Orzeczenie · 2020-07-23

VIII SA/Wa 659/19Solidarna odpowiedzialność podatkowa członka zarządu 5

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2020-07-23
NSAPodatkoweŚredniawsa
odpowiedzialność podatkowaczłonek zarząduzaległości podatkoweVATOrdynacja podatkowaKRSpełnienie funkcjiuchylenie decyzji

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał sprawę ze skargi M. R. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W., która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego orzekającą o solidarnej odpowiedzialności podatkowej skarżącej jako byłego Prezesa Zarządu spółki za zaległości w podatku od towarów i usług za I kwartał 2013 r. Spór koncentrował się na ustaleniu, czy skarżąca faktycznie pełniła funkcję członka zarządu w czasie powstania zobowiązania podatkowego, co jest kluczową przesłanką do orzeczenia o odpowiedzialności osoby trzeciej na podstawie art. 116 Ordynacji podatkowej. Skarżąca podnosiła, że zbyła udziały w spółce i została odwołana z funkcji zarządu przed terminem płatności podatku, przedstawiając stosowne dokumenty. Organy podatkowe oparły swoje rozstrzygnięcia głównie na danych z Krajowego Rejestru Sądowego, uznając przedstawione przez skarżącą dowody za niewiarygodne z uwagi na brak ich ujawnienia w KRS. Sąd administracyjny uznał jednak, że organy nie wyjaśniły stanu faktycznego w sposób wyczerpujący. W szczególności, ocena dowodów dotyczących odwołania skarżącej z funkcji zarządu była powierzchowna, a domniemanie prawdziwości danych wpisanych do KRS (art. 17 ust. 1 ustawy o KRS) nie może prowadzić do obciążenia odpowiedzialnością osoby, która faktycznie nie miała wpływu na sprawy spółki. Sąd wskazał, że organy miały obowiązek udowodnienia przesłanek odpowiedzialności, w tym pełnienia funkcji zarządu w krytycznym okresie, a nie polegania wyłącznie na wpisach do rejestru. Z tego względu, uznając naruszenie przepisów postępowania (art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1, art. 191, art. 210 § 4 Op) mające istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalenie, że organy podatkowe muszą w sposób wyczerpujący badać faktyczne pełnienie funkcji członka zarządu, a nie polegać wyłącznie na danych z KRS, przy orzekaniu o odpowiedzialności osoby trzeciej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy spraw, w których kwestionowane jest faktyczne pełnienie funkcji członka zarządu w czasie powstania zaległości podatkowych, a przedstawiane są dowody na zbycie udziałów lub odwołanie z funkcji.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organ podatkowy prawidłowo ustalił, że skarżąca pełniła funkcję członka zarządu spółki w okresie, gdy powstały zaległości podatkowe, pomimo przedstawienia przez nią dowodów na zbycie udziałów i odwołanie z funkcji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ podatkowy nie wykazał w sposób wystarczający, że skarżąca pełniła funkcję członka zarządu w krytycznym okresie. Ocena dowodów była powierzchowna, a domniemanie prawdziwości danych z KRS nie może prowadzić do obciążenia odpowiedzialnością osoby faktycznie nie mającej wpływu na spółkę.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy podatkowe nie zebrały i nie oceniły wyczerpująco materiału dowodowego dotyczącego odwołania skarżącej z funkcji zarządu. Pominięto znaczenie dowodów wskazujących na zbycie udziałów i odwołanie, a nadmiernie oparto się na danych z KRS, które mają charakter deklaratoryjny i mogą być podważone.

Czy brak ujawnienia zmian w Krajowym Rejestrze Sądowym (KRS) przez nowy zarząd spółki uniemożliwia byłemu członkowi zarządu wykazanie, że nie pełnił już funkcji w czasie powstania zaległości podatkowych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, brak ujawnienia zmian w KRS nie pozbawia byłego członka zarządu możliwości obalenia domniemania prawdziwości danych z rejestru w postępowaniu podatkowym, jeśli wykaże, że faktycznie nie miał wpływu na sprawy spółki.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że wpis do KRS ma charakter deklaratoryjny, a domniemanie z art. 17 ust. 1 ustawy o KRS może być podważone. Obowiązkiem organu jest ustalenie faktycznego stanu rzeczy, a nie poleganie wyłącznie na danych rejestrowych, zwłaszcza gdy prowadzi to do obciążenia odpowiedzialnością osoby, która faktycznie nie sprawowała zarządu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylenie decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2019 r. z powodu naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Przepisy (22)

Główne

Op art. 107 § 1

Ordynacja podatkowa

Określa odpowiedzialność osób trzecich za zaległości podatkowe podatnika.

Op art. 107 § 2

Ordynacja podatkowa

Zakres odpowiedzialności osób trzecich obejmuje odsetki za zwłokę i koszty postępowania egzekucyjnego.

Op art. 108 § 2

Ordynacja podatkowa

Postępowanie w sprawie odpowiedzialności osoby trzeciej nie może zostać wszczęte przed doręczeniem decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego.

Op art. 116 § 1

Ordynacja podatkowa

Określa przesłanki odpowiedzialności członków zarządu spółki z o.o. za zaległości podatkowe spółki (bezskuteczność egzekucji, brak zgłoszenia upadłości lub brak winy).

Op art. 116 § 2

Ordynacja podatkowa

Odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości powstałe w czasie pełnienia obowiązków.

Op art. 116 § 4

Ordynacja podatkowa

Przepisy o odpowiedzialności członków zarządu stosuje się również do byłych członków zarządu.

Op art. 118 § 1

Ordynacja podatkowa

Określa termin przedawnienia decyzji o odpowiedzialności osoby trzeciej.

ppsa art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji organu administracyjnego.

Pomocnicze

Op art. 120

Ordynacja podatkowa

Zasada praworządności w postępowaniu podatkowym.

Op art. 121 § 1

Ordynacja podatkowa

Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.

Op art. 122

Ordynacja podatkowa

Zasada prawdy obiektywnej i obowiązku organu do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

Op art. 123 § 1

Ordynacja podatkowa

Zasada czynnego udziału strony w postępowaniu.

Op art. 187 § 1

Ordynacja podatkowa

Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.

Op art. 191

Ordynacja podatkowa

Zasada swobodnej oceny dowodów.

Op art. 210 § 4

Ordynacja podatkowa

Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.

u.p.t.u. art. 103 § 2

Ustawa o podatku od towarów i usług

Podstawa do określenia zobowiązania podatkowego w VAT.

ustawa o KRS art. 17 § 1

Ustawa o Krajowym Rejestrze Sądowym

Domniemanie prawdziwości danych wpisanych do KRS.

ustawa o KRS art. 22

Ustawa o Krajowym Rejestrze Sądowym

Termin na zgłoszenie zmian w KRS.

ustawa o KRS art. 24

Ustawa o Krajowym Rejestrze Sądowym

Możliwość zobowiązania przez sąd nowego zarządu do zgłoszenia zmian w KRS.

ppsa art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami skargi.

ppsa art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o kosztach postępowania.

ppsa art. 205 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewystarczające wyjaśnienie stanu faktycznego przez organy podatkowe w zakresie pełnienia funkcji członka zarządu przez skarżącą. • Niewłaściwa ocena dowodów dotyczących zbycia udziałów i odwołania z funkcji zarządu. • Nadmierne poleganie na danych z KRS, które mają charakter deklaratoryjny.

Godne uwagi sformułowania

Nie został bowiem wyjaśniony stan faktyczny sprawy w stopniu pozwalającym na orzeczenie o solidarnej odpowiedzialności skarżącej. • Domniemanie wynikające z art. 17 ustawy o KRS [...] nie może doprowadzić do sytuacji, w której do odpowiedzialności na podstawie art. 116 Ordynacji podatkowej pociągana jest osoba, nieposiadająca realnego wpływu na prowadzenie spraw spółki. • Obowiązkiem orzekających w niniejszej sprawie organów jest bowiem ustalenie czy skarżąca w dacie upływu terminu płatności wskazanego w decyzji zobowiązania pełniła funkcję członka zarządu i miała realny wpływ na jej sprawy.

Skład orzekający

Iwona Owsińska-Gwiazda

przewodniczący

Marek Wroczyński

sędzia

Justyna Mazur

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie, że organy podatkowe muszą w sposób wyczerpujący badać faktyczne pełnienie funkcji członka zarządu, a nie polegać wyłącznie na danych z KRS, przy orzekaniu o odpowiedzialności osoby trzeciej."

Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których kwestionowane jest faktyczne pełnienie funkcji członka zarządu w czasie powstania zaległości podatkowych, a przedstawiane są dowody na zbycie udziałów lub odwołanie z funkcji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest udowodnienie faktycznego stanu rzeczy, a nie tylko poleganie na formalnych wpisach w rejestrach, co ma znaczenie praktyczne dla wielu przedsiębiorców i osób zarządzających spółkami.

“Czy wpis do KRS chroni przed odpowiedzialnością? Sąd wyjaśnia, kiedy formalności przegrywają z rzeczywistością.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst