VI SA/Wa 3140/21

VI SA/Wa 3140/21 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2022-06-07
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2021-12-31
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Danuta Szydłowska /przewodniczący/
Dorota Dziedzic-Chojnacka
Sławomir Kozik /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Sygn. powiązane
II GSK 2054/22 - Postanowienie NSA z 2026-03-17
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Szydłowska Sędziowie Sędzia WSA Dorota Dziedzic-Chojnacka Sędzia WSA Sławomir Kozik (spr.) Protokolant ref. Robert Mirończyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2021 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę
Uzasadnienie
Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: "GITD", "organ") decyzją z 3 listopada 2021 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, dalej: "K.p.a."), art. 4 pkt 11 i pkt 22, art. 5 ust. 1, art. 5b ust. 1, art. 18 ust. 4a i ust. 4b, art. 87 ust. 1 pkt 1, art. 92a ust. 1, ust. 3 i ust. 7 pkt 1 i pkt 10 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2021 r. poz. 919, dalej: "u.t.d."), lp. 1.1 i lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., po rozpatrzeniu odwołania J.S.(dalej: "Strona", "Spółka", "Skarżąca"), prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą J.S. S., utrzymał w mocy decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z 11 stycznia 2021 r. nr [...], o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 12.000 zł.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji GITD wyjaśnił, że 13 lipca 2020 r., w Warszawie na ul. [...] patrol Policji zatrzymał do kontroli pojazd marki P.o nr rej. [...]. Pojazdem kierował S. G.. Kierowca do kontroli okazał dowód osobisty, prawo jazdy, wypis nr [...] z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym udzielonej Stronie oraz umowę o pracę nr [...] zawartą 18 kwietnia 2019 r. pomiędzy Stroną a kierowcą. Podczas kontroli funkcjonariusze Policji ustalili, że ww. licencja została Stronie cofnięta decyzją nr [...] z 4 listopada 2019 r. co skutkowało przyjęciem, że kierujący dokonał przewozu pasażera bez wymaganej licencji. Kontrolowany pojazd nie był oznakowany jako taksówka, ponadto konstrukcyjnie przystosowany był do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. W toku kontroli funkcjonariusze Policji ustalili, że pasażer zamówił przewóz z ul. P.na ul. Ż.w Warszawie, za pomocą aplikacji Bolt, zapłacił 15,20 zł gotówką za co nie otrzymał paragonu. Kierujący i pasażer byli dla siebie obcymi osobami. Zgodnie z informacjami zawartymi w aplikacji Bolt okazanymi przez pasażera dostawcą usługi transportowej była Strona. Przebieg i wyniki kontroli zostały udokumentowane protokołem nr [...] z 13 lipca 2020 r., notatką urzędową z 13 lipca 2020 r. oraz dokumentacją fotograficzną.
GITD wyjaśnił, że organ I instancji pismem z 2 listopada 2020 r. zawiadomił Stronę o wszczęciu wobec niej postępowania administracyjnego z urzędu oraz poinformował - zgodnie z treścią art. 10 K.p.a. - o przysługującym jej prawie czynnego udziału w każdym stadium postępowania oraz możliwości wypowiedzenia co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, a także o możliwości przesłania dowodów wskazujących na spełnienie przesłanek przewidzianych w art. 92c ust. 1 u.t.d. Strona nie skorzystał z przysługującego uprawnienia i nie odniosła się w toku postępowania toczącego się przed organem I instancji do stwierdzonych podczas kontroli naruszeń.
GITD dodał, że organ I instancji pozyskał z Urzędu Miasta Stołecznego Warszawy Biura Administracji i Spraw Obywatelskich informacje, zgodnie z którymi przedsiębiorca – Strona, na dzień kontroli: posiadał licencję nr [...] na wykonywanie transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką; nie posiadał innych uprawnień transportowych wydanych przez Prezydenta m. st. Warszawy; pojazd marki P. o nr rej. [...] został zgłoszony do licencji nr [...], 17 września 2020 r. Jednocześnie organ I instancji potwierdził ustalenia funkcjonariuszy Policji poczynione w dniu kontroli, tj. fakt, iż przedsiębiorca posiadał licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, udzieloną przez Prezydenta m. st. Warszawy 9 lipca 2018 r., która została cofnięta decyzją Prezydenta m. st. Warszawy z 4 listopada 2019 r., która stała się ostateczna 29 maja 2020 r.
Postępowanie przed organem I instancji zostało zakończone 11 stycznia 2021 r., wydaniem na podstawie art. 92a ust. 1 u.t.d., decyzji administracyjnej nr [...] nakładającej na Stronę karę pieniężną w wysokości 12 000 zł, w związku ze stwierdzonymi naruszeniami przepisów u.t.d., wskazanymi w lp. 1.1. i 2.11. załącznika nr 3 do u.t.d.
Pismem z 2 lutego 2021 r. Strony wniósł o uchylenie decyzji I instancji i umorzenie postępowania.
Rozpatrując odwołanie Strony od decyzji I instancji, po przytoczeniu mających zastosowanie w sprawie przepisów prawa oraz okoliczności stanu faktycznego ustalonego przez organ I instancji, GITD uznał te ustalenia za prawidłowe i stwierdził, że Strona wykonywała okazjonalny przewóz osób, a nie transport drogowy taksówką. Pojazd, którym wykonywano przewóz osób nie był wyposażony ani oznakowany jak taksówka. Stwierdził także, że przewóz wykonywany przez Stronę w dniu kontroli nie spełnił także wszystkich wymogów wykonywania przewozu okazjonalnego. Mianowicie pojazd, którym wykonywany był w dniu kontroli przewóz osób, jest przeznaczony do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą, a nie do powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Przewóz nie spełniał również wymogów określonych w art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d., gdyż został zamówiony za pomocą aplikacji mobilnej Bolt a opłata została uiszczona bezpośrednio u kierowcy.
GITD uznał, że Strona wykonywała zarobkowo przewóz osób bez posiadania ważnych uprawnień, a zarazem wykonywała przewóz okazjonalny pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b u.t.d. W oparciu o powyższe GITD uznał za zasadne utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji o nałożeniu na stronę kary pieniężnej w wysokości 12 000 zł, tytułem popełnienia naruszenia z lp. 1.1. oraz lp. 2.11. załącznika nr 3 do u.t.d.
Pismem z 6 grudnia 2021 r. Skarżący, reprezentowany przez adwokata wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję GITD z 3 listopada 2021 r., zaskarżając ją w całości i wnosząc o jej uchylenie w całości oraz o zwrot kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie:
1) art. 4 pkt 11, art. 18 ust 4a i ust. 4b u.t.d. w zw. z lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., polegające na uznaniu, że czynności wykonywane przez Skarżącą wyczerpywały definicję przewozu okazjonalnego, podczas gdy okoliczności niniejszej sprawy, w szczególności fakt skorzystania przez pasażera z aplikacji o nazwie Bolt, wykonanie tego przejazdu przez kierowcę, nie zaś przez Skarżącego (bądź jego pracownika), świadczą o tym, że przewóz ten nie był przewozem okazjonalnym w rozumieniu ustawy, a także nałożenie na Skarżącego kary za wykonanie przewozu okazjonalnego, w sytuacji, w której czynności podejmowane przez Skarżącego, w odniesieniu do tej konkretnej sprawy, nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 u.t.d.,
2) art. 18 ust 4b pkt 1 lit c u.t.d., poprzez jego niezastosowanie (przy przyjęciu, że przejazd Skarżącego był przewozem okazjonalnym) w sytuacji, w której zgodnie z zasadami aplikacji internetowej, z której korzystał pasażer, płatność za przejazd jest określona z góry i następuje na rzecz przedsiębiorcy, jakim jest Bolt B.V.,
3) art. 92a ust 1 i ust. 6 w zw. z lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy, w zw. z art. 4 pkt. 6a u.t.d., poprzez nałożenie kary pieniężnej przewidzianej dla podmiotów świadczących przewóz drogowy w rozumieniu ustawy, pomimo braku spełnienia tego kryterium przez Skarżącą,
4) art. 4 pkt 11 u.t.d. w związku z art. 2 pkt 4 rozporządzenia (WE) nr 1073/2009 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 21 października 2019 roku w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 (dalej: rozporządzenie 1073/2009), polegające na uznaniu, że przewóz jedynie jednej osoby, nie zaś grupy pasażerów, wypełnia znamiona "przewozu okazjonalnego", podczas gdy definicja "przewozu okazjonalnego" określona w ustawie o transporcie drogowym, jak i definicja "usług okazjonalnych" określona w cytowanym wyżej rozporządzeniu wymaga, aby przewoźnik wykonywał przewóz co najmniej dwóch osób (grupy osób),
5) art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy:
a) takich jak ustalenie czy wykonywane przez Kierującego czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej, braku wyjaśnienia w oparciu o jaki stosunek prawny, kierujący miałby wykonywać przedmiotowy przewóz w imieniu Skarżącego,
b) takich jak ustalenie w jaki sposób doszło do skojarzenia Kierującego z pasażerem, w jaki sposób odbyła się płatność (w tym zakresie oparcie się wyłącznie na protokole kontroli z 13 lipca 2020 r.), braku wyjaśnienia zasad działalności aplikacji, dzięki której doszło do wspólnego przejazdu,
c) poprzez uznanie, że płatność za przejazd nastąpiła na rzecz Skarżącego, podczas gdy powyższe nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym i jest sprzeczne z istotą działania aplikacji, z której korzystał pasażer,
5) art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji,
6) art. 107 § 3 K.p.a., poprzez brak jakiegokolwiek odniesienia się do zarzutów sformułowanych przez Skarżącego w odwołaniu od decyzji organu I stopnia w zakresie konieczności zweryfikowania zasad działalności aplikacji o nazwie Bolt,
7) art. 8 K.p.a., poprzez procedowanie w sposób przeczący zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.
W uzasadnieniu skargi Skarżąca wskazała, że zgromadzony w toku materiał dowodowy, jak również tok rozumowania organu przedstawiony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie wskazują żadnego powiązania pomiędzy kierującym a Skarżącym. Tym samym brak jest podstaw do uznaniu, że to Skarżący podejmował i wykonywał działalność gospodarczą w zakresie przewozu osób 13 lipca 2020 r.
Skarżący dodał, że aby uznać, że Skarżąca wykonywała krajowy transport drogowy bez wymaganej licencji, należy w pierwszej kolejności ustalić czy czynności podejmowane przez Skarżącą mieściły się w definicji krajowego transportu drogowego określonej w art. 4 pkt 1 u.t.d. Wykonywanie krajowego transportu drogowego zakłada świadczenie odpłatnie usługi przewozu osób lub rzeczy w ramach wykonywania działalności gospodarczej. W tym kontekście należy skonstatować, że organ wydając zaskarżoną decyzję nie tylko nie ustalił czy formalnie Skarżący posiada status przedsiębiorcy, ale również nie wykazał, aby czynności przez niego wykonywane (stwierdzone w toku kontroli) posiadały cechy prowadzenia działalności gospodarczej.
Skarżąca podniosła, że do konstytutywnych cech świadczących o prowadzeniu działalności gospodarczej świadczy jej zarobkowy charakter. Ponadto z przesłanek determinujących ocenę, czy dana działalność może być traktowana jako działalność gospodarcza, jest ocena ciągłości. Skarżący stwierdził, że nie tylko nie posiadał statutu przedsiębiorcy, ale również wykonywane przez niego czynności stwierdzone protokołem kontroli nie mają cech wykonywania działalności gospodarczej.
Skarżący podkreślił, że nie otrzymał wynagrodzenia za swoje czynności od pasażera w kwocie i w sposób podany przez niego. Przejazd samochodem Skarżącego możliwy był dzięki skorzystaniu przez pasażera przez platformę internetową o nazwie Bolt. Dzięki tej aplikacji możliwe jest skojarzenie kierowcy, który jedzie na określonej trasie z osobą trzecią, która chciałaby na tej trasie zostać przewieziona. Zapłata za taki przejazd odbywa się na rzecz platformy internetowej Bolt (nie zaś na rzecz kierowcy!) za możliwość skojarzenia kierowcy i pasażera. Na wysokość tej zapłaty w żaden sposób nie ma wpływu stanowisko samego kierowcy. Skarżący podkreślił, że zgodnie z regulaminem świadczenia usług przez platformę internetową Bolt - karta płatnicza pasażera jest automatycznie obciążana po zakończonym przejeździe. Ponadto, sam fakt jednorazowego wykonania czynności stwierdzonych protokołem kontroli, w żaden sposób nie świadczy o tym, że czynności te miały cechy zorganizowania czy ciągłości. Zdaniem Skarżącego, nie sposób mówić o wykonywaniu działalności gospodarczej w sytuacji, w której Skarżący dokonał jednorazowego przewozu.
Skarżący dodał, że zgodnie z § 2 pkt 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 1073 2009 z dnia 21 października 2009 r. w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniającego rozporządzenie (WE) Nr 561 2006 (Dz.U. UE L z dnia 14 listopada 2009 r., 300. 88), za usługi okazjonalne uznaje się "usługi, które nie są objęte definicją usług regularnych, w tym szczególnych usług regularnych, oraz których główną cechą jest to, że obejmują przewóz grup pasażerów utworzonych z inicjatywy zleceniodawcy lub samego przewoźnika". Dlatego immanentną cechą tego rodzaju przewozu, jak wynika z definicji, jest okoliczność, że przewóz grupy pasażerów następuje z inicjatywy kierującego lub pasażera. W okolicznościach niniejszej sprawy należy uznać, zdaniem Skarżącego, że to nie Skarżący zainicjował przejazd. Przewóz ten był możliwy dzięki skorzystaniu przez pasażera z aplikacji internetowej kojarzącej kierujących i pasażerów. Zjawisko to jest zbliżone do tzw. carsharingu (carpoolingu), natomiast z pewnością nie mieści się w pojęciu przewozu okazjonalnego.
W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskrzonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja I instancji nie naruszają przepisy prawa w sposób uzasadniający ich uchylenie.
W niniejszej sprawie została na Skarżącego nałożona kara pieniężna za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji oraz za dokonanie przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego umożliwiającego dokonywanie takiego rodzaju przewozu i bez spełnienia przesłanek z art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d.
W ocenie Sądu, organy prawidłowo stwierdziły popełnione przez Skarżącego naruszenie polegające na wykonywaniu transportu drogowego bez wymaganej licencji.
Zgodnie z art. 5 ust. 1 u.t.d., podjęcie i wykonywanie transportu drogowego, z zastrzeżeniem art. 5b ust. 1 i 2, wymaga uzyskania zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, na zasadach określonych w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającym wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylającym dyrektywę Rady 96/26/WE, zwanym dalej "rozporządzeniem (WE) nr 1071/2009". Jak wynika natomiast z art. 5b ust. 1 u.t.d., uzyskania odpowiedniej licencji wymaga podjęcie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób: 1) samochodem osobowym, 2) pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, 3) taksówką.
W toku kontroli Kierowca do kontroli okazał m.in. wypis nr [...] z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym udzielonej Skarżącemu przez Prezydenta m. st. Warszawy 9 lipca 2018 r., która jednak, jak to zostało ustalone przez funkcjonariuszy Policji w dniu kontroli oraz potwierdzone przez organ w toku postępowania administracyjnego, została cofnięta decyzją Prezydenta m. st. Warszawy z 4 listopada 2019 r., która stała się ostateczna 29 maja 2020 r. Z informacji pozyskanych w toku postępowania administracyjnego z Urzędu Miasta Stołecznego Warszawy Biura Administracji i Spraw Obywatelskich z 1 grudnia 2020 r. wynika, że Skarżący w dniu kontroli posiadał licencję nr [...] na wykonywanie transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką, jednak kontrolowany samochód osobowy nie był w dniu kontroli oznakowany jako taksówka, a ponadto został zgłoszony do licencji nr [...], 17 września 2020 r., czyli po dokonaniu spornego przewozu, które nastąpiło 13 lipca 2020 r.
Skarżący dokonał zatem spornego przewozu, o którym mowa w art. 5b ust. 1 pkt 1 u.t.d., bez wymaganej licencji unormowanej w tym przepisie.
Organy obu instancji słusznie zatem wskazały, iż Skarżący popełnił naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym wymienione w lp. 1.1 załącznika nr 3 do u.t.d., zgodnie z którym wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji innej niż licencja wspólnotowa jest zagrożone karą pieniężną w wysokości 12 000 zł.
Skarżący nie zakwestionował w skardze zasadności stwierdzenia przez organy tego naruszenia dokonanego przez Skarżącego oraz nałożonej za nie kary pieniężnej.
W ocenie Sądu, organy prawidłowo również stwierdziły popełnione przez Skarżącego naruszenie polegające na dokonaniu przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego umożliwiającego dokonywanie takiego rodzaju przewozu i bez spełnienia przesłanek z art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d.
Zgodnie z art. 4 pkt 11 u.t.d., przewóz okazjonalny to przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego.
Sporny w sprawie przewóz nie stanowił publicznego przewozu osób i ich bagażu w określonych odstępach czasu i określonymi trasami (przewóz regularny – art. 4 pkt 7 u.t.d.), niepublicznego przewozu regularnego określonej grupy osób, z wyłączeniem innych osób (przewóz regularny specjalny – art. 4 pkt 9 u.t.d.), ani wielokrotnego przewozu zorganizowanych grup osób tam i z powrotem, między tym samym miejscem początkowym a tym samym miejscem docelowym (przewóz wahadłowy – art. 4 pkt 10 u.t.d.).
Na podstawie art. 18 ust. 4a u.t.d., przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Natomiast w świetle art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d., dopuszcza się przewóz okazjonalny samochodami osobowymi niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy: a) prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę, b) na podstawie umowy zawartej bezpośrednio z klientem, każdorazowo przed rozpoczęciem usługi danego przewozu w formie pisemnej lub w formie elektronicznej, o której mowa w art. 781 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2020 r. poz. 1740 i 2320), w lokalu przedsiębiorstwa będącym nieruchomością albo częścią nieruchomości, c) po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa. Przewozu okazjonalnego dokonywanego na tej podstawie w ramach krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym dotyczy licencja, o której mowa w art. 5b ust. 1 pkt 1 u.t.d.
W ocenie Sądu organy obu instancji prawidłowo uznały, że sporny w niniejszej sprawie przewóz stanowił przewóz okazjonalny, co oznacza, że w sprawie zastosowanie mają powyżej przytoczone przepisy. Z okoliczności stanu faktycznego ustalonego przez organy w sposób wyczerpujący wynika, że przewóz był wykonywany w celach zarobkowych, na zamówienie klienta poprzez aplikację Bolt, samochodem osobowym, który nie spełniał kryterium konstrukcyjnego umożliwiającego dokonywanie takiego rodzaju przewozu, gdyż był przeznaczony do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. O odpłatnym, a więc zarobkowym charakterze przejazdu przesądza fakt, że od pasażera została pobrana przez Kierującego płatność gotówką w kwocie 15,20 zł. Z ustaleń utrwalonych w protokole kontroli wynika, że pasażer za pośrednictwem aplikacji Bolt zamówił usługę transportową z ulicy P. na ulicę [...] w Warszawie. Zupełnie zatem niewiarygodnie brzmią wyjaśnienia Skarżącego, że zapłata została dokonana za możliwość skojarzenia kierowcy i pasażera, a nie za zamówiony przejazd. Trudno się zgodzić również ze Skarżącym, że zgromadzony w toku materiał dowodowy, jak również tok rozumowania organu przedstawiony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie wskazują żadnego powiązania pomiędzy kierującym a Skarżącym, skoro kierowca dysponował samochodem Skarżącego, zgodnie z wyjaśnieniami Kierowcy i Kierowcę oraz Skarżącego łączyła umowa o pracę nr 1/2019 zawarta 18 kwietnia 2019 r., okazana przez Kierującego w trakcie kontroli.
Istotną okolicznością w niniejszej sprawie, jest fakt, że do świadczenia spornej usługi przewozu miało dojść na skutek skorzystania zarówno przez pasażera, jak i przez Skarżącego z internetowej aplikacji Bolt, służącej właśnie do organizowania usług przewozu. Pasażer w niniejszej sprawie złożył zamówienie poprzez powyższą aplikację, które miał zrealizować Skarżący w ramach zawartej umowy o pracę z Kierowcą. W ocenie Sądu, nie ulega wątpliwości, że całe przedsięwzięcie polegające na organizowaniu usług przewozu poprzez aplikację Bolt, ma charakter zorganizowany i ciągły i w ramach tego przedsięwzięcia Skarżący miał świadczyć sporną usługę.
Można w tym miejscu wskazać również na dokonaną przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z 20 grudnia 2017 r. (C- 34/15) analizę charakteru usługi pośrednictwa poprzez platformę informatyczną UBER, analogiczną do aplikacji Bolt. Trybunał wskazał, że usługę pośrednictwa, która polega na odpłatnym umożliwianiu nawiązywania kontaktów, poprzez aplikację na inteligentny telefon, między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami a osobami chcącymi przebyć trasę miejską, należy uznać za usługę nierozerwalnie związaną z usługą przewozową, a tym samym za usługę wchodzącą w zakres "usług w dziedzinie transportu" w rozumieniu art. 58 ust. 1 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Usługa pośrednictwa w przekazywaniu zleceń przewozowych złożonych za pomocą aplikacji mobilnych, pomiędzy pasażerami a kierowcami, nie ogranicza się do usługi pośrednictwa polegającej na umożliwianiu nawiązywania kontaktów poprzez aplikację na inteligentny telefon, między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami a osobami chcącymi przebyć trasę miejską. Usługa pośrednictwa polega na selekcjonowaniu właścicieli pojazdów niebędących zawodowymi kierowcami, którym przedsiębiorstwo to dostarcza aplikację, bez której, po pierwsze, kierowcy nie świadczyliby usług przewozowych, a po drugie, osoby chcące przebyć trasę miejską nie miałyby dostępu do usług tych kierowców.
Omawianą usługę pośrednictwa pomiędzy klientem (pasażerem) a kierowcą, Trybunał uznał za integralną część złożonej usługi, której głównym elementem jest usługa przewozowa, wobec czego należy zakwalifikować ją jako usługę w dziedzinie transportu, a nie usługę społeczeństwa informacyjnego i podlega ona nie postanowieniom art. 56 TFUE dotyczącego swobodnego przepływu usług w ogólności, lecz postanowieniom art. 58 ust. 1 TFUE, będącego przepisem szczególnym, w myśl którego swobodę przepływu usług w dziedzinie transportu regulują postanowienia tytułu dotyczące transportu.
Powyższy wyrok potwierdził prawidłowość oceny charakteru wykonywanej usługi przez Skarżącego (usługa transportowa). Skoro bowiem TSUE potraktował firmę UBER (platformę konkurencyjną do TAXIFY/Bolt), jako wykonującego w części usługę transportową (w zakresie pośrednictwa), to oczywistym jest, że Skarżący jako realizator drugiej części usługi (przewóz pasażera), za którą pobiera opłatę w gotówce, również wykonywał usługę transportową (zob. wyrok WSA w Krakowie z dnia 29 stycznia 2018 r., sygn. akt III SA/Kr 1141/17; wyrok WSA w Gliwicach z dnia z 1 kwietnia 2019 r., sygn. akt II SA/Gl 1048/18; wyrok WSA w Warszawie z dnia 27 lutego 2018 r., sygn. akt VI SA/Wa 2358/17 i z dnia 11 lipca 2019 r., sygn. akt VI SA/Wa 390/19).
Okoliczności powyższe jednoznacznie przesądzają o tym, że działanie Skarżącego mieściło się w ramach pojęcia krajowego transport drogowy czyli podejmowania i wykonywania działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób pojazdem samochodowym zarejestrowanym w kraju, niezależnie od tego ile razy Skarżący świadczył w ten sposób usługi przewozu. Sąd zgadza się w tej kwestii ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażonym np. w wyroku z 20 stycznia 2009 r., sygn. akt II GSK 670/08, zgodnie z którym wykonywanie transportu drogowego podlegające sankcji traktowane być musi jako działanie faktyczne polegające na przewozie osób lub rzeczy odpowiadające definiowanemu transportowi drogowemu z tym jednak, że nie musi stanowić przedmiotu trwale prowadzonej działalności gospodarczej, a tym bardziej ewidencjonowanej. W przeciwnym razie nałożenie kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji w praktyce byłoby niemożliwe, gdyż jedną z podstawowych cech działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego jest właśnie prowadzenie jej na podstawie licencji.
Z tych względów nie można zgodzić się ze stanowiskiem Skarżącego, że nie podejmował i nie wykonywał działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób i, że w żaden sposób nie można przypisać Skarżącemu przymiotu przedsiębiorcy, przez co nie spełnia kryteriów podmiotowych pozwalających na zastosowanie na podstawie art. 92a ust. 1 i ust. 7 u.d.t., kar pieniężnych określonych w lp. 1.1, lp. 2.11 z załącznika nr 3 do u.t.d.
Jak wynika z art. 92a ust. 1 i ust. 7 u.t.d., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12.000 złotych za każde naruszenie. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa ust. 1, wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy.
Jak wynika z lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a. z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b, jest zagrożone karą pieniężną w wysokości 8000 zł.
Nie budzą wątpliwości ustalenia faktyczne wskazujące, że Skarżący nie spełnił wymogów wynikających z art. 18 ust. 4a oraz ust. 4b pkt 2 u.t.d. Samochód osobowy, którym dokonywany był przewóz pasażera nie spełniał kryteriów konstrukcyjnych przewidzianych w art. 18 ust. 4a u.t.d., nie był bowiem przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Nie zostały również spełnione przesłanki, które umożliwiałyby niespełnienie przez Skarżącego wymogów konstrukcyjnych pojazdu z art. 18 ust. 4a u.t.d. Skarżący bowiem nie zawarł z pasażerami umowy w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa, a zapłata nie nastąpiła w formie bezgotówkowej, czy też gotówką w lokalu przedsiębiorstwa. Jak natomiast wynika z treści art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d., przesłanki wymienione w tym przepisie muszą być spełnione łącznie aby możliwe było zastosowanie uregulowanego tam wyjątku od wymogów konstrukcyjnych samochodu, którym dokonywany jest przewóz okazjonalny.
Organy obu instancji słusznie zatem wskazały, iż Skarżący popełnił również naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym wymienione w lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d.
Z tych względów za niezasadne należy uznać zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organy art. 4 pkt 11 w zw. z art. 2 pkt 4 rozporządzenie 1073/2009, art. 18 ust 4a w zw. z lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d. oraz art. 18 ust 4b pkt 1 lit c u.t.d., jak również art. 92a ust 1 i ust. 7 w zw. z lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., w zw. z art. 4 pkt. 6a u.t.d.
Sąd uznał, że ustalenia dokonane przez organy Inspekcji Transportu Drogowego, odpowiadają wymogom postępowania administracyjnego uregulowanego w Kodeksie postępowania administracyjnego, w tym normom wynikającym z art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 K.p.a. W ocenie Sądu, materiał dowodowy na którym organy obu instancji oparły swoje rozstrzygnięcie, stanowi wyczerpujący materiał dowodowy pozwalający na dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i załatwienie sprawy. W sprawie zostały ustalone przez organy, kwestionowane przez Skarżącego okoliczności. Ustalenia te pozwalały na przyjęcie przez organy, że działalność Skarżącego nosi cechy wykonywania działalności gospodarczej, a samochód osobowy, którym był dokonany sporny przewóz nie spełniał wymogów konstrukcyjnych przewidzianych w art. 18 ust. 4a u.t.d., jak również, że do skojarzenia kierującego z pasażerami doszło poprzez internetową platformę Bolt z inicjatywy pasażera.
W oparciu o te ustalenia organy dokonały prawidłowej subsumpcji prawnej stanu faktycznego do omówionych powyżej przepisów prawa materialnego, co skutkowało prawidłowym stwierdzeniem przez organy opisanych powyżej naruszeń prawa po stronie Skarżącego, za które została na Skarżącego nałożona kara pieniężna w prawidłowej wysokości 12 000 zł, zgodnie z treścią art. 92a ust. 3 u.t.d., stanowiącym, że suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej, nie może przekroczyć kwoty 12 000 złotych.
W konsekwencji należy stwierdzić, że GITD prawidłowo, zgodnie z art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji i nie uchybił zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów władzy publicznej, unormowanej w art. 8 K.p.a.
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329,), orzekł jak w sentencji.