Orzeczenie · 2012-10-30

I ACA 733/09

Sąd
Sąd Apelacyjny w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2012-10-30
SAOSCywilneprawo spółekŚredniaapelacyjny
actio pro sociolikwidacja spółkizdolność sądowaumorzenie postępowaniaodpowiedzialność członków zarząduroszczenie odszkodowawczekodeks spółek handlowych

Powód (...) Bank Spółka Akcyjna w W. wystąpił jako akcjonariusz Zakładów (...) Spółki Akcyjnej z powództwem o zapłatę kwoty 51.000.000 zł tytułem odszkodowania za szkodę wyrządzoną spółce, opierając swoje roszczenie na art. 486 § 1 ksh w zw. z art. 485 ksh. Sąd Okręgowy w Poznaniu wyrokiem z dnia 27 maja 2009 r. oddalił powództwo. Powód wniósł apelację. Sąd Apelacyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 9 grudnia 2009 r. zawiesił postępowanie apelacyjne do czasu prawomocnego zakończenia postępowania karnego. W międzyczasie, prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w Poznaniu z dnia 11 kwietnia 2012 r., spółka (...) została wykreślona z Krajowego Rejestru Sądowego w związku z przeprowadzoną likwidacją. Pozwani wnieśli o umorzenie postępowania apelacyjnego, argumentując, że wydanie wyroku stało się zbędne wobec likwidacji spółki, na rzecz której wytoczono powództwo. Sąd Apelacyjny uznał wniosek za zasadny, wskazując, że spółka zakończyła byt prawny i utraciła zdolność sądową, co uniemożliwia realizację roszczenia. Zgodnie z art. 355 § 1 kpc, nienaprawialna utrata zdolności sądowej przez stronę uzasadnia umorzenie postępowania. Sąd Apelacyjny umorzył postępowanie apelacyjne na podstawie art. 386 § 3 kpc w zw. z art. 183 kpc i art. 391 § 1 kpc, a koszty postępowania umorzono wzajemnie między stronami na podstawie art. 108 § 1 kpc w zw. z art. 182 § 4 kpc.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Umorzenie postępowania w przypadku likwidacji spółki, na rzecz której wytoczono powództwo, oraz zastosowanie actio pro socio.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji likwidacji spółki w trakcie postępowania, gdzie powództwo zostało wytoczone przez akcjonariusza na podstawie actio pro socio.

Zagadnienia prawne (2)

Czy utrata bytu prawnego przez spółkę, na rzecz której akcjonariusz wytoczył powództwo odszkodowawcze na podstawie art. 486 § 1 ksh, stanowi podstawę do umorzenia postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, utrata bytu prawnego przez spółkę i w konsekwencji utrata przez nią zdolności sądowej, uzasadnia umorzenie postępowania.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że w sytuacji likwidacji spółki i jej wykreślenia z KRS, spółka traci zdolność sądową, a tym samym beneficjent roszczenia przestaje istnieć. Nie ma następcy prawnego, który mógłby wstąpić w stosunki prawne zlikwidowanej spółki. Taka sytuacja, analogicznie do utraty zdolności sądowej przez stronę, uzasadnia umorzenie postępowania na podstawie art. 355 § 1 kpc.

Czy umorzenie postępowania apelacyjnego w sytuacji likwidacji spółki, na rzecz której wytoczono powództwo, spowoduje uprawomocnienie się wyroku sądu pierwszej instancji?

Odpowiedź sądu

Tak, umorzenie postępowania apelacyjnego spowodowałoby uprawomocnienie się zaskarżonego orzeczenia sądu pierwszej instancji.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że umorzenie postępowania apelacyjnego oznaczałoby utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji, który był przedmiotem zaskarżenia. W związku z tym, aby uniknąć takiego skutku, sąd umorzył całe postępowanie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku i umorzenie postępowania

Strony

NazwaTypRola
(...) BANK Spółka Akcyjna w W.spółkapowód
E. Z.osoba_fizycznapozwany
J. J.osoba_fizycznapozwany
W. N.osoba_fizycznapozwany
Zakładów (...) Spółka Akcyjnaspółkapodmiot, na rzecz którego wytoczono powództwo

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 355 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Utrata zdolności sądowej przez stronę uzasadnia umorzenie postępowania.

k.p.c. art. 386 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 183

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 391 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 108 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 182 § 4

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.s.h. art. 486 § 1

Kodeks spółek handlowych

k.s.h. art. 485

Kodeks spółek handlowych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Spółka, na rzecz której wytoczono powództwo, została zlikwidowana i wykreślona z KRS, co skutkuje utratą zdolności sądowej. • Nie istnieje następca prawny, który mógłby wstąpić w stosunki prawne zlikwidowanej spółki. • Utrata zdolności sądowej przez beneficjenta roszczenia uzasadnia umorzenie postępowania.

Godne uwagi sformułowania

W sytuacji zastosowania actio pro socio samo roszczenie odszkodowawcze przysługuje zatem spółce. • Akcjonariusz nie realizuje własnych praw lecz działa w charakterze zastępcy spółki. • Ponieważ nienaprawialna, następcza utrata zdolności sądowej przez stronę uzasadnia umorzenie postępowania...

Skład orzekający

Małgorzata Gulczyńska

przewodniczący-sprawozdawca

Elżbieta Fijałkowska

sędzia

Karol Ratajczak

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania w przypadku likwidacji spółki, na rzecz której wytoczono powództwo, oraz zastosowanie actio pro socio."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji likwidacji spółki w trakcie postępowania, gdzie powództwo zostało wytoczone przez akcjonariusza na podstawie actio pro socio.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje praktyczne konsekwencje likwidacji spółki dla toczących się postępowań sądowych, szczególnie w kontekście specyficznych instytucji prawa handlowego jak actio pro socio.

Likwidacja spółki w trakcie procesu: czy powództwo o zapłatę odszkodowania może zostać umorzone?

Dane finansowe

WPS: 51 000 000 PLN

Sektor

prawo spółek

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst