VI SA/WA 6389/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę P. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD) utrzymującą w mocy decyzję o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 2.000 zł. Kara została nałożona za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem z niebezpieczną usterką układu hamulcowego – pękniętymi tarczami hamulcowymi naczepy. Skarżąca podnosiła, że nie miała wpływu na powstanie naruszenia, które mogło nastąpić w trakcie jazdy, a jej firma stosuje rygorystyczne procedury kontroli stanu technicznego pojazdów przed wyjazdem, w tym listy kontrolne opracowane na podstawie materiałów IRU. Twierdziła, że podjęła wszelkie rozsądne działania zapobiegawcze i nie mogła przewidzieć powstania usterki. Sąd oddalił skargę, podzielając stanowisko organów administracji. Sąd uznał, że stwierdzone pęknięcia tarcz hamulcowych nie są wynikiem nagłego zdarzenia, lecz długotrwałej eksploatacji, a kierowca zeznał, że nie zauważył żadnych usterek ani niebezpiecznych zdarzeń podczas jazdy. Sąd podkreślił, że ciężar wykazania braku wpływu na powstanie naruszenia spoczywa na przedsiębiorcy, a w tym przypadku Skarżąca nie przedstawiła wystarczających dowodów. Sąd odrzucił również zarzut naruszenia przepisów dotyczących administracyjnych kar pieniężnych (dział IVa k.p.a.), wskazując, że ustawa o transporcie drogowym w art. 92c u.t.d. reguluje kwestię braku wpływu na powstanie naruszenia w sposób odrębny, co wyłącza stosowanie przepisów k.p.a. w tym zakresie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności przewoźnika za stan techniczny pojazdu, w szczególności w kontekście dowodzenia braku wpływu na powstanie usterki oraz stosowania przepisów o karach pieniężnych.
Dotyczy specyficznej sytuacji usterki układu hamulcowego i interpretacji przepisów ustawy o transporcie drogowym. Orzeczenie opiera się na utrwalonym orzecznictwie NSA w kwestii ciężaru dowodu.
Zagadnienia prawne (2)
Czy przedsiębiorca wykonujący przewóz drogowy ponosi odpowiedzialność za karę pieniężną, jeśli stwierdzona usterka pojazdu (np. układu hamulcowego) powstała w trakcie jazdy i przedsiębiorca nie miał na to wpływu, mimo stosowania procedur zapobiegawczych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przedsiębiorca ponosi odpowiedzialność, jeśli nie wykaże w sposób udokumentowany, że nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a usterka nie powstała nagle, lecz jest efektem długotrwałej eksploatacji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pęknięcia tarcz hamulcowych nie powstały nagle, lecz były wynikiem długotrwałej eksploatacji. Ciężar wykazania braku wpływu na powstanie naruszenia spoczywa na przedsiębiorcy, który nie przedstawił wystarczających dowodów. Procedury kontrolne przed wyjazdem nie wykluczają odpowiedzialności, jeśli usterka ujawniła się w trakcie jazdy.
Czy w sprawach o nałożenie kar pieniężnych na podstawie ustawy o transporcie drogowym stosuje się przepisy działu IVa Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące administracyjnych kar pieniężnych, w tym możliwość odstąpienia od ukarania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli przepisy odrębne (jak ustawa o transporcie drogowym w art. 92c) regulują kwestie wyłączenia odpowiedzialności lub umorzenia postępowania w określonych sytuacjach, to przepisy działu IVa k.p.a. nie mają zastosowania.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że art. 189a § 2 k.p.a. wyłącza stosowanie przepisów tego działu, jeśli zagadnienia wymienione w tym przepisie są uregulowane w przepisach odrębnych. Art. 92c u.t.d. reguluje sytuacje, w których nie wszczyna się postępowania lub się je umarza z powodu braku wpływu na naruszenie, co ma taki sam skutek jak odstąpienie od ukarania, dlatego przepisy k.p.a. nie mają zastosowania.
Przepisy (12)
Główne
u.t.d. art. 92a § ust. 1, 3, 7 pkt 1
Ustawa o transporcie drogowym
Podmiot wykonujący przewóz drogowy z naruszeniem obowiązków podlega karze pieniężnej. Wysokość kary określona jest w załączniku nr 3.
P.r.d. art. 66 § ust. 1 pkt 1
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
Pojazd uczestniczący w ruchu ma być tak zbudowany, wyposażony i utrzymany, aby korzystanie z niego nie zagrażało bezpieczeństwu.
rozporządzenie MSWiA art. załącznik nr 1 § Ip. 1.1.14 a)
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji
Określa usterki niebezpieczne układu hamulcowego, w tym pęknięcia tarcz hamulcowych.
Pomocnicze
u.t.d. art. 92c § ust. 1 pkt 1
Ustawa o transporcie drogowym
Nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, a postępowanie umarza się, jeżeli podmiot nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć.
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy utrzymuje w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
k.p.a. art. 189a § § 1, § 2 pkt 1-3
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Przepisy działu IVa k.p.a. (o karach pieniężnych) stosuje się, chyba że przepisy odrębne regulują przesłanki wymiaru, odstąpienie od nałożenia, przedawnienie itp.
k.p.a. art. 189f
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Możliwość odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej.
P.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kognicji sądów administracyjnych.
P.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kognicji sądów administracyjnych.
P.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie sądu w przypadku nieuwzględnienia skargi.
P.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.
rozporządzenie MSWiA art. załącznik nr 1 § § 5 ust. 7
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji
Kategorie usterek: drobne, poważne, niebezpieczne.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Usterka układu hamulcowego (pęknięte tarcze) była niebezpieczna i zagrażała bezpieczeństwu ruchu. • Przedsiębiorca nie wykazał, że nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a usterka nie powstała nagle. • Przepisy ustawy o transporcie drogowym dotyczące braku wpływu na naruszenie wyłączają stosowanie przepisów k.p.a. o administracyjnych karach pieniężnych.
Odrzucone argumenty
Przedsiębiorca nie miał wpływu na powstanie naruszenia, które mogło nastąpić w trakcie jazdy. • Stosowanie procedur kontrolnych przed wyjazdem powinno wyłączyć odpowiedzialność. • Należało zastosować przepisy k.p.a. o administracyjnych karach pieniężnych, w tym odstąpić od ukarania.
Godne uwagi sformułowania
pęknięcia powodujące przerwanie struktury tarczy na całej jej szerokości powierzchni ciernej, które sięgają jej wewnętrznego i zewnętrznego obwodu, co stanowi usterkę układu hamulcowego. • brak wpływu na powstanie naruszenia musi realnie zaistnieć. • przesłanki egzoneracyjne odnoszą się do okoliczności o charakterze obiektywnym, a więc takich, których przy najdalej idących staraniach przedsiębiorca nie mógł i nie był w stanie przewidzieć. • ciężar wykazania przesłanek warunkujących zastosowanie regulacji opisanej w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. konieczna jest inicjatywa dowodowa samej strony.
Skład orzekający
Grzegorz Nowecki
przewodniczący
Honorata Łopianowska
członek
Maciej Borychowski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności przewoźnika za stan techniczny pojazdu, w szczególności w kontekście dowodzenia braku wpływu na powstanie usterki oraz stosowania przepisów o karach pieniężnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji usterki układu hamulcowego i interpretacji przepisów ustawy o transporcie drogowym. Orzeczenie opiera się na utrwalonym orzecznictwie NSA w kwestii ciężaru dowodu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy rutynowej kontroli drogowej i nałożenia kary, ale zawiera ciekawe rozważania prawne dotyczące ciężaru dowodu w przypadku braku wpływu na naruszenie oraz relacji między przepisami szczególnymi a ogólnymi (k.p.a.).
“Czy kontrola drogowa może zakończyć się karą, nawet jeśli firma dba o stan techniczny pojazdów?”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.