VI SA/WA 6389/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę przewoźnika na karę pieniężną nałożoną za wykonywanie przewozu pojazdem z niebezpieczną usterką układu hamulcowego, uznając, że przedsiębiorca nie wykazał braku wpływu na powstanie naruszenia.
Skarga dotyczyła kary pieniężnej nałożonej na przewoźnika za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem z niebezpieczną usterką układu hamulcowego (pęknięte tarcze hamulcowe naczepy). Skarżąca argumentowała, że nie miała wpływu na powstanie naruszenia, które mogło nastąpić w trakcie jazdy, oraz że stosowała odpowiednie procedury kontroli pojazdu przed wyjazdem. Sąd oddalił skargę, uznając, że przedsiębiorca nie wykazał braku wpływu na powstanie naruszenia, a usterka nie powstała nagle, lecz była efektem długotrwałej eksploatacji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę P. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD) utrzymującą w mocy decyzję o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 2.000 zł. Kara została nałożona za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem z niebezpieczną usterką układu hamulcowego – pękniętymi tarczami hamulcowymi naczepy. Skarżąca podnosiła, że nie miała wpływu na powstanie naruszenia, które mogło nastąpić w trakcie jazdy, a jej firma stosuje rygorystyczne procedury kontroli stanu technicznego pojazdów przed wyjazdem, w tym listy kontrolne opracowane na podstawie materiałów IRU. Twierdziła, że podjęła wszelkie rozsądne działania zapobiegawcze i nie mogła przewidzieć powstania usterki. Sąd oddalił skargę, podzielając stanowisko organów administracji. Sąd uznał, że stwierdzone pęknięcia tarcz hamulcowych nie są wynikiem nagłego zdarzenia, lecz długotrwałej eksploatacji, a kierowca zeznał, że nie zauważył żadnych usterek ani niebezpiecznych zdarzeń podczas jazdy. Sąd podkreślił, że ciężar wykazania braku wpływu na powstanie naruszenia spoczywa na przedsiębiorcy, a w tym przypadku Skarżąca nie przedstawiła wystarczających dowodów. Sąd odrzucił również zarzut naruszenia przepisów dotyczących administracyjnych kar pieniężnych (dział IVa k.p.a.), wskazując, że ustawa o transporcie drogowym w art. 92c u.t.d. reguluje kwestię braku wpływu na powstanie naruszenia w sposób odrębny, co wyłącza stosowanie przepisów k.p.a. w tym zakresie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, przedsiębiorca ponosi odpowiedzialność, jeśli nie wykaże w sposób udokumentowany, że nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a usterka nie powstała nagle, lecz jest efektem długotrwałej eksploatacji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pęknięcia tarcz hamulcowych nie powstały nagle, lecz były wynikiem długotrwałej eksploatacji. Ciężar wykazania braku wpływu na powstanie naruszenia spoczywa na przedsiębiorcy, który nie przedstawił wystarczających dowodów. Procedury kontrolne przed wyjazdem nie wykluczają odpowiedzialności, jeśli usterka ujawniła się w trakcie jazdy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (12)
Główne
u.t.d. art. 92a § ust. 1, 3, 7 pkt 1
Ustawa o transporcie drogowym
Podmiot wykonujący przewóz drogowy z naruszeniem obowiązków podlega karze pieniężnej. Wysokość kary określona jest w załączniku nr 3.
P.r.d. art. 66 § ust. 1 pkt 1
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
Pojazd uczestniczący w ruchu ma być tak zbudowany, wyposażony i utrzymany, aby korzystanie z niego nie zagrażało bezpieczeństwu.
rozporządzenie MSWiA art. załącznik nr 1 § Ip. 1.1.14 a)
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji
Określa usterki niebezpieczne układu hamulcowego, w tym pęknięcia tarcz hamulcowych.
Pomocnicze
u.t.d. art. 92c § ust. 1 pkt 1
Ustawa o transporcie drogowym
Nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, a postępowanie umarza się, jeżeli podmiot nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć.
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy utrzymuje w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
k.p.a. art. 189a § § 1, § 2 pkt 1-3
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Przepisy działu IVa k.p.a. (o karach pieniężnych) stosuje się, chyba że przepisy odrębne regulują przesłanki wymiaru, odstąpienie od nałożenia, przedawnienie itp.
k.p.a. art. 189f
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Możliwość odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej.
P.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kognicji sądów administracyjnych.
P.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kognicji sądów administracyjnych.
P.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie sądu w przypadku nieuwzględnienia skargi.
P.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.
rozporządzenie MSWiA art. załącznik nr 1 § § 5 ust. 7
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji
Kategorie usterek: drobne, poważne, niebezpieczne.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Usterka układu hamulcowego (pęknięte tarcze) była niebezpieczna i zagrażała bezpieczeństwu ruchu. Przedsiębiorca nie wykazał, że nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a usterka nie powstała nagle. Przepisy ustawy o transporcie drogowym dotyczące braku wpływu na naruszenie wyłączają stosowanie przepisów k.p.a. o administracyjnych karach pieniężnych.
Odrzucone argumenty
Przedsiębiorca nie miał wpływu na powstanie naruszenia, które mogło nastąpić w trakcie jazdy. Stosowanie procedur kontrolnych przed wyjazdem powinno wyłączyć odpowiedzialność. Należało zastosować przepisy k.p.a. o administracyjnych karach pieniężnych, w tym odstąpić od ukarania.
Godne uwagi sformułowania
pęknięcia powodujące przerwanie struktury tarczy na całej jej szerokości powierzchni ciernej, które sięgają jej wewnętrznego i zewnętrznego obwodu, co stanowi usterkę układu hamulcowego. brak wpływu na powstanie naruszenia musi realnie zaistnieć. przesłanki egzoneracyjne odnoszą się do okoliczności o charakterze obiektywnym, a więc takich, których przy najdalej idących staraniach przedsiębiorca nie mógł i nie był w stanie przewidzieć. ciężar wykazania przesłanek warunkujących zastosowanie regulacji opisanej w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. konieczna jest inicjatywa dowodowa samej strony.
Skład orzekający
Grzegorz Nowecki
przewodniczący
Honorata Łopianowska
członek
Maciej Borychowski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności przewoźnika za stan techniczny pojazdu, w szczególności w kontekście dowodzenia braku wpływu na powstanie usterki oraz stosowania przepisów o karach pieniężnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji usterki układu hamulcowego i interpretacji przepisów ustawy o transporcie drogowym. Orzeczenie opiera się na utrwalonym orzecznictwie NSA w kwestii ciężaru dowodu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy rutynowej kontroli drogowej i nałożenia kary, ale zawiera ciekawe rozważania prawne dotyczące ciężaru dowodu w przypadku braku wpływu na naruszenie oraz relacji między przepisami szczególnymi a ogólnymi (k.p.a.).
“Czy kontrola drogowa może zakończyć się karą, nawet jeśli firma dba o stan techniczny pojazdów?”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVI SA/Wa 6389/23 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2024-05-16 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-12-18 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Grzegorz Nowecki /przewodniczący/ Honorata Łopianowska Maciej Borychowski /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6037 Transport drogowy i przewozy Hasła tematyczne Transport Ruch drogowy Skarżony organ Inspektor Transportu Drogowego Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 988 art 4 pkt 22, art.92a ust.1,3 7 pkt 1, art.66 ust.1 pkt 1, art.92c Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Sędziowie Sędzia WSA Honorata Łopianowska Asesor WSA Maciej Borychowski (spr.) Protokolant referent Katarzyna Mostowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 maja 2024 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2023 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę Uzasadnienie W dniu [...] września 2021 r. w miejscowości T. - węzeł T. na autostradzie nr A1, poddano kontroli drogowej samochód ciężarowy marki Volvo o nr rej. [...] wraz z naczepą marki Schmitz o nr rej. [...], którym kierował O. T., w załodze dwuosobowej z Panem O. T.. Kierowca realizował międzynarodowy transport drogowy rzeczy w imieniu Pani P. S. prowadzącej działalność gospodarczą: I. [...] P. S. z siedzibą: ul. [...] , 96-514 R. (dalej "Strona", "Skarżąca"). Podczas kontroli stanu technicznego pojazdu o nr rej. [...] stwierdzono usterkę zakwalifikowaną jako niebezpieczną zgodnie z Ip. 1.1.14 a) załącznika nr 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 listopada 2019 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (Dz. U. z 2019, poz. 2141, dalej "rozporządzeniem MSWiA"). Stwierdzono bowiem, że na pierwszej osi pojazdu (po stronie lewej i prawej) znajdują się pęknięcia powodujące przerwanie struktury tarczy na całej jej szerokości powierzchni ciernej, które sięgają jej wewnętrznego i zewnętrznego obwodu, co stanowi usterkę układu hamulcowego. Przebieg i wyniki kontroli zostały udokumentowane w protokole oględzin pojazdu z dnia [...] września 2021 r. nr [...] (dalej "protokół oględzin") oraz w protokole kontroli z dnia [...] września 2021 r. nr [...] (dalej "protokół kontroli"). W toku kontroli został przesłuchany również kierowca pojazdu, który zeznał, iż jest zatrudniony w przedsiębiorstwie Skarżącej. Zeznał, że kontrolowanym pojazdem wyruszył w trasę z bazy przedsiębiorstwa w dniu [...] września 2021 r. ok. godz. 23:00. Realizowany przewóz rozpoczął z miejscowości K. do miejscowości B.. Przed wyjazdem nie został poinformowany czy była dokonywana kontrola stanu technicznego pojazdu, nie był również informowany, że pojazd posiada jakieś usterki techniczne. Kierowca zeznał, że samodzielnie również nie dokonywał kontroli stanu technicznego pojazdu, ponieważ było ciemno. Pismem z dnia [...] września 2021 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego (dalej "WITD", "organ I instancji") zawiadomił Stronę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego z tytułu wykonywania przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki układu hamulcowego, połączeń układu kierowniczego, kół, opon, zawieszenia, podwozia lub innego wyposażenia zakwalifikowanego jako niebezpieczne – za każdy pojazd, tj. lp. 9.2 załącznika nr 3 do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2021 r. poz. 919 z późn. zm., dalej u.t.d.). W toku kontroli organ I instancji ustalił, że Strona posiada certyfikat kompetencji zawodowych w międzynarodowym transporcie drogowym rzeczy nr [...]. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego WITD decyzją z dnia [...] listopada 2021 r. nr [...], nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 2.000 zł. Od powyższej decyzji Strona wniosła odwołanie, wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania lub uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wskazano na brak wpływu przewoźnika na zaistniałe naruszenie poprzez regularne wykonywanie serwisu pojazdów oraz procedurę odprawy pojazdów. Ponownie rozpatrując sprawę Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej "Organ", "GITD"), decyzją z dnia [...] maja 2023 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzje WITD (dalej "Zaskarżona decyzja"). Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm., dalej "k.p.a."), art. 4 pkt 22 lit. 1, art 92a ust. 1,3,7 pkt 1 u.t.d., art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 988, dalej "P.r.d."), § 5 i § 6 w związku z Ip. 1.1.14.a załącznika nr 1 rozporządzeniem MSWiA oraz Ip. 9.2 załącznika nr 3 do u.t.d. W uzasadnieniu Zaskarżonej decyzji Organ przedstawił stan faktyczny sprawy oraz przywołał mające zastosowanie przepisy prawa. Organ wskazał, że zgodnie z Ip. 1.1.14 a załącznika nr 1 do rozporządzenia MSWiA nadmierne zużycie bębna lub tarczy; rysy lub pęknięcia na powierzchni; niepewne mocowanie stanowi usterkę niebezpieczną bębnów hamulcowych i tarcz hamulcowych. GITD wyjaśnił, że podczas oględzin, w toku kontroli, stanu technicznego naczepy marki Schmitz o nr rej. [...] stwierdzono, że na pierwszej osi pojazdu (po stronie lewej i prawej) znajdują się pęknięcia powodujące przerwanie struktury tarczy na całej jej szerokości powierzchni ciernej, które sięgają jej wewnętrznego i zewnętrznego obwodu, co stanowi usterkę układu hamulcowego zakwalifikowaną jako niebezpieczna - zgodnie z Ip. 1.1.14 a załącznika nr 1 rozporządzenia MSWiA. Na tarczy z lewej strony pojazdu znajdowały się 3 pęknięcia na wskroś, na tarczy po stronie prawej znajdowało się jedno pęknięcie na, wskroś. Według art. 66 ust. 1 pkt 1 P.r.d. pojazd uczestniczący w ruchu ma być tak zbudowany, wyposażony i utrzymany, aby korzystanie z niego nie zagrażało bezpieczeństwu osób nim jadących lub innych uczestników ruchu, nie naruszało porządku ruchu na drodze i nie narażało kogokolwiek na szkodę. Zdaniem GITD, bezspornym jest, że stwierdzoną usterkę polegającą na widocznych pęknięciach tarcz hamulcowych prawego i lewego koła osi pierwszej naczepy, udokumentowaną protokołem kontroli należało uznać za zagrażającą bezpieczeństwu osób jadących pojazdem i innych uczestników ruchu. Stosownie do treści Ip. 9.2 załącznika nr 3 do u.t.d., wykonywanie przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki układu hamulcowego, połączeń układu kierowniczego, kół, opon, zawieszenia, podwozia lub innego wyposażenia zakwalifikowane jako niebezpieczne sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 2000 zł - za każdy pojazd. Zasadne zatem było więc wymierzenie kary pieniężnej za naruszenie określone w Ip. 9.2 załącznika nr 3 do ustawy. Organ stwierdził, że z dokumentacji zebranej podczas kontroli wynika bezsprzecznie wystąpienie usterki niebezpiecznej układu hamulcowego. Natomiast Strona zarówno w toku postępowania przed organem I instancji jak i organem odwoławczym nie przedstawiła dowodów na inny, niż stwierdzony przez kontrolujących stan faktyczny. Ponadto Strona nie przedłożyła dowodów wskazujących, że nie miała wpływu na powstanie stwierdzonego naruszenia. Odnosząc się do możliwości zastosowania w niniejszej sprawie art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. Organ stwierdził, iż brak jest podstaw jego zastosowania. Zgodnie z powyższym przepisem nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. GITD wskazał, że z literalnego brzmienia przepisu art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. wprost wynika, że brak wpływu na powstanie naruszenia musi realnie zaistnieć. Nie wystarczy tylko zakwestionować swoją odpowiedzialność. Wskazane w art. 92c u.t.d. przesłanki egzoneracyjne odnoszą się do okoliczności o charakterze obiektywnym, a więc takich, których przy najdalej idących staraniach przedsiębiorca nie mógł i nie był w stanie przewidzieć. Ponadto Organ wskazał, że w rozpatrywanej sprawie kary pieniężne są nakładane na podstawie art. 92a w zw. z art. 93 ust. 1 u.t.d. W odniesieniu zaś do wysokości kary to należy, zauważyć, iż art. 92a ust. 1 i 7 pkt 1) w zw. z załącznikiem nr 3 do u.t.d. określają w sposób sztywny wysokość kar pieniężnych za naruszenia przepisów załącznika nr 3 do u.t.d. Organ nie ma w tym zakresie możliwości kształtowania wysokości kary pieniężnej, dlatego też regulacja wynikająca z art. 189d k.p.a., na mocy art. 189a § 2 pkt 1 nie ma zastosowania w rozpatrywanej sprawie. Z rozstrzygnięciem Organu nie zgodziła się Skarżąca i wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzje GITD z dnia [...] maja 2023 r., zaskarżając ją w całości. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie: 1) przepisów prawa materialnego, tj.: art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. poprzez nałożenie na przewoźnika kary za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki układu hamulcowego, połączeń układu kierowniczego, kół, opon, zawieszenia, podwozia lub innego wyposażenia, zakwalifikowane jako niebezpieczne w sytuacji, gdy okoliczności sprawy i dowody wskazują, że przewoźnik nie miał wpływu na powstanie naruszeń, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których przewoźnik nie mógł przewidzieć, 2) przepisów postępowania mające istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji, tj.: art. 189a § 1 k.p.a., art. 189a § 2 pkt 1-3 k.p.a. a contrario oraz art. 189f k.p.a. poprzez niezastosowanie do kary pieniężnej przewidzianej w u.t.d. przepisów k.p.a. dotyczących administracyjnych kar pieniężnych (dział IVa), które regulują zasady nakładania kar (w tym odstąpienie od ukarania) i powinny znaleźć zastosowanie do kar nakładanych na podstawie ustawy u.t.d., a zostały przez organy pominięte pomimo, że kary pieniężne w ustawie u.t.d. zostały uregulowane w sposób częściowy, nieuwzględniający jednak wszystkich kwestii wymienionych w pkt 1-6 art. 189a § 2 k.p.a., przez co koniecznym jest w przypadku przepisów u.t.d. odwołanie się do uregulowań działu IVa k.p.a. (por. m. in. wyrok VI SA/Wa 2196/22, VI SA/Wa 2230/22, III SA/Po 145/22). Formułując powyższe zarzuty Skarżąca wniosła o uchylenie Zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w całości i umorzenie postępowania w całości, ewentualnie uchylenie Zaskarżonej decyzji Organu w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Ponadto wniosła o zasądzenie od Organu na swoją rzecz zwrotu kosztów postępowania, a także kosztów zastępstwa procesowego w wysokości według norm przepisanych oraz kosztu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł. W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o oddalenie skargi i o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym. Podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu Zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych określone m.in. w art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej "P.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Dokonując kontroli Zaskarżonej decyzji, zgodnie ze wskazanymi wyżej kryteriami, należało uznać, że rozstrzygnięcie to odpowiada prawu, a wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Decyzje zapadłe w przedmiotowym postępowaniu dotyczą obowiązku zapłaty przez Skarżącą kary pieniężnej w wysokości 2.000 zł nałożonej z powodu stwierdzenia, w toku kontroli w dniu [...] września 2021 r., wykonywanie przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki układu hamulcowego, połączeń układu kierowniczego, kół, opon, zawieszenia, podwozia lub innego wyposażenia zakwalifikowane jako niebezpieczne. Podstawę materialnoprawną decyzji o nałożeniu na Stronę kary pieniężnej stanowi art. 92a ust. 1 u.t.d., zgodnie, z którym podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 10.000 złotych za każde naruszenie. Suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej nie może przekroczyć kwoty 10.000 złotych. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1 oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Zgodnie z rzeczonym załącznikiem kara nałożona na Skarżącą w wysokości 2000 zł jest zgodna z treścią załącznika nr 3 do u.t.d. Zawarta jest w sekcji "Naruszenie przepisów o zdatności technicznej pojazdów". Z stwierdzone naruszenie z lp. 9.2. (jak w niniejszej sprawie) kara pieniężna została określona w wysokości 2000 zł. Jak wynika z protokołu oględzin oraz protokołu kontroli w należącej do Skarżącej naczepie ciężarowej marki SCHMITZ o numerze rejestracyjnym [...], stwierdzono usterki zakwalifikowane jako niebezpieczne i ujęte w rozporządzeniu MSWiA. Przedmiotowe usterki dotyczyły zużycia bębna lub tarczy i zostały ujawnione na pierwszej osi naczepy prawa i lewa strona pojazdu, tj. lewa strona pojazdu trzy pęknięcia na wskroś, prawa strona jedno pęknięcie na wskroś. Stosownie do § 5 ust. 7 rozporządzenie MSWiA usterki stwierdzone podczas badania stanu technicznego pojazdu dzieli się na trzy kategorie: • usterki drobne - usterki bez znaczącego wpływu na bezpieczeństwo pojazdu lub wymagania ochrony środowiska, które nie powodują ograniczenia w dalszym używaniu pojazdu, • usterki poważne - usterki mogące zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego lub naruszać wymagania ochrony środowiska albo inne istotne nieprawidłowości, które dają podstawę do ograniczenia dalszego używania pojazdu oraz określenia warunków tego używania, • usterki niebezpieczne - usterki powodujące bezpośrednie zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego lub naruszające wymagania ochrony środowiska, w stopniu uniemożliwiającym używanie pojazdu w ruchu drogowym, które powodują niedopuszczenie do dalszego używania pojazdu. W tym miejscu należy zauważyć, że stosownie do ustaleń kontroli bezsporne jest, iż w naczepie ciężarowej marki SCHMITZ stwierdzoną usterkę polegającą na widocznych pęknięciach tarcz hamulcowych prawego i lewego koła osi pierwszej naczepy, udokumentowaną protokołem kontroli należało uznać za zagrażającą bezpieczeństwu osób jadących pojazdem i innych uczestników ruchu. Stosownie do treści Ip. 9.2 załącznika nr 3 do u.t.d. Tym samym organy obu instancji zasadnie zakwalifikowały stwierdzoną usterkę jako niebezpieczną. Mając powyższe na uwadze wskazać należy, iż naruszenie w postaci wykonywania przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki układu hamulcowego, połączeń układu kierowniczego, kół, opon, zawieszenia, podwozia lub innego wyposażenia zakwalifikowane jako niebezpieczne określone w lp. 9.2 do zał. 3 u.t.d. sankcjonowane jest karą w wysokości 2000 złotych. Sąd wskazuje, że okoliczności ustalone podczas kontroli drogowej zespołu pojazdów składającego się z ciągnika samochodowego ciężarowego marki Volvo oraz naczepy marki SCHMITZ, przeprowadzonej [...] września 2021 r., w miejscowości T. – węzeł T. i utrwalone w protokole kontroli nie budzą wątpliwości w niniejszej sprawie i nie są kwestionowane przez Skarżącą. Skarżąca zakwestionowała stanowisko GITD o braku podstaw zastosowania w niniejszej sprawie art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., zgodnie z którym nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. Skarżąca podniosła, że przed wyjazdem w trasę pojazd został odprawiony wg tzw. check listy (listy kontrolnej) i nie stwierdzono usterek pojazdu. Usterka, która została stwierdzona przez kontrolujących mogła powstać w trakcie jazdy, na krótko przed zatrzymaniem pojazdu do kontroli. Przewoźnik nie miał wpływu na powstanie naruszenia, natomiast obowiązujące u przewoźnika procedury powinny zapobiegać powstaniu tego rodzaju naruszeń. Przedsiębiorca regularnie serwisuje pojazdy, w tym również ma własny warsztat, pojazdy są regularnie sprawdzane i przeglądane przez mechaników zatrudnionych przez przewoźnika. W szczególności przedsiębiorca wyposażył i zapoznał kierowców z listą kontrolną kierowcy ciężarówki opracowaną przez IRU (International Road Transport Union - Międzynarodowa Unia Transportu Drogowego). W firmie wprowadzona jest odpowiednia procedura - obowiązek odprawy pojazdów przed wyjazdem w trasę. W tym celu, w oparciu o materiały IRU, analizę przepisów prawnych, w szczególności ustawy o transporcie drogowym, opracowano i wprowadzono "Listę kontrolną" dotyczącą sprawdzenia stanu technicznego i bezpieczeństwa pojazdów oraz ważności dokumentów. Pracownik firmy, przed wyjazdem kierowców w trasę, w oparciu o listę sprawdza wraz z kierowcą stan techniczny pojazdów oraz ważność dokumentacji. Takie działanie ma zapobiec temu by kierowca wyjechał w trasę bez odprawy, samochodem który nie spełnia wymagań bezpieczeństwa lub nie został wyposażony w dokumenty transportowe lub pojechał bez ważnych dokumentów (prawo jazdy, badania techniczne, ubezpieczenie). Kierowcy zostali poinformowani, że mając wątpliwości w zakresie spełnienia kryteriów z listy kontrolnej mają natychmiast zgłaszać uwagi właścicielowi firmy i odmówić wyjazdu w trasę, za co nie spotkają ich żadne negatywne konsekwencje. Podobnie osoba dokonująca sprawdzenia i odprawy kierowców nie ma prawa godzić się na wyjazd pojazdu w przypadku wątpliwości w zakresie spełnienia któregoś z punktów listy kontrolnej. Konkludując Skarżąca wskazała, że dokonał wszystkiego, czego można od niej rozsądnie wymagać, żeby nie doszło do popełnienia naruszenia. Natomiast przedsiębiorca nie miał możliwości podjąć żadnych dalej idących działań, które zapobiegły by stwierdzonemu naruszeniu. Odnosząc się do powyższych twierdzeń Skarżącej, Sąd uznał, że GITD prawidłowo ocenił stwierdzoną podczas kontroli usterkę tarczy hamulcowej. Skarżąca w istocie rzeczy nie odnosi się w skardze do wyjaśnień GITD zawartych w zaskarżonej decyzji, powtarza natomiast argumentację podnoszoną w postępowaniu administracyjnym o kontroli stanu technicznego pojazdu przed wyjazdem według opracowanej "listy kontrolnej". Organy natomiast stwierdziły, że powstanie licznych rys oraz pęknięcia tarcz hamulcowych powodujące przerwanie ciągłości powierzchni roboczej (ciernej) na całej jej szerokości nie jest procesem nagłym, lecz efektem zbyt długiej eksploatacji tarczy hamulcowej. Na sporządzonej w trakcie kontroli dokumentacji fotograficznej widoczne są tarcze hamulcowe. Na tarczy z lewej strony pojazdu znajdowały się 3 pęknięcia na wskroś, na tarczy po stronie prawej znajdowało się jedno pęknięcie na, wskroś. Ponadto kierowca kontrolowanego pojazdu, w toku kontroli zeznał, że przed wyjazdem nie został poinformowany czy była dokonywana kontrola stanu technicznego pojazdu, nie był również informowany, że pojazd posiada jakieś usterki techniczne. Z uwagi na porę nocną, przed wyjazdem także samodzielnie nie dokonywała oględzin pojazdu. Z tą naczepą jechał pierwszy raz. Kierowca wyjaśnił również, że w trakcie realizowanego przewozu drogowego nie wystąpiła jakakolwiek usterka, pojazdu, układu hamulcowego, zawieszenia, ogumienia. Nie miało również miejsce żadne zdarzenie skutkujące gwałtownym hamowaniem, wjechaniem pojazdem w wyrwy w jezdni (dziury) czy też wystrzał opony. Skarżąca w ogóle nie odnosi się do powyższej argumentacji organu, która w ocenie Sądu wykazuje, że pęknięcie tarczy hamulcowej nie powstało w dniu kontroli, lecz Skarżąca wykonywała przewozy niesprawnym pojazdem, z pękniętą tarczą hamulcową przez jakiś okres. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, a Sąd orzekający w niniejszym składzie stanowisko to podziela, że w zakresie wykazania przesłanek warunkujących zastosowanie regulacji opisanej w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. konieczna jest inicjatywa dowodowa samej strony (por. wyrok NSA z 6 października 2022 r., sygn. akt II GSK 382/19). Udowodnienie okoliczności objętych hipotezą art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. spoczywa na przedsiębiorcy, gdyż to on wywodzi skutki prawne wynikające z tego przepisu w postaci uwolnienia się od odpowiedzialności za naruszenie przepisów. Organ nie jest zobowiązany do wykazywania okoliczności uwalniających przedsiębiorcę od odpowiedzialności. Jego obowiązek ogranicza się do umożliwienia stronie przedstawienia stosownej argumentacji popartej dowodami (por. wyrok NSA z 6 października 2022 r., sygn. akt II GSK 1207/20). Z tych względów, Sąd stwierdza, że nie jest uzasadniony zarzut skargi dotyczący naruszenia przez organ art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. Odnosząc się do zarzutu Skarżącej naruszenia przez Organ przepisów działu IVa k.p.a. (Administracyjne kary pieniężne), tj. niezasadne ich niezastosowanie. Odnosząc się do powyższego Sąd wskazuje, iż Stanowisko GITD w tym zakresie jest prawidłowe. W realiach niniejszej sprawy brak jest podstaw do zastosowania art. 189f § 1 k.p.a. przewidującego możliwość odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej. Zakres stosowania przepisów Działu IVa k.p.a. (wyznacza art. 189a, stanowiąc w § 1, że w sprawach nakładania lub wymierzania administracyjnej kary pieniężnej lub udzielania ulg w jej wykonaniu stosuje się przepisy niniejszego działu. W § 2 stanowi on jednocześnie, że w przypadku uregulowania w przepisach odrębnych: 1) przesłanek wymiaru administracyjnej kary pieniężnej, 2) odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia, 3) terminów przedawnienia nakładania administracyjnej kary pieniężnej, 4) terminów przedawnienia egzekucji administracyjnej kary pieniężnej, 5) odsetek od zaległej administracyjnej kary pieniężnej, 6) udzielania ulg w wykonaniu administracyjnej kary pieniężnej – przepisów wymienionego działu w tym zakresie nie stosuje się. Z regulacji tej jednoznacznie wynika, że uregulowanie w przepisach odrębnych zagadnień wymienionych § 2 jest wystarczające dla przyjęcia, że przepisy tego działu nie mają zastosowania, a nie jest przy tym konieczne, aby przepisy odrębne regulowały te zagadnienia w zakresie, w jakim są one uregulowane w przepisach działu IVa, to jest, aby zakres normowania w przepisach odrębnych pokrywał się z zakresem normowania w przepisach wymienionego działu, co oznacza, że jeżeli zakres normowania zagadnienia prawnego określonego w § 2 w przepisach odrębnych jest węższy lub szerszy od zakresu normowania tego samego zagadnienia w przepisach działu IVa lub przepisy odrębne regulują je w sposób identyczny, podobny lub zbliżony albo odmienny, to dany przepis działu IVa nie ma zastosowania (zob. A. Wróbel, art. 189a K.p.a., t. 7, w: Komentarz aktualizowany do K.p.a., LEX/el. 2021). Uwzględniając powyższe trzeba stwierdzić, że zastosowanie art. 189f § 1 k.p.a. w rozpatrywanej sprawie nie może być uznane za usprawiedliwione, albowiem nie zaktualizowały się określone art. 189a § 2 K.p.a. przesłanki zastosowania omawianej instytucji. Z przepisów odrębnych w rozumieniu art. 189a § 2 k.p.a. in fine, a mianowicie z art. 92c u.t.d. wynika bowiem, że w warunkach w nim określonych (powołano wyżej) nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, to za uzasadniony trzeba uznać wniosek, że jako przepis odrębny w relacji do przepisów Działu IVa k.p.a. reguluje on zagadnienie, o którym mowa w art. 189a § 2 pkt 2 w związku z art. 189f k.p.a. Konsekwencją jego zastosowania jest bowiem to, że w sytuacji zaistnienia naruszenia penalizowanego administracyjną karą pieniężną oraz zaktualizowania się jednej z określonych nim przesłanek wyłączenia odpowiedzialności przewoźnika drogowego, na przewoźnika tego nie jest nakładana kara pieniężna, albowiem nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia tej kary, a wszczęte umarza się. Stosowanie art. 92c u.t.d. w praktycznym wymiarze ma więc w istocie rzeczy ten sam skutek, co zastosowanie instytucji odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, o której mowa w art. 189a § 2 pkt 2 w związku z art. 189f k.p.a., ponieważ za zaistniałe i ujawnione naruszenie prawa, kara ta nie jest nakładana, a dla przyjęcia, że przepisy działu IVa k.p.a. nie mają zastosowania istotne znaczenie ma to, aby zagadnienie, o którym mowa w § 2 art. 189a k.p.a. zostało uregulowane w przepisach odrębnych i nie jest przy tym istotne to, że zakres normowania zagadnienia określonego w § 2 w przepisach odrębnych jest węższy lub szerszy od zakresu normowania tego samego zagadnienia w przepisach działu IVa lub, czy przepisy odrębne regulują je w sposób identyczny, podobny lub zbliżony albo odmienny (por. wyrok NSA z 28 września 2021 r., sygn. II GSK 717/21). Z tych też względów nie można uznać za zasadną argumentację Skarżącej, iż w zakresie stwierdzonego naruszenia istniały podstawy do odstąpienia nałożenia kary i poprzestaniu na pouczeniu. W tym miejscu podkreślić należy, iż przepisy u.t.d. nie przewidują możliwości, w razie stwierdzenia naruszenia przepisów tej ustawy, na poprzestaniu na pouczeniu. Jak wskazano już wyżej, wykaz naruszeń obowiązków lub warunków oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do u.t.d. nie przewidując tam pouczenia. Podsumowując wskazać należy, iż Sąd nie dopatrzył się w działaniu organów nieprawidłowości, zarówno jeśli chodzi o ustalenie stanu faktycznego, jak i jego ocenę. Organy orzekające wyjaśniły motywy rozstrzygnięcia, a przytoczona argumentacja jest wystarczająca do jego podjęcia. Reasumując, Sąd nie podziela podniesionych w skardze zarzutów naruszenia prawa. Sąd rozpoznając sprawę nie dostrzegł także uchybień Organu, które powinien uwzględnić z urzędu rozpoznając niniejszą skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie stwierdzając, aby Organ naruszył prawo materialne, bądź procedurę administracyjną w stopniu uzasadniającym uchylenie Zaskarżonej decyzji, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. Wszystkie wyroki krajowych sądów administracyjnych powołane w niniejszym uzasadnieniu są dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, CBOSA pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl .
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI