VIII U 2367/23Lekarz weterynarii ubezpieczenia społeczne działalność gospodarczą
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Lublinie rozpoznał sprawę A. F. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w L. dotyczącą ustalenia istnienia obowiązku ubezpieczenia społecznego. A. F., lekarz weterynarii, prowadziła pozarolniczą działalność gospodarczą od 2018 roku, specjalizując się w nadzorze nad ubojem zwierząt na podstawie umów zlecenia zawieranych z Powiatowym Lekarzem Weterynarii. ZUS dwukrotnie wydał decyzje odmawiające ustalenia podlegania obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzenia tej działalności w okresach od 16 kwietnia 2018 r. do 31 grudnia 2021 r. oraz od 1 stycznia 2022 r. do 31 grudnia 2022 r. Organ rentowy argumentował, że wnioskodawczyni nie wykazała faktycznego prowadzenia działalności gospodarczej, nie wykazywała przychodów, a jednocześnie była zgłoszona do ubezpieczeń z tytułu umów zlecenia. A. F. wniosła odwołania, twierdząc, że spełniała przesłanki do podlegania ubezpieczeniom jako osoba prowadząca działalność gospodarczą. Sąd Okręgowy, po analizie materiału dowodowego, w tym zeznań świadków i dokumentów, uznał odwołania za zasadne. Sąd ustalił, że umowy zlecenia były zawierane z lekarzami weterynarii prowadzącymi własną działalność gospodarczą, co było wymogiem Inspektoratu Weterynarii. Sąd podkreślił, że relacje między A. F. a Powiatowym Lekarzem Weterynarii miały charakter B2B (między przedsiębiorcami), a umowy te stanowiły realizację działalności gospodarczej wnioskodawczyni, a nie odrębny tytuł do ubezpieczeń. Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym wykonywanie umów zlecenia w ramach prowadzonej działalności gospodarczej jest dopuszczalne i nie wyłącza podlegania ubezpieczeniom z tego tytułu. W konsekwencji Sąd zmienił zaskarżone decyzje ZUS, ustalając, że A. F. podlegała obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym od 16 kwietnia 2018 r. do 31 grudnia 2022 r. Zasądzono również od ZUS na rzecz A. F. zwrot kosztów procesu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że umowy zlecenia zawierane przez lekarzy weterynarii z organami administracji (np. Powiatowym Lekarzem Weterynarii) na wykonywanie czynności urzędowych mogą być realizowane w ramach prowadzonej przez nich działalności gospodarczej, a tym samym stanowić podstawę podlegania ubezpieczeniom społecznym z tego tytułu, a nie jako odrębny tytuł.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji lekarzy weterynarii i ich relacji z Inspekcją Weterynaryjną, jednak jego argumentacja dotycząca charakteru umów B2B i realizacji usług w ramach działalności gospodarczej może mieć szersze zastosowanie w innych branżach.
Zagadnienia prawne (1)
Czy lekarz weterynarii prowadzący działalność gospodarczą, który zawiera umowy zlecenia z Powiatowym Lekarzem Weterynarii na wykonywanie czynności urzędowych, podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzenia tej działalności gospodarczej, czy też umowy te stanowią odrębny tytuł do ubezpieczeń?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, lekarz weterynarii prowadzący działalność gospodarczą, który zawiera umowy zlecenia z Powiatowym Lekarzem Weterynarii na wykonywanie czynności urzędowych, podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzenia tej działalności gospodarczej, a umowy te nie stanowią odrębnego, konkurencyjnego tytułu do ubezpieczeń.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że relacje między lekarzem weterynarii a Powiatowym Lekarzem Weterynarii, wynikające z umów zlecenia na wykonywanie czynności urzędowych, miały charakter B2B (między przedsiębiorcami) i stanowiły realizację prowadzonej przez lekarza działalności gospodarczej. Wymóg posiadania odrębnego tytułu ubezpieczeniowego przez lekarzy weterynarii był powszechną praktyką Inspektoratu, a umowy te nie wyczerpują definicji umowy zlecenia w rozumieniu przepisów cywilnych, lecz są uregulowane przepisami szczególnymi ustawy o Inspekcji Weterynaryjnej. Sąd powołał się na orzecznictwo SN, zgodnie z którym wykonywanie umów zlecenia w ramach prowadzonej działalności gospodarczej jest dopuszczalne.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. F. | osoba_fizyczna | odwołująca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (12)
Główne
u.s.u.s. art. 6 § 1 pkt 5
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Obowiązkowemu ubezpieczeniu emerytalnemu i rentowemu podlegają osoby fizyczne prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą.
u.s.u.s. art. 12 § 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Osoby prowadzące pozarolniczą działalność podlegają obowiązkowo ubezpieczeniu wypadkowemu.
u.s.u.s. art. 13 § 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Osoby prowadzące pozarolniczą działalność podlegają ubezpieczeniom od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania jej wykonywania, z wyłączeniem okresu zawieszenia.
u.s.u.s. art. 8 § 6 pkt 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność uważa się osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów ustawy Prawo przedsiębiorców lub innych przepisów szczególnych.
u.i.w. art. 16 § 1 pkt 1
Ustawa o Inspekcji Weterynaryjnej
Powiatowy Lekarz Weterynarii może wyznaczać lekarzy weterynarii niebędących pracownikami Inspekcji do określonych czynności, jeśli nie jest w stanie wykonać ich samodzielnie.
u.i.w. art. 16 § 3
Ustawa o Inspekcji Weterynaryjnej
Czynności wyznaczone przez Powiatowego Lekarza Weterynarii były wykonywane po zawarciu umowy określającej zakres, terminy i wynagrodzenie. Po nowelizacji (sierpień 2022) umowa może być zawierana w ramach prowadzonej działalności gospodarczej lub poza nią.
k.p.c. art. 98 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada ogólna odpowiedzialności za wynik procesu - strona przegrywająca zwraca przeciwnikowi koszty procesu.
k.p.c. art. 98 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Do niezbędnych kosztów procesu zalicza się wynagrodzenie pełnomocnika.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 9 § pkt 2
Minimalna stawka wynagrodzenia pełnomocnika w sprawach dotyczących podlegania ubezpieczeniom społecznym wynosi 180 złotych.
Pomocnicze
u.s.u.s. art. 11 § 2
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Osoby prowadzące pozarolniczą działalność podlegają dobrowolnie ubezpieczeniu chorobowemu.
k.c. art. 750
Kodeks cywilny
Do umów o świadczenie usług, które nie są uregulowane innymi przepisami, stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu.
k.p.c. art. 219
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do połączenia spraw do wspólnego rozpoznania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowy zlecenia zawierane z Powiatowym Lekarzem Weterynarii były realizowane w ramach prowadzonej przez A. F. działalności gospodarczej. • Wymóg posiadania odrębnego tytułu ubezpieczeniowego przez lekarzy weterynarii był powszechną praktyką Inspektoratu Weterynarii, a nie dowodem na brak prowadzenia działalności gospodarczej. • Relacje między A. F. a Powiatowym Lekarzem Weterynarii miały charakter B2B (między przedsiębiorcami).
Odrzucone argumenty
Brak faktycznego prowadzenia działalności gospodarczej przez A. F. z uwagi na zerowe przychody i wykonywanie umów zlecenia. • Umowy zlecenia stanowiły odrębny tytuł do ubezpieczeń społecznych, niezależny od działalności gospodarczej.
Godne uwagi sformułowania
bycie w gotowości nie jest prowadzeniem pozarolniczej działalności gospodarczej • umowy zostały zawarte w trybie przepisów szczególnych wobec kodeksu cywilnego • domena władztwa publicznego wyrażająca się w decyzji o wyznaczeniu lekarza weterynarii do zadań inspekcji nie rozstrzyga o podstawie jego ubezpieczeń społecznych • należy oddzielić opodatkowanie od podstawy podlegania ubezpieczeniom społecznym • ryzyko gospodarcze związane z prowadzeniem działalności nadal pozostaje przy weterynarzu wykonującym usługę
Skład orzekający
Irena Grymuza
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że umowy zlecenia zawierane przez lekarzy weterynarii z organami administracji (np. Powiatowym Lekarzem Weterynarii) na wykonywanie czynności urzędowych mogą być realizowane w ramach prowadzonej przez nich działalności gospodarczej, a tym samym stanowić podstawę podlegania ubezpieczeniom społecznym z tego tytułu, a nie jako odrębny tytuł."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji lekarzy weterynarii i ich relacji z Inspekcją Weterynaryjną, jednak jego argumentacja dotycząca charakteru umów B2B i realizacji usług w ramach działalności gospodarczej może mieć szersze zastosowanie w innych branżach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak organy administracji publicznej mogą narzucać warunki (np. wymóg posiadania działalności gospodarczej) przy zawieraniu umów, co wpływa na status ubezpieczeniowy wykonawców. Jest to ciekawy przykład interpretacji przepisów dotyczących prowadzenia działalności gospodarczej i podlegania ubezpieczeniom społecznym.
“Czy umowa zlecenia z urzędem to zawsze odrębny tytuł do ZUS? Sąd: niekoniecznie, jeśli działałeś jak firma!”
Sektor
medycyna
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.