WZ 1/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła wniosku o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Wojskowego Sądu Garnizonowego w O. z 1974 r., skazującym A. P. na karę 3 lat pozbawienia wolności. Wniosek o wznowienie złożył pełnomocnik A. P., radca prawny J. N. Wojskowy Sąd Okręgowy w W. postanowieniem z dnia 14 grudnia 2012 r. stwierdził swoją niewłaściwość do rozpoznania wniosku i przekazał sprawę do rozpoznania właściwemu sądowi powszechnemu. Pełnomocnik A. P. zaskarżył to postanowienie zażaleniem, wnosząc o przekazanie sprawy do Sądu Okręgowego w S. Prezes Wojskowego Sądu Okręgowego w W. zarządzeniem z dnia 4 stycznia 2013 r. przyjął zażalenie i przekazał je do rozpoznania Sądowi Najwyższemu – Izba Wojskowa. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, stwierdził, że zarządzenie Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego było błędne. Sąd Najwyższy wskazał, że Prezes Sądu obowiązany był odmówić przyjęcia środka odwoławczego jako pochodzącego od osoby nieuprawnionej, zgodnie z art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art. 545 § 1 k.p.k. Podkreślono, że wymóg sporządzenia i podpisania wniosku o wznowienie przez adwokata albo radcę prawnego (art. 545 § 2 k.p.k.) nie jest spełniony, gdy wniosek taki sporządza i podpisuje ustanowiony przez skazanego radca prawny, gdyż wnioskodawcą jest osoba występująca w procesie jako oskarżony, który może korzystać jedynie z pomocy obrońcy (art. 6 k.p.k.), a nie pełnomocnika. Obrońcą w sprawach o przestępstwa może być tylko osoba uprawniona do obrony według przepisów o ustroju adwokatury (art. 82 k.p.k.). Konsekwencją braku uprawnienia pełnomocnika – radcy prawnego do sporządzenia i podpisania wniosku o wznowienie postępowania w imieniu oskarżonego jest niemożność występowania przez pełnomocnika z własnymi zażaleniami w tej sprawie. W związku z tym Sąd Najwyższy, działając jako sąd odwoławczy, pozostawił zażalenie pełnomocnika bez rozpoznania na podstawie art. 430 § 1 k.p.k. w zw. z art. 545 § 1 k.p.k. Sąd Najwyższy zaznaczył, że ze względu na taki sposób rozstrzygnięcia nie jest władny przesądzić, czy właściwy do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania jest sąd wojskowy, czy powszechny.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie kręgu podmiotów uprawnionych do reprezentowania skazanego w postępowaniu o wznowienie postępowania karnego oraz konsekwencji wniesienia środka prawnego przez osobę nieuprawnioną.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej skazanego w postępowaniu karnym i roli radcy prawnego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy radca prawny może być pełnomocnikiem skazanego w postępowaniu o wznowienie postępowania karnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w postępowaniu o wznowienie postępowania karnego skazany może być reprezentowany jedynie przez obrońcę, a nie przez pełnomocnika będącego radcą prawnym.
Uzasadnienie
Przepisy k.p.k. (art. 6, art. 82, art. 87 § 1) stanowią, że oskarżony może korzystać z pomocy obrońcy, a nie pełnomocnika. Obrońcą może być tylko osoba uprawniona do obrony według przepisów o ustroju adwokatury. Radca prawny nie jest uprawniony do bycia obrońcą w sprawach o przestępstwa.
Jaka jest procedura postępowania sądu odwoławczego w przypadku zażalenia wniesionego przez osobę nieuprawnioną?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd odwoławczy pozostawia bez rozpoznania zażalenie wniesione przez osobę nieuprawnioną.
Uzasadnienie
Przyjęcie przez sąd pierwszej instancji środka odwoławczego wniesionego przez osobę nieuprawnioną obliguje sąd odwoławczy do pozostawienia go bez rozpoznania, zgodnie z art. 430 § 1 k.p.k. w zw. z art. 545 § 1 k.p.k.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. P. | osoba_fizyczna | skazany |
| J. N. | inne | pełnomocnik skazanego (radca prawny) |
Przepisy (11)
Główne
k.p.k. art. 545 § 1
Kodeks postępowania karnego
Przepis ma zastosowanie w postępowaniu wznowieniowym, nakazując pozostawienie zażalenia bez rozpoznania, jeśli zostało wniesione przez osobę nieuprawnioną.
k.p.k. art. 430 § 1
Kodeks postępowania karnego
Obliguje sąd odwoławczy do pozostawienia bez rozpoznania zażalenia wniesionego przez osobę nieuprawnioną.
Pomocnicze
k.p.k. art. 545 § 2
Kodeks postępowania karnego
Wymóg sporządzenia i podpisania wniosku o wznowienie przez adwokata albo radcę prawnego nie jest dopełniony, gdy wniosek ten sporządza i podpisuje ustanowiony przez skazanego radca prawny.
k.p.k. art. 6
Kodeks postępowania karnego
Oskarżony może korzystać z pomocy obrońcy.
k.p.k. art. 87 § 1
Kodeks postępowania karnego
Pełnomocnika mogą ustanowić strony inne niż oskarżony.
k.p.k. art. 82
Kodeks postępowania karnego
Obrońcą w sprawach o przestępstwa może być jedynie osoba uprawniona do obrony według przepisów o ustroju adwokatury.
k.p.k. art. 463 § 1
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy zarządzenia Prezesa Sądu.
k.p.k. art. 429 § 1
Kodeks postępowania karnego
Nakazuje odmówić przyjęcia środka odwoławczego jako pochodzącego od osoby nieuprawnionej.
ustawa o powszechnym obowiązku obrony PRL art. 188 § 1 i 3
Ustawa z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony PRL
Przepis, na podstawie którego zapadł pierwotny wyrok skazujący.
k.p.k. art. 439 § 1
Kodeks postępowania karnego
Wskazuje na negatywne skutki rozpoznania sprawy przez sąd niewłaściwy (pkt 3).
k.p.k. art. 430 § 2
Kodeks postępowania karnego
Stanowi, że na postanowienie o pozostawieniu zażalenia bez rozpoznania zażalenie nie przysługuje.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Radca prawny nie jest uprawniony do bycia obrońcą w postępowaniu karnym, a tym samym do złożenia wniosku o wznowienie postępowania w imieniu skazanego. • Zażalenie wniesione przez osobę nieuprawnioną podlega pozostawieniu bez rozpoznania.
Odrzucone argumenty
Pełnomocnik (radca prawny) był uprawniony do złożenia wniosku o wznowienie postępowania i wniesienia zażalenia.
Godne uwagi sformułowania
Oskarżony bowiem korzystać może z pomocy obrońcy (art. 6 k.p.k.), a nie pełnomocnika, po którego pomoc prawną sięgać mogą strony inne niż oskarżony (art. 87 § 1 k.p.k.), natomiast obrońcą w sprawach o przestępstwa może być jedynie osoba uprawniona do obrony według przepisów o ustroju adwokatury (art. 82 k.p.k.) • Konsekwencją takiego stanu rzeczy, tzn. braku uprawnienia pełnomocnika – radcy prawnego do sporządzenia i podpisania w imieniu oskarżonego wniosku w sprawie o wznowienie postępowania, jest niemożność występowania przez pełnomocnika z własnymi zażaleniami w tej sprawie.
Skład orzekający
Janusz Godyń
przewodniczący-sprawozdawca
Wiesław Błuś
członek
Marian Buliński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu podmiotów uprawnionych do reprezentowania skazanego w postępowaniu o wznowienie postępowania karnego oraz konsekwencji wniesienia środka prawnego przez osobę nieuprawnioną."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej skazanego w postępowaniu karnym i roli radcy prawnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w prawie karnym – kto może reprezentować skazanego w postępowaniu o wznowienie postępowania. Jest to istotne dla praktyków prawa karnego.
“Czy radca prawny może reprezentować skazanego w sądzie? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.