed nadmiernie dotkliwymi skutkami • kara umowna nie może jednak prowadzić do nieuzasadnionego wzbogacenia uprawnionego • obniżenie kary umownej do poziomu 5.000 zł (...) wypaczałoby cel jaki ma spełnić kara umowna, czyli przede wszystkim wywarcie na dłużniku presji, żeby swoje zobowiązanie wykonał w sposób należyty
Skład orzekający
Iwona Trzeciak
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Zastosowanie instytucji miarkowania kary umownej na podstawie art. 484 § 2 k.c. w przypadku częściowego wykonania zobowiązania i rażącego wygórowania kary, zwłaszcza w kontekście umów o dostawy w zamówieniach publicznych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i umowy, a ocena rażącego wygórowania jest indywidualna. Nie stanowi przełomu, ale utrwala praktykę stosowania miarkowania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie instytucji miarkowania kary umownej, co jest istotne dla przedsiębiorców zawierających umowy, zwłaszcza w kontekście zamówień publicznych. Pokazuje, że nawet przy naruszeniu umowy, kara nie zawsze musi być zapłacona w pełnej wysokości.
“Kara umowna obniżona o połowę! Kiedy sąd może zmniejszyć zasądzoną kwotę?”
Dane finansowe
WPS: 52 850,94 PLN
kara umowna: 26 425,47 PLN
Sektor
administracja publiczna
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.