VII SA/Wa 105/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2024-03-28
NSAAdministracyjneŚredniawsa
planowanie przestrzennewarunki zabudowyobszar chronionego krajobrazuochrona przyrodyzakaz zabudowylinia brzegowabudownictwo mieszkanioweuchwała sejmikuuzgodnienie

WSA w Warszawie oddalił skargę na postanowienie GDOŚ utrzymujące w mocy odmowę uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla budynku mieszkalnego w Obszarze Chronionego Krajobrazu z powodu naruszenia zakazu zabudowy 100m od linii brzegowej.

Sąd administracyjny rozpatrzył skargę na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, które utrzymało w mocy odmowę uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla budowy jednorodzinnego budynku mieszkalnego. Inwestycja miała być zlokalizowana na działce w granicach Obszaru Chronionego Krajobrazu Pojezierza [...], w odległości 100 m od linii brzegowej jeziora. Organy administracji odmówiły uzgodnienia, wskazując na naruszenie zakazu zabudowy określonego w uchwale Sejmiku Województwa. Sąd uznał argumentację organów za prawidłową, podkreślając, że budynek mieszkalny nie jest urządzeniem wodnym ani obiektem służącym racjonalnej gospodarce rolnej, leśnej lub rybackiej, a także nie zachodzą inne przewidziane prawem odstępstwa od zakazu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę wniesioną przez M. O. na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (GDOŚ) z dnia 6 listopada 2023 r. Postanowienie to utrzymało w mocy decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (RDOŚ) z dnia [...] września 2023 r., którą odmówiono uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ew. [...] w obrębie [...], gmina [...]. Kluczowym problemem w sprawie była lokalizacja planowanej inwestycji w granicach Obszaru Chronionego Krajobrazu Pojezierza [...], objętego uchwałą Sejmiku Województwa W.-M. z dnia [...] maja 2011 r. Uchwała ta wprowadza zakaz lokalizowania obiektów budowlanych w pasie 100 m od linii brzegów rzek, jezior i innych zbiorników wodnych, z wyjątkiem urządzeń wodnych oraz obiektów służących prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej lub rybackiej. Organy administracji uznały, że budynek mieszkalny jednorodzinny nie spełnia kryteriów żadnego z przewidzianych w uchwale odstępstw od tego zakazu. Sąd administracyjny w pełni podzielił stanowisko organów. Wskazał, że budynek mieszkalny nie jest urządzeniem wodnym, ani obiektem służącym racjonalnej gospodarce rolnej, leśnej lub rybackiej. Podkreślono, że pojęcie racjonalnej gospodarki rolnej nie obejmuje budynków mieszkalnych o charakterze jednorodzinnym. Sąd analizował również pozostałe odstępstwa przewidziane w uchwale, takie jak uzupełnienie zabudowy, tereny rekreacji, czy siedliska rolnicze, uznając, że nie mają one zastosowania w niniejszej sprawie. W szczególności, sąd powołał się na orzecznictwo NSA, zgodnie z którym dla zastosowania odstępstwa dotyczącego uzupełnienia zabudowy, co najmniej dwie sąsiednie działki muszą być zabudowane, co nie miało miejsca w rozpatrywanym przypadku. Sąd podkreślił, że zakres kompetencji organu uzgadniającego ogranicza się do zbadania projektu decyzji w granicach przepisów o ochronie przyrody, a organy prawidłowo oceniły oddziaływanie inwestycji na środowisko. W konsekwencji, Sąd uznał skargę za nieuzasadnioną i oddalił ją na mocy art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, budynek mieszkalny jednorodzinny nie jest urządzeniem wodnym ani obiektem służącym racjonalnej gospodarce rolnej, leśnej lub rybackiej, a zatem nie może być zlokalizowany w pasie 100 m od linii brzegowej zbiornika wodnego na terenie Obszaru Chronionego Krajobrazu, jeśli uchwała sejmiku województwa wprowadza taki zakaz i nie przewiduje dla tego typu inwestycji odstępstw.

Uzasadnienie

Sąd podzielił stanowisko organów, że budynek mieszkalny nie jest urządzeniem wodnym ani obiektem służącym racjonalnej gospodarce rolnej, leśnej lub rybackiej. Analiza przepisów uchwały sejmiku województwa oraz przepisów ustawy o ochronie przyrody nie wykazała możliwości zastosowania przewidzianych odstępstw od zakazu zabudowy w pasie 100 m od linii brzegowej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (24)

Główne

u.p.z.p. art. 53 § ust. 4 pkt 8

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 60 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 61 § ust. 1 pkt 5

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Uchwała Sejmiku Województwa W.-M. z dnia [...] maja 2011 r. w sprawie wyznaczenia Obszaru Chronionego Krajobrazu Pojezierza [...] art. 5 § ust. 1 pkt 8

Zakazuje lokalizowania obiektów budowlanych w pasie 100 m od linii brzegów rzek, jezior i innych zbiorników wodnych, z wyjątkiem urządzeń wodnych oraz obiektów służących prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej lub rybackiej.

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 144

Kodeks postępowania administracyjnego

Ustawa o ochronie przyrody art. 24 § ust. 1

Ustawa o ochronie przyrody art. 23 § ust. 1 i 2

Ustawa o ochronie przyrody art. 17 § ust. 2

Ustawa – Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i 2

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 119 § pkt 3

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne

Uchwała Sejmiku Województwa W.-M. z dnia [...] maja 2011 r. w sprawie wyznaczenia Obszaru Chronionego Krajobrazu Pojezierza [...] art. 5 § ust. 2

Uchwała Sejmiku Województwa W.-M. z dnia [...] maja 2011 r. w sprawie wyznaczenia Obszaru Chronionego Krajobrazu Pojezierza [...] art. 5 § ust. 5 pkt 1

Uchwała Sejmiku Województwa W.-M. z dnia [...] maja 2011 r. w sprawie wyznaczenia Obszaru Chronionego Krajobrazu Pojezierza [...] art. 5 § ust. 5 pkt 2

Uchwała Sejmiku Województwa W.-M. z dnia [...] maja 2011 r. w sprawie wyznaczenia Obszaru Chronionego Krajobrazu Pojezierza [...] art. 5 § ust. 5 pkt 3

Uchwała Sejmiku Województwa W.-M. z dnia [...] maja 2011 r. w sprawie wyznaczenia Obszaru Chronionego Krajobrazu Pojezierza [...] art. 5 § ust. 5 pkt 4

Uchwała Sejmiku Województwa W.-M. z dnia [...] maja 2011 r. w sprawie wyznaczenia Obszaru Chronionego Krajobrazu Pojezierza [...] art. 5 § ust. 5 pkt 5

Uchwała Sejmiku Województwa W.-M. z dnia [...] maja 2011 r. w sprawie wyznaczenia Obszaru Chronionego Krajobrazu Pojezierza [...] art. 5 § ust. 5 pkt 6

Uchwała Sejmiku Województwa W.-M. z dnia [...] maja 2011 r. w sprawie wyznaczenia Obszaru Chronionego Krajobrazu Pojezierza [...] art. 5 § ust. 5 pkt 7

Uchwała Sejmiku Województwa W.-M. z dnia [...] maja 2011 r. w sprawie wyznaczenia Obszaru Chronionego Krajobrazu Pojezierza [...] art. 5 § ust. 5 pkt 8

Uchwała Sejmiku Województwa W.-M. z dnia [...] maja 2011 r. w sprawie wyznaczenia Obszaru Chronionego Krajobrazu Pojezierza [...] art. 5 § ust. 6

Argumenty

Skuteczne argumenty

Budynek mieszkalny jednorodzinny nie jest urządzeniem wodnym ani obiektem służącym racjonalnej gospodarce rolnej, leśnej lub rybackiej. Nie zachodzą przesłanki do zastosowania odstępstw od zakazu zabudowy w pasie 100 m od linii brzegowej przewidzianych w uchwale Sejmiku Województwa. Działka skarżącego nie spełnia warunków do zastosowania odstępstwa "uzupełnienie zabudowy", gdyż sąsiaduje tylko z jedną działką zabudowaną.

Odrzucone argumenty

Zastosowanie odstępstwa od zakazu zabudowy w pasie 100 m od linii brzegowej na podstawie § 5 ust. 5 pkt 4 uchwały Sejmiku Województwa, ze względu na uzupełnienie zabudowy.

Godne uwagi sformułowania

pojęcie racjonalnej gospodarki rolnej nie obejmuje swoim zakresem budynku mieszkalnego o charakterze jednorodzinnym lecz tylko obiekty budowlane o charakterze gospodarczym dla zastosowania odstępstwa dotyczącego uzupełnienia zabudowy, co najmniej dwie sąsiednie działki muszą być zabudowane

Skład orzekający

Izabela Ostrowska

sprawozdawca

Joanna Gierak-Podsiadły

przewodniczący

Michał Podsiadło

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja zakazu zabudowy w pasie 100 m od linii brzegowej na terenach Obszarów Chronionego Krajobrazu oraz warunki zastosowania odstępstwa \"uzupełnienie zabudowy\"."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i konkretnej uchwały Sejmiku Województwa. Może być pomocne w sprawach dotyczących podobnych obszarów chronionych i podobnych inwestycji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu planowania przestrzennego i ochrony przyrody, a konkretnie konfliktu między prawem do zabudowy a ochroną krajobrazu. Interpretacja zakazu zabudowy i jego odstępstw jest istotna dla wielu inwestorów i samorządów.

Budowa domu nad jeziorem? Uważaj na 100-metrowy pas ochronny!

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 105/24 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2024-03-28
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-01-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Izabela Ostrowska /sprawozdawca/
Joanna Gierak-Podsiadły /przewodniczący/
Michał Podsiadło
Symbol z opisem
6155 Uzgodnienia w sprawach z zakresu zagospodarowania przestrzennego
Hasła tematyczne
Planowanie przestrzenne
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 977
art. 53 ust 4 pkt 8
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r.  o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły Sędziowie: sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.) asesor WSA Michał Podsiadło po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 marca 2024 r. sprawy ze skargi M. O. na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 6 listopada 2023 r. nr DOA-WPPOH.612.557.2023.ACz w przedmiocie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy oddala skargę
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 6 listopada 2023 r., znak: DOA-WPPOH.612.557.2023.ACz, Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska (dalej: "organ II instancji", "GDOŚ") na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r., Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm., dalej: "k.p.a"), oraz art. 60 ust. 1 i art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2023 r., poz. 977 ze zm., dalej: "u.p.z.p."), po rozpatrzeniu zażalenia M. O. na postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] (dalej: "RDOŚ w [...]", "organ I instancji") z dnia [...] września 2023 r., znak: [...], którym odmówiono uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy – utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.
Z akt postępowania administracyjnego wynika, że Wójt Gminy [...] pismem z dnia 23 sierpnia 2023 r., zwrócił się do RDOŚ w [...] o uzgodnienie projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce o nr ew. [...] w obrębie [...], gmina [...]. Po jego rozpatrzeniu organ I instancji postanowieniem z dnia [...] września 2023 r., znak: [...], odmówił uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. W uzasadnieniu postanowienia wskazał, iż realizacja przedmiotowego przedsięwzięcia naruszy zakaz określony w § 5 ust. 1 pkt 8 Uchwały Nr [...] Sejmiku Województwa W.-M. z dnia [...] maja 2011 r. w sprawie wyznaczenia Obszaru Chronionego Krajobrazu Pojezierza [...] . (Dz. Urz. Woj. War.- Maz. z 2011 r. Nr [...], poz. [...] z późn. zm.), dalej "Uchwała", Organ I instancji wskazał ponadto, iż nie jest możliwe w okolicznościach przedmiotowej sprawy zastosowanie odstępstw od wskazanego zakazu, tj. lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek, jezior i innych zbiorników wodnych, z wyjątkiem urządzeń wodnych oraz obiektów służących prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej lub rybackiej. Zażalenie na powyższe rozstrzygnięcie złożyła M. O..
Po rozpatrzeniu powyższego zażalenia GDOŚ postanowieniem z [...] listopada 2023 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...].
W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że przedmiotowa inwestycja planowana jest na działce o nr ew. [...] w obrębie [...], gmina [...], położonej w granicach Obszaru Chronionego Krajobrazu Pojezierza [...], którego funkcjonowanie reguluje Uchwała.
W ocenie GDOŚ, ustalenia zawarte w rzeczonym projekcie decyzji o ustaleniu warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji są sprzeczne z zakazem określonym w § 5 ust. 1 pkt 8 Uchwały, zgodnie z którą na terenie Obszaru Chronionego Krajobrazu Pojezierza [...] zakazuje się lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek, jezior i innych zbiorników wodnych, z wyjątkiem urządzeń wodnych oraz obiektów służących prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej lub rybackiej.
Organ przystąpił do zbadania możliwości zastosowania odstępstw od wskazanego zakazu, określonych w samym zakazie, w § 5 ust. 2, 5 i 6 Uchwały oraz 24 ust. 2 ustawy o ochronie przyrody.
W ocenie GDOŚ, w okolicznościach niniejszej sprawy odstępstw zawartych w § 5 ust. 1 pkt 8 Uchwały nie stosuje się, gdyż dotyczącą one urządzeń wodnych oraz obiektów służących prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej lub rybackiej. Budynek mieszkalny jednorodzinny nie jest urządzeniem wodnym, ponadto inwestycja ta nie może być zaliczona w poczet inwestycji związanych z prowadzeniem racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej bądź rybackiej. Przez obiekty służące racjonalnej gospodarce rolnej, leśnej lub rybackiej należy rozumieć obiekty przeznaczone wyłącznie do prowadzenia tego rodzaju gospodarki. Tym samym, budynek mieszalny jednorodzinny nie stanowi obiektu służącego prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej lub rybackiej.
Odstępstwa wymienionego w § 5 ust. 5 pkt 1 Uchwały nie stosuje się, gdyż dotyczy ono przypadku, gdy jedynym zbiornikiem wodnym, w stosunku do którego odległość lokalizowanego obiektu budowlanego nie przekracza 100 m, jest urządzenie wodne w rozumieniu ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne, o powierzchni do 0,5 ha wykonane na podstawie pozwolenia wodnoprawnego.
Planowana inwestycja nie dotyczy terenów rekreacji w formie bulwarów, parków, terenów zieleni wraz z infrastrukturą techniczną i obiektami małej architektury położonych w granicach administracyjnych miast, a zatem nie można zastosować odstępstwa wskazanego w § 5 ust. 5 pkt 2 Uchwały.
Odstępstwo wskazane w § 5 ust. 5 pkt 3 Uchwały wymagało analizy przepisów obowiązującego Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy S., przyjętego Uchwałą Rady Gminy w S. Nr [...] z dnia [...] października 2000 r. Wskazane Studium nie wprowadza pojęcia zwartej zabudowy miast i wsi, a planowana inwestycja leży poza obszarami wskazanymi jako zabudowane. Zdaniem GDOŚ, nie można zastosować wskazanego odstępstwa.
Po dokonaniu analizy materiału dowodowego GDOŚ stwierdził, że nie można zastosować odstępstw wymienionych w § 5 ust. 5 pkt 4 i 5 lit. a i b Uchwały. Zastosowanie wyjątku z punktu 4 Uchwały, wymagałoby spełnienia dwóch warunków jednocześnie; planowane obiekty musiałyby stanowić uzupełnienie zabudowy i nie mogło by nastąpić zmniejszenie odległości zabudowy od brzegów wód ustalonej w odniesieniu do zabudowy występującej na przylegających działkach budowlanych.
Organ II instancji podkreślił, że projekt decyzji o warunkach zabudowy wskazuje, że działka o nr ew. [...] nie jest zabudowana, co jest warunkiem zastosowania odstępstwa zawartego w § 5 ust. 5 pkt 5 Uchwały, a zatem nie można go zastosować.
W ocenie GDOŚ, nie można również zastosować wyjątku wymienionego w § 5 ust. 5 pkt 6 Uchwały, gdyż dotyczy on siedlisk rolniczych, natomiast projekt decyzji o warunkach zabudowy obejmuje budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego w ramach zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej.
GDOŚ wyjaśnił, że planowana inwestycja z uwagi na swój charakter nie dotyczy również wyjątków przewidzianych w § 5 ust. 5 pkt 7 i 8, ponieważ dotyczą one obiektów budowlanych niezbędnych do pełnienia funkcji plaż, kąpielisk i przystani na wyznaczanych w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego terenach dostępu do wód publicznych oraz realizacji infrastruktury technicznej na potrzeby tych terenów a także lokalizowania ścieżek rowerowych, ciągów pieszych oraz infrastruktury technicznej i obiektów małej architektury służących utrzymaniu porządku.
Na koniec swoich rozważań organ podkreślił także, że z projektu decyzji wynika, że planowana inwestycja nie jest przeznaczona do wykonywania zadań na rzecz obronności kraju i bezpieczeństwa państwa, prowadzenia akcji ratowniczej oraz działań związanych z bezpieczeństwem powszechnym, realizacji inwestycji celu publicznego ani wykonywania zadań wynikających z planu ochrony, zadań ochronnych lub planu zadań ochronnych, w związku z czym odstępstwa zawarte w art. 24 ust. 2 ustawy o ochronie przyrody oraz w § 5 ust. 2 Uchwały nie mają zastosowania.
Na analizowanym terenie nie obowiązują miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego, w związku z czym nie można zastosować odstępstwa zawartego w § 5 ust. 6 Uchwały.
Skargę na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł M. O. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu I instancji, a także zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. Jednocześnie pełnomocnik skarżącego zarzucił kwestionowanemu rozstrzygnięciu naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, to jest § 5 ust. 5 pkt 4 w zw. z § 5 ust. 1 pkt 8 uchwały nr [...] Sejmiku Województwa W. – M. z dnia [...] maja 2011 r. w sprawie wyznaczenia Obszaru Chronionego Krajobrazu Pojezierza E. (Dz. Urz. Woj. War.- Maz. Nr [...], poz. [...] z późn. zm.), poprzez wydanie zaskarżonego postanowienia, w oparciu o ustalenie, iż w warunkach sprawy nie zaistniała przesłanka zastosowania dyspozycji § 5 ust. 5 pkt 4 ww. uchwały, umożliwiającego zastosowania odstępstwa od zakazu zabudowy w pasie 100 m od linii brzegowej rzek, jezior i innych zbiorników wodnych, określonego w § 5 ust. 1 pkt 8 ww. uchwały, w sytuacji gdzie analiza stanu faktycznego a w tym sposobu zabudowy działek bezpośrednio przylegających do objętej warunkami zabudowy, to jest działki nr [...], stanowi w szczególności podstawę ustalenia odległości zabudowy od brzegu jeziora S. dla działek budowalnych bezpośrednio przylegających, to jest działki nr [...] a następnie stanowi podstawę do ustalenia spełnienia przesłanki z § 5 ust. 5 pkt 4 ww. uchwały w zakresie uzgodnienia warunków zabudowy dla ww. działki.
W odpowiedzi na skargę Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami prawa procesowego obowiązującymi w dacie jego wydania.
Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem skargi jest postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] listopada 2023r., utrzymujące w mocy postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] z dnia [...] września 2023r. o odmowie uzgodnienia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ew. [...] w obrębie [...] , gmina [...].
Decyzję o warunkach zabudowy w odniesieniu do inwestycji znajdującej się na obszarze parku krajobrazowego wydaje się po uzgodnieniu m.in. z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska (art. 60 ust. 1 w związku z art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym; Dz.U. z 2020 r., poz. 293 ze zm.). Szczegółowe zasady ochrony obszaru chronionego krajobrazu określają przepisy ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2020 r., poz. 55 ze zm). Zgodnie z art. 23 ust 1 i 2 przywołanej ustawy - obszar chronionego krajobrazu obejmuje tereny chronione ze względu na wyróżniający się krajobraz o zróżnicowanych ekosystemach, wartościowe ze względu na możliwość zaspokajania potrzeb związanych z turystyką i wypoczynkiem lub pełnioną funkcją korytarzy ekologicznych. Wyznaczenie obszaru chronionego krajobrazu następuje w drodze uchwały sejmiku województwa, która określa jego nazwę, położenie, obszar, sprawującego nadzór, ustalenia dotyczące czynnej ochrony ekosystemów oraz zakazy właściwe dla danego obszaru chronionego krajobrazu lub jego części, wybrane spośród zakazów wymienionych w art. 24 ust. 1, wynikające z potrzeb jego ochrony.
Inwestycja, której dotyczy projekt decyzji o warunkach zabudowy, planowana jest do realizacji na działce nr ew.[...], w gminie [...], w granicach Obszaru Chronionego Krajobrazu Pojezierza E., na terenie którego obowiązuje Uchwała Nr [...] Sejmiku Województwa W.-M. z dnia [...] maja 2011r. w sprawie wyznaczenia Obszaru Chronionego Krajobrazu Pojezierza E. (Dz. Urz. Woj. War.- Maz. z 2011 r., Nr [...], poz. [...] ze zm.).
Na wstępie zauważyć należy, że zgodnie z art. 60 ust. 1 w związku z art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (u.p.z.p.) decyzję o warunkach zabudowy wydaje się po uzgodnieniu projektu decyzji z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska – w odniesieniu do innych niż parki narodowe i ich otuliny obszarów objętych ochroną na podstawie przepisów o ochronie przyrody.
W art. 61 ust. 1 pkt 1 - 5 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. u.p.z.p. zostały określone warunki, od których łącznego spełnienia uzależnione jest wydanie pozytywnej decyzji w sprawie warunków zabudowy. Jednym z warunków (art. 61 ust. 1 pkt 5 ww. ustawy) jest, by decyzja była zgodna z przepisami odrębnymi. Do przepisów odrębnych należy ustawa o ochronie przyrody i wydane na jej podstawie akty prawne.
Zatem w niniejszej sprawie istotne było ustalenie przez organy, czy planowana inwestycja nie stoi w sprzeczności z regulacjami ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2020 r. poz. 55 z późn. zm), wynikającymi z utworzenia ww. obszarów chronionych, w szczególności w kontekście obowiązujących na tych obszarach zakazów związanych z ochroną przyrody.
Paragraf 5 ust. 1 pkt 8 przywołanej Uchwały z [...] maja 2011r. wprowadził zakaz lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek, jezior i innych zbiorników wodnych, z wyjątkiem urządzeń wodnych oraz obiektów służących prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej lub rybackiej. Tymczasem planowana inwestycja ma być zlokalizowana w pasie szerokości 100 m od jeziora S..
Budynek mieszkalny z całą pewnością nie jest urządzeniem wodnym. Jednocześnie Sąd w całości podziela stanowisko wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 21 marca 2018r. w sprawie sygn.akt II OSK 2366/17, wskazujące, że "pojęcie racjonalnej gospodarki rolnej nie obejmuje swoim zakresem budynku mieszkalnego o charakterze jednorodzinnym lecz tylko obiekty budowlane o charakterze gospodarczym, które są funkcjonalnie powiązane z prowadzoną gospodarką rolną i to w pasie ochronnym danej rzeki np. wiata na siano". Dlatego też w stanie faktycznym tej sprawy nie wystąpiły przesłanki do zastosowania odstępstwa od zakazu lokalizowania projektowanego obiektu budowlanego na wskazanym terenie wynikające z § 5 ust 1 pkt 8 Uchwały.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w sprawie nie zachodzą także inne odstępstwa, określone w uchwale w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu Pojezierza E. Zdaniem Sadu brak także możliwości zastosowania w sprawie odstępstw wymienionych w art. 17 ust 2 ustawy o ochronie przyrody, bowiem realizacja planowanej zabudowy jednorodzinnej na terenie chronionym przyrodniczo, nie dotyczy: 1) wykonywania zadań wynikających z planu ochrony, zadań ochronnych lub planu zadań ochronnych; 2) wykonywania zadań na rzecz obronności kraju i bezpieczeństwa państwa; 3) prowadzenia akcji ratowniczej oraz działań związanych z bezpieczeństwem powszechnym; 4) realizacji inwestycji celu publicznego w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zwanej dalej "inwestycją celu publicznego".
Nie zachodzi przypadek, o którym mowa w § 5 ust. 5 pkt 3 Uchwały dotyczący odstąpienia od zakazu, gdy dotyczy on obszarów zwartej zabudowy miast i wsi w granicach określonych w obowiązujących studiach uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku obszarów, dla których przed wejściem w życie niniejszej uchwały uchwalono studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, w którym nie określono granic zwartej zabudowy miasta lub wsi, również obszarów wskazanych w obowiązującym studium jako tereny zabudowane. Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy [...] uchwalone 30 października 2000 r. nie wprowadza pojęcia zwartej zabudowy miast i wsi, zaś teren objęty zamierzeniem inwestycyjnym leży poza terenami ujętymi jako zabudowane.
W sprawie nie zachodzi także odstępstwo opisane w § 5 ust. 5 pkt 1 Uchwały, gdyż dotyczy ono przypadku, gdy jedynym zbiornikiem wodnym, w stosunku do którego odległość lokalizowanego obiektu budowlanego nie przekracza 100 m, jest urządzenie wodne w rozumieniu ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne, o powierzchni do 0,5 ha wykonane na podstawie pozwolenia wodnoprawnego. Z taką sytuacją nie mamy do czynienia, bowiem jezioro S. nie jest urządzeniem wodnym o którym mowa w przywołanej ustawie, wykonanym na podstawie pozwolenia wodnoprawnego.
Planowana inwestycja nie dotyczy terenów rekreacji w formie bulwarów, parków, terenów zieleni wraz z infrastrukturą techniczną i obiektami małej architektury położonych w granicach administracyjnych miast, a zatem nie można zastosować odstępstwa wskazanego w § 5 ust. 5 pkt 2 Uchwały.
Prawidłowo organy przyjęły także, że w sprawie nie można zastosować wyjątku wymienionego w § 5 ust. 5 pkt 6 Uchwały, gdyż dotyczy on siedlisk rolniczych, natomiast projekt decyzji o warunkach zabudowy obejmuje budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego w ramach zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej.
Planowane zamierzenie inwestycyjne nie mieści się również w zakresie wyjątków przewidzianych w § 5 ust. 5 pkt 7 i 8, ponieważ dotyczą one obiektów budowlanych niezbędnych do pełnienia funkcji plaż, kąpielisk i przystani na wyznaczanych w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego terenach dostępu do wód publicznych oraz realizacji infrastruktury technicznej na potrzeby tych terenów a także lokalizowania ścieżek rowerowych, ciągów pieszych oraz infrastruktury technicznej i obiektów małej architektury służących utrzymaniu porządku.
Odnosząc się natomiast do podnoszącego w skardze zarzutu nie zastosowania przez organy odstępstwa wymienionego w § 5 ust 5 pkt 4 Uchwały, który stanowi , że zakazu nie stosuje się w sytuacji uzupełnień zabudowy pod warunkiem nie zmniejszania odległości zabudowy od brzegów wód ustalonej w odniesieniu do zabudowy występującej na działkach budowlanych bezpośrednio przylegających, należy podzielić stanowisko organów o nie wypełnieniu dyspozycji tego przepisu przez ustalony stan faktyczny. Z załącznika graficznego do projektu decyzji o warunkach zabudowy wynika, że działka nr ew. [...] jest położona w sąsiedztwie jednej działki budowlanej, zabudowanej tj. działki nr ew. [...], natomiast działka nr ew. [...] stanowi teren wolny od jakiejkolwiek zabudowy.
Z tych względów nie można uznać, że inwestycja skarżącego stanowi uzupełnienia zabudowy. Przez uzupełnienie zabudowy rozumie się nie tylko nową zabudowę, ale i zabudowę między budynkami na przyległych działkach. Oznacza to, że przynajmniej dwie sąsiednie działki muszą być zabudowane, aby istniała możliwość uzupełnienia zabudowy (wyroki NSA z 29 września 2015 r., sygn. akt II OSK 453/14 i z 29 stycznia 2013 r., sygn. akt II OSK 1775/11). Uzupełnienie zabudowy stanowi wyjątek, który można zastosować, kiedy czyni się zabudowę kompletną, dodając to, czego brakuje.
Rozważania skargi na temat braku tożsamości pojęć " działka sąsiednia" i "działka przyległa" pozostają bez znaczenia dla prawidłowości rozstrzygnięcia organów, po pierwsze ze względu na fakt, że Uchwała posługuje się precyzyjnym i nie wymagającym interpretacji pojęciem "działki budowlane bezpośrednio przylegające", a po wtóre kwestia ta doczekała się przywołanego powyżej, jednolitego stanowiska wyrażonego w orzecznictwie sądów administracyjnych.
Z tych względów , w ocenie Sądu stanowisko organów, o braku możliwości uzgodnienia powyższych warunków zabudowy ze względu na zakaz wynikający z § 5 ust 1 pkt 8 Uchwały, zasługuje na aprobatę.
Należy także podkreślić należy, że zakres kompetencji organu w ramach postępowania uzgodnieniowego ogranicza się do zbadania projektu decyzji w granicach przede wszystkim normy art. 33 ustawy o ochronie przyrody oraz tych materiałów, którymi dysponuje z racji posiadania wiedzy specjalistycznej. Jak się wskazuje w orzecznictwie organ uzgadniający projekt decyzji o warunkach zabudowy pod względem wymagań ochrony przyrody dokonuje we własnym zakresie oceny oddziaływania inwestycji na środowisko (vide wyrok NSA z dnia 14 lutego 2013 r. sygn. akt II OSK 1941/11). Tak też się stało w rozpoznawanej sprawie. W ramach posiadanej kompetencji organ ochrony przyrody stwierdził, że te informacje, które zgromadził w postępowaniu uzgodnieniowym nakazują odmówić uzgodnienia projektu o warunkach zabudowy.
Konkludując należy wskazać, że w myśl art. 2 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody - ochrona przyrody, w rozumieniu ustawy, polega na zachowaniu, zrównoważonym użytkowaniu oraz odnawianiu zasobów, tworów i składników przyrody, o których mowa w pkt 1-9. Wynika z tego, że ochrona przyrody co prawda musi się odbywać w warunkach zrównoważonego rozwoju, lecz nie wyklucza jakichkolwiek zmian. Zmiany te nie mogą jednak niszczyć cech charakterystycznych dla danego krajobrazu i muszą odbywać się w ramach obowiązujących przepisów prawa. Podstawowym celem zrównoważonego rozwoju jest opracowanie i urzeczywistnienie takiego modelu gospodarki, w którym zaspokajanie aktualnych potrzeb społeczeństwa nie umniejszy możliwości użytkowania zasobów środowiska przyrodniczego przyszłym pokoleniom. Ochrona przyrody realizowana jest m.in. przez obejmowanie zasobów, tworów i składników przyrody, formami ochrony przyrody, a następnie opracowywanie i realizację planów ochrony dla obszarów podlegających ochronie prawnej.
Z tych wszystkich podanych względów zarzuty skargi nie mogły odnieść zamierzonego skutku, bowiem wbrew przekonaniu skarżącego organ dokonał prawidłowego wyważenia jego słusznego interesu i interesu społecznego.
W ocenie Sądu organy dokonały prawidłowej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, zgodnie z obowiązującymi przepisami kodeksu postępowania administracyjnego. Jednocześnie nie budzi wątpliwości, że przyczyną odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy był zakaz wynikający z w § 5 ust. 1 pkt 8 uchwały Nr [...] Sejmiku Województwa W.- M. z dnia [...] maja 2012r. w sprawie wyznaczenia Obszaru Chronionego Krajobrazu Pojezierza E.
Mając powyższe rozważania na uwadze, Sąd na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634), uznając skargę za nieuzasadnioną, orzekł o jej oddaleniu.
Sąd orzekł na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a., jako że przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI