Orzeczenie · 2017-12-11

I C 1818/16

Sąd
Sąd Okręgowy w Toruniu
Miejsce
Toruń
Data
2017-12-11
SAOSCywilneprawo rzeczoweŚredniaokręgowy
skarga pauliańskabezskuteczność czynności prawnejdarowiznawierzytelność publicznoprawnaniewypłacalnośćpokrzywdzenie wierzycielapodatek dochodowypodatek akcyzowyskarbowe

Sąd Okręgowy w Toruniu rozpoznał sprawę z powództwa Skarbu Państwa przeciwko K. K. (1) o uznanie czynności prawnych za bezskuteczne. Powód domagał się uznania za bezskuteczne wobec wierzyciela publicznoprawnego (Skarbu Państwa – Urzędu Skarbowego w R.) dwóch umów darowizny zawartych przez dłużnika M. K. (1) na rzecz jego żony K. K. (1): darowizny środków pieniężnych w kwocie 700 000 zł z dnia 27 września 2011 r. oraz darowizny udziałów w spółce (...) Sp. z o.o. o wartości nominalnej 210 000 zł z dnia 13 stycznia 2012 r. Wierzytelności Skarbu Państwa wynikały z zaległości podatkowych M. K. (1) z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2007 r. oraz podatku akcyzowego za kwiecień 2009 r. Sąd ustalił, że M. K. (1) był niewypłacalny, a dokonane darowizny znacząco powiększyły jego niewypłacalność, co miało na celu pokrzywdzenie wierzycieli. Sąd uznał, że dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli, a pozwana, będąc w bliskim stosunku z dłużnikiem (żona), wiedziała lub mogła się dowiedzieć o jego zamiarach. Sąd oparł swoje rozstrzygnięcie na przepisach o skardze pauliańskiej (art. 527 k.c.). W konsekwencji sąd uznał obie umowy darowizny za bezskuteczne względem powoda. Zasądzono również od pozwanej koszty zastępstwa procesowego oraz nakazano pobranie nieuiszczonej opłaty od pozwu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Zastosowanie skargi pauliańskiej w przypadku darowizn dokonanych przez niewypłacalnego dłużnika na rzecz bliskiej osoby, zwłaszcza w kontekście wierzytelności publicznoprawnych.

Ograniczenia stosowania

Każda sprawa wymaga indywidualnej oceny przesłanek skargi pauliańskiej, w tym dowodzenia świadomości dłużnika i wiedzy osoby trzeciej.

Zagadnienia prawne (1)

Czy umowa darowizny środków pieniężnych i udziałów w spółce zawarta przez dłużnika na rzecz jego żony jest bezskuteczna wobec wierzyciela publicznoprawnego, jeśli dłużnik stał się niewypłacalny?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, umowa darowizny jest bezskuteczna wobec wierzyciela, jeśli dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli, a osoba trzecia (żona) o tym wiedziała lub mogła się dowiedzieć, a wskutek tej czynności dłużnik stał się niewypłacalny lub niewypłacalny w wyższym stopniu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że dłużnik M. K. (1) dokonał darowizn na rzecz żony K. K. (1) w momencie, gdy był już niewypłacalny lub stał się niewypłacalny w wyższym stopniu, co miało na celu pokrzywdzenie wierzyciela. Pozwana, jako osoba bliska, miała wiedzę o sytuacji finansowej męża i jego zamiarach. Spełnione zostały przesłanki z art. 527 k.c.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uznanie czynności prawnych za bezskuteczne
Strona wygrywająca
Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
Skarb Państwa – Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. , Dyrektor Izby Celnej w S.organ_państwowypowód
K. K. (1)osoba_fizycznapozwana
M. K. (1)osoba_fizycznadłużnik

Przepisy (6)

Główne

k.c. art. 527 § 1

Kodeks cywilny

Warunkiem uznania czynności prawnej za bezskuteczną jest uzyskanie przez osobę trzecią korzyści majątkowej wskutek czynności dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli, przy czym dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia, a osoba trzecia o tym wiedziała lub mogła się dowiedzieć.

k.c. art. 527 § 2

Kodeks cywilny

Czynność prawna dłużnika jest dokonana z pokrzywdzeniem wierzycieli, jeżeli wskutek tej czynności dłużnik stał się niewypłacalny albo stał się niewypłacalny w wyższym stopniu, niż był przed dokonaniem czynności.

k.c. art. 527 § 3

Kodeks cywilny

Jeżeli wskutek czynności prawnej dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli uzyskała korzyść majątkową osoba będąca w bliskim z nim stosunku, domniemywa się, że osoba ta wiedziała, iż dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli.

Pomocnicze

k.p.c. art. 191

Kodeks postępowania cywilnego

Powód może dochodzić pozwem kilku roszczeń przeciwko temu samemu pozwanemu, jeżeli nadają się do tego samego trybu postępowania.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.

u.k.s.c. art. 94

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Skarb Państwa nie ma obowiązku uiszczania opłat sądowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Dłużnik stał się niewypłacalny lub niewypłacalny w wyższym stopniu wskutek darowizn. • Dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli. • Pozwana, jako osoba bliska, wiedziała lub mogła się dowiedzieć o zamiarach dłużnika. • Darowizny zwiększyły niewypłacalność dłużnika. • Wierzytelności publicznoprawne były wymagalne w momencie dokonywania darowizn.

Odrzucone argumenty

Brak przesłanek skargi pauliańskiej. • Dłużnik nie był niewypłacalny. • Pozwana nie wiedziała o zamiarach dłużnika. • Darowizny miały inne uzasadnienie (np. stan zdrowia dłużnika). • Zarzut niewłaściwości sądu i współuczestnictwa formalnego.

Godne uwagi sformułowania

skarga pauliańska jest szczególnym środkiem ochrony wierzyciela przed nieuczciwymi [...] zachowaniami dłużnika, który uszczupla swój majątek po to aby uniemożliwić zaspokojenie swoich długów. • domniemywa się, że osoba ta wiedziała, iż dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli.

Skład orzekający

Hanna Łożyńska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Zastosowanie skargi pauliańskiej w przypadku darowizn dokonanych przez niewypłacalnego dłużnika na rzecz bliskiej osoby, zwłaszcza w kontekście wierzytelności publicznoprawnych."

Ograniczenia: Każda sprawa wymaga indywidualnej oceny przesłanek skargi pauliańskiej, w tym dowodzenia świadomości dłużnika i wiedzy osoby trzeciej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak organy państwowe ścigają majątek dłużników, nawet jeśli próbowali go ukryć poprzez darowizny na rzecz rodziny. Jest to przykład praktycznego zastosowania skargi pauliańskiej w kontekście podatkowym.

Czy można ukryć majątek przed urzędem skarbowym poprzez darowiznę dla żony? Sąd odpowiada.

Dane finansowe

WPS: 336 128 PLN

zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 14 400 PLN

Sektor

skarbowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst