Orzeczenie · 2016-10-10

I C 1005/15

Sąd
Sąd Rejonowy w Ciechanowie
Miejsce
Ciechanów
Data
2016-10-10
SAOSCywilneprawo zobowiązańWysokarejonowy
skarga pauliańskabezskuteczność czynności prawnejdarowiznapokrzywdzenie wierzycielaniewypłacalnośćzasady współżycia społecznegoochrona rodzinyruchomości

Sprawa dotyczyła powództwa opartego na instytucji skargi pauliańskiej (art. 527 KC), wniesionego przez (...) Sp. z o.o. przeciwko małoletniemu B. R. (1). Powód domagał się uznania za bezskuteczną w stosunku do niego umowy darowizny ruchomości zawartej między L. R. (dłużnikiem powoda) a jego synem B. R. (1). Powód wykazał istnienie swojej wierzytelności wobec L. R. w wysokości ponad 31 tys. zł, stwierdzonej prawomocnym nakazem zapłaty, oraz fakt, że L. R. wyzbył się majątku w drodze darowizny, co pogłębiło jego niewypłacalność. Sąd uznał, że umowa darowizny została zawarta w celu pokrzywdzenia wierzyciela, a pozwany, będąc w bliskim stosunku z dłużnikiem, powinien był o tym wiedzieć (art. 527 § 3 KC). Ponadto, darowizna była czynnością nieodpłatną, co uzasadniało zastosowanie art. 528 KC. Jednakże, sąd, stosując art. 5 KC, uznał, że żądanie uznania za bezskuteczną darowizny większości ruchomości (meble, sprzęt AGD/RTV, pianino) stanowiłoby nadużycie prawa i naruszałoby zasady współżycia społecznego, gdyż przedmioty te były niezbędne do normalnego funkcjonowania rodziny, w tym niepełnosprawnych dzieci. W związku z tym, za bezskuteczną uznano jedynie darowiznę przedmiotów o mniejszej wartości (zegary, obrazy), które nie były kluczowe dla bytu rodziny. Sąd oddalił powództwo w pozostałym zakresie. Rozstrzygnięto również o kosztach postępowania, uwzględniając częściowe wygranie sprawy przez obie strony oraz przyznając wynagrodzenie pełnomocnikowi z urzędu dla pozwanego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Zastosowanie skargi pauliańskiej w przypadku darowizny ruchomości, kolizja między ochroną wierzyciela a zasadami współżycia społecznego i ochroną rodziny, interpretacja art. 5 KC w kontekście dóbr osobistych i potrzeb rodziny.

Ograniczenia stosowania

Każda sprawa jest indywidualna, a zastosowanie art. 5 KC wymaga szczegółowej analizy okoliczności faktycznych i oceny, które przedmioty są faktycznie niezbędne dla rodziny.

Zagadnienia prawne (2)

Czy umowa darowizny ruchomości zawarta przez dłużnika z jego synem może zostać uznana za bezskuteczną wobec wierzyciela na podstawie skargi pauliańskiej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, w części dotyczącej przedmiotów, które nie są niezbędne do normalnego funkcjonowania rodziny, uznając, że dłużnik działał w celu pokrzywdzenia wierzyciela.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że darowizna została dokonana z pokrzywdzeniem wierzyciela, a pozwany, jako bliski krewny, powinien był o tym wiedzieć. Jednakże, zastosowanie art. 5 KC pozwoliło na ochronę dóbr rodziny i uznanie za bezskuteczne jedynie darowizny przedmiotów, które nie były niezbędne do życia.

Czy uznanie umowy darowizny za bezskuteczną wobec wierzyciela może naruszać zasady współżycia społecznego i dobro rodziny?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli przedmiotem darowizny są rzeczy niezbędne do normalnego funkcjonowania rodziny, w tym dzieci, a ich odebranie godziłoby w dobro rodziny.

Uzasadnienie

Sąd zastosował art. 5 KC, uznając, że odebranie rodzinie mebli, sprzętu RTV czy pianina, które służą również niepełnosprawnym dzieciom, byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego i naruszałoby godność oraz dobro rodziny.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Częściowe uwzględnienie powództwa
Strona wygrywająca
powód (...) (...) Sp. z o.o. w części dotyczącej uznania umowy za bezskuteczną, pozwany B. R. (1) w pozostałym zakresie i w zakresie kosztów

Strony

NazwaTypRola
(...) (...) Sp. z o.o.spółkapowód
B. R. (1)osoba_fizycznapozwany
L. R.osoba_fizycznadłużnik
B. R. (2)osoba_fizycznaprzedstawicielka ustawowa pozwanego

Przepisy (9)

Główne

k.c. art. 527 § § 1

Kodeks cywilny

Określa przesłanki uznania czynności prawnej dłużnika za bezskuteczną wobec wierzyciela, gdy czynność ta została dokonana z pokrzywdzeniem wierzycieli.

Pomocnicze

k.c. art. 527 § § 2

Kodeks cywilny

Definiuje pojęcie pokrzywdzenia wierzyciela jako stanu, w którym dłużnik stał się niewypłacalny lub niewypłacalny w wyższym stopniu.

k.c. art. 527 § § 3

Kodeks cywilny

Stanowi domniemanie świadomości pokrzywdzenia wierzycieli, gdy korzyść majątkową uzyskała osoba będąca w bliskim stosunku z dłużnikiem.

k.c. art. 528

Kodeks cywilny

Dotyczy sytuacji, gdy osoba trzecia uzyskała korzyść majątkową bezpłatnie, co ułatwia uznanie czynności za bezskuteczną.

k.c. art. 5

Kodeks cywilny

Zakazuje czynienia ze swego prawa użytku sprzecznego ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub z zasadami współżycia społecznego.

KPC art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje zasady wzajemnego zniesienia lub stosunkowego rozdzielenia kosztów procesu w przypadku częściowego uwzględnienia żądań.

KPC art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Pozwala na nieobciążanie strony kosztami procesu w szczególnie uzasadnionych wypadkach.

KPC art. 108 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Nakazuje orzekanie o kosztach procesu w orzeczeniu kończącym sprawę w instancji.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu

Reguluje wysokość wynagrodzenia radcy prawnego z urzędu i zasady jego pokrywania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Umowa darowizny zawarta przez dłużnika z synem w celu pokrzywdzenia wierzyciela. • Dłużnik stał się niewypłacalny lub niewypłacalny w wyższym stopniu wskutek darowizny. • Pozwany, jako osoba bliska dłużnikowi, wiedział lub mógł wiedzieć o zamiarze pokrzywdzenia wierzyciela. • Darowizna była czynnością nieodpłatną.

Odrzucone argumenty

Żądanie uznania za bezskuteczną darowizny przedmiotów niezbędnych do funkcjonowania rodziny narusza zasady współżycia społecznego (art. 5 KC). • Przedmioty takie jak meble, sprzęt RTV, pianino są niezbędne dla rodziny, w tym niepełnosprawnych dzieci.

Godne uwagi sformułowania

nie można czynić ze swego prawa użytku, który byłby sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub z zasadami współżycia społecznego • zasady współżycia społecznego w rozumieniu art. 5 KC są pojęciem pozostającym w nierozłącznym związku z całokształtem okoliczności danej sprawy • godność osoby ludzkiej, zdrowie, honor oraz integralność i dobro rodziny

Skład orzekający

Lidia Kopczyńska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Zastosowanie skargi pauliańskiej w przypadku darowizny ruchomości, kolizja między ochroną wierzyciela a zasadami współżycia społecznego i ochroną rodziny, interpretacja art. 5 KC w kontekście dóbr osobistych i potrzeb rodziny."

Ograniczenia: Każda sprawa jest indywidualna, a zastosowanie art. 5 KC wymaga szczegółowej analizy okoliczności faktycznych i oceny, które przedmioty są faktycznie niezbędne dla rodziny.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje konflikt między prawem wierzyciela do zaspokojenia a ochroną rodziny, zwłaszcza w kontekście niepełnosprawnych dzieci, co jest tematem budzącym emocje i dyskusję.

Czy można odebrać rodzinie meble i pianino, bo ojciec miał długi? Sąd stanął przed trudnym wyborem między wierzycielem a dobrem dzieci.

Dane finansowe

WPS: 6800 PLN

wynagrodzenie radcy prawnego z urzędu: 1476 PLN

wypłata wynagrodzenia radcy prawnego z urzędu: 777,59 PLN

zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 698,41 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst