Orzeczenie · 2015-12-22

I C 1466/14

Sąd
Sąd Rejonowy w Środzie Śląskiej
Miejsce
Środa Śląska
Data
2015-12-22
SAOSCywilnezobowiązaniaŚredniarejonowy
przelew wierzytelnościpowierniczy przelewinteres prawnyforma umowyart. 189 kpcart. 509 kcart. 511 kcspadekkoszty procesu

Powód A. C. wniósł o ustalenie, że zawarł ze zmarłym W. P. umowę powierniczego przelewu wierzytelności pieniężnej, stwierdzonej nakazem zapłaty Sądu Rejonowego dla Wrocławia-Fabrycznej. Powód argumentował, że nabył wierzytelność od pierwotnego wierzyciela, Biura (...) sp.k., ale ze względu na konflikt ze wspólnikami spółki, przelew musiał nastąpić za pośrednictwem W. P., który miał ściągnąć i przekazać środki powodowi. Po śmierci W. P., spadek po nim przyjął jego syn M. P. Pozwany wniósł o oddalenie powództwa, kwestionując istnienie umowy i formę jej zawarcia, wskazując na art. 511 k.c. Sąd oddalił powództwo, uznając, że powód nie wykazał istnienia interesu prawnego w żądaniu ustalenia, ponieważ mógł dochodzić świadczenia od spadkobiercy W. P. na drodze dalej idącego powództwa. Sąd stwierdził również, że powód nie udowodnił zawarcia umowy powierniczego przelewu, a jednostronne oświadczenie W. P. nie spełniało wymogów prawnych dla takiej umowy, zwłaszcza że wierzytelność była stwierdzona pismem. Sąd podkreślił, że powód musiałby najpierw sam nabyć wierzytelność, a następnie zlecić jej windykację, czego nie wykazał. Z zebranego materiału dowodowego, w tym zeznań świadków i przesłuchania powoda, wynikały sprzeczności dotyczące sposobu nabycia wierzytelności i przekazania środków.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalenie braku interesu prawnego w powództwie o ustalenie, gdy możliwe jest dochodzenie świadczenia. Wymogi formalne umowy przelewu wierzytelności stwierdzonej pismem.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej, gdzie powód domagał się ustalenia umowy powierniczego przelewu, a mógł dochodzić świadczenia.

Zagadnienia prawne (3)

Czy istnieje interes prawny w ustaleniu zawarcia umowy powierniczego przelewu wierzytelności, gdy możliwe jest dochodzenie świadczenia od spadkobiercy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, powód nie ma interesu prawnego w ustaleniu umowy, gdyż może dochodzić świadczenia od spadkobiercy zmarłego dłużnika.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że interes prawny w rozumieniu art. 189 k.p.c. występuje, gdy wyrok ustalający definitywnie zakończy spór lub zapobiegnie jego powstaniu, a nie można uzyskać ochrony w drodze innego powództwa. W sytuacji, gdy powód mógł dochodzić świadczenia od spadkobiercy, powództwo o ustalenie jest niedopuszczalne.

Czy jednostronne oświadczenie jednej ze stron umowy przelewu wierzytelności, która jest stwierdzona pismem, spełnia wymogi formy pisemnej dla takiej umowy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jednostronne oświadczenie nie wystarcza do stwierdzenia umowy przelewu, gdy wierzytelność jest stwierdzona pismem.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na art. 511 k.c., zgodnie z którym przelew wierzytelności stwierdzonej pismem powinien być również stwierdzony pismem. Jednostronne oświadczenie nie jest umową, a do jej zawarcia potrzebne jest przyjęcie przez cesjonariusza.

Czy sąd może ustalić istnienie umowy zlecenia, której przedmiotem było nabycie wierzytelności przez jedną osobę w imieniu własnym na rzecz drugiej, jeśli powód domagał się ustalenia umowy powierniczego przelewu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd nie może wyjść poza granice żądania pozwu (art. 321 k.p.c.) i ustalać innego stosunku prawnego niż ten, którego ustalenia domagał się powód.

Uzasadnienie

Powód domagał się ustalenia umowy powierniczego przelewu, a sąd stwierdził, że mógłby ewentualnie ustalić umowę zlecenia, ale byłoby to wyjście poza granice żądania pozwu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
M. P.

Strony

NazwaTypRola
A. C.osoba_fizycznapowód
M. P.osoba_fizycznapozwanym
S. P.osoba_fizycznaprzedstawiciel ustawowy pozwanego

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 189

Kodeks postępowania cywilnego

Powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy ma w tym interes prawny. Sąd nie może ustalać stosunku prawnego wykraczającego poza granice żądania pozwu.

k.c. art. 509

Kodeks cywilny

Wierzyciel może przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania.

k.c. art. 511

Kodeks cywilny

Jeżeli wierzytelność jest stwierdzona pismem, przelew tej wierzytelności powinien być również pismem stwierdzony.

Pomocnicze

k.c. art. 740

Kodeks cywilny

Po śmierci przyjmującego zlecenie, jego spadkobiercy są zobowiązani wydać dającemu zlecenie wszystko, co przyjmujący zlecenie uzyskał dla niego w wykonaniu zlecenia.

k.c. art. 748

Kodeks cywilny

Zasadą jest wygaśnięcie zlecenia w przypadku śmierci przyjmującego zlecenie.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak interesu prawnego powoda w ustaleniu umowy, gdyż mógł dochodzić świadczenia od spadkobiercy. • Niewykazanie przez powoda zawarcia umowy powierniczego przelewu. • Niespełnienie wymogów formalnych dla umowy przelewu wierzytelności stwierdzonej pismem (art. 511 k.c.). • Wyjście przez sąd poza granice żądania pozwu przy próbie ustalenia umowy zlecenia.

Odrzucone argumenty

Istnienie interesu prawnego w ustaleniu umowy powierniczego przelewu. • Zawarcie ustnej umowy powierniczego przelewu wierzytelności. • Oświadczenie W. P. z dnia 27 listopada 2013 r. jako dowód zawarcia umowy.

Godne uwagi sformułowania

Powód nie ma interesu prawnego w żądaniu udzielenia ochrony prawnej przez wydanie wyroku ustalającego albowiem w sytuacji zawarcia z W. P. umowy zlecenia przysługuje mu wobec spadkobiercy zmarłego W. P. dalej idące powództwo o świadczenie. • Umowa taka musiałaby zostać stwierdzona pismem z uwagi na fakt, że wierzytelność wobec R. L. została stwierdzona pismem. • Za niewystarczające należało uznać jednostronne oświadczenie W. P. z dnia 27 listopada 2013 r.

Skład orzekający

Alina Gałęzowska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie braku interesu prawnego w powództwie o ustalenie, gdy możliwe jest dochodzenie świadczenia. Wymogi formalne umowy przelewu wierzytelności stwierdzonej pismem."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej, gdzie powód domagał się ustalenia umowy powierniczego przelewu, a mógł dochodzić świadczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe zasady dotyczące interesu prawnego w powództwach o ustalenie oraz wymogów formalnych umów przelewu wierzytelności, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego.

Czy można ustalić umowę, gdy można dochodzić pieniędzy? Sąd wyjaśnia granice interesu prawnego.

Dane finansowe

zwrot kosztów procesu: 197 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst