I C 112/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód domagał się zasądzenia kwoty 2 214 zł z tytułu najmu pojazdu zastępczego, twierdząc, że pozwany zobowiązał się pokryć brakującą część czynszu, która nie została pokryta przez odszkodowanie od ubezpieczyciela. Pozwany podnosił, że umowa najmu miała być rozliczona bezkosztowo z ubezpieczycielem, a on sam nie był świadomy obowiązku pokrycia ewentualnej różnicy. Sąd, analizując umowę najmu pojazdu zastępczego oraz umowę przelewu wierzytelności, uznał klauzule dotyczące odpowiedzialności pozwanego za niedozwolone (abuzywne). Sąd stwierdził, że postanowienia te kształtowały prawa i obowiązki pozwanego jako konsumenta w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami i rażąco naruszający jego interesy, co jest podstawą do uznania ich za niewiążące na mocy art. 385¹ § 1 k.c. Sąd podkreślił, że profesjonalny wynajmujący przedstawił ofertę pozwanemu jako całkowicie bezkosztową, podczas gdy umowa zawierała zapisy przerzucające na konsumenta ryzyko braku pokrycia kosztów przez ubezpieczyciela. W związku z tym powództwo zostało oddalone.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów o klauzulach abuzywnych w umowach najmu pojazdów zastępczych, ochrona konsumenta w relacjach z profesjonalistami.
Dotyczy umów zawieranych z konsumentami, gdzie postanowienia nie były indywidualnie negocjowane i kształtują prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami i rażąco naruszający interesy konsumenta.
Zagadnienia prawne (2)
Czy postanowienia umowy najmu pojazdu zastępczego oraz umowy przelewu wierzytelności, które przerzucają na konsumenta ryzyko braku pokrycia kosztów najmu przez ubezpieczyciela, są niedozwolone (abuzywne)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, postanowienia te są niedozwolone (abuzywne), ponieważ kształtują prawa i obowiązki konsumenta w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami i rażąco naruszają jego interesy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że profesjonalny wynajmujący przedstawił pozwanemu ofertę jako bezkosztową, podczas gdy umowa zawierała klauzule przerzucające ryzyko braku pokrycia kosztów najmu przez ubezpieczyciela na konsumenta. Taka dysproporcja praw i obowiązków, w połączeniu z brakiem wpływu konsumenta na postępowanie likwidacyjne, narusza równowagę kontraktową i dobre obyczaje.
Czy pozwany, jako konsument, był świadomy skutków finansowych umowy najmu pojazdu zastępczego i umowy przelewu wierzytelności?
Odpowiedź sądu
Nie, sąd uznał, że pozwany działał ze świadomością bezgotówkowego rozliczenia szkody i nie był świadomy, że może ponosić koszty w przypadku braku pokrycia ich przez ubezpieczyciela.
Uzasadnienie
Pozwany był zapewniany o bezgotówkowym rozliczeniu szkody, a jego intencją było właśnie takie rozwiązanie. Sąd uznał, że nie wyjaśniono mu należycie roli inkasenta ani skutków prawnych umowy przelewu wierzytelności, co doprowadziło do błędnego przekonania o braku jego odpowiedzialności finansowej.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Powód (...) z siedzibą w T. (Estonia) | spółka | powód |
| Pozwany M. F. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (9)
Główne
k.c. art. 385¹ § § 1
Kodeks cywilny
Postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nieuzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy (niedozwolone postanowienia umowne).
k.c. art. 385¹ § § 2
Kodeks cywilny
Postanowienia niedozwolone nie wiążą konsumenta, a strony są związane umową w pozostałym zakresie.
Pomocnicze
k.p.c. art. 505² § § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Uzasadnienie wyroku ograniczone do wyjaśnienia podstawy prawnej.
k.c. art. 385³
Kodeks cywilny
Przykładowa lista niedozwolonych postanowień umownych.
k.c. art. 58 § § 1
Kodeks cywilny
Czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna, chyba że przepis szczególny przewiduje inny skutek.
k.c. art. 58 § § 3
Kodeks cywilny
Jeżeli nieważnością jest dotknięta tylko część czynności prawnej, czynność pozostaje w mocy co do pozostałych części, chyba że z okoliczności wynika, iż bez postanowień dotkniętych nieważnością czynność nie zostałaby dokonana.
k.c. art. 353¹
Kodeks cywilny
Zasada swobody umów, ograniczona przez właściwość (naturę) stosunku zobowiązaniowego, ustawę oraz zasady współżycia społecznego.
k.c. art. 22¹
Kodeks cywilny
Definicja konsumenta.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postanowienia umowy najmu i umowy przelewu wierzytelności są niedozwolone (abuzywne) wobec konsumenta. • Pozwany nie był świadomy skutków finansowych umowy i został wprowadzony w błąd co do bezkosztowego charakteru najmu. • Naruszenie dobrych obyczajów i rażące naruszenie interesów konsumenta.
Odrzucone argumenty
Roszczenie powoda oparte na treści umowy najmu i cesji wierzytelności. • Pozwany zobowiązał się do zapłaty czynszu za najem pojazdu.
Godne uwagi sformułowania
W ocenie sądu pozwany składając oświadczenie woli o zawarciu ww. umów działał ze świadomością, iż nie będzie ponosił z tego tytułu konsekwencji finansowych, a rozliczenie zostanie dokonane z wyłączeniem jego osoby między ubezpieczycielem, a wynajmującym. • Taki stosunek zobowiązaniowy kształtuje prawa i obowiązki pozwanego jako konsumenta w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego prawa. • Wynajmujący, profesjonalista w swej dziedzinie, zapewne świadomy był tych sprzeczności, a mimo to pozwanemu oferta musiała być przedstawiona jako całkowicie bezkosztowa.
Skład orzekający
Robert Tomikowski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o klauzulach abuzywnych w umowach najmu pojazdów zastępczych, ochrona konsumenta w relacjach z profesjonalistami."
Ograniczenia: Dotyczy umów zawieranych z konsumentami, gdzie postanowienia nie były indywidualnie negocjowane i kształtują prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami i rażąco naruszający interesy konsumenta.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak sądy chronią konsumentów przed nieuczciwymi praktykami firm wynajmujących pojazdy zastępcze, nawet jeśli umowy zawierają pozory legalności.
“Czy najem auta zastępczego może Cię kosztować fortunę? Sąd mówi: niekoniecznie!”
Dane finansowe
WPS: 2214 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.