Orzeczenie · 2021-06-16

VIII SA/WA 339/21

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2021-06-16
NSAtransportoweŚredniawsa
transport drogowytachografkarta kierowcykara pieniężnaczas pracy kierowcówrozporządzenie 165/2014ustawa o transporcie drogowymodpowiedzialność przewoźnikakontrola drogowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę M. J. i Wspólnicy Spółka Jawna na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD), która utrzymała w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (WITD) o nałożeniu kary pieniężnej. Kara została nałożona na przedsiębiorcę za brak osiemnastu ręcznych wpisów na karcie kierowcy, dotyczących okresów aktywności, co stanowi naruszenie art. 34 ust. 3 lit. b Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 oraz art. 92a ust. 1 i art. 92c ust. 1 Ustawy o transporcie drogowym. Przedsiębiorca podnosił, że naruszenia wynikają z winy kierowcy, który został przeszkolony, a sam podmiot nie był w stanie dopilnować jego pracy. Sąd uznał, że odpowiedzialność podmiotu wykonującego przewóz ma charakter obiektywny i nie ma możliwości jej miarkowania. Przedłożony przez stronę wydruk z programu analizującego dane cyfrowe nie mógł zastąpić dowodów cyfrowych, a strona nie wykazała przesłanek z art. 92c u.t.d. zwalniających z odpowiedzialności, takich jak brak wpływu na powstanie naruszenia czy zdarzenia nadzwyczajne. Sąd stwierdził, że organy prawidłowo zebrały materiał dowodowy i zastosowały przepisy prawa, dlatego oddalił skargę.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Potwierdzenie obiektywnej odpowiedzialności przewoźnika za naruszenia przepisów dotyczących tachografów oraz znaczenie dowodów cyfrowych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku ręcznych wpisów w tachografie cyfrowym i odpowiedzialności podmiotu wykonującego przewóz.

Zagadnienia prawne (3)

Czy podmiot wykonujący przewóz drogowy ponosi odpowiedzialność administracyjną za brak ręcznych wpisów na karcie kierowcy, nawet jeśli naruszenie wynika z winy kierowcy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, podmiot wykonujący przewóz drogowy ponosi obiektywną odpowiedzialność za naruszenia obowiązków lub warunków przewozu, w tym za brak ręcznych wpisów na karcie kierowcy, chyba że wykaże przesłanki zwalniające z odpowiedzialności określone w art. 92c u.t.d.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że odpowiedzialność przewoźnika jest obiektywna i nie wymaga udowodnienia winy. Strona nie wykazała, że naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń, których nie mogła przewidzieć, lub że dołożyła należytej staranności i przezorności, a mimo to doszło do naruszenia.

Czy wydruk z programu analizującego dane cyfrowe z tachografu może stanowić wystarczający dowód do zwolnienia przedsiębiorcy z odpowiedzialności za naruszenie przepisów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, dowody 'zwykłe' jak wydruk z programu nie mogą zastępować dowodów cyfrowych, zwłaszcza gdy certyfikowane oprogramowanie wyklucza zniekształcenia plików. Strona powinna przesłać dane cyfrowe, aby organ mógł ocenić ich wiarygodność.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że dowody cyfrowe z urządzeń i certyfikowanego oprogramowania mają szczególny charakter. Wydruk z programu analizującego dane nie jest wystarczający do podważenia ustaleń organów, a strona powinna była przedstawić dane cyfrowe.

Czy kara pieniężna nałożona na podstawie art. 92a u.t.d. podlega miarkowaniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wysokość kar pieniężnych określona w załączniku nr 3 do u.t.d. jest sztywna i nie ma możliwości ich miarkowania.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na przepisy ustawy o transporcie drogowym, wskazując, że wysokość kar jest określona w sposób sztywny i nie przewiduje możliwości miarkowania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę na decyzję GITD utrzymującą w mocy decyzję WITD o nałożeniu kary pieniężnej za brak ręcznych wpisów w tachografie.

Przepisy (13)

Główne

u.t.d. art. 92a § 1

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92c § 1

Ustawa o transporcie drogowym

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 165/2014 art. 34 § 3 lit. b

Dotyczy obowiązku ręcznego wprowadzania danych na kartę kierowcy w przypadku braku możliwości używania tachografu.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

u.t.d. art. 4 § pkt 22

Ustawa o transporcie drogowym

Definicja obowiązków lub warunków przewozu drogowego.

u.t.d. art. 92a § 7

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92b § 1

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92c § 1

Ustawa o transporcie drogowym

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.t.d. art. 93

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92a § 4

Ustawa o transporcie drogowym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odpowiedzialność podmiotu wykonującego przewóz drogowy za naruszenia obowiązków lub warunków przewozu jest obiektywna. • Brak ręcznych wpisów na karcie kierowcy stanowi naruszenie przepisów. • Dowody cyfrowe z urządzeń i certyfikowanego oprogramowania mają pierwszeństwo przed dowodami 'zwykłymi' jak wydruki. • Strona nie wykazała przesłanek zwalniających z odpowiedzialności określonych w art. 92c u.t.d.

Odrzucone argumenty

Naruszenie wynikło z wyłącznej winy kierowcy, który został przeszkolony. • Przedsiębiorca nie był w stanie dopilnować pracy kierowcy. • Wydruk z programu 4Trans stanowi dowód potwierdzający wyjaśnienia strony.

Godne uwagi sformułowania

odpowiedzialność przewidziana w art. 92a u.t.d. ma charakter obiektywny • nie ma możliwości miarkowania nałożonej kary pieniężnej • domniemanie odpowiedzialności przedsiębiorcy • norma prawna wyrażona w art. 92c u.t.d. odnosi się do wyjątkowych sytuacji • odpowiedzialność przedsiębiorstwa transportowego jest zbliżona do odpowiedzialności na zasadzie ryzyka • dowody 'zwykłe' nie mogą zastępować dowodów cyfrowych

Skład orzekający

Iwona Szymanowicz-Nowak

sprawozdawca

Justyna Mazur

członek

Marek Wroczyński

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie obiektywnej odpowiedzialności przewoźnika za naruszenia przepisów dotyczących tachografów oraz znaczenie dowodów cyfrowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku ręcznych wpisów w tachografie cyfrowym i odpowiedzialności podmiotu wykonującego przewóz.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu bezpieczeństwa w transporcie drogowym i odpowiedzialności przedsiębiorców, co jest istotne dla branży.

Przewoźniku, uważaj na tachograf! Sąd potwierdza: brak ręcznych wpisów to Twoja odpowiedzialność.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VIII SA/Wa 339/21 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2021-06-16
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2021-04-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Iwona Szymanowicz-Nowak /sprawozdawca/
Justyna Mazur
Marek Wroczyński /przewodniczący/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Sygn. powiązane
II GSK 2204/21 - Wyrok NSA z 2025-09-11
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2140
art. 92a ust. 1, art. 92c ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
Dz.U.UE.L 2014 nr 60 poz 1 art. 34 ust. 3 lit. b
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie  drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz  zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych  odnoszących się do transportu drogowego.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński, Sędziowie Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędzia WSA Iwona Szymanowicz- Nowak (sprawozdawca), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 czerwca 2021 r. w Radomiu sprawy ze skargi M. J. i Wspólnicy Spółka Jawna [...] z siedzibą w D. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w transporcie drogowym oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z [...] lutego 2021 r. znak: [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: organ odwoławczy, GITD), działając m.in. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 t.j. ze zm., dalej: k.p.a.), art. 92a ust. 1, art. 92c ust. 1 ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. 2019 r., poz. 2140 ze zm., dalej: u.t.d.) w zw. z lp. 6.3.8 załącznika nr 3 do u.t.d. oraz art. 34 ust. 3 lit. b rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014
z 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym
i uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 56112006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. UE L 2014.60.1, dalej: rozporządzenie nr 165/2014), utrzymał
w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: organ I instancji, WITD) z [...] sierpnia 2020 r. nr [...].
Decyzja zapadła w następującym stanie sprawy:
W dniu [...] sierpnia 2020 r. na drodze krajowej S7 w miejscowości W. został zatrzymany do kontroli samochód [...] o numerze rejestracyjnym [...], którym kierował D.W. (dalej: kierowca). Ww. pojazdem M. J. i wspólnicy spółka jawna "[...]" z siedzibą w D. (dalej: strona, skarżąca, przedsiębiorca) wykonywał przewóz drogowy rzeczy na potrzeby własne.
Analiza okazanej karty kierowcy wykazała, że kierowca nie wyprowadzał ręcznie zapisów dotyczących okresów swojej aktywności. Stwierdzono brak osiemnastu ręcznych wpisów na karcie kierowcy, które wystąpiły w okresach:
1. [...] lipca 2020, 00:00 - [...] lipca 2020, 8:18,
2. [...] lipca 2020, 12:42 - [...] lipca 2020, 7:23,
3. [...] lipca 2020, 14:44 - [...] lipca 2020,7:03,
4. [...] lipca 2020, 14:18 - [...] lipca 2020, 7:01,
5. [...] lipca 2020, 15:09 - [...] lipca 2020, 7:14,
6. [...] lipca 2020, 16:35 - [...] lipca 2020, 7:10,
7. [...] lipca 2020, 16:57 - [...] lipca 2020, 7:00,
8. [...] lipca 2020, 16:03 – [...] lipca 2020, 1:09,
9. [...] lipca 2020, 14:41 - [...] lipca 2020, 7:21,
10. [...] lipca 2020, 18:03 - [...] lipca 2020, 7:05,
11. [...] lipca 2020, 17:28 – [...] lipca 2020, 7 :02,
12. [...] lipca 2020, 17:51 - [...] lipca 2020, 7:06,
13. [...] lipca 2020, 08:23 - [...] lipca 2020, 8:38,
14. [...] lipca 2020, 21:49 - [...] lipca 2020, 7:06,
15. [...] lipca 2020, 18:09 – [...] sierpnia 2020, 7:12,
16. [...] sierpnia 2020, 17:58 - [...] sierpnia 2020, 7:26,
17. [...] sierpnia 2020, 18:46 - [...] sierpnia 2020, 7:04,
18. [...] sierpnia 2020, 16:45 – [...] sierpnia 2020, 7:11.
Mając to na uwadze WITD decyzją z [...] sierpnia 2020 r. nr [...], działając na podstawie art. 92a ust. 1 u.t.d., nałożył na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości [...] zł.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji powołał treść art. 34 ust. 3 rozporządzenia nr 165/2014 oraz art. 92a i art. 92c ust. 1 u.t.d. wywodząc, że za stwierdzone naruszenie odpowiada podmiot wykonujący działalność, a nie kierowca, wobec którego prowadzi się odrębne postępowanie. Przedsiębiorca korzysta z pełnej swobody w wyborze osób, które na jego rzecz wykonują przewozy oraz z takiej formy ich zatrudnienia, która umożliwi mu zabezpieczenie swoich interesów i należyte wykonywanie ciążących na pracownikach obowiązków. Jakkolwiek ponosi on na płaszczyźnie prawa administracyjnego wyłączną odpowiedzialność za zaniedbania pracownika, to w świetle obowiązującego prawa istnieje możliwość wystąpienia
z roszczeniem regresowym przeciwko pracownikowi o naprawienie wyrządzonej szkody.
W ocenie organu I instancji strona do dnia wydania decyzji nie przedstawiła żadnych dowodów ani okoliczności wskazujących na zaistnienie przesłanek określonych w art. 92c u.t.d., a w zgromadzonym materiale dowodowym organ nie dopatrzył się okoliczności przemawiających za zastosowaniem tego przepisu.
Nie zasługiwały na uwzględnienie także wyjaśnienia strony, według których kierowca nie wprowadził do tachografu ręcznie zapisów dotyczących okresu jego aktywności jedynie w okresach [...] lipca 2020, 00:00 - [...] lipca 2020, 25:59 oraz [...] lipca 2020, 00:00 - [...] lipca 2020, 23:59. Organ I instancji przeanalizował ponownie dane z karty kierowcy oraz tachografu cyfrowego zainstalowanego w kontrolowanym pojeździe i stwierdził, że liczba jak i zakres naruszeń zostały ustalone prawidłowo.
W odwołaniu od decyzji strona domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz umorzenia postępowania administracyjnego. Zdaniem przedsiębiorcy nie doszło do naruszeń prawa stwierdzonych w zaskarżonej decyzji. Wprawdzie kierowca faktycznie nie wprowadził do tachografu ręcznie zapisów dotyczących okresów jego aktywności, ale nastąpiło to tylko w dniach: [...] lipca 2020, 00:00 - [...] lipca 2020, 25:59; [...] lipca 2020, 00:00 - [...] lipca 2020, 23:59 oraz [...] lipca 2020, 10:17 - [...] lipca 2020, 17:50. Okresy takie wynikają z dokumentu wygenerowanego z programu do analizy czasu pracy kierowcy [...].
Podniesiono także, że stwierdzone naruszenia są konsekwencją nonszalancji kierowcy, który został szczegółowo przeszkolony przez pracodawcę, zarówno
w zakresie znajomości przepisów o czasie pracy kierowcy, jak i przepisów u.t.d. Kierowca znał zasady obsługi tachografu, a mimo to popełnił błędy, za które tylko on powinien ponieść odpowiedzialność. Przedsiębiorca nie był bowiem w stanie dopilnować zachowania kierowcy.
Decyzją z [...] lutego 2021 r. znak: [...]GITD utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji, po powołaniu przepisów stanowiących materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia, organ odwoławczy wskazał, że wysokość kar pieniężnych nakładanych na podstawie art. 92a w związku z art. 93 u.t.d. w związku z załącznikiem nr 3 do u.t.d. została określona w sposób sztywny i nie ma możliwości ich miarkowania. W sprawie nie znajduje zastosowania także art. 189e oraz art. 189f u.t.d.
Zdaniem organu odwoławczego analiza danych cyfrowych zawartych na karcie kierowcy potwierdziła stwierdzone przez WITD naruszenie, polegające na niespełnieniu wymogu ręcznego wprowadzenia danych na kartę kierowcy dotyczących aktywności kierowcy przy użyciu urządzenia do manualnego wprowadzania danych. Kierowca nie wykonał osiemnastu wpisów jego aktywności w postaci odpoczynku w okresach wskazanych przez organ I instancji, co uzasadniało nałożenie kary pieniężnej
w wysokości [...] zł za każdy wpis.
Odnosząc się do zarzutów odwołania wskazano, że wydruk raportu z programu analizującego dane cyfrowe nie może stanowić jedynego dowodu, by zwolnić stronę od odpowiedzialności. Strona powinna przesłać posiadane dane cyfrowe, by organ mógł wykluczyć możliwość manipulacji takiego wydruku.
W sprawie nie znajdował zastosowania także art. 92b u.t.d., bowiem dotyczy on przypadku, gdy podczas kontroli zostały stwierdzone naruszenia dotyczące czasu pracy kierowców. W niniejszej sprawie takie naruszenia nie miały miejsca.
Odnosząc się zaś do argumentacji strony dotyczącej zwolnienia jej od ponoszenia kary pieniężnej, organ odwoławczy wskazał, że ilość stwierdzonych naruszeń wyklucza możliwość braku wiedzy przedsiębiorcy oraz braku wpływu na powstanie naruszeń. Odczyt danych cyfrowych z karty kierowcy miał miejsce [...] lipca 2020 r., a więc zaledwie tydzień przed kontrolą drogową. Co więcej, przypadki niewykonywania przez kierowcę wpisów manualnych miały miejsce również po [...] lipca 2020 r. W związku z powyższym nie można uznać, że strona nie wiedziała lub nie miała wpływu na powstanie naruszeń.
Na decyzję GITD przedsiębiorca złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej jej decyzji oraz umorzenie postępowania.
W uzasadnieniu skargi strona powtórzyła argumentację odwołania, że nie doszło do naruszeń prawa stwierdzonych w zaskarżonej decyzji. Kierowca nie wprowadził do tachografu ręcznie zapisów dotyczących okresów jego aktywności jedynie w dniach: [...] lipca 2020, 00:00 - [...] lipca 2020, 25:59; [...]lipca 2020, 00:00 - [...] lipca 2020, 23:59 oraz [...] lipca 2020, 10:17 - [...] lipca 2020, 17:50. Okresy takie wynikają z dokumentu wygenerowanego z programu do analizy czasu pracy kierowcy [...] i pozostają w sprzeczności z załącznikiem przesłanym przedsiębiorcy przez organ I instancji.
Strona starała się także wykazać, że stwierdzone naruszenia powstały
z wyłącznej winy kierowcy.
W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż zadaniem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest zbadanie legalności zaskarżonego aktu pod względem jego zgodności z prawem, tj. ustalenie, czy organy orzekające w sprawie prawidłowo zinterpretowały i zastosowały przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego. W przypadku stwierdzenia, że w sprawie naruszono przepisy prawa materialnego czy postępowania, sąd uchyla zaskarżoną decyzję i zwraca sprawę do postępowania przed organem administracyjnym, właściwym do jej rozstrzygnięcia. Jednocześnie stosownie do treści przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sąd, kierując się powyższymi przesłankami, uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, a skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy
o transporcie drogowym, określającej m.in. odpowiedzialność podmiotów wykonujących przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego. Obowiązki lub warunki przewozu drogowego to - zgodnie z art. 4 pkt 22 u.t.d. - obowiązki lub warunki wynikające
z przepisów tej ustawy oraz przepisów innych ustaw, przepisów Unii Europejskiej
i wiążących Polskę umów międzynarodowych.
Zgodnie z art. 92a ust. 1 u.t.d. podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 do 12.000 zł za każde naruszenie, z tym że przedsiębiorca prowadzący pośrednictwo przy przewozie osób z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 5.000 zł do 40.000 zł za każde naruszenie. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1, oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, określa załącznik nr 3 do tej ustawy (art. 92a ust. 7 u.t.d.).
Art. 34 rozporządzenia nr 165/2014 stanowi z kolei, że kierowcy stosują wykresówki lub karty kierowcy w każdym dniu, w którym prowadzą pojazd, począwszy od przejęcia pojazdu. Wykresówki ani karty kierowcy nie wyjmuje się z urządzenia rejestrującego przed zakończeniem dziennego okresu pracy, chyba że jej wyjęcie jest dopuszczalne z innych powodów lub jest konieczne do wprowadzenia symbolu państwa po przekroczeniu granicy. Wykresówka lub karta kierowcy nie może być używana przez okres dłuższy niż ten, na który jest przeznaczona (ust. 1). Kierowcy odpowiednio chronią wykresówki lub karty kierowcy i nie używają zabrudzonych lub uszkodzonych wykresówek lub kart kierowcy (ust. 2). Jeżeli w wyniku oddalenia się od pojazdu kierowca nie jest w stanie używać tachografu zainstalowanego w pojeździe, to okresy,
o których mowa w ust. 5 lit. b ppkt (ii), (iii) oraz (iv):
a. jeśli pojazd wyposażony jest w tachograf analogowy - wprowadza się na wykresówkę ręcznie, w drodze automatycznej rejestracji lub innym sposobem, czytelnie i nie brudząc wykresówki; lub
b. jeśli pojazd wyposażony jest w tachograf cyfrowy – wprowadza się na kartę kierowcy przy użyciu urządzenia do manualnego wprowadzania danych, w jakie wyposażony jest tachograf. Państwa członkowskie nie nakładają na kierowców obowiązku przedkładania formularzy potwierdzających ich czynności w trakcie oddalenia się od pojazdu (ust. 3).
W myśl l.p. 6.3.8 załącznika nr 3 do u.t.d. za niespełnienie wymogu ręcznego wprowadzenia danych na wykresówkę lub kartę kierowcy organ nakłada karę pieniężną w wysokości 50 zł za każdy wpis.
Przechodząc na grunt sprawy niniejszej przypomnieć należy, że wszczęcie postępowania administracyjnego nastąpiło na skutek przeprowadzonej [...] sierpnia 2020 r. kontroli drogowej, której ustalenia zawarto w protokole nr [...]. W protokole tym zawarto opis stwierdzonego naruszenia, a kierowca nie miał zastrzeżeń co do jego treści.
Po doręczeniu stronie zawiadomienia o wszczęciu postępowania złożyła ona
w sprawie wyjaśnienia wskazując, że kierowca podczas kontroli faktycznie nie wprowadził do tachografu ręcznie zapisów dotyczących okresów jego aktywności, ale dotyczyło to trzech, a nie osiemnastu okresów. Na dowód tych twierdzeń skarżąca dołączyła do pisma wydruk z programu 4Trans, który wykorzystywany był
w przedsiębiorstwie skarżącej. W ocenie Sądu dokument ten nie mógł jednak podważyć dotychczasowych ustaleń organów, gdyż wobec szczególnego charakteru dokumentów wytwarzanych i rejestrowanych za pośrednictwem urządzeń cyfrowych
i certyfikowanego oprogramowania (jak również kontrolowanych przy pomocy specjalnie dedykowanego i certyfikowanego oprogramowania wykluczającego zniekształcenia plików) dowody "zwykłe" nie mogą ich zastępować. Jak słusznie zauważył organ odwoławczy, aby dowód z wewnętrznego programu danego przedsiębiorstwa mógł zostać uznany na wiarygodny, strona winna przesłać wynikające z niego dane cyfrowe, a nie przesyłać wydruk te dane analizujące. Uznać więc należało, że kara pieniężna została nałożona na stronę na podstawie ustaleń ujawnionych w protokole, które nie zostały skutecznie zakwestionowane.
Jednocześnie Sąd wskazuje, że odpowiedzialność przewidziana w art. 92a u.t.d. ma charakter obiektywny, a więc obciąża podmiot wykonujący transport drogowy, jeżeli wystąpił zakazany przez ustawę skutek, bez wnikania, jakie były jego przyczyny i kto ponosi winę za dane naruszenie. Organ działa w tej sprawie w warunkach związania
i nie ma możliwości miarkowania nałożonej kary pieniężnej (istnieje domniemanie odpowiedzialności przedsiębiorcy).
Sąd podzielił więc argumentację organów, że skarżąca nie wykazała okoliczności uzasadniających odstąpienie od nałożenia na nią kary, ani też okoliczności uwalniających ją od tej odpowiedzialności.
Wyjaśnić należy, że stosownie do art. 92c ust. 1 u.t.d. nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli: 1) okoliczności sprawy
i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane
z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub 2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, lub 3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat.
Zauważenia wymaga, że norma prawna wyrażona w art. 92c u.t.d. odnosi się do wyjątkowych sytuacji, których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy, przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności nie był
w stanie przewidzieć. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalone jest stanowisko, zgodnie z którym odpowiedzialność przedsiębiorstwa transportowego jest zbliżona do odpowiedzialności na zasadzie ryzyka, bowiem to przewoźnik organizuje pracę kierowców, wydaje im polecenia, nadzoruje ich pracę i kontroluje. Powinien to czynić tak, aby nie dochodziło do naruszeń obowiązujących przepisów. Dlatego też przewoźnik ponosi odpowiedzialność za naruszenie przepisów przez swoich pracowników, przy czym chodzi tu o kierowców – pracowników oraz tych kierowców, którzy nie są zatrudnieni przez podmiot wykonujący przewóz drogowy, ale wykonują osobiście przewozy drogowe na jego rzecz (art. 92a ust. 4 u.t.d.). Zwolnienie się od tej odpowiedzialności następuje tylko w przypadkach wymienionych w art. 92c ust. 1 u.t.d., przy tym należy pamiętać, że w przepisie tym sformułowano przesłanki o charakterze wyjątków, zatem podlegają one interpretacji ścisłej. Skorzystanie z tych wyjątków wymaga wykazania, że przewoźnik dołożył należytej staranności i przezorności organizując pracę i nie miał wpływu na naruszenie prawa przez kierowcę, przy czym brak takiego wpływu musi istnieć realnie. Przez należytą staranność należy zaś rozumieć uczynienie wszystkiego, czego można rozsądnie wymagać od przewoźnika organizującego przewóz, a zatem gdy jedynie wskutek niezależnych okoliczności lub nadzwyczajnych zdarzeń doszło do naruszenia prawa (por. wyrok WSA w Szczecinie
z 4 marca 2021 r., II SA/Sz 609/20; wyrok WSA w Białymstoku z 5 kwietnia 2018 r.,
II SA/Bk 93/17, oba opubl. CBOSA). Ponadto w wyroku z 21 listopada 2017 r. Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie II GSK 280/16 wskazał, że powinny to być sytuacje ponadprzeciętne (opubl. CBOSA).
W ocenie Sądu taka sytuacja nie zachodziła w rozpoznawanej sprawie. Okoliczności, o których mowa powyżej, nie zostały bowiem wykazane przez stronę
w sposób wystarczający. To przedsiębiorca odpowiada za zatrudnionych pracowników, ich przeszkolenie, egzekwuje przestrzegania ustanowionych zasad i zapewnia właściwą organizację pracy. Podkreślenia wymaga przy tym fakt, że wpływ przedsiębiorcy na pracę zatrudnionych przezeń kierowców polega nie tylko na prowadzonych szkoleniach czy odbieraniu oświadczeń od kierowców o zobowiązaniu do przestrzegania przepisów, lecz przede wszystkim na doborze kadry w taki sposób, aby do naruszeń nie dochodziło (por. wyrok WSA w Gliwicach z 11 lipca 2013 r., II SA/G1 104/13, publ. CBOSA).
Przesłanek wyłączających odpowiedzialność podmiotu wykonującego przewóz drogowy, o których mowa w art. 92b ust. 1 u.t.d., nie da się wykazać jedynie poprzez powołanie się na standardowe i rutynowe czynności podejmowane przez pracodawcę jak to, że kierowca został przeszkolony szczegółowo przez pracodawcę zarówno
w zakresie znajomości przepisów o czasie pracy kierowcy, jak i w zakresie znajomości przepisów ustawy o transporcie drogowym oraz że dopilnowanie kierowcy wiązałoby się "z koniecznością jazdy w kabinie wraz z kierowcą osoby kontrolującej na bieżąco pracę kierowcy".
Mając powyższe okoliczności na uwadze Sąd nie stwierdził żadnego naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisów prawa dających podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności. W ocenie Sądu organy poprawnie zebrały materiał dowodowy, nie naruszając zasad, o których mowa w art. 7, art. 77 § 1, art. 78 § 1 i 2 oraz art. 80 k.p.a. GITD w swojej decyzji wyczerpująco wskazał, jakie fakty mające znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy uznał za udowodnione, na jakich dowodach się oparł, wyjaśnił też podstawę prawną decyzji. Tym samym nie naruszył art. 107 § 3 k.p.a. Jednocześnie przedsiębiorca miał zapewniony udział na każdym etapie postępowania, czym zrealizowano gwarancje procesowe strony określone w art. 10 § 1 k.p.a.
Skarga zaś, poza polemiką z prawidłowymi ustaleniami dokonanymi przez organ odwoławczy, nie zawiera żadnych przekonujących argumentów, uzasadniających zaprezentowane w niej stanowisko. Dlatego Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.