VI SA/Wa 234/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił częściowo decyzję nakładającą karę pieniężną za brak opłaty drogowej i brak tachografu, stwierdzając błąd proceduralny w postępowaniu odwoławczym.
Sprawa dotyczyła skargi M. M. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w przedmiocie kary pieniężnej za brak dowodu uiszczenia opłaty drogowej oraz brak wymaganego urządzenia rejestrującego prędkość jazdy (tachografu). Sąd uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej kary za brak tachografu z powodu błędu proceduralnego organu II instancji, który nie uchylił decyzji organu I instancji przed umorzeniem postępowania. W pozostałej części skargę oddalono, uznając zasadność kary za brak opłaty drogowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę M. M. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, która częściowo uchyliła decyzję organu I instancji i nałożyła nową karę za brak opłaty drogowej, a w pozostałej części umorzyła postępowanie dotyczące kary za brak tachografu. Sąd stwierdził, że organ II instancji popełnił błąd proceduralny, nie uchylając decyzji organu I instancji w części dotyczącej kary za brak tachografu przed umorzeniem postępowania, co naruszyło art. 138 § 1 pkt 2 KPA. W związku z tym, zaskarżona decyzja została uchylona w tej części. Natomiast w części dotyczącej kary za brak opłaty drogowej, sąd oddalił skargę, uznając, że nieznajomość prawa nie zwalnia z odpowiedzialności, a trudna sytuacja finansowa skarżącego nie jest przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, organ odwoławczy popełnił błąd proceduralny, ponieważ zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2 KPA, w sytuacji gdy organ odwoławczy uchyla decyzję organu I instancji i umarza postępowanie, powinien najpierw uchylić decyzję organu I instancji, a następnie umorzyć postępowanie. W tej sprawie decyzja organu I instancji w części dotyczącej kary 2000 zł pozostała w mocy, mimo że postępowanie zostało umorzone.
Uzasadnienie
Sąd wskazał na naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 KPA przez organ II instancji, który nie uchylił decyzji organu I instancji w części dotyczącej kary za brak tachografu przed umorzeniem postępowania, co pozostawiło decyzję o ukaraniu w mocy, mimo umorzenia postępowania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (9)
Główne
u.t.d. art. 92 § 1
Ustawa o transporcie drogowym
Określa podstawy nakładania kar pieniężnych.
rozp. MI
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie wysokości kar pieniężnych w transporcie drogowym
Określa wysokość kar pieniężnych.
KPA art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Reguluje postępowanie odwoławcze, w tym uchylenie decyzji i umorzenie postępowania.
Ustawa o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw art. 10
Zwalnia kierowców pojazdów zarejestrowanych przed 1985r. z obowiązku posiadania tachografu do czasu wejścia Polski do UE.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych art. 4 § 2
Pomocnicze
P.u.s.a. art. 1 § 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Określa zakres kognicji sądów administracyjnych.
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres kontroli sądu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa podstawy orzekania sądu administracyjnego (uchylenie decyzji).
p.p.s.a. art. 152
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa orzekanie o niewykonywaniu decyzji w uchylonej części.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przez organ II instancji art. 138 § 1 pkt 2 KPA poprzez nieuchylenie decyzji organu I instancji przed umorzeniem postępowania w części dotyczącej kary za brak tachografu.
Odrzucone argumenty
Nieznajomość prawa dotyczącego obowiązku uiszczania opłat drogowych. Trudna sytuacja finansowa skarżącego jako podstawa do uchylenia kary.
Godne uwagi sformułowania
nieznajomość prawa, co do istnienia tego obowiązku, nie uwalnia od odpowiedzialności karno-administracyjnej Trudna sytuacja finansowa skarżącego może być powodem do uruchomienia procedur mających na celu umorzenie kary, rozłożenie jej na raty lub odroczenie terminu spłaty. Procedury te jednak nie są przedmiotem tego postępowania. pozostała zawieszona w próżni decyzja o ukaraniu karą 2000zł, bowiem organ jej nie uchylił.
Skład orzekający
Magdalena Bosakirska
sprawozdawca
Piotr Borowiecki
członek
Zdzisław Romanowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 138 § 1 pkt 2 KPA w kontekście uchylenia decyzji i umorzenia postępowania przez organ odwoławczy; zasada, że nieznajomość prawa nie zwalnia z odpowiedzialności administracyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji błędu proceduralnego organu odwoławczego oraz przepisów dotyczących transportu drogowego obowiązujących w 2004 roku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważny błąd proceduralny, który może mieć wpływ na wynik sprawy, a także przypomina o podstawowych zasadach odpowiedzialności administracyjnej.
“Błąd proceduralny organu II instancji uchylił karę za brak tachografu.”
Dane finansowe
WPS: 2000 PLN
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVI SA/Wa 234/04 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2005-01-07 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2004-03-19 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Magdalena Bosakirska /sprawozdawca/ Piotr Borowiecki Zdzisław Romanowski /przewodniczący/ Symbol z opisem 6037 Transport drogowy i przewozy Skarżony organ Inspektor Transportu Drogowego Treść wyniku Uchylono zaskarżoną decyzję w części Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Zdzisław Romanowski Sędziowie WSA Magdalena Bosakirska (spr.) Asesor WSA Piotr Borowiecki Protokolant Andrzej Siwek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 stycznia 2005r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2004r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję w części objętej pkt 2, dotyczącym nałożenia kary pieniężnej w wysokości 2000 (dwa tysiące) złotych; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja w uchylonej części nie podlega wykonaniu; 3. oddala skargę w pozostałej części Uzasadnienie Dnia [...] kwietnia 2003r. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w [...] poddał kontroli drogowej pojazd nr rej. [...], zarejestrowany po raz pierwszy [...] lutego 1977r., użytkowany przez M. M. na mocy umowy użyczenia z dnia [...] października 2001r. W protokole stwierdzono wykonywanie transportu drogowego bez posiadania w pojeździe dowodu uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych oraz brak wymaganego zapisu urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy i czas jazdy i postoju a także brak kart tachografu z bieżącego i poprzedniego tygodnia. Przesłuchany M. M. wyjaśnił, że nie wiedział o konieczności posiadania karty opłat drogowych i podpisał protokół bez zastrzeżeń. Decyzją z dnia [...] maja 2003r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, powołując się na art.92 ust.1 p.6 i art. 92 ust.1 p.10 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym /Dz.U. nr 125 z 2001r. poz. 1371 z późn. zmianami/ oraz l.p.6 i l.p. 10.7 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2002r. w sprawie wysokości kar pieniężnych w transporcie drogowym /Dz. U. Nr 115 z 2002r. poz. 999 z późn. zmianami/ nałożył na M. M. karę pieniężną w wysokości 4000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez uiszczenia opłaty drogowej i karę pieniężną 2000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego urządzenia kontrolno rejestrującego. Od tej decyzji odwołał się M. M. Wnosił o jej uchylenie. Podnosił, że o konieczności uiszczania opłaty drogowej nie wiedział, a posiadanie tachografu go nie obowiązuje, gdyż samochód jest stary, zarejestrowany w 1977r. i nie musi mieć tego urządzenia. Zaznaczał też, że jego sytuacja finansowa jest bardzo zła i nie posiada środków na zapłacenie tak wysokiej kary. Decyzją z dnia [...] stycznia 2004r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego powołując się na art.138 § 1 p.2 KPA i art.42 ust.1, art. 87 ust.1 i art.92 ust.1 oraz lp.1.4.1. załącznika do cytowanej wyżej ustawy z 6 września 2001r. o transporcie drogowym oraz art.8 i 10 ustawy z dnia 23 lipca 2003r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw /Dz.U. nr 149 z 2003r. poz.1452/ a także § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych /Dz.U. nr 150 z 2001r. poz. 1684/ w punkcie 1 uchylił decyzję organu I instancji w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej w wysokości 4000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez posiadania w pojeździe dowodu uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych i nałożył karę pieniężną w wysokości 3000 zł a w punkcie 2 w pozostałym zakresie tj. co do nałożenia kary pieniężnej w wysokości 2000zł za wykonywanie przewozu na potrzeby własne pojazdem nie wyposażonym w przyrząd pomiarowo-kontrolny umorzył postępowanie w I instancji. . W uzasadnieniu wskazał, że podstawę rozstrzygnięcia w punkcie 1 stanowił brak ważnego dowodu uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych a podstawą uchylenia w tej części decyzji I instancji i zmiany wysokości kary było wejście w życie nowych przepisów tj. cytowanej wyżej ustawy z 23 lipca 2003r o zmianie ustawy o transporcie drogowym, która obniżyła wysokość kary za brak opłaty i ma zastosowanie w sprawie niniejszej. Odnośnie punktu 2 swej decyzji Główny Inspektor Transportu Drogowego wyjaśnił, że zgodnie z art. 10 cytowanej ustawy z 23 lipca 2003r. kierowcy prowadzący pojazdy samochodowe służące do przewozu rzeczy, zarejestrowane po raz pierwszy przed dniem 1 stycznia 1985r., są zwolnieni z obowiązku instalowania przyrządu pomiarowo kontrolnego do dnia uzyskania przez Polskę członkostwa w Unii Europejskiej, zatem obowiązek ten nie spoczywał na ukaranym, co uzasadniało umorzenie postępowania w I instancji odnośnie kary 2000zł. M. M. zaskarżył powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o jej uchylenie. Podnosił, że jest ubogi, ma trudną sytuację, a nieznajomość ciągle zmieniającego się prawa nie powinna być tak surowo karana. Główny Inspektor Transportu Drogowego w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie. Podnosił, że decyzja jest prawidłowa, gdyż za brak opłaty drogowej organ wymierza karę, a co do niezasadnej kary za brak tachografu postępowanie I instancji zostało umorzone. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. nr 153 z 2002r. poz.1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrolując pod tym kątem zaskarżoną decyzję Sąd stwierdził naruszenia prawa, skarga jest więc częściowo uzasadniona. Prawidłowe jest wymierzenie kary pieniężnej w wysokości 3000zł za brak uiszczenia opłaty drogowej a nieznajomość prawa, co do istnienia tego obowiązku, nie uwalnia od odpowiedzialności karno-administracyjnej. Trudna sytuacja finansowa skarżącego może być powodem do uruchomienia procedur mających na celu umorzenie kary, rozłożenie jej na raty lub odroczenie terminu spłaty. Procedury te jednak nie są przedmiotem tego postępowania. Dlatego w tej części skarga musiała zostać oddalona. Działając na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /dalej zwane p.p.s.a., Dz.U. nr 153 z 2002r. poz.1270/ Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami skargi ani jej wnioskami. Kontrolując w ten sposób decyzję organu II instancji Sąd stwierdził uchybienie procesowe, które może mieć wpływ na wynik sprawy i na dalszą sytuację skarżącego. Uchybienie to polegało na tym, że organ II instancji nie uchylił decyzji organu I instancji w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej w wysokości 2000zł za brak tachografu i bez tego uchylenia umorzył postępowanie w I instancji. To rozstrzygnięcie jest sprzeczne z art. 138 § 1 p.2 KPA, który nakazuje w takiej sytuacji uchylić decyzję i umorzyć postępowanie I instancji. W sprawie niniejszej postępowanie I instancji, co do kary 2000zł, co prawda umorzono, ale pozostała zawieszona w próżni decyzja o ukaraniu karą 2000zł, bowiem organ jej nie uchylił. Z tego względu decyzja organu II instancji, w części objętej w punktem 2, jako naruszająca prawo procesowe musiała zostać uchylona. Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy w tej części, organ zastosuje się do wskazań art. 138 § 1 p. 2 KPA i rozstrzygnie zgodnie z wymogami tego przepisu. W tym stanie rzeczy skargę należy uznać za częściowo uzasadnioną, dlatego też Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art.145 § 1 punkt 1 lit.c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O niewykonywaniu decyzji w uchylonej części Sąd orzekł na podstawie art.152 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI