III SA/Kr 938/24

III SA/Kr 938/24 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2024-12-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-06-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Ewa Michna /przewodniczący/
Marta Kisielowska
Renata Czeluśniak /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
Art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Michna Sędziowie Sędzia WSA Renata Czeluśniak (spr.) Asesor WSA Marta Kisielowska po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi R. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 18 marca 2024 r. nr BP.501.2220.2023.2401.ML6.544239 w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę.
Uzasadnienie
Małopolski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia 2 sierpnia 2023 r. nr WITD.DI.0152.Z.VI1213/8/23 nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 200 zł.
Jak wynika z uzasadnienia decyzji, podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło naruszenie polegające na wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem nieposiadającym ważnego aktualnego badania technicznego potwierdzającego jego zdatność do ruchu drogowego.
W odwołaniu skarżący wniósł o uchylenie decyzji oraz przekazanie do ponownego rozpoznania, zarzucając naruszenie art. 6, art. 7, art. 8, art. 10, art. 77 i art. 80 k.p.a. oraz art. 92 u.t.d. poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do organów władzy publicznej oraz niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i przeprowadzenie szczegółowego postępowania dowodowego ze względu na nieprzedłużenie terminu do przedłożenia organowi I instancji pełnomocnictwa oraz na zaniechaniu przeprowadzenia dowodu w postaci przesłuchania świadka, o co strona zawnioskowała w złożonych wyjaśnieniach. Ponadto skarżący podniósł, iż w dniu kontroli skontrolowany pojazd przeszedł pomyślnie badania techniczne, co potwierdza, że w momencie kontroli był całkowicie sprawny.
Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia 18 marca 2024 r. nr BP.501.2220.2023.2401.ML6.544239 utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu organ wskazał, w pierwszej kolejności, że przedmiotowe postępowanie toczy się wobec skarżącego na podstawie art. 92a ust. 2 u.t.d. W sprawie doszło bowiem do naruszenia obowiązków związanych z przewozem drogowym przez stronę nie jako wykonawcy przewozu, lecz jako zarządzającego transportem.
GITD wyjaśnił następnie, że 1 czerwca 2023 r. w miejscowości B. na autostradzie A4 zatrzymano do kontroli drogowej zespół pojazdów składający się z samochodu ciężarowego marki DAF o nr rej. [...] oraz naczepy marki KRONE o nr rej. [...]. Kontrola została przeprowadzona przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego. Kontrolowanym pojazdem kierował Z. J. wykonujący międzynarodowy transport drogowy rzeczy z Niemiec (I.) do Polski (R.) w imieniu przedsiębiorstwa: "Firma K." z siedzibą: ul. S., [...] J. W toku kontroli stwierdzono, że naczepa marki KRONE o nr rej. [...] nie posiada ważnych badań technicznych (ważność badania upłynęła 30 maja 2023 r.), co ustalono na podstawie danych pobranych z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców. Kierowca podpisał protokół kontroli drogowej bez uwag.
Zdaniem organu, mając na uwadze powyższe okoliczności oraz znajdujące zastosowanie w sprawie przepisy prawa, można stwierdzić, że na dzień kontroli ww. pojazd nie posiadał ważnych badań technicznych. Dlatego zasadnie nałożono na skarżącego karę pieniężną w wysokości 200 zł tytułem popełnienia naruszenia z Ip. 15.1 załącznika nr 4 do u.t.d., stosownie do treści art. 92a ust. 2 u.t.d.
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ podkreślił, że są niezasadne i nie mogą zostać uwzględnione. Z akt sprawy wynika bezsprzecznie, że w chwili kontroli doszło do naruszenia przez skarżącego przepisów prawa w zakresie wykonywania przewozu drogowego pojazdem nieposiadającym aktualnego okresowego badania technicznego, potwierdzającego jego zdatność do ruchu drogowego i materiał dowodowy w sprawie został zgromadzony należycie już w momencie kontroli drogowej. Niewątpliwie skarżący miał zapewniony czynny udział w sprawie, czego potwierdzeniem są złożone przez niego wyjaśnienia. Mając na uwadze powyższe, w ocenie organu odwoławczego postępowanie poprzedzające wydanie zaskarżonej decyzji przeprowadzone zostało z poszanowaniem zasad, tj.: art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. Przed wydaniem rozstrzygnięcia organ I instancji dysponował wystarczającym materiałem dowodowym i dokonał prawidłowej analizy wszelkich istotnych okoliczności faktycznych występujących w sprawie, a następnie co do tak ustalonego stanu faktycznego zastosował prawidłową normę prawa materialnego celem podjęcia rozstrzygnięcia, a swoje stanowisko przedstawił w uzasadnieniu odpowiadającym wymogom art. 107 § 3 k.p.a.
W ocenie organu odwoławczego postępowanie przeprowadzone przez organ I instancji nie narusza przepisów postępowania administracyjnego. Pismem z dnia 1 czerwca 2023 r. organ I instancji zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego i poinformował stronę o treści art. 10 § 1 k.p.a. dotyczącej prawa strony do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, a także wskazał dokumenty, które należy przedłożyć organowi w przypadku gdy strona zdecyduje się występować przed organem za pośrednictwem pełnomocnika. Strona z tego prawa skorzystała składając wyjaśnienia w piśmie z dnia 12 czerwca 2023 r., które zostało nadane 13 czerwca 2023 r., do którego nie załączono jednak umocowania adw. K. G. do reprezentowania strony w przedmiotowym postępowaniu. W związku z powyższym organ I instancji wezwał do uzupełnienia braku formalnego ww. pisma. Pełnomocnik strony nie przedłożył pełnomocnictwa w wyznaczonym terminie lecz zwrócił się do organu z wnioskiem o jego przedłużenie. Wskazany wniosek odrzucił.
Odnosząc się do zarzutu skarżącego, dotyczącego odrzucenia ww. wniosku organ odwoławczy wskazał, iż jest on chybiony. Pismem z dnia 1 czerwca 2023 r. strona została zawiadomiona o wszczęciu wobec niej postępowania i została właściwie poinformowana jakie dokumenty należy przedstawić organowi w przypadku gdy zdecyduje się występować przed organem za pośrednictwem pełnomocnika. Zatem należy zauważyć, iż strona działająca przez profesjonalnego pełnomocnika była świadoma ciążącego na niej obowiązku i mogła przedstawić wymagane dokumenty na wcześniejszym etapie postępowania. Ponadto organ I instancji wskazał termin na uzupełnienie braków formalnych pisma i nie miał obowiązku jego przedłużenia.
Organ odwoławczy podkreślił również, że nawet gdyby organ I instancji przychylił się do wniosku strony to nie miałoby to wpływu na wynik rozstrzygnięcia. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego jednoznacznie wynika, iż w chwili kontroli doszło do naruszenia przez skarżącego przepisów prawa w zakresie wykonywania przewozu drogowego pojazdem nieposiadającym aktualnego okresowego badania technicznego, potwierdzającego jego zdatność do ruchu drogowego, co stanowi naruszenie przepisów u.t.d.
Organ podniósł, mając na uwadze przepisy rozporządzenia (WE) nr 1071/2009, że w ramach zarządzania operacjami transportowymi skarżący powinien nadzorować przestrzeganie przepisów obowiązujących w transporcie drogowym przez pracowników przedsiębiorstwa i osoby współpracujące z przedsiębiorstwem. Nie wywiązał się on natomiast ze swoich obowiązków, ponieważ jak stwierdzono w protokole kontroli drogowej wykonywano przewóz drogowy pojazdem nieposiadającym ważnego aktualnego badania technicznego potwierdzającego jego zdatność do ruchu drogowego, co jest bezsporne. Uwolnienie się od odpowiedzialności za popełnione naruszenie jest możliwe tylko po wykazaniu przez zarządzającego transportem braku wpływu na powstanie naruszenia. Zebrany materiał dowodowy nie zawiera natomiast dowodów wskazujących na istnienie okoliczności wyłączających odpowiedzialność skarżącego.
GITD odnosząc się do twierdzeń skarżącego, że po przeprowadzeniu kontroli pojazd przeszedł wymagane badania techniczne, które nie wykazały usterek - wyjaśnił, iż podczas kontroli inspektorzy sprawdzają stan techniczny pojazdu w danym dniu i godzinie a kontrola dotyczy stanu pojazdu w danej chwili. Zatem przeprowadzenie badań technicznych po kontroli dokonanej przez uprawniony organ nie podważa ustaleń kontrolujących. Skarżący nie przedstawił w niniejszym postępowaniu dowodów, że w chwili kontroli pojazd był sprawny technicznie.
W ocenie organu w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. Skarżący nie wykazał bowiem, że podjął się takich rozwiązań organizacyjnych z których by wynikało, że sprawował w ramach swoich obowiązków rzeczywisty i prawidłowy nadzór nad terminem ważności okresowych badań technicznych pojazdów w przedsiębiorstwie w którym pełnił funkcję zarządzającego transportem.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący zarzucił naruszenie:
- art. 92c ust. 1 pkt. 1 u.t.d. poprzez jego bezzasadne pominięcie, a w konsekwencji niezastosowanie przedmiotowego przepisu w sytuacji, gdy doszło do wystąpienia przesłanek nakładających na organ obowiązek umorzenia postępowania;
- art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a. art. 8 k.p.a., art. 10 k.p.a. art. 77 k.p.a. i art. 80 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do organów władzy publicznej oraz niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i przeprowadzenia szczegółowego postępowania dowodowego poprzez nieprzedłużenie o 7 dni terminu na złożenie przez pełnomocnika pełnomocnictwa do sprawy, przy jednoczesnym powołaniu się na okoliczność, iż przedłużenie terminu o 7 dni doprowadzi do obstrukcji postępowania, tym samym w sposób arbitralny odmawiając skarżącemu możliwości wykazania swoich twierdzeń i dowodów w sprawie;
- art. 6 k.p,a., art. 7 k.p.a. art. 8 k.p.a., art. 10 k.p.a. art. 77 k.p.a. i art. 80 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do organów władzy publicznej oraz niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i przeprowadzenia szczegółowego postępowania dowodowego pozwalającego na zebraniu materiału dowodowego w sposób wyczerpujący, a polegający na zaniechaniu przeprowadzenia dowodu z przesłuchania wnioskowanego przez skarżącego w wyjaśnieniach, jak również przeprowadzenie dowodu z dokumentu złożonych w wyjaśnieniach przez skarżącego.
Mając na względzie podniesione powyżej zarzuty skarżący wniósł o uchylenie decyzji organu I, jak i II instancji w całości oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania administracyjnego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Podstawowa zasada polskiego sądownictwa administracyjnego została określona w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267), zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują, m.in. wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej. Zasada, że sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyrażona w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935) dalej - p.p.s.a.
Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Niezwiązanie zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd administracyjny bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu organu administracji publicznej. W świetle art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd nie ma jednak obowiązku badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (tak NSA w wyroku z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt: FSK 2326/04). Wady skutkujące koniecznością uchylenia aktu, stwierdzenia jego nieważności bądź wydania z naruszeniem prawa, przewidziane są w art. 145 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla ten akt w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala - art. 151 p.p.s.a.
Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu, na podstawie ww. ustaw, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 18 marca 2024 r. nr BP.501.2220.2023.2401.ML6.544239 utrzymująca w mocy decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 2 sierpnia 2023 r. nr WITD.DI.0152.Z.VI1213/8/23 nakładającą na skarżącego karę pieniężną w wysokości 200 zł za naruszenie polegające na wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem nieposiadającym ważnego aktualnego badania technicznego potwierdzającego jego zdatność do ruchu drogowego.
Materialnoprawną podstawę wydania ww. decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2022 r., poz. 2201 ze zm.) - dalej u.t.d.
Stosownie do treści art. 92a ust. 2 u.t.d., zarządzający transportem, osoba, o której mowa w art. 7c, a także każda inna osoba wykonująca czynności związane z przewozem drogowym, która naruszyła obowiązki lub warunki przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 złotych do 2000 złotych za każde naruszenie. W myśl art. 92a ust. 8 u.t.d., wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 2, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403, określa załącznik nr 4 do u.t.d. W myśl l.p. 15.1 załącznika nr 4 do u.t.d. wykonywanie przewozu drogowego pojazdem nieposiadającym ważnego aktualnego badania technicznego potwierdzającego jego zdatność do ruchu drogowego sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 200 zł.
Wymogi dotyczące badań technicznych pojazdu regulują z kolei przepisy ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2023 r. poz. 1047). W myśl art. 81 ust. 1 ww. ustawy, właściciel pojazdu samochodowego, ciągnika rolniczego, pojazdu wolnobieżnego wchodzącego w skład kolejki turystycznej, motoroweru lub przyczepy jest obowiązany przedstawiać go do badania technicznego. Badania techniczne dzieli się na badania okresowe, badania dodatkowe oraz badania co do zgodności z warunkami technicznymi (ust. 2). Okresowe badanie techniczne pojazdu przeprowadza się corocznie, z zastrzeżeniem ust. 6-10 (ust. 5).
Zauważyć również należy, że zgodnie z art. 2 pkt 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylającego dyrektywę Rady 96/26 WE (Dz. Urz. UE L 300 z 14.11.2009, s. 51 z późn. zm.), zarządzający transportem oznacza osobę fizyczną zatrudnioną przez przedsiębiorcę lub, jeżeli przedsiębiorca jest osobą fizyczną, tę osobę fizyczną lub, w razie potrzeby, inną osobę fizyczną wyznaczoną przez tego przedsiębiorcę na podstawie umowy, zarządzającą w sposób rzeczywisty i ciągły operacjami transportowymi przedsiębiorcy. W myśl art. 4 ust. 1 rozporządzenia przedsiębiorca wykonujący zawód przewoźnika drogowego wyznacza przynajmniej jedną osobę fizyczną - zarządzającego transportem - która spełnia warunki przewidziane w art. 3 ust. 1 lit. b i d i która: a. w sposób rzeczywisty i ciągły zarządza operacjami transportowymi tego przedsiębiorstwa; b. ma rzeczywisty związek z przedsiębiorstwem, polegający na przykład na tym, że jest jego pracownikiem, dyrektorem, właścicielem lub udziałowcem lub nim zarządza lub, jeżeli przedsiębiorca jest osobą fizyczną, jest tą właśnie osobą; oraz c. posiada miejsce zamieszkania na terenie Wspólnoty. Jeżeli przedsiębiorca nie spełnia wymogu posiadania kompetencji zawodowych, o którym mowa w art. 3 ust. 1 lit. d), właściwy organ może zezwolić na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego bez wyznaczenia zarządzającego transportem zgodnie z ust. 1 art. 4, pod warunkiem że: a. przedsiębiorca wyznaczy osobę fizyczną posiadającą miejsce zamieszkania na terenie Wspólnoty, spełniającą wymogi przewidziane w art. 3 ust. 1 lit. b i d oraz uprawnioną na mocy umowy do wykonywania zadań zarządzającego transportem w imieniu tego przedsiębiorcy; b. umowa wiążąca przedsiębiorcę z osobą, o której mowa w lit. a, precyzuje zadania, które ma ona wykonywać w sposób rzeczywisty i ciągły, oraz określa zakres obowiązków związanych z funkcją zarządzającego transportem. Zadania, które należy sprecyzować, obejmują w szczególności utrzymanie i konserwację pojazdów, sprawdzanie umów i dokumentów przewozowych, podstawową księgowość, przydzielanie ładunków lub usług kierowcom i pojazdom oraz sprawdzanie procedur związanych z bezpieczeństwem; c. w charakterze zarządzającego transportem osoba, o której mowa w lit. a, może kierować operacjami transportowymi nie więcej niż czterech różnych przedsiębiorstw, realizowanymi za pomocą połączonej floty, liczącej ogółem nie więcej niż 50 pojazdów. Państwa członkowskie mogą podjąć decyzję o obniżeniu liczby przedsiębiorstw lub łącznej wielkości floty pojazdów, którymi może zarządzać ta osoba; d. osoba, o której mowa w lit. a), wykonuje określone zadania wyłącznie w interesie przedsiębiorcy, a jej obowiązki są wykonywane niezależnie od przedsiębiorców, na rzecz których dany przedsiębiorca wykonuje przewozy (art. 4 ust. 2 rozporządzenia). Stosownie do art. 4 ust. 3 i 4 rozporządzenia państwa członkowskie mogą podjąć decyzję, aby zarządzający transportem wyznaczony zgodnie z ust. 1 nie mógł być dodatkowo wyznaczony zgodnie z ust. 2 lub, aby mógł być wyznaczony jedynie w odniesieniu do ograniczonej liczby przedsiębiorstw lub floty pojazdów mniejszej niż określona w ust. 2 lit. c (ust. 3) Przedsiębiorca powiadamia właściwy organ o wyznaczeniu zarządzającego lub zarządzających transportem (ust. 4).
W okolicznościach przedmiotowej sprawy nie budzi wątpliwości, że naczepa skontrolowanego w dniu 1 czerwca 2023 r. pojazdu, którym kierowca wykonywał międzynarodowy transport drogowy, nie posiadała ważnych badań technicznych. Na podstawie wpisu w CEPiK ustalono bowiem, że ważność badania upłynęła w dniu 30 maja 2023 r. W toku postępowania ustalono również, że przewóz drogowy ww. pojazdem był wykonywany przez firmę, w której skarżący pełni funkcję zarządzającego transportem.
W konsekwencji powyższego zasadnym było zatem nałożenie na skarżącego kary pieniężnej w oparciu o art. 92a ust. 2 i 8 w zw. z lp. 15.1 załącznika nr 4 do u.t.d.
Okoliczność podnoszona przez skarżącego na etapie postępowania administracyjnego i sądowego, iż przedmiotowa naczepa była całkowicie sprawna, co potwierdza przeprowadzone po kontroli badanie techniczne, jest bez znaczenia w sprawie. Zauważyć bowiem należy, że nawet dobry stan techniczny pojazdu nie zwalnia z konieczności wykonania jego badań okresowych najpóźniej w ostatnim dniu ważności poprzedniego badania. Po tym dniu pojazd nie może legalnie poruszać się po drogach publicznych. Badania, o których mowa, mają na celu sprawdzenie czy pojazdy przeznaczone do ruchu drogowego są utrzymywane w bezpiecznym i akceptowalnym, z punktu widzenia bezpieczeństwa drogowego i ochrony środowiska, stanie technicznym (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 24 listopada 2023 r. sygn. akt III SA/Po 633/23).
Sąd nie podzielił również stanowiska skarżącego dotyczącego naruszenia przez organ art. 92c u.t.d. Zgodnie z tym przepisem nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli m.in. okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. Przepisy te stosuje się odpowiednio w sprawach o nałożenie kary pieniężnej wobec osób, o których mowa w art. 92a ust. 2 ustawy (art. 92c ust. 1a u.t.d.). Powyższe uregulowanie stanowi, że przesłanką egzoneracyjną, wyłączającą odpowiedzialność za naruszenie przepisów transportu drogowego, jest sytuacja, gdy okoliczności i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewóz lub inne czynności związane z tym przewozem nie miał wpływu na ich powstanie, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł przewidzieć. Zatem dla zastosowania tej normy prawnej niezbędne jest zaistnienie obydwu przesłanek łącznie. Przepis art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. odnosi się jedynie do wyjątkowych sytuacji, takich, których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności nie był w stanie przewidzieć (por. wyroki NSA: z 17 czerwca 2021 r., sygn. akt II GSK 1189/18; z 24 sierpnia 2021 r., sygn. akt II GSK 889/19). Jak wskazał trafnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w wyroku z dnia 25 lutego 2020 r., sygn. akt III SA/Lu 657/19, zarządzający transportem to osoba, która w sposób rzeczywisty i ciągły zarządza operacjami transportowymi przedsiębiorstwa. Wyznaczenie osoby zarządzającej transportem w przedsiębiorstwie transportu drogowego ma na celu zapewnienie odpowiedniej jakości usług przewozowych oraz ich zgodności z przepisami, zarówno unijnymi, jak i krajowymi z zakresu transportu drogowego. Jednocześnie sprawowanie funkcji zarządzającego transportem jest zajęciem wiążącym się z odpowiedzialnością za naruszenia w transporcie drogowym. Osoba zarządzająca transportem ma obowiązek zarządzania operacjami transportowymi przedsiębiorcy w sposób rzeczywisty, czyli faktycznie oddziałujący na pracę poszczególnych kierowców. Oznacza to, że zarządzanie operacjami transportowymi nie może przyjmować postaci fikcyjnej. Obowiązek ustanowienia osoby zarządzającej nie ma bowiem na celu tworzenia wyłącznie fikcji, mającej dowodzić wywiązania się przedsiębiorcy przewozowego z nakazu wyznaczenia przynajmniej jednej osoby zarządzającej transportem - art. 4 ust. 1 rozporządzenia 1071/2009. W takim przypadku zostanie wypełniony warunek odpowiedzialności zarządzającego transportem, w postaci naruszenia obowiązków przewozu drogowego, o jakim mowa w art. 92a ust. 2 u.t.d. Z kolei Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z dnia 19 lutego 2020 r., sygn. akt III SA/Po 847/19 wskazał, że wyznaczenie osoby zarządzającej transportem w przedsiębiorstwie transportu drogowego, ma na celu zapewnienie odpowiedniej jakości usług przewozowych oraz ich zgodności z przepisami, zarówno unijnymi jak i krajowymi z zakresu transportu drogowego. Obowiązkiem zarządzającego transportem jest znajomość przepisów regulujących problematykę jego praw i obowiązków. Już samo sprawowanie funkcji zarządzającego transportem jest zajęciem wiążącym się z odpowiedzialnością za naruszenia w transporcie drogowym.
W ocenie Sądu, nie można zgodzić się ze skarżącym, że nie miał on wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł przewidzieć, tj. omyłkowe wydanie pojazdu, wprowadzenie w błąd. Podkreślenia wymaga bowiem, że dbanie o sprawność techniczną pojazdów, m.in. poprzez zapewnienie terminowego wykonywania badań technicznych pojazdów, należy do podstawowych obowiązków osoby zarządzającej transportem w przedsiębiorstwie. Zauważyć przy tym należy, że wyłączenie odpowiedzialności przedsiębiorcy (w nin. sprawie zarządzającego) w sytuacji, gdy naruszenie wynika z zawinionego działania kierowcy, którym się on posługuje przy wykonywaniu transportu drogowego, prowadziłoby w istocie do każdorazowego uniknięcia sankcji przez ten podmiot za błędy w szkoleniu, nadzorze i doborze pracowników (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 3 marca 2022 r. sygn. akt II SA/Op 587/21).
Podnieść przy tym należy, że decyzja o nałożeniu kary ma charakter związany i w razie stwierdzenia w czasie kontroli drogowej naruszenia obowiązków lub warunków wykonywania przewozu drogowego organ - co do zasady - zobowiązany jest do ustalenia kary pieniężnej w wysokości określonej w załączniku i nałożenia jej w wysokości nie wyższej, niż wynikająca z art. 92a ust. 2 u.t.d. Natomiast odstąpienie od nałożenia kary i zwolnienie z odpowiedzialności możliwe jest, jak już wyżej wskazano, jedynie w sytuacji wystąpienia okoliczności przewidzianych w art. 92c u.t.d. Takie okoliczności jednak w sprawie nie zaistniały. Ponadto skarżący takich okoliczności nie wykazał. W konsekwencji brak było podstaw do umorzenia postępowania w oparciu o tę przesłankę.
W ocenie Sądu, organy obu instancji zrealizowały również obowiązki wynikające z art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a., podjęły wszelkie czynności niezbędne do wyjaśnienia sprawy oraz w sposób wyczerpujący zgromadziły, a następnie rozpatrzyły materiał dowodowy niezbędny do poczynienia ustaleń faktycznych i wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Ocena materiału dowodowego zebranego w sprawie jest prawidłowa, a zajęte stanowiska znalazły odzwierciedlenie w uzasadnieniach decyzji organów obu instancji, które odpowiadają wymogom art. 107 § 3 k.p.a. Organy zapewniły również skarżącemu udział w postępowaniu. Dlatego też nie można dopatrzyć się naruszenia przez organy zasad ogólnych postępowania, w tym art. 7, art. 77 § 1 i art. 8 k.p.a. Orzekające organy nie naruszyły też pozostałych, wskazanych w skardze przepisów postępowania, ani też przepisów prawa materialnego, które w sposób prawidłowy ustaliły, odczytały i zastosowały. Działań organów nie można było więc ocenić jako naruszających zaufanie obywateli do organów państwa.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji wyroku.