VII SA/Wa 2311/15

VII SA/Wa 2311/15 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2015-12-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2015-10-08
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Halina Emilia Święcicka
Jolanta Augustyniak-Pęczkowska /sprawozdawca/
Mariola Kowalska. /przewodniczący/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Nadzór budowlany
Sygn. powiązane
II OSK 1386/16 - Postanowienie NSA z 2017-11-14
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 134
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Mariola Kowalska, Sędziowie sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), sędzia WSA Halina Emilia Święcicka, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 30 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi S. F. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania oddala skargę
Uzasadnienie
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z [...] grudnia 2014 r., nr [...], na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267), dalej: k.p.a. - stwierdził niedopuszczalność zażalenia [...] na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z [...] października 2014 r. nr [...] zobowiązujące współwłaścicieli nieruchomości [...],[...],[...],[...] i [...] do wpłacenia zaliczki w kwocie 20.000 zł na pokrycie kosztów sporządzenia ekspertyzy stanu technicznego budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w [...].
Organ wskazał, powołując się na art. 141 § 1 k.p.a., że na postanowienia wydane w toku postępowania służy zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Tak więc zażalenie służy wówczas, gdy przepis kodeksu wyraźnie upoważnia do jego wniesienia.
Przepisy art. 262 § 2 i art. 263 § 2 k.p.a., które stanowią podstawę prawną zaskarżonego postanowienia nie zawierają ustawowego wskazania, że przysługuje na nie zażalenie. Zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie przyjmuje się, że żądanie przez organ wpłacenia zaliczki przez stronę powinno nastąpić przez wydanie postanowienia, na które nie będzie stronie służyło zażalenie, jako samodzielny środek zaskarżania. (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 24 września 2004 r., sygn. akt 7/IV SA 3018/03).
W niniejszej sprawie zachodziła zatem niedopuszczalność zażalenia z przyczyn przedmiotowych, to jest wyłączenia możliwości zaskarżania postanowienia.
Na koniec organ wskazał, że zgodnie z art. 264 § 1 k.p.a. o ostatecznej wysokości kosztów postępowania rozstrzygnie organ powiatowy w formie postanowienia wydanego łącznie z decyzją. Na to postanowienie będzie przysługiwało zażalenie.
Skargę na powyższe postanowienie złożyła [...] wnosząc m.in. o jego uchylenie i uchylenie postanowienia organu I instancji oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie:
1. art. 264 § 2 w zw. z art. 262 § 2 k.p.a. poprzez wadliwe ustalenie, iż zaliczka na poczet ekspertyzy technicznej, którą miała być obciążona skarżąca de facto nie należy do kosztów postępowania, gdyż w ocenie organu wyłącza to możliwość złożenia zażalenia przez stronę niezadowoloną z ustalonej zaliczki;
2. art. 262 § 2 k.p.a. poprzez bezpodstawne i nieuzasadnione okolicznościami sprawy ustalenie wysokości zaliczki na poczet ekspertyzy technicznej z pominięciem realiów sprawy a tym samym dowolne i bez udziału stron podejmowanie czynności w zakresie wysokości kosztów postępowania, co de facto zmierza do nękania skarżącej, która będąc na emeryturze i nie posiadając oszczędności nie jest w stanie wykonać zobowiązania;
3. art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez celowe skierowanie żądania do osoby nie będącej stroną postępowania, a zatem nieważność postępowania, gdyż skarżącą jest współwłaścicielką nieruchomości, której dotyczy postępowanie, jednak bez możliwości decyzyjnej z uwagi na wykonywanie trwałego zarządu nad nieruchomością od 1957 r. na podstawie niewyjaśnionej do dziś decyzji przez m.st. Warszawa, które od 1957 r. czerpie korzyści z nieruchomości i na nim ciążyć winien obowiązek dbałości o nieruchomość.
Skarżąca zarzuciła również, że nieprawidłowo wyliczono i znacznie zawyżono kwotę zaliczki na pokrycie wykonania ekspertyzy, oraz podniosła, że w jej opinii postanowienie ustalające wysokość zaliczki jest zaskarżalne.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał przedstawione stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dna 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach, a jedynie w przypadku stwierdzenia, że zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 p.p.s.a. uchyla je lub stwierdza jego nieważność.
Badając legalność zaskarżonego postanowienia - stosownie do powołanych wyżej przepisów - Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.
Zaznaczyć należy, że kontrolowane postanowienia zostały wydane na podstawie art. 262 § 2 k.p.a., który dopuszcza w uzasadnionych przypadkach możliwość żądania od strony postępowania wpłacenia zaliczki w określonej wysokości na pokrycie kosztów postępowania. Przepis ten nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia na wydane na tej podstawie postanowienie. Wynika to z ogólnej normy postępowania administracyjnego wyrażonej w art. 141 § 1 k.p.a. zgodnie z którym na wydane w toku postępowania postanowienie służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi.
Nie może być zatem wątpliwości, że środek odwoławczy jakim jest zażalenie może zostać wniesiony jedynie w sytuacji, gdy przepisy ustawy wyraźnie taką możliwość przewidują.
Niemniej zgodnie z art. 142 k.p.a. postanowienie, na które nie służy zażalenie, strona może zaskarżyć w odwołaniu od decyzji kończącej postępowanie. Z tego względu zarzuty podnoszone w stosunku do postanowienia organu I instancji (zobowiązującego do wpłacenia zaliczki) będą mogły być podniesione po zakończeniu postępowania w sprawie stanu technicznego budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ulicy [...] w [...]. (vide: wyrok WSA w Warszawie z 12 sierpnia 2009 r., VII SA/Wa 741/09, publ: www.orzeczenia.nsa.gov.pl)
Ponadto, wbrew zarzutom skargi zażalenie, o którym mowa w art. 264 § 2 k.p.a. odnosi się do ustalenia wysokości końcowych kosztów postępowania, osób zobowiązanych do ich poniesienia oraz terminów i sposobu ich uiszczenia. Jest to zatem rozstrzygnięcie końcowe w sprawie kosztów postępowania. Czym innym jest natomiast zaliczka, o której mowa w art. 262 § 2 k.p.a., która stanowi tylko składnik kosztów postępowania i jest pobierana w toku trwającego postępowania administracyjnego. Dlatego też przyjąć trzeba, że na postanowienie wydane na podstawie art. 262 § 2 k.p.a. stronie nie służy zażalenie jako samodzielny środek zaskarżenia i dlatego takie postanowienie strona może kwestionować tylko w odwołaniu od decyzji kończącej dane postępowanie. (por. wyrok NSA z 24 września 2013 r. II OSK 994/12; publ: www.orzeczenia.nsa.gov.pl oraz wyrok NSA z dnia 20 lipca 2010 r., I OSK 1282/09, LEX nr 744965).
Wobec odesłania zamieszczonego w art. 144 k.p.a., do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań, a więc przy stwierdzeniu niemożliwości wniesienia zażalenia zastosowanie ma art. 134 k.p.a. Stosownie do jego treści organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Skoro, jak wyżej wywiedziono, na postanowienie wydane na podstawie art. 262 § 2 k.p.a. zażalenie nie przysługuje, czyli nie było podstaw prawnych do jego rozpatrzenia, to prawidłowo organ [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził niedopuszczalność tego środka zaskarżenia w oparciu o art. 134 k.p.a.
Zaskarżone postanowienie jest postanowieniem o charakterze formalnym, stwierdzając bowiem niedopuszczalność zażalenia, zamyka drogę do merytorycznego rozpoznania tego środka. Ocena zgodności z prawem omawianego rozstrzygnięcia ogranicza się więc wyłącznie do badania poprawności zastosowania przepisów postępowania.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), orzekł jak w wyroku.