VII SA/Wa 362/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi A. C. na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, które utrzymało w mocy postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska odmawiające uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla budowy pomostu rekreacyjno-wędkarskiego. Inwestycja miała być zlokalizowana na działkach nr ewid. [...] i [...] w gminie [...], w granicach [...] Parku Krajobrazowego oraz obszaru Natura 2000 [...]. Organy ochrony przyrody odmówiły uzgodnienia, powołując się na naruszenie zakazów zawartych w rozporządzeniu Wojewody dotyczących budowy nowych obiektów budowlanych w pasie 100 m od linii brzegów wód, z wyjątkiem obiektów służących turystyce wodnej, gospodarce wodnej lub rybackiej, a także zakazu likwidowania, zasypywania i przekształcania zbiorników wodnych i obszarów wodno-błotnych. Podkreślono, że planowana inwestycja nie spełnia kryteriów obiektów służących tym celom, a jej realizacja może negatywnie wpłynąć na chronione siedliska i gatunki występujące na tym terenie. Skarżąca zarzucała organom niewłaściwe zastosowanie przepisów, wybiórczą analizę materiału dowodowego oraz naruszenie przepisów postępowania. Twierdziła, że pomost służy turystyce wodnej i nie narusza zakazów, a także że nie ma dowodów na negatywny wpływ inwestycji na środowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. Sąd uznał, że organy prawidłowo zastosowały przepisy, a planowana inwestycja narusza zakaz budowy obiektów w pasie 100 m od linii brzegowej, ponieważ nie jest obiektem służącym turystyce wodnej, gospodarce wodnej ani rybackiej. Sąd podzielił również stanowisko organów co do potencjalnego naruszenia zakazu przekształcania obszarów wodno-błotnych oraz niszczenia zadrzewień nadwodnych. Sąd stwierdził, że choć wystąpiło uchybienie proceduralne dotyczące zmiany stanu prawnego w trakcie postępowania, nie miało ono wpływu na prawidłowość rozstrzygnięcia, gdyż normy prawne w obu aktach prawnych (rozporządzeniu i uchwale) były tożsame w zakresie zakazów. Sąd podkreślił zasadę przezorności w ochronie środowiska, zgodnie z którą wątpliwości interpretuje się na korzyść środowiska.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących uzgadniania warunków zabudowy dla inwestycji w obszarach chronionych, zastosowanie zasady przezorności w ochronie środowiska, definicja obiektów służących turystyce wodnej.
Sprawa dotyczy specyficznej lokalizacji (park krajobrazowy, Natura 2000) i konkretnego typu inwestycji (pomost).
Zagadnienia prawne (3)
Czy budowa pomostu rekreacyjno-wędkarskiego w pasie 100 m od linii brzegowej jeziora w granicach parku krajobrazowego i obszaru Natura 2000 narusza zakazy określone w przepisach prawa miejscowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, budowa pomostu narusza zakaz budowania nowych obiektów budowlanych w pasie 100 m od linii brzegów, z wyjątkiem obiektów służących turystyce wodnej, gospodarce wodnej lub rybackiej, ponieważ planowana inwestycja nie spełnia tych kryteriów. Ponadto, może naruszać zakaz przekształcania obszarów wodno-błotnych i niszczenia zadrzewień nadwodnych.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pomost rekreacyjno-wędkarski nie jest obiektem służącym turystyce wodnej, gospodarce wodnej ani rybackiej w rozumieniu przepisów. Realizacja inwestycji może prowadzić do przekształcenia obszarów wodno-błotnych i zniszczenia roślinności przybrzeżnej, co jest zabronione.
Czy zmiana stanu prawnego (wejście w życie uchwały Sejmiku Województwa zastępującej rozporządzenie Wojewody) w trakcie postępowania administracyjnego mogła mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jeśli nowe przepisy zawierały analogiczne zakazy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zmiana stanu prawnego nie miała istotnego wpływu na wynik sprawy, ponieważ nowe przepisy (uchwała Sejmiku) zawierały analogiczne zakazy jak poprzednie (rozporządzenie Wojewody), a organy prawidłowo oceniły możliwość naruszenia tych zakazów.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że mimo proceduralnego uchybienia polegającego na niepełnym uwzględnieniu zmiany stanu prawnego przez organ II instancji, norma prawna dotycząca zakazów była tożsama w obu aktach prawnych, co sprawiło, że uchybienie to nie wpłynęło na prawidłowość rozstrzygnięcia.
Czy zasada przezorności w prawie ochrony środowiska nakłada na inwestora obowiązek udowodnienia braku negatywnego oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zasada przezorności, w tym w prawie UE, nakazuje podjęcie działań zapobiegawczych, gdy nie został udowodniony brak negatywnych oddziaływań, a wykazanie tego braku jest obowiązkiem podmiotu zamierzającego podjąć działalność.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo NSA i wytyczne Komisji Europejskiej, wskazując, że wątpliwości co do ryzyka oddziaływania na środowisko interpretuje się na korzyść środowiska, a obowiązek wykazania braku negatywnych skutków spoczywa na inwestorze.
Przepisy (16)
Główne
u.p.z.p. art. 60 § ust. 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Projekt decyzji o warunkach zabudowy wymaga uzgodnienia z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska w odniesieniu do obszarów objętych ochroną przyrody (innych niż parki narodowe i ich otuliny).
u.p.z.p. art. 53 § ust. 4 pkt 8
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Wymaga uzgodnienia z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska.
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
Rozporządzenie Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2005 r. w sprawie [...] Parku Krajobrazowego
Zakazy dotyczące budowy obiektów, niszczenia zadrzewień, przekształcania zbiorników wodnych.
Uchwała Sejmiku Województwa [...] z dnia [...] marca 2021 r. w sprawie [...] Parku Krajobrazowego
Analogiczne zakazy jak w rozporządzeniu Wojewody.
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji.
k.p.a. art. 144
Kodeks postępowania administracyjnego
Stosowanie przepisów k.p.a. do postępowania uzgodnieniowego.
u.o.p. art. 17 § ust. 2
Ustawa o ochronie przyrody
Możliwe odstępstwa od zakazów w parkach krajobrazowych.
u.o.p. art. 6
Ustawa o ochronie przyrody
Zasada przezorności w ochronie środowiska.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia decyzji w przypadku naruszenia przepisów postępowania.
p.w. art. 16 § pkt 65 lit. i
Ustawa Prawo wodne
Pomosty zaliczane do urządzeń wodnych.
p.w. art. 394 § ust. 1 pkt 1
Ustawa Prawo wodne
Wymagane zgłoszenie wodnoprawne dla pomostu o określonych parametrach.
p.b. art. 3 § pkt 1
Ustawa Prawo budowlane
Pomost jako obiekt budowlany.
p.b. art. 3 § pkt 3
Ustawa Prawo budowlane
Pomost jako budowla.
p.b. art. 29 § ust. 1 pkt 16
Ustawa Prawo budowlane
Zgłoszenie zamiaru wykonania pomostu o określonych parametrach.
Rozporządzenie Ministra Środowiska w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle hydrotechniczne i ich usytuowanie
Klasyfikacja pomostów jako budowli hydrotechnicznych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Budowa pomostu narusza zakaz budowania nowych obiektów w pasie 100 m od linii brzegowej, gdyż nie jest obiektem służącym turystyce wodnej, gospodarce wodnej lub rybackiej. • Realizacja inwestycji może naruszać zakaz przekształcania obszarów wodno-błotnych. • Realizacja inwestycji może naruszać zakaz niszczenia zadrzewień nadwodnych. • Zasada przezorności nakłada na inwestora obowiązek wykazania braku negatywnego wpływu na środowisko.
Odrzucone argumenty
Pomost rekreacyjno-wędkarski jest obiektem służącym turystyce wodnej. • Planowana inwestycja nie wiąże się z likwidowaniem, zasypywaniem i przekształcaniem zbiorników wodnych, starorzeczy oraz obszarów wodno-błotnych. • Organy naruszyły przepisy postępowania (art. 7, 77 k.p.a.) poprzez wybiórczą analizę materiału dowodowego. • Zastosowanie § 3 rozporządzenia Wojewody było niewłaściwe, gdyż przepis ten określa jedynie granice parku. • Niezastosowanie § 4 pkt 7 rozporządzenia Wojewody, który dopuszcza budowę obiektów służących turystyce wodnej.
Godne uwagi sformułowania
nie można wykluczyć, że jego realizacja nie będzie oddziaływała na obszar Natura 2000 • zasada przezorności • racjonalne wątpliwości co do ryzyka wystąpienia oddziaływania są przesłanką na rzecz dokonania oceny i zawsze interpretuje się je 'na korzyść środowiska', a nie 'na korzyść inwestycji'
Skład orzekający
Artur Kuś
przewodniczący sprawozdawca
Bogusław Cieśla
członek
Mirosław Montowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących uzgadniania warunków zabudowy dla inwestycji w obszarach chronionych, zastosowanie zasady przezorności w ochronie środowiska, definicja obiektów służących turystyce wodnej."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej lokalizacji (park krajobrazowy, Natura 2000) i konkretnego typu inwestycji (pomost).
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy konfliktu między prawem własności a ochroną środowiska w obszarze o szczególnych walorach przyrodniczych, co jest tematem często pojawiającym się w praktyce prawniczej i budzącym zainteresowanie.
“Budowa pomostu na jeziorze wstrzymana przez sąd. Czy prawo własności zawsze przegrywa z ochroną przyrody?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.