Orzeczenie · 2017-12-07

I ACA 568/17

Sąd
Sąd Apelacyjny w Białymstoku
Miejsce
Białystok
Data
2017-12-07
SAOSCywilneprawo rzeczoweŚredniaapelacyjny
darowiznapozornośćskarga paulińskanieruchomośćwłasnośćbezskuteczność czynności prawnejkoszty procesu

Powód M. C. wniósł pozew o uznanie umowy darowizny nieruchomości, którą przekazał swojej byłej żonie A. B., za nieważną z powodu pozorności. Argumentował, że umowa została zawarta w celu ukrycia majątku przed wierzycielami. Sąd Okręgowy w Suwałkach oddalił powództwo, uznając, że powód nie udowodnił pozorności czynności prawnej. Sąd Apelacyjny w Białymstoku podzielił to stanowisko, oddalając apelację powoda. Sąd odwoławczy podkreślił, że pozorność wymaga zgodnej woli stron co do braku zamiaru wywołania skutków prawnych, a powód nie wykazał, aby pozwana miała taką wiedzę lub zgodę. Ugoda zawarta w sprawie skargi paulińskiej, w której umowa darowizny została uznana za bezskuteczną wobec wierzyciela, nie przesądza o jej pozorności. Sąd wskazał, że pozwana mogła zawrzeć ugodę z różnych powodów, niekoniecznie z wiedzą o pozorności darowizny. Ponadto, sąd zauważył, że powód sam deklarował chęć przekazania nieruchomości synowi, co sugeruje zamiar wywołania skutków prawnych darowizny, a nie tylko pozorności.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia pozorności umowy darowizny w kontekście skargi paulińskiej i braku wiedzy drugiej strony.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie kluczowa była ocena wiedzy pozwanej o długu powoda w momencie darowizny.

Zagadnienia prawne (2)

Czy umowa darowizny nieruchomości zawarta pomiędzy małżonkami, która następnie została uznana za bezskuteczną wobec wierzyciela w drodze ugody w postępowaniu ze skargi paulińskiej, jest nieważna z powodu pozorności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, umowa darowizny nie jest nieważna z powodu pozorności, nawet jeśli została uznana za bezskuteczną wobec wierzyciela.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że pozorność wymaga zgodnej woli stron co do braku zamiaru wywołania skutków prawnych. Ugoda w sprawie skargi paulińskiej nie przesądza o pozorności darowizny, a jedynie o jej bezskuteczności wobec wierzyciela. Pozwana mogła zawrzeć ugodę bez wiedzy o pozorności darowizny, a powód nie wykazał, że pozwana miała taką wiedzę lub zgodę.

Czy ugoda zawarta w sprawie ze skargi paulińskiej, w której umowa darowizny została uznana za bezskuteczną, stanowi dowód pozorności tej umowy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sama ugoda nie stanowi dowodu pozorności umowy darowizny.

Uzasadnienie

Decyzja pozwanej o zawarciu ugody w sprawie skargi paulińskiej oznacza jedynie zgodę na przeprowadzenie egzekucji z nieruchomości, a nie potwierdzenie pozorności darowizny. Motywy zawarcia ugody są bez znaczenia dla oceny ważności samej umowy darowizny.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
pozwana A. B.

Strony

NazwaTypRola
M. C.osoba_fizycznapowód
A. B.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (7)

Główne

k.c. art. 83 § § 1

Kodeks cywilny

Pozorność polega na ujawnionej i zaakceptowanej przez adresata oświadczenia woli różnicy między treścią oświadczenia a wolą wywołania określonych skutków prawnych. Konstytutywnym elementem pozorności jest brak woli wywołania skutków prawnych oraz wiedza i zgoda obu stron czynności.

Pomocnicze

k.c. art. 530

Kodeks cywilny

k.c. art. 527 § § 3

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach procesu zgodnie z wynikiem sporu.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Oddalenie apelacji.

k.p.c. art. 108 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania odwoławczego.

k.c. art. 528

Kodeks cywilny

Wierzyciel może żądać uznania czynności za bezskuteczną, chociażby osoba trzecia nie wiedziała i nawet przy zachowaniu należytej staranności nie mogła się dowiedzieć, że dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak dowodów na pozorność umowy darowizny. • Ugoda w sprawie skargi paulińskiej nie przesądza o pozorności darowizny. • Pozwana nie miała wiedzy o długu powoda w momencie darowizny. • Powód miał zamiar wywołania skutków prawnych darowizny (zabezpieczenie rodziny).

Odrzucone argumenty

Umowa darowizny była pozorna, zawarta w celu ochrony majątku przed egzekucją. • Ugoda w sprawie skargi paulińskiej potwierdzała nieważność umowy darowizny.

Godne uwagi sformułowania

pozorność polega na ujawnionej i zaakceptowanej przez adresata oświadczenia woli różnicy między treścią oświadczenia a wolą wywołania określonych skutków prawnych • Konstytutywnym elementem pozorności jest, poza brakiem woli wywołania skutków prawnych, także wiedza i zgoda obu stron czynności, że oświadczenie woli złożone zostało "dla pozoru". • Decyzja, jaką podjęła pozwana w tamtej sprawie, oznacza tylko tyle, że pozwana zawierając ugodę zgodziła się na przeprowadzenie egzekucji długu swojego byłego męża z nieruchomości, która wcześniej jej podarował. • jak już zostało zasygnalizowane to wcześniej, w żaden sposób nie wpływa na ważność czynności prawnej, tu umowy darowizny i jej skutek prawnorzeczowy, w postaci nabycia własności rzeczy przez osobę trzecią

Skład orzekający

Elżbieta Borowska

przewodniczący

Elżbieta Bieńkowska

sprawozdawca

Grażyna Wołosowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia pozorności umowy darowizny w kontekście skargi paulińskiej i braku wiedzy drugiej strony."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie kluczowa była ocena wiedzy pozwanej o długu powoda w momencie darowizny.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy częstego problemu pozorności umów i ich związku ze skargą paulińską, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego. Pokazuje, jak sąd analizuje dowody w takich przypadkach.

Darowizna dla żony, potem skarga paulińska – czy umowa była pozorna?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst