Orzeczenie · 2017-01-12

VIII U 2242/16Odrzucenie odwołania ZUS po terminie

Sąd
Sąd Okręgowy w Łodzi
Miejsce
Łódź
Data
2017-01-12
SAOSubezpieczenia społeczneświadczenia rentoweŚredniaokręgowy
ZUSrenta rodzinnaterminodwołaniezwrot świadczeńprzekroczenie terminuprzyczyny niezależne

Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. decyzją z dnia 30 czerwca 2016 r. zobowiązał P. F. do zwrotu nienależnie pobranych świadczeń w łącznej kwocie 26484,22 zł wraz z odsetkami. Decyzja ta została doręczona P. F. w dniu 13 lipca 2016 r. Wnioskodawca złożył odwołanie do Sądu Okręgowego w Łodzi dopiero 2 września 2016 r., przekraczając tym samym jednomiesięczny termin określony w art. 477 § 1 kpc. Sąd Okręgowy w Łodzi, po ustanowieniu dla wnioskodawcy pełnomocnika z urzędu, rozpoznał sprawę. Wnioskodawca domagał się zmiany decyzji ZUS i uznania, że nie jest zobowiązany do zwrotu świadczeń, a także przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. ZUS wniósł o odrzucenie odwołania z powodu przekroczenia terminu. Sąd ustalił, że P. F. pobierał rentę rodzinną po zmarłym ojcu w okresie od 2010 do 2014 roku. Decyzja ZUS nakazująca zwrot świadczeń została doręczona 13 lipca 2016 r., a odwołanie złożono 2 września 2016 r., co oznaczało przekroczenie terminu o ponad miesiąc. Sąd uznał, że przekroczenie terminu nie było nadmierne, jednakże P. F. nie wykazał, że nastąpiło ono z przyczyn od niego niezależnych. Wskazano, że wnioskodawca pracował dorywczo w okresie opóźnienia, był zdolny do chodzenia, wiedział gdzie znajduje się sąd i nie przeczytał pouczenia w decyzji ZUS. Zamiast odwołania, złożył wniosek o ponowne wydanie decyzji, który został rozpatrzony negatywnie. Sąd podkreślił, że brak znajomości prawa nie jest okolicznością usprawiedliwiającą uchybienie terminowi. W związku z brakiem wykazania przyczyn niezależnych od wnioskodawcy, Sąd Okręgowy w Łodzi odrzucił odwołanie na podstawie art. 477 § 3 kpc. Zasądzono również koszty zastępstwa procesowego pełnomocnika z urzędu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie odrzucenia odwołania od decyzji ZUS z powodu przekroczenia terminu, gdy strona nie wykazała przyczyn niezależnych od siebie, mimo że termin nie był nadmiernie przekroczony. Podkreślenie braku należytej staranności i nieznajomości prawa jako usprawiedliwienia.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji przekroczenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji ZUS. Interpretacja pojęcia 'przyczyn niezależnych' i 'należytej staranności'.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wniosek złożony w ZUS o ponowne wydanie decyzji, zawierający zaświadczenie z Kuratorium, może być traktowany jako odwołanie od decyzji ZUS?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, taki wniosek nie może być traktowany jako odwołanie od decyzji ZUS.

Uzasadnienie

Wniosek z dnia 21.07.2016 r. dotyczył ponownego wydania decyzji w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranych świadczeń w związku ze złożeniem zaświadczenia z Kuratorium, a nie był skierowany do Sądu Okręgowego jako odwołanie od decyzji ZUS z 30.06.2016 r. W wyniku tego wniosku została wydana decyzja przez ZUS z 22.08.2016 r.

Czy przekroczenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji ZUS może zostać usprawiedliwione, jeśli nie jest nadmierne i nastąpiło z przyczyn niezależnych od odwołującego się?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, ale tylko jeśli oba warunki są łącznie spełnione, a odwołujący się wykaże te przyczyny.

Uzasadnienie

Sąd odrzuci odwołanie wniesione po upływie terminu, chyba że przekroczenie terminu nie jest nadmierne i nastąpiło z przyczyn niezależnych od odwołującego się (art. 477 § 3 kpc). W niniejszej sprawie wnioskodawca nie wykazał wystarczająco, że przekroczenie terminu nastąpiło z przyczyn od niego niezależnych, mimo że termin nie był nadmiernie przekroczony. Brak dowodów na usprawiedliwienie niedopełnienia czynności w terminie.

Czy brak znajomości prawa lub nieprzeczytanie pouczenia w decyzji ZUS może być uznane za przyczynę niezależną od strony usprawiedliwiającą uchybienie terminowi do wniesienia odwołania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie.

Uzasadnienie

W orzecznictwie sądowym okoliczność w postaci nieznajomości prawa nie może być uznana za okoliczność usprawiedliwiającą uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Pouczenie w decyzji ZUS było prawidłowe i zrozumiałe.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Odrzucenie odwołania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł.

Strony

NazwaTypRola
P. F.osoba_fizycznawnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 477 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Odwołanie do Sądu od decyzji organów rentowych wnosi się na piśmie do organu, który wydał decyzję lub do protokołu sporządzonego przez ten organ, w terminie miesiąca od dnia doręczenia decyzji.

k.p.c. art. 477 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd odrzuci odwołanie wniesione po upływie terminu, chyba że przekroczenie terminu nie jest nadmierne i nastąpiło z przyczyn niezależnych od odwołującego się.

Pomocnicze

k.p.c. art. 232

Kodeks postępowania cywilnego

Ciężar udowodnienia okoliczności spoczywa na wnioskodawcy.

k.p.a. art. 40-45

Kodeks postępowania administracyjnego

Reguły doręczania pism w postępowaniu administracyjnym stosuje się do fazy poprzedzającej postępowanie sądowe w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.

u.p.a. art. 29 § ust. 1

Ustawa Prawo o adwokaturze

Podstawa do zasądzenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Dz. U. z 2015 r., poz. 1801 tj. art. § 2 i § 4 w zw. z § 15 ust. 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu

Szczegółowe regulacje dotyczące kosztów pomocy prawnej z urzędu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odwołanie zostało złożone po terminie. • Wnioskodawca nie wykazał przyczyn niezależnych od siebie, które uniemożliwiły złożenie odwołania w terminie. • Wnioskodawca nie wykazał należytej staranności w dbaniu o swoje interesy.

Odrzucone argumenty

Wniosek o ponowne wydanie decyzji z zaświadczeniem z Kuratorium powinien być potraktowany jako odwołanie. • Przekroczenie terminu było nieznaczne i nastąpiło z przyczyn niezależnych od wnioskodawcy (np. błędne pouczenie, choroba).

Godne uwagi sformułowania

Ciężar udowodnienia powyższych okoliczności oraz faktu złożenia odwołania we właściwym terminie spoczywa na wnioskodawcy. • Ocena, czy przekroczenie terminu nastąpiło z przyczyn niezależnych od odwołującego się jest pozostawiona ocenie Sądu. • Brak którejkolwiek z wymienionych przesłanek (nie-nadmierność przekroczenia terminu i przyczyna niezależna) skutkuje zastosowaniem sankcji w postaci odrzucenia odwołania. • W orzecznictwie sądowym do niezawinionych przez stronę przyczyn uchybienia terminu do złożenia odwołania zalicza się np. nagłą chorobę strony, która uniemożliwiła podjęcie czynności procesowych, przerwę w komunikacji, powódź, udzielenie stronie wadliwej informacji co do terminów zaskarżenia, a także nieprawidłowości w doręczeniu pisma sądowego. • Przy ocenie istnienia lub braku winy w uchybieniu terminu procesowego jako kryterium przyjmuje się obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od osoby przejawiającej dbałość o własne, życiowo ważne sprawy. • W ocenie Sądu pouczenie zawarte w decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 30 czerwca 2016 r. było prawidłowe oraz na tyle zrozumiałe i czytelne, że pełnoletni wnioskodawca mógł je odnieść do własnej sytuacji a niedopełnienie czynności w terminie było jedynie wynikiem braku należytej dbałości o własne interesy. • W świetle orzecznictwa sądowego okoliczność w postaci nieznajomości prawa nie może być uznana za okoliczność usprawiedliwiającą uchybienie terminowi do wniesienia odwołania.

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odrzucenia odwołania od decyzji ZUS z powodu przekroczenia terminu, gdy strona nie wykazała przyczyn niezależnych od siebie, mimo że termin nie był nadmiernie przekroczony. Podkreślenie braku należytej staranności i nieznajomości prawa jako usprawiedliwienia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przekroczenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji ZUS. Interpretacja pojęcia 'przyczyn niezależnych' i 'należytej staranności'.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowy problem proceduralny związany z terminami w postępowaniu sądowym, szczególnie w sprawach ubezpieczeniowych. Jest to ważne dla prawników procesowych, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Przekroczyłeś termin na odwołanie od ZUS? Sąd wyjaśnia, kiedy możesz liczyć na przywrócenie.

Dane finansowe

WPS: 26 484,22 PLN

zwrot nienależnie pobranych świadczeń: 26 484,22 PLN

odsetki ustawowe: 14 763,51 PLN

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst