Orzeczenie · 2025-02-26

XXIII ZS 150/24

Sąd
Sąd Okręgowy w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2025-02-26
SAOSAdministracyjnezamówienia publiczneWysokaokręgowy
zamówienia publiczneobsługa prawnaradca prawnyadwokatspółka z o.o.forma prawnanieważność ofertyKIOSąd Okręgowy

Skarżący, spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, złożył ofertę w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego na kompleksową obsługę prawną Oddziału Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad (GDDKiA). Zamawiający odrzucił ofertę spółki, uznając ją za nieważną na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo zamówień publicznych (PZP) w związku z art. 8 ust. 1 ustawy o radcach prawnych i art. 4a ust. 1 Prawa o adwokaturze. Zamawiający argumentował, że forma prawna spółki z o.o. uniemożliwia wykonywanie zawodu radcy prawnego lub adwokata, co jest sprzeczne z przepisami prawa. Krajowa Izba Odwoławcza (KIO) utrzymała w mocy decyzję Zamawiającego, oddalając odwołanie spółki. Spółka wniosła skargę do Sądu Okręgowego, zarzucając m.in. naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędną wykładnię przepisów dotyczących form wykonywania zawodu radcy prawnego i adwokata oraz niewłaściwe zastosowanie art. 226 ust. 1 pkt 4 PZP. Sąd Okręgowy, rozpoznając skargę, w całości podzielił ustalenia faktyczne i argumentację prawną KIO. Sąd uznał, że przedmiot zamówienia – kompleksowa obsługa prawna – wymaga świadczenia pomocy prawnej zgodnie z ustawą o radcach prawnych i Prawem o adwokaturze. Stwierdził, że spółka z o.o. nie jest dopuszczalną formą wykonywania zawodu radcy prawnego lub adwokata, a oferta złożona przez taki podmiot jest nieważna jako sprzeczna z prawem lub mająca na celu obejście prawa (art. 58 § 1 Kodeksu cywilnego). Sąd podkreślił, że spółka kapitałowa nie może świadczyć pomocy prawnej, a próba wykonania zamówienia przez taki podmiot prowadziłaby do naruszenia zakazu powierzania całości zamówienia podwykonawcom (art. 462 ust. 1 PZP). Sąd oddalił również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, uznając, że KIO wszechstronnie rozważyła materiał dowodowy i prawidłowo oceniła stan faktyczny. W konsekwencji Sąd Okręgowy oddalił skargę jako bezzasadną i zasądził od spółki na rzecz Zamawiającego koszty postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących dopuszczalnych form wykonywania zawodu radcy prawnego i adwokata w kontekście zamówień publicznych oraz nieważności ofert składanych przez podmioty w niedopuszczalnej formie prawnej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, w której przedmiotem zamówienia jest świadczenie pomocy prawnej, a oferentem jest spółka kapitałowa.

Zagadnienia prawne (3)

Czy oferta złożona przez spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego na świadczenie kompleksowej obsługi prawnej jest ważna, biorąc pod uwagę przepisy ustawy o radcach prawnych i prawa o adwokaturze dotyczące form wykonywania zawodu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, oferta złożona przez spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością jest nieważna, ponieważ forma ta jest niedopuszczalna do świadczenia pomocy prawnej zgodnie z przepisami prawa.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy podzielił stanowisko KIO i Zamawiającego, że przedmiot zamówienia (kompleksowa obsługa prawna) wymaga świadczenia pomocy prawnej przez radców prawnych lub adwokatów. Ustawa o radcach prawnych i Prawo o adwokaturze precyzują dopuszczalne formy wykonywania zawodu, a spółka z o.o. nie należy do tych form. Oferta złożona przez taki podmiot jest nieważna jako sprzeczna z prawem lub mająca na celu obejście prawa.

Czy sąd lub KIO mogą orzekać w sprawie zarzutów, które nie były przedmiotem odwołania do KIO?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarówno KIO, jak i Sąd Zamówień Publicznych mogą orzekać wyłącznie w zakresie zarzutów podniesionych w odwołaniu.

Uzasadnienie

Przepisy PZP (art. 555, 583, 582) stanowią, że organy orzecznicze są związane zakresem odwołania. Sąd ocenia prawidłowość czynności zamawiającego przez pryzmat okoliczności faktycznych i prawnych wskazanych w odwołaniu. Nawet jeśli zamawiający nie powołał się wprost na konkretny przepis (np. art. 462 ust. 1 PZP), ale okoliczności faktyczne uzasadniają jego zastosowanie, organ może się nim posłużyć.

Czy sąd lub KIO mogą oceniać materiał dowodowy w sposób dowolny, sprzeczny z logiką lub doświadczeniem życiowym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ocena materiału dowodowego musi być wszechstronna, logiczna i zgodna z zasadami doświadczenia życiowego.

Uzasadnienie

Sąd Zamówień Publicznych jest zobowiązany do oceny, czy KIO uchybiła zasadom logicznego rozumowania lub doświadczenia życiowego przy ocenie dowodów. Zarzut naruszenia art. 542 ust. 1 PZP wymaga wskazania konkretnych przyczyn dyskwalifikujących rozumowanie Izby, a nie tylko przedstawienia własnej, odmiennej oceny dowodów.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie skargi
Strona wygrywająca
Skarb Państwa – Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad

Strony

NazwaTypRola
(...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąspółkaodwołujący
Skarb Państwa – Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostradorgan_państwowyzamawiający
(...) sp.p.spółkaprzystępujący po stronie zamawiającego

Przepisy (9)

Główne

PZP art. 226 § 1 pkt 4

Ustawa Prawo zamówień publicznych

Zamawiający odrzuca ofertę, jeżeli jest nieważna na podstawie odrębnych przepisów. Dotyczy to wszystkich przepisów powszechnie obowiązującego prawa, nie tylko wad oświadczenia woli.

u.r.p. art. 8 § 1

Ustawa o radcach prawnych

Określa dopuszczalne formy wykonywania zawodu radcy prawnego (stosunek pracy, umowa cywilnoprawna, kancelaria, spółki cywilna, jawna, partnerska, komandytowa, komandytowo-akcyjna).

u.r.p. art. 8 § 2

Ustawa o radcach prawnych

Wyłącznym przedmiotem działalności spółek, o których mowa w ust. 1, jest świadczenie pomocy prawnej.

pr. adw. art. 4a § 1

Ustawa Prawo o adwokaturze

Określa formy wykonywania zawodu adwokata (kancelaria, zespół adwokacki, spółki cywilna, jawna, partnerska, komandytowa, komandytowo-akcyjna).

k.c. art. 58 § 1

Kodeks cywilny

Czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna.

Pomocnicze

PZP art. 462 § 1

Ustawa Prawo zamówień publicznych

Wykonawca może powierzyć wykonanie części zamówienia podwykonawcy, ale nie całości zamówienia.

PZP art. 239

Ustawa Prawo zamówień publicznych

Zamawiający wybiera najkorzystniejszą ofertę na podstawie kryteriów oceny ofert.

PZP art. 555

Ustawa Prawo zamówień publicznych

KIO orzeka w granicach zarzutów odwołania.

PZP art. 542 § 1

Ustawa Prawo zamówień publicznych

KIO ma swobodę w ocenie dowodów, ale musi ona być wszechstronna i logiczna.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Forma prawna spółki z o.o. jest niedopuszczalna do świadczenia pomocy prawnej zgodnie z ustawą o radcach prawnych i prawem o adwokaturze. • Oferta złożona przez spółkę z o.o. jest nieważna jako sprzeczna z prawem lub mająca na celu obejście prawa. • KIO i Sąd Okręgowy są związani zakresem zarzutów podniesionych w odwołaniu. • Ocena materiału dowodowego przez KIO była wszechstronna i logiczna.

Odrzucone argumenty

Oferta spółki z o.o. jest ważna, a jej forma prawna nie narusza przepisów o radcach prawnych i adwokatach. • Sąd Okręgowy oparł swoje rozstrzygnięcie na okolicznościach prawnych i faktycznych nieobjętych odwołaniem. • KIO nie dokonała wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego. • Oferta spółki z o.o. była najkorzystniejsza.

Godne uwagi sformułowania

Taki sposób działania w rzeczywistości doprowadza do sytuacji prawnej zabronionej przez przepisy, co oznacza, że mamy do czynienia z czynnością prawną, która jest nieważna w świetle art. 58 § 1 KC. • Forma prowadzenia działalności Odwołującego nie mieści się w katalogu przywołanej normy prawnej. • Przedmiotem postępowania skargowego jest kwestia ważności złożonej oferty, gdyż z uwagi na jej nieważność została ona odrzucona. • Wobec powyższego za mylne należało uznać stanowisko Skarżącego, że dyspozycja art. 226 ust. 1 pkt 4 ustawy PZP dotyczy tylko wad oświadczenia woli.

Skład orzekający

Jolanta Stasińska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dopuszczalnych form wykonywania zawodu radcy prawnego i adwokata w kontekście zamówień publicznych oraz nieważności ofert składanych przez podmioty w niedopuszczalnej formie prawnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której przedmiotem zamówienia jest świadczenie pomocy prawnej, a oferentem jest spółka kapitałowa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kluczowej kwestii dopuszczalności form prawnych świadczenia usług prawnych w przetargach publicznych, co ma bezpośrednie znaczenie dla kancelarii prawnych i spółek świadczących takie usługi.

Spółka z o.o. nie może świadczyć usług prawnych w przetargu? Sąd rozstrzyga kluczową kwestię formy prawnej.

Sektor

usługi prawne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst