VIII SA/Wa 64/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2024-04-17
NSAtransportoweŚredniawsa
transport drogowykara pieniężnamasa pojazdudługość pojazdutachografkontrola drogowaprzewoźnik drogowyustawa o transporcie drogowymprawo o ruchu drogowym

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę przewoźnika drogowego na decyzję nakładającą kary pieniężne za przekroczenie dopuszczalnej masy i długości pojazdu oraz naruszenie obowiązku terminowego pobierania danych z tachografu.

Skarżący, przedsiębiorca M. D., zaskarżył decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego utrzymującą w mocy kary pieniężne nałożone za przekroczenie dopuszczalnej długości zespołu pojazdów o 0,9 m (4,8%), dopuszczenie do przewozu pojazdem o masie całkowitej 52 t (o 12 t za dużo, 30% przekroczenia) oraz naruszenie obowiązku terminowego pobierania danych z tachografu. Sąd administracyjny uznał, że organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały właściwe przepisy, oddalając skargę. Sąd podkreślił, że kary nałożone na podstawie ustawy o transporcie drogowym i prawa o ruchu drogowym nie stanowią podwójnego karania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę M. D. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD), która utrzymała w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (WITD) o nałożeniu na skarżącego kar pieniężnych w łącznej wysokości 12 000 zł. Naruszenia dotyczyły przekroczenia dopuszczalnej długości zespołu pojazdów o 0,9 m (4,8%), dopuszczenia do przewozu pojazdem o masie całkowitej 52 t (o 12 t za dużo, 30% przekroczenia) oraz naruszenia obowiązku terminowego pobierania danych z tachografu. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w tym zasad czynnego udziału strony i dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Sąd, analizując zebrany materiał dowodowy i przepisy prawa, stwierdził, że organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały właściwe przepisy ustawy o transporcie drogowym. Sąd oddalił skargę, podkreślając, że pomiary wykonane przez inspektorów były wiarygodne, a skarżący nie wykazał okoliczności egzoneracyjnych. Sąd odrzucił również zarzut podwójnego karania, wskazując, że kary nałożone na podstawie ustawy o transporcie drogowym i prawa o ruchu drogowym służą różnym celom ochronnym i wynikają z odrębnych przepisów, co potwierdza utrwalone orzecznictwo.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Tak, dopuszczenie do wykonywania przewozu drogowego pojazdem lub zespołem pojazdów z przekroczeniem dopuszczalnej masy całkowitej i długości stanowi podstawę do nałożenia kar pieniężnych zgodnie z przepisami ustawy o transporcie drogowym.

Uzasadnienie

Sąd potwierdził, że przepisy ustawy o transporcie drogowym, w szczególności lp. 10.2.4 i 10.3.2 załącznika nr 3, sankcjonują kary pieniężne za przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej i długości zespołu pojazdów, a organy prawidłowo zastosowały te przepisy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (19)

Główne

utd art. 92a § ust. 1, ust. 3, ust. 7 pkt 2

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d.

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym

rozporządzenie MI z 31.12.2002r. § § 2 ust. 1 pkt 4

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia

rozporządzenie MI z 31.12.2002r. § § 3 ust. 1 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia

p.p.s.a.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

utd art. 4 § pkt 15 i 22 lit l

Ustawa o transporcie drogowym

utd art. 87 § ust. 1 pkt 3 lit d

Ustawa o transporcie drogowym

utd art. 92c

Ustawa o transporcie drogowym

prd art. 2 § pkt 35a

Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym

prd art. 64 § ust. 1, 2

Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym

prd art. 140aa

Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym

prd art. 140ae § ust. 1

Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym

rozporządzenie MI z 31.12.2002r. § § 57 ust. 3

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia

rozporządzenie 581/2010

Rozporządzenie Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz z kart kierowców

rozporządzenie 561/2006

Rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego

k.p.a.

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.u.s.a.

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

rozporządzenie 2016/403

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/403

rozporządzenie (UE) 2020/698

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) z dnia 25 maja 2020 r. nr 2020/698

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawidłowe ustalenie stanu faktycznego przez organy administracji. Zastosowanie właściwych przepisów ustawy o transporcie drogowym i prawa o ruchu drogowym. Wiarygodność przeprowadzonych pomiarów (masy, długości, danych z tachografu). Brak podstaw do umorzenia postępowania na podstawie art. 92c utd. Brak naruszenia zasady ne bis in idem (podwójnego karania).

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia przepisów postępowania administracyjnego (art. 7, 8, 11 k.p.a.). Zarzut podwójnego karania. Zarzut dotyczący stosowania przepisów rozporządzenia (UE) 2020/698.

Godne uwagi sformułowania

Sąd stwierdził, iż skarga podlega oddaleniu. Kary nałożone na podstawie ustawy o transporcie drogowym oraz ustawy Prawo o ruchu drogowym nie stanowią podwójnego karania. Ciężar dowodu w zakresie okoliczności egzoneracyjnych spoczywał na stronie.

Skład orzekający

Leszek Kobylski

przewodniczący sprawozdawca

Marek Wroczyński

sędzia

Justyna Mazur

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie prawidłowości stosowania przepisów o karach pieniężnych za naruszenia przepisów transportowych, w tym kwestii podwójnego karania."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów prawa obowiązujących w dacie orzekania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy typowych naruszeń w transporcie drogowym, ale wyjaśnia ważne kwestie proceduralne, takie jak podwójne karanie i odpowiedzialność przewoźnika.

Przekroczyłeś masę i długość pojazdu? Uważaj na podwójne kary!

Dane finansowe

WPS: 12 000 PLN

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VIII SA/Wa 64/24 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2024-04-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-01-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Justyna Mazur
Leszek Kobylski /przewodniczący sprawozdawca/
Marek Wroczyński
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2201
art. 4 pkt 15 i 22 lit l, art. 87 ust. 1 pkt 3 lit d, art. 92a ust. 1, ust. 3, ust. 7 pkt 2, art. 92c
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
Dz.U. 2023 poz 1047
art. 2 pkt 35a, art. 64 ust. 1, 2
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t. j.)
Dz.U. 2016 poz 2022
par. 2 ust. 1 pkt 4,  par. 3 ust. 1 pkt 2
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego  wyposażenia - tekst jedn.
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kobylski (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Marek Wroczyński Sędzia WSA Justyna Mazur po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Radomiu w trybie uproszczonym w dniu 17 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi M. D. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 7 grudnia 2023r. znak: [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w transporcie drogowym oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 7 grudnia 2023 r. znak: [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm., dalej: kpa), art. 4 pkt 15 i pkt 22 lit. l, art. 87 ust. 1 pkt 3 lit d, art. 92a ust. 1, ust. 3, ust. 7 pkt 2, art. 92c ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2022 r., poz. 2201 ze zm., dalej: utd), Ip. 6.3.18, lp. 10.2.4, Ip. 10.3.2 załącznika nr 3 do utd, art. 2 pkt 35a, art. 64 ust. 1, 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1047 ze zm., dalej prd), § 2 ust. 1 pkt 4, § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 2022 ze zm.; dalej: rozporządzenie MI z 31.12.2002r.) oraz art. 1 rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz z kart kierowców (Dz.U. UE L 168 z dnia 2 lipca 2010 r.; dalej: rozporządzenie 581/2010), po rozpatrzeniu odwołania M. D. (dalej: strona, skarżący) od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: WITD) nr [...] z 2 grudnia 2022 r. o nałożeniu na kary pieniężnej w wysokości 12 000 zł, Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: GITD, organ odwoławczy) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji GITD wskazał, iż zaskarżoną decyzją nałożono na skarżącego karę pieniężną w wysokości 12 000 zł z uwagi na naruszenie obowiązku terminowego pobierania danych z tachografu - za każdy pojazd, dopuszczenie do wykonywania przewozu drogowego pojazdem lub zespołem pojazdów, których dopuszczalna długość została przekroczona co najmniej 20%, jak i dopuszczenie do wykonywania przewozu drogowego pojazdem lub zespołem pojazdów, których dopuszczalna długość została przekroczona powyżej 2% do mniej niż 20%.
Powyższe ustalenia stwierdzono w dniu 21 września 2022 r. podczas kontroli drogowej na drodze krajowej nr 22, w miejscowości [...] , 5-osiowego zestawu pojazdów składającego się z samochodu ciężarowego marki [...] o nr rej. [...] oraz przyczepy marki [...] o nr rej. [...], którym kierował P. S. w załodze dwuosobowej z M. G. - na rzecz i w imieniu przedsiębiorcy M. D. -prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą M. D. "[...]" z siedzibą w [...] - wykonując krajowy transport drogowy rzeczy - trzy zbiorniki betonowe na trasie przejazdu [...] - [...].
W wyniku pomiarów parametrów kontrolowanego pojazdu stwierdzono jego nienormatywność. Przebieg kontroli został utrwalony w protokole kontroli nr [...] oraz protokole z przesłuchania świadka z dnia 21 września 2022 r.
Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji przytoczył i omówił przepisy prawa, które mają zastosowanie w sprawie tj. m.in. art. 4 pkt 15 i pkt 22 lit. l, art. 87 ust. 1 pkt 3 lit. d, art. 92a ust. 1, ust. 3 i ust. 7 pkt 2 utd, art. 2 pkt 35a i art. 64 ust. 1-2 prd.
Podniósł, iż stosownie do treści § 2 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia MI z 31.12.2002r. długość pojazdu nie może przekraczać w przypadku zespołu złożonego z pojazdu silnikowego i przyczepy – 18,75m. Wyjaśniał, iż w niniejszej sprawie doszło do naruszenia dopuszczalnych norm tj. długość kontrolowanego zespołu pojazdów (19,65 m) przekroczenie dopuszczalnej długości o 0,9 m (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 4,8). Do zmierzenia długości pojazdu użyto przymiaru wstęgowego typu [...] BMI nr ser. [...] legitymującego się Świadectwem wzorcowania przymiaru wstęgowego [...] z dnia 23 marca 2020 r. W ocenie organu odwoławczego kara pieniężna w wysokości 2 000 zł z tytułu stwierdzonego naruszenia sankcjonowanego przez Ip. 10.3.2 załącznika nr 3 do utd została nałożona zasadnie.
Dalej GITD wyjaśnił, iż w myśl § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia MI z 31.12.2002r. dopuszczalna masa całkowita pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 2-20, nie może przekraczać w przypadku zespołu pojazdów, złożonego z pojazdów mających łącznie co najmniej 5 osi, w którym pojazdem ciągnącym jest pojazd samochodowy - 40 ton, z wyjątkiem pojazdu członowego mającego 5 lub 6 osi [...]. Ponadto § 57 ust. 3 rozporządzenia MI z 31.12.2002r. stanowi, że dopuszczalna masa całkowita pojazdu członowego lub zespołu złożonego z pojazdu silnikowego i przyczepy, zarejestrowanych po raz pierwszy przed dniem 13 marca 2003 r. może wynosić 42 tony.
Odnosząc powyższe uregulowania do niniejszej sprawy organ odwoławczy wyjaśnił, iż kontrolowany samochód ciężarowy marki [...] został po raz pierwszy zarejestrowany w 2013 r., a przyczepa marki [...] pierwszy raz została zarejestrowana 2004 r., co oznacza, że ww. wyjątek nie znajduje zastosowania. A zatem dopuszczalna masa całkowita kontrolowanego zespołu pojazdów wynosiła do 40t. Tymczasem, w wyniku pomiarów kontrolowanego zespołu pojazdów, stwierdzono naruszenie dopuszczalnej normy tj. rzeczywista masa całkowita zespołu pojazdów 52 t - przekroczenie o 12 t - przekroczenie dopuszczalnej wartości o 30%. Jak zauważył organ odwoławczy w trakcie kontroli wykonano pomiar nacisków osi i rzeczywistej masy całkowitej kontrolowanego zespołu pojazdów przy użyciu wag samochodowych do ważenia pojazdów w ruchu - nr fab. [...], rok produkcji 2020 oraz WWS nr fab. [...], które to wagi legitymowały się świadectwami legalizacji ponownej z dnia 25 sierpnia 2022 r. z datą legalizacji do dnia 25 września 2024 r. - wydanymi przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w [...]. Ponadto miejsce ważenia legitymowało się protokołem z pomiarów stanowiska do ważenia pojazdów w ruchu z dnia 4 kwietnia 2022 r., jak i kontrolę przeprowadzono w miejscu zbadanym geodezyjnie pod kątem pochylenia terenu. Pomiary zawarte w treści protokołu z pochylenia terenu wskazują, że pomierzone spadki mieszczą się w normie. W ocenie organu odwoławczego kara pieniężna w wysokości 10 000 zł z tytułu stwierdzonego naruszenia sankcjonowanego przez Ip. 10.2.4 załącznika nr 3 do utd została nałożona zasadnie.
Dalej GITD odniósł się do stwierdzonego naruszenia obowiązku terminowego pobierania danych z tachografu – za każdy pojazd określonego w lp. 6.3.18 załącznika nr 3 do utd tj., sankcjonowanego karą pieniężną w wysokości 500 zł. Przytoczył brzmienie art. 10 ust. 5 lit a rozporządzenia 561/2006 oraz art. 1 rozporządzenia 581/2010. Podniósł, że w trakcie kontroli drogowej pobrano dane z tachografu cyfrowego Continental Automotive GmbH nr seryjny [...] zainstalowanego w pojeździe marki [...] o nr rej. [...]. Na podstawie danych zawartych w pamięci masowej urządzenia - tachografu ustalono, że ostatnie pobranie danych zostało wykonane w dniu 7.05.2022 r., czyli 137 dni kalendarzowych przed dniem kontroli drogowej. Od dnia 7.05.2022 r. do dnia kontroli, tzn. do dnia 21.09.2022 r. zostało zarejestrowanych w pamięci tachografu zainstalowanego w kontrolowanym pojeździe 101 dni działalności (zarejestrowanej aktywności) kierowców, którzy wykonywali przewozy drogowe tym pojazdem. W wyniku analizy ww. okresu stwierdzono, że przedsiębiorca przekroczył termin odczytu danych z tachografu o 11 dni liczonych względem zarejestrowanej działalności kierowców. Od dnia 7.05.2022 r. nie była do tachografu logowana żadna karta przedsiębiorstwa lub warsztatowa w celu wykonania wymaganego przepisami prawa pobrania danych. Z powyższych względów GITD uznał zasadne i zgodne z prawem utrzymanie kary pieniężnej w kwocie 500 zł za wyżej omówione naruszenie. Jednakże, z uwagi na brzmienie art. 92a ust. 3 utd, sumę nałożonych karę ograniczono do kwoty 12.000 zł (z kwoty 12.500 zł).
Organ odwoławczy nie dopatrzył się przesłanek do umorzenia postępowania administracyjnego, na podstawie 92c ust. 1 utd. Wyjaśnił, iż strona w toku postępowania nie złożyła żadnych wyjaśnień, które stanowiłyby dowody wskazujące, że nie miała wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mogła przewidzieć. A zatem strona nie udowodniła okoliczności, których nie mogła przewidzieć oraz na które nie miała wpływu. Jednocześnie GITD zwrócił uwagę na zeznania kierowcy (P. S.), złożone do protokołu przesłuchania świadka, z których wynika, że załadunku dokonali pracownicy strony, tj. pracownicy firmy [...] M. D., kierowca nie wiedział, czy pojazd po załadunku był ważony, nie znał dokładnej masy przewożonego ładunku, nie posiadał też zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego. Zdaniem organu odwoławczego powyższe okoliczności świadczą o wpływie strony na powstanie naruszenia (strona po załadunku nie sprawdziła rzeczywistej masy całkowitej zespołu pojazdu), jak również, że naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, które podmiot mógł przewidzieć.
W dalszej części uzasadnienia GITD odniósł się do zarzutów odwołania. Zauważył, iż w niniejszej sprawie podstawą do wszczęcia postępowania, a następnie nałożenia kary pieniężnej były przepisy ustawy o transporcie drogowym. a nie ustawy Prawo o ruchu drogowym. Dlatego też zarzut dotyczących podwójnego karania za to samo naruszenie uznał za niezasadny. Wyjaśnił, iż w przypadku stwierdzenia przejazdu pojazdu nienormatywnego bez wymaganego zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym oraz z przekroczeniami w zakresie dopuszczalnej masy całkowitej, długości lub szerokości, wykonywanego przez przewoźnika drogowego w związku z wykonywaniem transportu drogowego, wszczyna się dwa, niezależne postępowania administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym oraz przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym. Obie sankcje nie są ze sobą tożsame zarówno ze strony przedmiotowej jak i podmiotowej. Przepisy ustawy - Prawo o ruchu drogowym sankcjonują poruszanie się pojazdu nienormatywnego bez wymaganego zezwolenia lub niezgodnie z warunkami tego zezwolenia. Odpowiedzialność z tytułu tego naruszenia ponoszą podmioty określone w art. 140aa ust. 3 ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Natomiast przepisy ustawy o transporcie drogowym sankcjonują naruszenia określone w załączniku I do rozporządzenia 2016/403, za które odpowiadają wyłącznie przewoźnicy drogowi wykonujący przejazd w związku z wykonywaniem transportu drogowego na mocy art. 92a ust. 7 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym. W związku z powyższym stwierdził, że są to sankcje wynikające z odrębnych przepisów. Na poparcie swojego stanowiska GITD przytoczył fragmenty uzasadnienia wyroku NSA z 23 listopada 2021r. II GSK 1667/21.
Odnosząc się z kolei do kwestii podniesionej przez stronę skarżącą w odwołaniu, tj. powołanymi przez stronę przepisami rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) z dnia 25 maja 2020 r. nr 2020/698 ustanawiające szczególne środki tymczasowe w związku z epidemią COVID-19 dotyczące odnawiania lub przedłużania ważności niektórych certyfikatów i świadectw, licencji i zezwoleń oraz przesunięcia niektórych okresowych kontroli i okresowych szkoleń w niektórych obszarach prawodawstwa dotyczącego transportu (D. Urz. UE L 165/10) - zgodnie z przepisem art. 5 ust. 5 wymienionego rozporządzenia państwa członkowskie Unii Europejskiej miały możliwość odstąpienia od stosowania przepisu art. 5 ust. 1 tego rozporządzenia i Polska z tej możliwości skorzystała. W dniu 29 maja 2020 r. Polska poinformowała Komisję o podjęciu decyzji, że nie stosuje niektórych przepisów rozporządzenia (UE) 2020/698. Omówiona informacja o odstąpieniu Polski od stosowania niektórych przepisów ww. rozporządzenia została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Jest to dziennik z dnia 03 czerwca 2020 r. Dz.Urz.UE.C Nr 1831, str. 1.
W ocenie GITD, organ I instancji nakładając na stronę karę pieniężną za naruszenie określone w Ip. 6.3.18, Ip. 10.2.4, 10.3.3 załącznika nr 3 do utd decyzją nr z 2 grudnia 2022 r. nie naruszył przepisów prawa. Z kolei zebrany materiał dowodowy świadczy, że strona miała wpływ na powstanie naruszenia, w związku z czym w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw zastosowania art. 92c utd.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący zaskarżył decyzję GITD z 7 grudnia 2023 r., wnosząc o jej uchylenia, jak i uchylenie decyzji organu I instancji. Autor skargi zarzucił naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, które mogły mieć wpływ na wynik postępowania w sprawie, tj.:
– art. 7 i art. 8 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego;
– art. 11 w zw. z art. 8 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie przez organ zasadności przesłanek nałożenia kary pieniężnej w kontekście tzw. przepisów ogólnych dotyczących stosowania przepisów ustawy.
W uzasadnieniu skargi, skarżący odwołał się do regulacji procedury administracyjnej, cytując brzmienie art. 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12 , 35, 36, 37 i 38 kpa. Wskazał, iż zgodnie z utrwalonym orzecznictwem i poglądami doktryny przyjmuje się, że normy prawa przewidujące możliwość nakładania na obywateli różnego rodzaju obowiązków, w tym przede wszystkim finansowych kar administracyjnych - winny być precyzyjne i znajdować wyraźną podstawę w przepisach ustawowych. Przepisy te nie mogą być interpretowane rozszerzające.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zaskarżona decyzja może podlegać uchyleniu tylko w przypadku, jeżeli Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przez organy administracji publicznej przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność zastosowanej wykładni tych przepisów.
Rozpatrując stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy w świetle powołanych wyżej kryteriów oraz w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd stwierdził, iż skarga podlega oddaleniu.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy o transporcie drogowym. Stosownie do art. 92a ust. 1 utd, podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie.
Zgodnie z art. 92a ust. 7 utd, wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazanych w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403:
1) popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9,
2) popełnionych przez przewoźnika drogowego w związku z wykonywaniem transportu drogowego określa lp. 10 – załącznik nr 3 do u.t.d.
Na podstawie lp. 10.2.4 załącznika nr 3 do utd kara pieniężna za dopuszczenie do wykonywania przewozu drogowego pojazdem lub zespołem pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 12 t, których dopuszczalna masa całkowita została przekroczona - co najmniej 20%, sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 10 000 zł. W rozpatrywanej sprawie stwierdzono przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej zespołu pojazdów o 12 t, co stanowi przekroczenie dopuszczalnej wartości o 30 %. Na podstawie § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia MI z 31.12.2002r. dopuszczalna masa całkowita pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 2-20, nie może przekraczać w przypadku zespołu pojazdów, złożonego z pojazdów mających łącznie co najmniej 5 osi, w którym pojazdem ciągnącym jest pojazd samochodowy - 40 ton. Istniały zatem podstawy do wymierzenia kary pieniężnej za tego rodzaju naruszenie - na podstawie lp. 10.2.4 zał. nr 3 do utd w kwocie 10 000 zł.
Podobnie rzecz się ma ze stwierdzonym przez organy ITD naruszeniem polegającym na dopuszczeniu do wykonywania przewozu drogowego zespołem pojazdów, którego dopuszczalna długość została przekroczona od wartości 0,9 m, sankcjonowanym karą 2 000 zł - zgodnie z przepisem lp. 10.3.2 zał. nr 3 do utd. Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia MI z 31.12.2002r. długość pojazdu nie może przekraczać w przypadku zespołu złożonego z pojazdu silnikowego i przyczepy - 18,75m. Zważywszy na fakt, iż pomiary kontrolowanego zespołu pojazdów dały obraz, iż długość przedmiotowego zespołu pojazdu wynosiła 19,65 m, oznacza to przekroczenie dopuszczalnej długości o 0,9 m, co stanowi przekroczenie o 4,8 %. Istniały zatem podstawy do wymierzenia kary pieniężnej w kwocie 2 000 zł za tego rodzaju naruszenie - na podstawie lp. 10.3.2 zał. nr 3 do utd, zgodnie z którym dopuszczenie do wykonywania przewozu drogowego pojazdem lub zespołem pojazdów, których dopuszczalna długość została przekroczona powyżej 2% do mniej niż 20%, sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 2 000 złotych
Sąd doszedł do przekonania, że ustalony przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego, w zaskarżonej decyzji z 7 grudnia 2023 r., stan faktyczny sprawy nie budzi zastrzeżeń, a organ odwoławczy prawidłowo także utrzymał w mocy karę pieniężną w wysokości 500 zł za popełnienie naruszenia określonego w lp. 6.3.18 zał. nr 3 do ustawy polegającego na naruszeniu obowiązku terminowego pobierania danych z tachografu – za każdy pojazd. Przy czym, zgodnie z art. 92a ust. 3 utd suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, nałożonych za naruszenie podczas jednej kontroli, nie może przekraczać kwoty 12 000 zł. Organy orzekające do tej regulacji się zastosowały.
W świetle art. 4 pkt 22 lit. l utd obowiązki lub warunki przewozu drogowego to obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Dopuszczalne wymiary, masa całkowita i naciski osi pojazdów określone zostały w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, wydanego na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 66 ust. 5 ww. ustawy.
Dodać w tym miejscu należy, że w ocenie Sądu, brak jest podstaw do kwestionowania prawidłowości przeprowadzonych pomiarów oraz uzyskanych wyników pomiarów, które należy uznać za wiarygodne. Organ odwoławczy wskazały, że pomiaru dokonano za pomocą przymiaru wstęgowego oraz wag samochodowych używanych przez inspektorów w tego rodzaju kontrolach. Wykorzystany przez organ sprzęt posiadał zarówno świadectwo wzorcowania i świadectwo legalizacji ponownej. Ponadto, co istotne kierowcy, nie wnieśli żadnych uwag do protokołu kontroli, w szczególności na temat sposobu i warunków jej wykonania, użytych do pomiarów zewnętrznych urządzeń oraz ich wyników. Kierowcy nie wnioskowali również o powtórne ważenie, pouczeni o takiej możliwości. Jednocześnie Sąd zauważa, iż również sam skarżący w najmniejszym stopniu nie kwestionuje wystąpienia stanu faktycznego wyczerpującego stwierdzone naruszenia.
Sąd podziela również stanowisko organu odwoławczego, że w sprawie nie wykazano iż zachodzą okoliczności przewidziane w art. 92c utd. Zgodnie z treścią tego przepisu nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli:
1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć lub
2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, lub
3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat.
Skarżący w toku postępowania nie wykazał ich istnienia, przy czym to na stronie postępowania ciążył obowiązek wykazania istnienia okoliczności egzoneracyjnych, o których mowa w tym przepisie ustawy.
Ustosunkowując się do zarzutu dwukrotnego ukarania poprzez wszczęcie dwóch postępowań administracyjnych i wymierzenia dwóch kar administracyjnych należy wskazać, że w rozpoznawanej sprawie nałożono na skarżącego karę pieniężną za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym. Naruszenie przez podmiot wykonujący przewóz drogowy obowiązków określonych w utd podlega karze na podstawie art. 92a tej ustawy. Natomiast naruszenie warunków ruchu pojazdu nienormatywnego po drodze publicznej podlegało normo zawartym w ustawie prd i podlega karze na podstawie art. 140aa prd. W przypadku stwierdzenia w czasie tej samej kontroli przejazdu pojazdu nienormatywnego bez wymaganego zezwolenia i naruszenia przez podmiot wykonujący przewóz drogowy obowiązków wynikających z przepisów o transporcie drogowym, właściwy organ ma prawo wszcząć dwa niezależne postępowania administracyjne i wydać dwie decyzje. Wprawdzie jest to jedno zdarzenie - przejazd pojazdu nienormatywnego bez wymaganego zezwolenia - ale zastosowanie mają różne normy prawne, przewidujące niezależne od siebie ujemne konsekwencje dla przewoźnika. Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z dnia 15 września 2022 r. sygn. akt II GSK 689/21, z dnia 28 września 2021 r. sygn. akt II GSK 248/21, z dnia 23 listopada 2021 r. sygn. akt 1667/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w wyrokach z 13 listopada 2019 r., sygn. akt III SA/Lu 449/19, z dnia 10 grudnia 2019 r., sygn. akt III SA/Lu 467/19 oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyrokach z 2 grudnia 2008 r., sygn. akt VI SA/Wa 1779/08 oraz z dnia 27 czerwca 2019 r., sygn. akt VIII SA/Wa 299/19, czy Wojewódzki Sąd Administracyjny Gdańsku w wyroku z 24 września 2020 r., sygn. akt III SA/Gd 160/20.
W ocenie Sądu nie doszło zatem do naruszenia zakazu podwójnego karania, która to zasada stanowi element demokratycznego państwa prawnego i ma zastosowanie zarówno w przypadku zbiegu odpowiedzialności karnej i administracyjnej, jak i zbiegu dwóch podstaw odpowiedzialności administracyjnej. Kara za przejazd pojazdu nienormatywnego nałożona na podstawie prd ma bowiem na celu zapobieżenie przejazdom pojazdów, które na skutek przekroczenia dopuszczalnych wymiarów, masy lub nacisków osi powodują uszkodzenia dróg i stanowią zagrożenie w ruchu drogowym. Zgodnie z art. 140ae ust. 1 prd, kary pieniężne, o których mowa w art. 140aa ust. 1 i 1a, są przekazywane do budżetów jednostek samorządu terytorialnego lub na wyodrębniony rachunek bankowy Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad. Celem tych kar jest zapobieżenie niszczeniu sieci drogowej i niebezpieczeństwu w ruchu drogowym. Natomiast kary wymierzane na podstawie utd, za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego mają na celu zapobieganie naruszaniu przez podmioty wykonujące przewozy drogowe obowiązków nałożonych tą ustawą. Na podstawie tych przepisów ochronie podlega inny interes prawny. Kara wymierzana jest co do zasady profesjonalnemu podmiotowi gospodarczemu. Jej celem jest wymierzenie sankcji przewoźnikowi, który przy wykonywaniu działalności nie stosuje się do wymogów wynikających z przepisów prawa, co może, jak wskazano w uzasadnieniu projektu ustawy wprowadzającej zmianę do utd, prowadzić, zgodnie z unormowaniami unijnymi, do utraty przez przewoźnika drogowego dobrej reputacji. Dobrem chronionym jest w tym przypadku prawidłowość prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie transportu. Ochrona prawidłowości prowadzenia działalności transportowej wiąże się również bezpośrednio z ochroną uczciwej konkurencji (zob. też wyrok WSA w Lublinie z 5 listopada 2020 r., sygn. akt III SA/Lu 121/20). W okolicznościach sprawy nie zachodzą zatem podstawy do przyjęcia naruszenia zakazu podwójnego karania i zasady proporcjonalności.
W ocenie składu orzekającego organ odwoławczy nie dopuścił się naruszenia wskazywanych w skardze przepisów postępowania administracyjnego w stopniu skutkującym uchylenie zaskarżonej decyzji. Sąd zauważa, iż skarżący przytaczając w uzasadnieniu skargi treść przepisów kpa, przede wszystkim nie wskazuje w jaki sposób organ miałby się dopuścić ich naruszenia.
Zdaniem Sądu, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pozwalał na podjęcie prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Organy zbadały istotne okoliczności stanu faktycznego sprawy, a dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zostały przeprowadzone zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7, art. 75 i art. 77 § 1 kpa), nadto ocena materiału dowodowego spełnia wymogi wynikające z zasady wyrażonej w art. 80 kpa. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, a także przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił mocy dowodowej oraz wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów, które zdecydowały o treści decyzji. Tak zredagowane uzasadnienie decyzji nie narusza zasady przekonywania (art. 11 kpa), jak również zasady pogłębiania zaufania obywateli (art. 8 kpa) - realizowanych na podstawie art. 107 § 3 kpa. W zaskarżonej decyzji GITD przedstawił okoliczności faktyczne sprawy oraz prawidłowo przywołał znajdujące w sprawie zastosowanie przepisy prawa materialnego. W uzasadnieniach decyzji opisano stwierdzone naruszenia przepisów utd oraz przypisano im karę w wysokości wynikającej z załącznika nr 3 do utd W rezultacie, kierując się treścią art. 92a ust. 3 utd., na skarżącego nałożona została kara w łącznej wysokości 12 000 zł.
Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skarga została oddalona.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI