VI SA/Wa 1964/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2006-12-11
NSAtransportoweŚredniawsa
transport drogowykara pieniężnakontroladokumenty kierowcyoświadczenieustawa o transporcie drogowymodpowiedzialność obiektywnaWSA Warszawa

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę przedsiębiorcy transportowego na karę pieniężną za brak wymaganego oświadczenia przy kontroli, podkreślając obiektywny charakter odpowiedzialności i brak możliwości miarkowania kary.

Przedsiębiorca F. J. złożył skargę na decyzję nakładającą karę pieniężną za brak wymaganego oświadczenia potwierdzającego spełnienie wymogów ustawy o transporcie drogowym podczas kontroli. Mimo posiadania dokumentów w innej sprawie, nie miał ich przy sobie w pojeździe. Sądy administracyjne obu instancji uznały, że naruszenie obowiązku posiadania dokumentu przy sobie jest podstawą do nałożenia kary, a odpowiedzialność ma charakter obiektywny, bez możliwości miarkowania kary ze względu na sytuację materialną czy rodzinną skarżącego.

Sprawa dotyczyła skargi F. J. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, która utrzymała w mocy decyzję o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 500 zł za wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty. Podczas kontroli F. J. nie posiadał przy sobie oświadczenia potwierdzającego spełnienie wymagań ustawy o transporcie drogowym, mimo że dokument ten znajdował się w aktach innej sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, stwierdzając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Sąd podkreślił, że zgodnie z przepisami ustawy o transporcie drogowym, przedsiębiorca osobiście wykonujący transport drogowy jest zobowiązany mieć przy sobie i okazywać na żądanie organu kontroli oświadczenie potwierdzające spełnienie wymagań ustawowych. Okoliczność, że dokument ten znajdował się w innej dokumentacji, nie zwalniała z obowiązku posiadania go w pojeździe podczas kontroli. Sąd zaznaczył, że odpowiedzialność za naruszenia w transporcie drogowym ma charakter obiektywny, a wysokość kar jest ściśle określona w załączniku do ustawy, co uniemożliwia organowi miarkowanie kary lub odstąpienie od jej wymierzenia ze względu na okoliczności faktyczne, w tym sytuację materialną czy rodzinną strony.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, brak posiadania przy sobie wymaganego oświadczenia podczas kontroli stanowi naruszenie obowiązku i jest podstawą do nałożenia kary pieniężnej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepisy ustawy o transporcie drogowym nakładają na kierowcę obowiązek posiadania przy sobie i okazywania na żądanie organu kontroli oświadczenia potwierdzającego spełnienie wymagań ustawowych. Posiadanie dokumentu w innej dokumentacji nie zwalnia z tego obowiązku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

u.t.d. art. 39e § ust. 1 pkt 6

Ustawa o transporcie drogowym

Przewoźnik drogowy jest zobowiązany do wystawienia kierowcy zaświadczenia poświadczającego jego zatrudnienie oraz spełnienie wszystkich wymagań określonych ustawą.

u.t.d. art. 39f § pkt 1

Ustawa o transporcie drogowym

Wymagania określone w art. 39a-39e stosuje się odpowiednio do przedsiębiorcy osobiście wykonującego transport drogowy.

u.t.d. art. 87 § ust. 1a

Ustawa o transporcie drogowym

Kierowca obowiązany jest mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli oświadczenie potwierdzające spełnienie wymagań ustawy.

u.t.d. art. 92 § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

Określa odpowiedzialność za naruszenia obowiązków i warunków wynikających z przepisów ustawy o transporcie drogowym i innych powiązanych ustaw.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 1 § § 1 i § 2

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

p.p.s.a. art. 134 § ust. 1

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna do oddalenia skargi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie obowiązku posiadania przy sobie oświadczenia potwierdzającego spełnienie wymagań ustawy o transporcie drogowym podczas kontroli. Odpowiedzialność za naruszenia w transporcie drogowym ma charakter obiektywny. Wysokość kar pieniężnych jest ściśle określona i nie podlega miarkowaniu przez organ.

Odrzucone argumenty

Posiadanie oświadczenia w innej dokumentacji zwalnia z obowiązku posiadania go przy sobie w pojeździe. Nielogiczność przepisu nakładającego obowiązek posiadania oświadczenia. Trudna sytuacja materialna i rodzinna skarżącego jako podstawa do umorzenia kary.

Godne uwagi sformułowania

kontrola działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi obowiązek wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty odpowiedzialność ta ma charakter obiektywny i nie jest oparta na zasadzie winy organ nie ma możliwości miarkowania ich wysokości w zależności od okoliczności danej sprawy

Skład orzekający

Ewa Marcinkowska

przewodniczący sprawozdawca

Zbigniew Rudnicki

sędzia

Dorota Wdowiak

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku posiadania dokumentów przez kierowców w transporcie drogowym oraz charakteru odpowiedzialności w tym sektorze."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku dokumentu przy sobie, a nie jego braku w ogóle. Interpretacja przepisów z 2001/2003 roku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje rygorystyczne podejście do przepisów transportowych i obiektywny charakter odpowiedzialności, co jest istotne dla przedsiębiorców z branży.

Czy brak jednego dokumentu może kosztować 500 zł? Sąd wyjaśnia obowiązki kierowców.

Dane finansowe

WPS: 500 PLN

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VI SA/Wa 1964/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-12-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-10-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Dorota Wdowiak
Ewa Marcinkowska /przewodniczący sprawozdawca/
Zbigniew Rudnicki
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Sędzia WSA Dorota Wdowiak Protokolant Michał Syta po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi F. J. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2006 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę
Uzasadnienie
F. J. wniósł skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2006 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w kwocie 500 zł.
Z przedstawionych przez organ akt administracyjnych wynika, iż w dniu [...] czerwca 2006 r. w K. na postoju [...] przy [...] przeprowadzono kontrolę pojazdu marki OPEL o nr rej. [...] należącego do przedsiębiorcy F. J. prowadzącego działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego [...]. W trakcie kontroli F.J. oświadczył, że nie posiada przy sobie oświadczenia potwierdzającego spełnienie przez niego wymagań określonych ustawą o transporcie drogowym.
Skarżący podpisał protokół kontroli nie zgłaszając do niego żadnych uwag, ani zastrzeżeń.
Pismem z dnia 12 czerwca 2006 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego zawiadomił skarżącego o wszczęciu postępowania administracyjnego w związku z przeprowadzoną kontrolą pouczając go o treści art. 10 § 1 k.p.a. oraz wzywając do przedstawienia aktualnego zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej i decyzji o nadaniu numerów NIP i REGON.
W odpowiedzi na to zawiadomienie F. J. w dniu 13 czerwca 2006 r. złożył pismo, w którym oświadczył, że w jego dokumentach nie nastąpiły żadne zmiany, a oświadczenie potwierdzające fakt posiadania przez niego prawa jazdy, badań lekarskich oraz orzeczenia psychologicznego znajduje się w dokumentach złożonych organowi w dniu 21 marca 2006 r. wraz z odwołaniem wniesionym przez niego w innej sprawie.
Decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na F. J. karę pieniężną w wysokości 500 zł na podstawie lp. 1.7. załącznika do ustawy o transporcie drogowym za wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty.
Organ stwierdził w uzasadnieniu decyzji, że potwierdzona za zgodność z oryginałem kopia oświadczenia o spełnieniu przez F. J. wymagań określonych ustawą o transporcie drogowym znajduje się w aktach administracyjnych innej sprawy, a więc przedsiębiorca w dniu kontroli był w posiadaniu stosownego oświadczenia, jednak nie posiadał go przy sobie.
F. J wniósł odwołanie od tej decyzji do Głównego Inspektora Transportu Drogowego.
W odwołaniu podkreślił, że okazał w czasie kontroli wszystkie dokumenty wymagane przy wykonywaniu usług transportowych. Nie miał tylko pisemnego oświadczenia potwierdzającego, że posiada te dokumenty. Poinformował jednak inspektora transportu drogowego, że oświadczenie takie znajduje się w aktach odwoławczych w innej sprawie. Skarżący wskazał jednocześnie na trudną sytuację materialną swojej rodziny (żona nie pracuje, a syn jest niepełnosprawny – porażenie mózgowe).
Główny Inspektor Transportu Drogowego rozpoznając odwołanie decyzją z dnia [...] września 2006 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego.
W uzasadnieniu decyzji organ II instancji, powołując się na art. 39f pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym zw. z art. 39a-39e tej ustawy stwierdził, że organ I instancji prawidłowo nałożył na stronę karę pieniężną za wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty, gdyż w dniu kontroli kierowca F. J. wykonujący transport drogowy taksówką nie okazał do kontroli oświadczenia potwierdzającego spełnienie wszystkich wymagań określonych ustawą o transporcie drogowym. W toku postępowania wyjaśniającego ustalono wprawdzie, że kierowca posiadał takie oświadczenie, jednak nie miał go w pojeździe i nie mógł w związku z tym okazać do kontroli. Główny Inspektor Transportu Drogowego podkreślił przy tym, że kary w transporcie drogowym określono w sposób sztywny w ramach poszczególnych przewinień, a decyzja wydawana na podstawie tych przepisów ma związany, a nie uznaniowy charakter. Jeżeli natomiast strona znajduje się w sytuacji uniemożliwiającej poniesienie kary w orzeczonej wysokości może – w oparciu o rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 29 czerwca 2006 r. w sprawie sposobu i trybu umarzania, odraczania lub rozkładania na raty spłat należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 117, poz. 791) – wystąpić ze stosownym wnioskiem w tym trybie.
W skardze na tę decyzję wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie F. J. stwierdził, że ma problemy z Inspekcją Transportu Drogowego od [...] lutego 2006 r., kiedy w czasie kontroli zażądano od niego własnoręcznie napisanego oświadczenia potwierdzającego, że ma wymagane dokumenty. W czasie kolejnej kontroli w dniu [...] czerwca 2006 r. poinformował inspektora, że oświadczenie takie jest w dyspozycji organu, gdyż zostało dołączone do poprzedniej sprawy. Inspektor chciał jednak żeby mu je okazał w czasie kontroli. Skarżący stwierdził, że w jego ocenie brak takiego oświadczenia nie ma wpływu na bezpieczeństwo pasażerów oraz bezpieczeństwo w ruchu drogowym, a urzędnik powinien pomagać obywatelowi i pouczać go o jego obowiązkach, a nie karać i egzekwować od niego pieniądze. Według skarżącego przepis nakładający obowiązek sporządzania oświadczenia potwierdzającego fakt posiadania wymaganych dokumentów, w sytuacji gdy ma te dokumenty przy sobie, jest nielogiczny. Za brak takiego oświadczenia dwukrotnie został już ukarany przez organ karą pieniężną 500 zł, chociaż miał wszystkie inne dokumenty. W ocenie skarżącego kara ta została nałożona niesłusznie, wbrew zdrowemu rozsądkowi, na podstawie przepisu, który jest sprzeczny z logicznym myśleniem. W związku z tym skarżący zwrócił się o umorzenie nałożonej na niego kary pieniężnej. Ponownie podkreślił też, że ma na utrzymaniu żonę oraz niepełnosprawnego syna.
Główny Inspektor Transportu Drogowego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wskazał jednocześnie, że w załączniku do ustawy o transporcie drogowym zamieszczono katalog naruszeń, za które nakładana jest kara pieniężna. Każdemu z tych naruszeń przypisana jest kara pieniężna w ściśle określonej wysokości. W przypadku stwierdzenia określonego naruszenia organ nakłada karę w określonej wysokości, przy czym nie istnieje możliwość miarkowania tej kary, względnie odstąpienia od jej wymierzenia, zależnie od okoliczności konkretnego przypadku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.
Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Oceniając zaskarżoną decyzję w świetle wskazanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż skarga F. J. nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2006 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu drogowego z dnia [...] lipca 2006 r. nie naruszają prawa.
Zgodnie z art. 39e ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088 z późn. zm.) przewoźnik drogowy jest zobowiązany do wystawienia kierowcy zaświadczenia poświadczającego jego zatrudnienie oraz spełnienie wszystkich wymagań określonych ustawą.
Przepis art. 39f pkt 1 tej ustawy stanowi natomiast, że wymagania o których mowa w art. 39a-39e stosuje się odpowiednio do przedsiębiorcy osobiście wykonującego transport drogowy lub osób wykonujących osobiście przewozy na rzecz tego przedsiębiorcy.
Na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. art. 39e ust. 3 ustawy o transporcie drogowym Minister Infrastruktury wydał rozporządzenie z dnia 22 grudnia 2003 r. w sprawie postępowania z dokumentacją związaną z pracą kierowcy (Dz.U. Nr 230, poz. 2303). W załączniku Nr 2 do tego rozporządzenia znajduje się wzór oświadczenia poświadczającego spełnienie przez przedsiębiorcę osobiście wykonującego transport drogowy oraz przedsiębiorcę osobiście wykonującego przewozy na potrzeby własne wymagań ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.
Zgodnie z tym wzorem kierowca osobiście wykonujący transport drogowy poświadcza w oświadczeniu, że spełnia wymagania określone w art. 39a ust. 1 ustawy transporcie drogowym.
Oświadczenie takie kierowca obowiązany jest mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli (art. 87 ust. 1a w zw. z art. 39f pkt 1 ustawy o transporcie drogowym).
Z treści powołanych wyżej przepisów wynika więc wyraźnie, że kierowca osobiście wykonujący transport drogowy musi posiadać w pojeździe oświadczenie potwierdzające spełnienie przez niego wymagań określonych w art. 39a ust. 1 ustawy transporcie drogowym i okazać je do kontroli na żądanie inspektorów transportu drogowego.
Jest okolicznością niesporną w niniejszej sprawie, iż skarżący F. J. w czasie kontroli przeprowadzonej w dniu [...] czerwca 2006 r. nie miał w pojeździe takiego oświadczenia i nie okazał go do kontroli.
W toku postępowania administracyjnego ustalono, że skarżący sporządził wcześniej takie oświadczenie, gdyż poświadczoną za zgodność z oryginałem kopię oświadczenia załączył do odwołania wniesionego w innej sprawie.
W tym stanie faktycznym organ nałożył na skarżącego karę pieniężną na podstawie lp. 1.7. załącznika do ustawy o transporcie drogowym - za naruszenie obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty (tj. brak oświadczenia w czasie kontroli), a nie na podstawie lp. 1.8. pkt 4 załącznika do ustawy o transporcie drogowym – za naruszenie obowiązku wystawienia oświadczenia.
Okoliczności podnoszone przez skarżącego w toku postępowania administracyjnego oraz w skardze nie mogły być podstawą do odstąpienia przez organ od nałożenia kary pieniężnej. Podmiot prowadzący profesjonalną działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego jest zobowiązany znać oraz przestrzegać obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa i nie może odmówić ich przestrzegania powołując się na to, że w jego ocenie są one nielogiczne, gdyż posiadane przez niego inne dokumenty są wystarczające do wykazania, że spełnia wymagania określone ustawą o transporcie drogowym.
Art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym stanowi, że karze pieniężnej w wysokości od 50 zł do 15 000 zł podlega ten kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów tej ustawy lub przepisów o przewozie drogowym towarów niebezpiecznych, o czasie pracy kierowców, o odpadach, o ochronie zwierząt, o ruchu drogowym oraz w zakresie ochrony środowiska, okresowych ograniczeń ruchu pojazdów na drogach lub zakazu ruchu niektórych ich rodzajów, o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia, wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych oraz przepisów wspólnotowych dotyczących przewozów drogowych.
Odpowiedzialność ta ma charakter obiektywny i nie jest oparta na zasadzie winy. Wysokość kar za poszczególne rodzaje naruszeń jest natomiast ściśle określona w załączniku do tej ustawy i organ nie ma możliwości miarkowania ich wysokości w zależności od okoliczności danej sprawy.
Podnoszone przez skarżącego okoliczności dotyczące jego sytuacji materialnej i rodzinnej nie mogły więc być podstawą do odstąpienia przez organ od nałożenia kary pieniężnej, [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego, jako organu I instancji, o rozłożenie na raty lub umorzenie nałożonej kary pieniężnej.
W ocenie Sądu zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, organ wyczerpująco zbadał okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz prawidłowo ocenił zaistniały w sprawie stan faktyczny w świetle obowiązujących przepisów prawa.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI