III SA/Gd 869/20

III SA/Gd 869/20 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2021-03-25
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2020-08-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Janina Guść /przewodniczący/
Jolanta Sudoł /sprawozdawca/
Paweł Mierzejewski
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Sygn. powiązane
II GSK 1450/21 - Postanowienie NSA z 2025-11-28
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2140
art. 4 pkt 11, art. 5b ust. 1, art. 18 ust. 4a, art. 18 ust. 4b, art. 92a
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janina Guść Sędziowie: Sędzia WSA Paweł Mierzejewski Sędzia WSA Jolanta Sudoł (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 marca 2021 r. sprawy ze skargi R. P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 8 czerwca 2020 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem prawa oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 8 czerwca 2020 r., nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego, po rozpatrzeniu odwołania R. P. (dalej również jako "strona" lub "skarżący"), utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 13 grudnia 2019 r., nr [...] o nałożeniu na stronę kary pieniężnej w wysokości 8.000 zł za wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem prawa, to jest wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego.
Jako podstawę prawną decyzji wskazano art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r., poz. 256; dalej powoływanej w skrócie jako "k.p.a."), art. 4 pkt 11 i 22, art. 18 ust. 4a i 4b, art. 92a ust. 1, 3 i 7 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r., poz. 2140 ze zm.; dalej powoływanej w skrócie jako "u.t.d.") oraz lp. 2.11 załącznika nr 3 do tej ustawy.
Karę nałożono w oparciu o ustalenia zawarte w protokole z kontroli drogowej (nr [...]) przeprowadzonej w dniu 9 października 2019 r. w stosunku do zatrzymanego do kontroli samochodu osobowego marki SKODA FABIA o nr rej. [...] oraz ustaleń poczynionych w toku postępowania pierwszoinstancyjnego.
W protokole z kontroli wskazano, że w chwili zatrzymania do kontroli kierujący pojazdem D. C. wykonywał usługę przewozu osób, przewożąc pasażera Ł. Ż. Przewóz ten kierujący wykonywał w imieniu przedsiębiorcy R. P., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą: [...] R. P. (P., ul. H. [...], [...]-[...] Ż.), na podstawie zawartej z nim umowy zlecenia. Pasażer zamówił usługę przewozu z B. (ul. H. [...]) do Portu Lotniczego im. [...] (ul. S. [...], G.). Usługę zamówił przy pomocy aplikacji Uber. Przy pomocy tej aplikacji po wykonaniu usługi została pobrana opłata w wysokości 50,78 zł. Opisaną usługę kierujący wykonał pojazdem przeznaczonym do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. Pojazd nie był oznakowany jako TAXI, nie był wyposażony w taksometr, nie znajdowały się na nim również widoczne informacje o wysokości opłat za usługę o cenie początkowej naliczanej przy wsiadaniu. Do kontroli kierujący pojazdem okazał wypis nr [...] z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym wydanej na rzecz przedsiębiorcy R. P. oraz umowę zlecenie zawartą z tym przedsiębiorcą.
Organ pierwszej instancji w toku postępowania ustalił, że R. P. posiada licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, do którego zgłosił kontrolowany pojazd.
Na tej podstawie organy zgodnie uznały, że zebrany w sprawie materiał dowodowy jest wystarczający do stwierdzenia, że transport drogowy był wykonywany z naruszeniem przepisów prawa polegającym na wykonywaniu przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a ustawy o transporcie drogowym, z zastrzeżeniem o którym mowa w at. 18 ust. 4 b cyt. ustawy. Wskazane naruszenie warunków przewozu okazjonalnego, zgodnie z art. 92a ust. 1 i 7 w zw. lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d. ustawy skutkowało nałożeniem na przedsiębiorcę kary w wysokości 8.000 zł.
Główny Inspektor Transportu Drogowego podkreślił w uzasadnieniu wydanej decyzji, że transportem drogowym jest podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy (art. 4 pkt 1 u.t.d.). Bezspornym jest zatem, że strona w dniu kontroli wykonywała przewóz okazjonalny w ramach transportu drogowego osób. Zgodnie z art. 4 pkt 11 u.t.d. przewóz okazjonalny to przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego. W ocenie organu pojęcia "transport drogowy osób" i "przewóz okazjonalny" nie są pojęciami tożsamymi. Należy stronie wyjaśnić, że ustawodawca dokonał rozróżnienia uprawnień do wykonywania krajowego transportu drogowego osób na trzy rodzaje licencji - na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym (1), pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą (2), taksówką (3). Wymogów w zakresie uzyskania licencji i wykonywania transportu drogowego taksówką dotyczy przede wszystkim art. 6 u.t.d. Natomiast do pozostałych rodzajów przewozu osób w krajowym transporcie drogowym odnoszą się przepisy art. 18 ust. 4a, 4b i 5 u.t.d. W krajowym transporcie drogowym do wykonywania przewozu okazjonalnego konieczne jest uzyskanie odpowiedniej licencji, w zależności od rodzaju wykonywanego przewozu - w zakresie przewozu osób samochodem osobowym lub pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą.
Nie budzi wątpliwości organu odwoławczego, że w świetle przytoczonych wyżej przepisów kontrolowany pojazd nie spełniał kryterium konstrukcyjnego przewidzianego dla pojazdów przeznaczonych do wykonywania przewozów okazjonalnych osób. Ustawodawca umożliwił wykonywanie tego typu przewozów jedynie pojazdami przeznaczonymi konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą, z wyjątkiem przewozów określonych w art. 18 ust. 4b u.t.d. Bezsprzeczne jest, że kontrolowany pojazd nie był przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób wraz z kierowcą, co potwierdza protokół kontroli. Nadto nie zostały zrealizowane łącznie warunki wykonywania przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego wskazane w art. 18 ust. 4b u.t.d.
W omawianym przypadku przewóz został zamówiony za pośrednictwem aplikacji Uber, co - zdaniem organu odwoławczego - wyklucza zawarcie z pasażerem umowy w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa. Organ zaznaczył przy tym, że jego obowiązkiem jest stosowanie przepisów prawa w ich obowiązującym kształcie, a nie ocena dostosowania przepisów do realiów rynku gospodarczego i dokonywanie na tej podstawie "elastycznej" wykładni obowiązującego prawa. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że zamówienie usługi przewozowej za pośrednictwem aplikacji Uber nie stanowi o spełnieniu warunku z art. 18 ust. 4b pkt 2 lit. b u.t.d., który wprost wymaga zawarcia umowy w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa w sytuacji wykonywania przewozu okazjonalnego samochodem osobowym niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a. Złożenie oświadczenia woli w formie elektronicznej, za pośrednictwem aplikacji zainstalowanej w smartfonie, odbywa się poza lokalem przedsiębiorstwa, dlatego argumenty pełnomocnika strony w tym zakresie nie są trafne. Nadto opłata za usługę nie została określona przed rozpoczęciem przewozu, gdyż wskazana w aplikacji kwota stanowi jedynie kwotę orientacyjną, która po zakończeniu przewozu może ulec zmianie. Dlatego też organ odwoławczy stwierdził, że nałożenie na stronę kary pieniężnej za popełnienie naruszenia z lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d. było prawidłowe.
Organ odwoławczy wskazał końcowo, że z uwagi na treść art. 189a § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego w rozpoznawanej sprawie nie stosuje się art. 189f k.p.a., który reguluje przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej oraz udzielenia pouczenia. Kwestie te zostały bowiem uregulowane odrębnie przez ustawę o transporcie drogowym w art. 92c. Wskazany przepis nie mógł jednak wyłączyć odpowiedzialności strony. Okoliczności uzasadniające jego zastosowanie powinien wykazać sam przedsiębiorca, co nie miało miejsca w realiach rozpatrywanej sprawy.
W skardze na powyższą decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku R. P. wniósł o uchylenie decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 8 czerwca 2020 r. i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.
Skarżący zarzucił Głównemu Inspektorowi Transportu Drogowego:
- rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, to jest art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 8 art. 7, art. 77 § 1, art. 107, art. 76 § 1, art. 80 oraz art. 86 k.p.a. polegające na nieuchyleniu decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 13 grudnia 2019 r. i wydanie zaskarżonej decyzji pomimo tego, że organ pierwszej instancji (a następnie organ odwoławczy) błędnie ustalił, iż pojęcie: "krajowy transport drogowy w zakresie przewozu osób samochodem osobowym" - zdefiniowany w art. 4 pkt 1 i art. 5b ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym jest tożsame z pojęciem "przewóz okazjonalny samochodem osobowym" - zdefiniowanym w art. 4 pkt 11 i art. 18 ust. 4b) pkt 2 ww. ustawy, co doprowadziło do wadliwego przyjęcia, że wykonywał on przewóz okazjonalny, podczas gdy wykonywał krajowy transport drogowy w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, na którego podjęcie i wykonywanie posiadał stosowną licencję wydaną na podstawie art. 5b ust. 1 pkt 1 u.t.d.;
- naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:
a. art. 18 ust. 4a i ust. 4b pkt 2 w związku z art. 4 pkt 11 oraz art. 5b ust. 1 pkt 1 u.t.d. poprzez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że przedsiębiorca posiadający licencję na przewóz osób samochodem osobowym w krajowym transporcie drogowym - w tym przypadku skarżący - aby świadczyć usługi przewozu osób samochodem osobowym musi spełniać warunki przewozu okazjonalnego określone w art. 18 ust. 4a lub ust. 4b pkt 2 u.t.d., podczas gdy prawidłowa wykładnia ww. przepisów powinna prowadzić do wniosku, że przedsiębiorca posiadający licencję na przewóz osób samochodem osobowym w krajowym transporcie drogowym nie musi spełniać tych warunków, podobnie jak osoby posiadające licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką (wydaną na podstawie art. 5b ust. 1 pkt 3 u.t.d.), co w konsekwencji doprowadziło do bezpodstawnego zastosowania art. 18 ust. 4a i ust. 4b pkt 2 u.t.d. w sytuacji, w której przepisy te nie powinny były znaleźć zastosowania;
b. art. 5b ust. 1 w związku z art. 18 ust. 4a i 4b u.t.d. w związku z art. 20 w związku z art. 22 i art. 31 ust. 3 oraz art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP poprzez ich błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że przedsiębiorca posiadający licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, aby świadczyć usługi przewozu osób samochodem osobowym musi dodatkowo spełniać wymogi określone w art. 18 ust. 4a lub 4b pkt 2 u.t.d., podczas gdy uwzględnienie wskazanych norm konstytucyjnych przy wykładni ww. przepisów ustawy o transporcie drogowym doprowadziłoby do uznania, że wymogi wskazane w art. 18 ust. 4a i ust. 4b pkt 2 nie mają w ogóle zastosowania do przedsiębiorców posiadających licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym;
c. art. 20 w związku z art. 22 i art. 31 ust. 3 oraz art. 32 ust. 1 i 2 i Konstytucji RP poprzez ich niezastosowanie oraz art. 18 ust. 4a i 4b pkt 2 w związku z art. 4 pkt 11 u.t.d. - poprzez ich bezpodstawne zastosowanie - w sytuacji, w której organy powinny były odmówić zastosowania art. 18 ust. 4a i ust. 4b pkt 2 w związku z art. 4 pkt 11 u.t.d. ze względu na ich sprzeczność ze wskazanymi przepisami Konstytucji, która to sprzeczność polega na wprowadzeniu arbitralnych, nieproporcjonalnych i dyskryminujących dodatkowych wymogów, które muszą spełnić podmioty świadczące usługi przewozu osób na podstawie licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodami osobowymi, w szczególności w porównaniu do osób świadczących usługi przewozu osób na podstawie licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówkami (zarzut podniesiony przez skarżącego z zaznaczeniem, że ma charakter ewentualny, to jest zaktualizuje się on wyłącznie przypadku nieuwzględnienia przez Sąd zarzutu opisanego wyżej w pkt b.);
d. naruszenie art. 32 ust. 1 i 2 i Konstytucji RP - poprzez ich niezastosowanie - oraz art. 18 ust. 4a i ust. 4b pkt 2 w związku z art. 4 pkt 11 u.t.d. - poprzez ich bezpodstawne zastosowanie - polegające na nieuzasadnionym pominięciu, że określony w art. 18 ust. 4a ustawy o transporcie drogowym wymóg, aby przewóz okazjonalny był wykonywany jedynie pojazdami samochodowymi przeznaczonymi konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą, zaś przewóz okazjonalny samochodami osobowymi niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a jest dopuszczalny wyłącznie w przypadku spełnienia dodatkowych wymogów określonych w art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d., stanowi w rzeczywistości niekonstytucyjne, arbitralne i niczym nieuzasadnione kryterium różnicujące sytuację podmiotów, które świadczą usługi przewozu okazjonalnego za pomocą samochodów osobowych oraz podmiotów, które świadczą takie usługi za pomocą pojazdów samochodowych przeznaczonych konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą, co w konsekwencji powinno było prowadzić do odmowy zastosowania wskazanych powyżej przepisów, jako niezgodnych z Konstytucją (zarzut podniesiony przez skarżącego z zaznaczeniem, że ma charakter ewentualny, to jest zaktualizuje się on wyłącznie przypadku uznania przez Sąd, że przepisy o przewozie okazjonalnym mają zastosowanie w rozpatrywanej sprawie);
e. poprzez błędne przyjęcie, iż art. 5b ust. 1, art. 18 ust 4a i 4b w związku z art. 4 pkt 11 u.t.d. może być zastosowany wobec niego, w sytuacji gdy przedmiotowe przepisy stanowią przepisy techniczne, które nie zostały prawidłowo notyfikowane Komisji Europejskiej w świetle art. 8 ust. 1 dyrektywy nr 98/34/ WE Parlamentu Europejskiego i Rady, a więc zdaniem TSUE - na taki przepis nie można się powoływać wobec jednostek.
Niezależnie od powyższego skarżący zarzucił organowi naruszenie przepisów art. 7, art. 10, art. 75, art. 77 i art. 107 k.p.a. poprzez nieprawidłowe ustalenie, iż pasażer - korzystający z aplikacji "Uber":
a. nie otrzymuje przed rozpoczęciem wykonywania przewozu - tzw. opłaty ryczałtowej określonej w art. 18 § 4b pkt 2c u.t.d.,
b. rozliczenie nie następuje w formie bezgotówkowej - w rozumieniu art. 18 § 4b pkt 2c u.t.d.,
c. forma pisemna umowy nie jest równoznaczna z formą dokumentową w rozumieniu art. 73 i 74 Kodeksu cywilnego,
- zarzut podniesiony przez skarżącego z zaznaczeniem, że ma charakter ewentualny, to jest zaktualizuje się on wyłącznie przypadku nieuwzględnienia przez Sąd zarzutów obejmujących naruszenie przepisów prawa procesowego i przepisów prawa materialnego.
Skarżący zaznaczył, że gdyby Sąd nie podzielił jego stanowiska, że przepisy ustawy o transporcie drogowym, w szczególności art. 18 ust. 4a i 4b oraz art. 5b ust. 1 u.t.d., stanowią przepisów techniczne w rozumieniu dyrektywy nr 98/34 WE Parlamentu Europejskiego i Rady oraz obecnie obowiązujące dyrektywy (UE) 2015/1535 Parlamentu Europejskiego i Rady, to wnosi on o wystąpienie przez Sąd do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z prośbą o zbadanie czy art. 18 ust 4a i 4b oraz art. 5b ust. 1 u.t.d. stanowią przepisy techniczne w rozumieniu dyrektywy 98/34 WE Parlamentu Europejskiego i Rady oraz obecnie obowiązującej dyrektywy (UE) 2015/1535 Parlamentu Europejskiego i Rady, w związku z czym, czy powinny być notyfikowane Komisji Europejskiej oraz, czy są zgodne z prawem i praktyką Unii Europejskiej.
Skarżący powołując się na art. 193 Konstytucji RP wniósł też o to, aby Sąd zwrócił się do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym, co do zgodności regulacji zawartych w art. 18 ust. 4a i 4b pkt 2 u.t.d. z art. 20 w związku z art. 22 i art. 31 ust. 3 oraz art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, albowiem w jego ocenie regulacje te są sprzeczne ze wskazanymi przepisami Konstytucji.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
W świetle art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Na mocy art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej powoływanej w skrócie jako: "p.p.s.a.") uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie skarżący uczynił decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 8 sierpnia 2020 r. (nr [...]) utrzymującą w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 13 grudnia 2019 r. (nr [...]) o nałożeniu na niego kary w wysokości 8.000 zł za wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem prawa.
Dokonując kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia w oparciu o wyżej wskazane kryterium Sąd stwierdza, że wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja odpowiada przepisom prawa materialnego zawartym w ustawie o transporcie drogowym, a także została podjęta w ramach prawidłowo przeprowadzonego postępowania administracyjnego, to jest w zgodzie z zasadami określonymi w ustawie - Kodeks postępowania administracyjnego.
Mając na uwadze sposób sformułowania podniesionych w skardze zarzutów i powiązanych z nimi skierowanych do Sądu żądań strony skarżącej, Sąd uznał za zasadne podkreślić na wstępie, że skarga na decyzję administracyjną, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. służy do ochrony prawnej (sądowej) jednostek przez bezprawnymi działaniami organów administracji publicznej i nie może być środkiem wykorzystywanym przez stronę do uruchomienia kontroli działań władzy ustawodawczej, w tym w szczególności nie może zastępować skargi konstytucyjnej.
Orzekanie w sprawach zgodności ustaw z Konstytucją stanowi bowiem wyłączną kompetencję Trybunału Konstytucyjnego (art. 188 Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 r. ; Dz. U. Nr 78, poz. 483 ze zm.). Zgodnie z art. 193 Konstytucji RP każdy sąd może jednak przedstawić Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne co do zgodności aktu normatywnego z Konstytucją, jeżeli od odpowiedzi na pytanie prawne zależy rozstrzygnięcie sprawy toczącej się przed sądem. Z komentowanego przepisu nie wynika jednak uprawnienie strony do skutecznego domagania się, aby sąd orzekający w danej sprawie skorzystał z tej kompetencji (zob. w tej materii m.in.: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 października 2017 r., sygn. akt I OSK 3262/15). Podjęcie postanowienia o wystąpieniu z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego pozostaje wyłącznie w gestii sądu. Warunkiem wystąpienia z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego na podstawie art. 193 Konstytucji RP jest po pierwsze: wątpliwość powstała w składzie orzekającym, co do zgodności przepisu prawa z Konstytucją, ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi lub ustawą; po drugie: by od odpowiedzi na to pytanie prawne zależało rozstrzygnięcie sprawy toczącej się przed sądem. W konsekwencji ocena konstytucyjności przepisu prawnego lub normy prawnej nie jest dopuszczalna, jeśli sądowi nie jest ona potrzebna do rozstrzygnięcia sprawy. Wystąpienie do Trybunału Konstytucyjnego jest zatem uprawnieniem, z którego sąd korzysta, gdy ma wątpliwości co do "konstytucyjności" danego przepisu. Gdy ich nie ma, nie może być do tego zmuszony wnioskiem strony, skoro przewidziana art. 193 Konstytucji RP instytucja pytania prawnego nie daje skarżącemu w postępowaniu sądowoadministracyjnym uprawnienia do skutecznego domagania się przedłożenia przez sąd pytania prawnego
Nie podzielając wątpliwości strony skarżącej co do zgodności art. 18 ust. 4a i 4b pkt 2 u.t.d. z powołanymi przepisami Konstytucji, Sąd nie uwzględnił zatem wniosku strony skarżącej o zwrócenie się do Trybunału Konstytucyjnego o zbadanie tej kwestii.
Z analogicznych powodów wynikających z art. 267 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej Sąd nie znalazł również podstaw do wystąpienia do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z pytaniem prejudycjalnym dotyczącym art. 18 ust 4a i 4b oraz art. 5 b ust. 1 u.t.d.. Podobnie jak w przypadku pytań prawnych stawianych Trybunałowi Konstytucyjnemu, wystąpienie z pytaniem prejudycjalnym jest uprawnieniem sądu krajowego, z którego może skorzystać w sytuacji powzięcia wątpliwości, czy określona, przyjęta w wewnętrznym porządku prawnym regulacja jest zgodna z prawem wspólnotowym, co wymaga dokonania wykładni Traktatów lub innych aktów przyjętych przez instytucje, organy lub jednostki organizacyjne Unii Europejskiej. Wątpliwość ta musi się przy tym pojawić na tle konkretnej sprawy, której rozpoznanie przez sąd krajowy (wydanie wyroku w sprawie) nie jest możliwe bez wyjaśnienia tej wątpliwości. Również w tym przypadku decyzja o potrzebie wystąpienia z pytaniem prejudycjalnym nie pozostaje w gestii strony postępowania lecz sądu. W ocenie Sądu orzekającego w realiach rozpatrywanej sprawy taka potrzeba nie występuje.
Nieuwzględnienie wskazanych wyżej obu wniosków strony, jest zatem wynikiem tego, że Sąd rozpatrujący skargę skarżącego nie ma wątpliwości co do braku podstaw do stwierdzenia niezgodności unormowań ustawy o transporcie drogowym z przepisami Konstytucji RP, ani też nie ma podstaw do przyjęcia, że przepisy te stanowią przepisy techniczne wymagające notyfikowania Komisji Europejskiej. W tym zakresie skład orzekający w przedmiotowej sprawie w pełni podziela stanowisko wyrażone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 listopada 2019 r. (sygn. akt III SA/Gd 668/19) i przyjmuje je za własne. Stanowisko to zostanie przywołane i powtórzone w końcowej części niniejszego uzasadnienia.
Wątpliwości strony skarżącej co do zgodności z Konstytucją RP oraz prawem wspólnotowym przepisów ustawy o transporcie drogowym nie obligują do kwestionowania mocy obowiązującej wskazanej ustawy. Jednocześnie zgłoszenie tego rodzaju wątpliwości przez stronę nie wyłącza obowiązku Sądu do dokonania wykładni przepisów prawa materialnego stanowiących podstawę prawną wydania zaskarżonej decyzji, o co też w istocie wnosiła strona skarżąca poprzez sformułowane w skardze zarzutów naruszenia przez organy prawa materialnego w postaci art. 4 ust. 11, art. 5b ust. 1 oraz art. 18 ust 4a i 4b u.t.d. poprzez ich błędną wykładnię i zastosowanie.
Co istotne, z uzasadnienia zarzutów skargi, które zostały opisane przez stronę skarżącą jako naruszenie przepisów prawa procesowego, to jest art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 8, art. 7, art. 77 § 1, art. 107, art. 76 § 1, art. 80 oraz art. 86 k.p.a. także wynika, że podnosząc te zarzuty strona skarżąca w istocie kwestionuje - nie poczynione przez organy ustalenia faktyczne, ale właśnie dokonaną przez te organy wykładnię art. 4, 5 oraz 18 ustawy o transporcie drogowym.
W sprawie nie jest bowiem kwestionowane, że w dniu 9 października 2019 r. przeprowadzono kontrolę 5 - osobowego pojazdu osobowego marki Skoda Fabia (nr rej. [...]), kierowanego przez kierowcę (D. C.), który odbył kurs z ul. H. [...], B. do Portu Lotniczego im. [...] (ul. S. [...], G.) w związku ze skorzystaniem z aplikacji internetowej Uber przez obecną w czasie kontroli w pojeździe osobę i który to kierowca wylegitymował się wobec kontrolujących wystawionym na dane skarżącego, to jest R. P. wypisem nr [...] z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym. Poddany kontroli samochód osobowy nie był przy tym oznakowany jako TAXI, nie był wyposażony w taksometr, nie znajdowały się na nim również widoczne informacje o wysokości opłat za usługę o cenie początkowej naliczanej przy wsiadaniu. Powyższe okoliczności faktyczne zostały stwierdzone w sposób nie budzący wątpliwości zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, (w tym znajdują potwierdzenie w wykonanej podczas kontroli dokumentacji fotograficznej) i nie były kwestionowane również przez skarżącego.
Stanowisko skarżącego sprowadza się natomiast do wykazania, że na podstawie wyżej wskazanych okoliczności faktycznych nie można uznać, że skarżący w ogóle wykonywał przewóz okazjonalny, a tym samym że nie mógł naruszyć warunków jego wykonywania i zostać z tego powodu obciążany karą na podstawie art. 92a ust. 1 ustawy o transporcie drogowym.
Stanowisko to jest w ocenie Sądu błędne.
Wbrew twierdzeniom skarżącego obowiązujące przepisy ustawy o transporcie drogowym nie stawiają pojęcia "przewozów okazjonalnych" poza pojęciem "wykonywania krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób". Posiadając licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób, o której mowa w art. 5b ust. 1 pkt 1 u.t.d. skarżący mógł bowiem wykonywać przewozy o różnym charakterze, to jest przewozy regularne, specjalne, wahadłowe i okazjonalne, o ile poza posiadaniem licencji na przewóz osób spełniłby dodatkowe warunki dopuszczalności każdego z ww. rodzajów przewozów wynikające z przepisów prawa.
W ocenie Sądu zasadnym jest wskazanie, że kontrolowany w dniu 9 października 2019 r. przewóz niewątpliwie nie był przewozem, do którego skarżącego uprawniałaby licencja nr [...] do wykonywania transportu krajowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym.
W przedmiotowej sprawie jest przede wszystkim istotne, że z rozdziału 3 ustawy o transporcie drogowym dotyczącego transportu drogowego osób – art. 18 oraz art. 4 pkt 11 ustawy wynika, że przewóz ten - z wyłączeniem usług przewozu świadczonych taksówką - może mieć charakter przewozu regularnego, regularnego specjalnego, wahadłowego i okazjonalnego.
W ocenie Sądu skontrolowanym w dniu 9 października 2019 r. pojazdem nie wykonywano przewozów o charakterze regularnym, regularnym specjalnym i wahadłowym, przewóz ten nie spełnia bowiem warunków wynikających z art. 4:
- pkt 7 ustawy, zgodnie z którym przewóz regularny to publiczny przewóz osób i ich bagażu w określonych odstępach czasu i określonymi trasami, na zasadach określonych w ustawie i w ustawie z dnia 15 listopada 1984 r. - Prawo przewozowe (Dz. U. z 2017 r., poz. 1983 oraz z 2018 r., poz. 2244),
- pkt 9 ustawy, zgodnie z którym przewóz regularny specjalny to niepubliczny przewóz regularny określonej grupy osób, z wyłączeniem innych osób,
- pkt 10 ustawy, zgodnie z którym przewóz wahadłowy to wielokrotny przewóz zorganizowanych grup osób tam i z powrotem, między tym samym miejscem początkowym a tym samym miejscem docelowym, przy spełnieniu łącznie następujących warunków:
a) każda grupa osób przewiezionych do miejsca docelowego wraca do miejsca początkowego,
b) miejsce początkowe i miejsce docelowe oznaczają odpowiednio miejsce rozpoczęcia usługi przewozowej oraz miejsce zakończenia usługi przewozowej, z uwzględnieniem w każdym przypadku okolicznych miejscowości leżących w promieniu 50 km.
Wykonywany w dniu 9 października 2019 r. samochodem osobowym Skoda Fabia nr rej. [...] przewóz to przewóz okazjonalny, którym zgodnie z art. 4 pkt 11 u.t.d. jest przewozem osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego.
Stwierdzając powyższe Sąd wziął również pod uwagę, że zawarte w przepisach dotyczących transportu drogowego sformułowanie "przewóz okazjonalny" należy odczytywać zgodnie ze znaczeniem przymiotnika "okazjonalny", jako "odnoszący się do określonej okazji - okoliczności, sytuacji, wywołany przez nią, dostosowany do niej" (Słownik języka polskiego, pod redakcją Mieczysława Szymczaka, t. II, Warszawa 1998, s. 499). W odróżnieniu od przewozów regularnych, przewóz okazjonalny osób wiąże się bowiem ze świadczeniem usług przewozowych osób w nadarzających się okazjach zainicjowanych przez zleceniodawcę lub przewoźnika (zob. w tej materii m.in.: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 września 2007 r., sygn. akt I OSK 1361/06).
W myśl art.18 ust. 4a ustawy o transporcie drogowym zasadą jest, że przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą.
Zgodnie z treścią art.18 ust.4b u.t.d. dopuszcza się jednak przewóz okazjonalny:
1) pojazdami zabytkowymi,
2) samochodami osobowymi:
a) prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę,
b) na podstawie umowy zawartej w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa,
c) po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa
- niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy.
Z powyższej regulacji wynika zatem, że wykonywanie przewozu okazjonalnego jest dopuszczalne jedynie po spełnieniu warunku określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d., a mianowicie można go wykonać jedynie pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Pojazd, którym w dniu 9 października 2019 r. wykonywano przewóz nie spełniał tego wymogu. Jak wynika bowiem z protokołu kontroli i dołączonej do niego dokumentów (dokumentacja fotograficzna oraz szczegóły pojazdu z CEPiK wprowadzone na podstawie dowodu rejestracyjnego) Skoda Fabia o nr rej. [...] została fabrycznie poznaczona do przewozu 5 osób i tak też zarejestrowana, to jest jako pojazd pięcioosobowy, co jest okolicznością niesporną. Nie jest został zatem spełniony warunek wykonywania przewozu okazjonalnego określony w art.18 ust. 4a u.t.d.
Nie miał także miejsca żaden z przypadków określonych w art. 18 ust. 4b u.t.d. uprawniających do wykonywania przewozu okazjonalnego bez spełnienia wymogu konstrukcyjnego pojazdu opisanego w art.18 ust. 4a u.t.d. Skoda Fabia, którą wykonywano przejazd została wyprodukowana w 2010 r. i nie jest pojazdem zabytkowym.
Dla wykonywania przewozów okazjonalnych samochodem osobowym, który nie spełnia ww. kryterium konstrukcyjnego, ani też nie jest pojazdem zabytkowym konieczne jest łączne spełnienie warunków przewozu wynikających z art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d. W ocenie Sądu fakty opisane w protokole kontroli wprost i bez potrzeby głębszej analizy prawnej świadczą o tym, że warunki te nie zostały spełnione przez przedsiębiorcę. Organy prawidłowo stwierdziły, że w przedmiotowej sprawie w szczególności nie została spełniona przesłanka określona w ustępie 4b punkt 2b, gdyż nie doszło do zawarcia pisemnej umowy na przewóz osób w lokalu przedsiębiorstwa. Jak wynika z oświadczenia pasażera w dniu 9 października 2019 r. zamówił on usługę przewozu za pomocą zainstalowanej w swoim telefonie komórkowym aplikacji Uber, a nie na podstawie pisemnej umowy. Następnie przez aplikację otrzymał informację, że usługa zostanie zrealizowana pojazdem Skoda Fabia, który będzie prowadził kierowca o danym imieniu oraz ile orientacyjnie będzie wynosiła cena za planowany przez pasażera przejazd z B. na Lotnisko w G. Opłatę za przejazd dokonał bezpośrednio po jego zakończeniu w formie bezgotówkowej. Opłata została pobrana bezpośrednio z jego karty płatniczej. Po wykonaniu usługi przewozu nie otrzymał od kierowcy żadnego dokumentu potwierdzającego wykonaną usługę.
Należy dodać, że skarżący ma siedzibę swojej firmy prowadzonej pod nazwą: [...] R. P. w P. przy ul. H. [...], która to miejscowość znajduje się w gminie Ż., powiat k., zaś skontrolowana usługa przewozu wykonywana była na trasie B. (gmina P., powiat g.) - G. Nie mogło zatem dojść do zawarcia w lokalu firmy skarżącego (w P.) pisemnej umowy na przewóz wykonany z B. do G. Według oświadczenia pasażera przed rozpoczęciem usługi nie zawierał on żadnej pisemnej umowy w lokalu przedsiębiorstwa, usługa była zamówiona za pośrednictwem aplikacji Uber zainstalowanej na jego telefonie komórkowym. Będący w posiadaniu skarżącego pojazd Skoda Fabia o nr rej. [...] z oczywistych względów nie może być uznany za siedzibę przedsiębiorstwa skarżącego. Stanowisko przeciwne wskazujące, że w przypadku przedsiębiorców świadczących usługi transportowe samochód, za pomocą którego wykonują oni swoje usługi, należałoby uznać za miejsce tożsame z siedzibą przedsiębiorcy nie znajduje potwierdzenia w obowiązujących przepisach prawa, które nie tworzą takiego rodzaju konstrukcji i nie rozciągają pojęcia "siedziba przedsiębiorstwa" na wszelkie rzeczy i prawa wchodzące w skład tego przedsiębiorstwa. Samochód jest w tym wypadku jedynie środkiem i narzędziem, przy pomocy którego przedsiębiorca może zrealizować usługi transportowe, które w przedmiotowej sprawie zaoferował zainteresowanemu pasażerowi za pomocą aplikacji internetowej i poza siedzibą przedsiębiorstwa.
Poza tym zaakcentować należy, że w omawianym przypadku przewóz został zamówiony za pośrednictwem aplikacji Uber, co wyklucza zawarcie z pasażerem umowy w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa. Zamówienie usługi przewozowej za pośrednictwem aplikacji Uber nie stanowi o spełnieniu warunku z art. 18 ust. 4b pkt 2 lit. b u.t.d., który wprost wymaga zawarcia umowy w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa w sytuacji wykonywania przewozu okazjonalnego samochodem osobowym niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a. Złożenie oświadczenia woli w formie elektronicznej, za pośrednictwem aplikacji zainstalowanej w smartfonie, odbywa się poza lokalem przedsiębiorstwa, dlatego argumenty strony w tym zakresie nie są trafne. W odniesieniu do przedłożonych przez stronę skarżącą w toku postępowania pierwszoinstancyjnego kopii dokumentów w postaci umowy na usługi transportowe i faktury wystawionej przez A. w imieniu [...] R. P., wskazać należy, że z okoliczności faktycznych sprawy jednoznacznie wynika, że w lokalu firmy skarżącego nie doszło do zawarcia umowy przewozu, skoro usługę przewozu pasażer – Ł. Ż. zamówił za pomocą aplikacji Uber, a nie w oparciu o pisemną umowę. Pasażer w swoim oświadczeniu z dnia 9 października 2019 r. stanowczo wskazał, że przed rozpoczęciem usługi nie zawierał żadnej pisemnej umowy w lokalu przedsiębiorstwa. Ponadto, jak słusznie zauważył organ odwoławczy, opłata za usługę nie została określona przed rozpoczęciem przewozu, gdyż wskazana w aplikacji kwotę stanowiła kwotę orientacyjną.
Sąd nie podzielił poglądu skarżącego, że wobec posiadania przez niego licencji na przewóz osób samochodem osobowym nie musi spełniać warunku przewozu okazjonalnego określonego w art.18 ust. 4a lub 4b u.t.d. W ocenie skarżącego wymogi wskazane w art. 18 ust. 4a i 4b pkt. 2 nie mają w ogóle zastosowania do przedsiębiorców posiadających licencję, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt. 1 ustawy o transporcie drogowym.
Wykładnia wymienionych przepisów dokonana w skardze jest w ocenie Sądu nieprawidłowa.
Rozpatrując te kwestie należy w pierwszej kolejności podnieść, że z przepisów ustawy o transporcie drogowym nie wynika, aby przewoźnik posiadający licencję na przewóz osób samochodem osobowym był zwolniony ze spełnienia warunku wykonywania przewozu okazjonalnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d. Żaden przepis ustawy nie przewiduje, iż osoba posiadająca licencję, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt. 1 może wykonywać przewóz okazjonalny bez konieczności spełnienia wymogu określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d.
Analiza ustawy o transporcie drogowym wskazuje natomiast na zupełnie odmienny wniosek, a mianowicie taki, że wykonywanie transportu drogowego w zakresie przewozu osób wymaga nie tylko posiadania licencji o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt. 1 u.t.d., ale także spełnienia pozostałych warunków wyznaczonych do wykonywania oznaczonego rodzaju przewozu drogowego tzn. w przypadku przewozu okazjonalnego wymogu z art. 18 ust. 4a u.t.d. (zob. w tej materii: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 14 listopada 2019 r., sygn. akt III SA/Po 568/19 i wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 28 listopada 2019 r., sygn. akt III SA/Gd 668/19). Pogląd wyrażony w skardze nie znajduje uzasadnienia w żadnym przepisie ustawy o transporcie drogowym. W związku z czym Sąd nie podzielił stanowiska skarżącego, że posiadanie przez niego licencji, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt. 1 u.t.d. uprawniało go do wykonywania przewozu okazjonalnego bez spełnienia wymogu określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d.
Reasumując tę część rozważań Sąd uznał, że w dniu 9 października 2019 r. kierowca pojazdu Skoda Fabia o nr rej. [...] wykonywał przewóz okazjonalny na rzecz i w imieniu skarżącego pojazdem bez spełnienia wymogu wykonywania takiego przewozu określonego w art. 18 ust.4a ustawy o transporcie drogowym. Jednocześnie nie miał miejsca przypadek, o którym mowa w art.18 ust. 4b u.t.d. uzasadniający odstąpienie od spełnienia wymienionego wymogu. Uzasadniało to zatem wymierzenie za to naruszenie kary pieniężnej w wysokości 8.000 zł (l.p 2.11 załącznika nr 3 do tej ustawy.).
Odwołując się do końcowo do uzasadnienia wyroku wydanego w sprawie o analogicznym przedmiocie i podobnym stanie faktycznym (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku 28 listopada 2019 r., sygn. akt III SA/Gd 668/19) i przyjmując zawarty w tym uzasadnieniu podgląd za własny, Sąd uznał za niezasadny zarzut sprzeczności analizowanych regulacji ustawy o transporcie drogowym z regulacjami zawartymi w Konstytucji RP.
Skarżący zarzucał naruszenie art. 20 w związku z art. 22 i art. 31 ust. 3 oraz art. 32 ust. 1 i 2 i Konstytucji - poprzez ich niezastosowanie - oraz art. 18 ust. 4a i 4b pkt 2 w związku z art. 4 pkt 11 ustawy o transporcie poprzez ich bezpodstawne zastosowanie w sytuacji, w której organy powinny były odmówić zastosowania cytowanych przepisów ustawy o transporcie ze względu na ich sprzeczność ze wskazanymi przepisami Konstytucji, która to sprzeczność polega na wprowadzeniu arbitralnych, nieproporcjonalnych i dyskryminujących dodatkowych wymogów, które muszą spełnić podmioty świadczące usługi przewozu osób na podstawie licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodami osobowymi, w szczególności w porównaniu do osób świadczących usługi przewozu osób na podstawie licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówkami.
W ocenie Sądu, ustawodawca w art. 18 ust. 4a ustawy celowo wprowadził zasadę, zgodnie z którą przewóz okazjonalny może być realizowany pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą, jak i określił w art. 18 ust. 4 b pkt 2 ustawy zwalniające z tego obowiązku dodatkowe wymogi, które muszą spełnić podmioty świadczące usługi przewozu osób na podstawie licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób innymi samochodami osobowymi.
Ustawodawca odmiennie regulując różne sposoby przewozu osób ma możliwość wprowadzenia określonych środków, których celem jest zapewnienie w praktyce realizacji wynikającego z ustawy zróżnicowania możliwości wykonywania przewozów przez różnych przewoźników. Podkreślić należy, że różny charakter tych przewozów wiąże się bezpośrednio z odmiennym uregulowaniem warunków obu rodzajów licencji, udzielanych na przewozy taksówkowe i pozostałe przewozy. Warunki te w przypadku taksówki unormowane są w art. 6 ustawy, a w przypadku wykonywania transportu drogowego przewozu osób samochodem w art. 5c ustawy. Porównanie obu regulacji prowadzi do wniosku, że podmiot, który uzyskać ma licencję taksówkową musi spełnić więcej warunków niż podmiot uzyskujący licencję na przewozy osób samochodem osobowym.
Z przepisów ustawy wynika zatem, że podmiot świadczący usługi przewozu osób na podstawie licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób nie jest podmiotem dokonującym przewozu osób takich jak przewozy taksówkowe.
W związku z tym uznać należy, że podnoszone przez skarżącego zarzuty sprzeczności przepisów ustawy o transporcie drogowym z wartościami konstytucyjnymi - zasadą wolności gospodarczej i zasadami jej ograniczania, zasadami wprowadzania ograniczeń w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw oraz zasadami równości i zakazu dyskryminacji, nie są uzasadnione.
Należy w tym miejscu zaznaczyć, że przepis art.18 ust. 4 a ustawy o transporcie drogowym został wprowadzony z dniem 7 kwietnia 2011 r. na mocy art.1 pkt 3 ustawy z 4 lutego 2011 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 48, poz.247). Celem tej zmiany było wyłączenie z zakresu przewozów okazjonalnych przewozów taksówkowych, za które uznawane mają być wszystkie przewozy na podstawie taksometru. Założeniem ustawodawcy było zatem właśnie to aby masowe usługi dla ludności odbywały się w ramach licencji taksówkowej ze względów bezpieczeństwa. Stąd też wprowadzono nową definicję przewozu okazjonalnego, z której wyłączone są przewozy taksówkowe. W przekonaniu Sądu ustawodawca miał prawo dokonania takich zmian w definicji przewozu okazjonalnego (art.18 ust. 4a) oraz ustalenia wyjątków określonych w art. 18 ust. 4b u.t.d i nie stanowi to naruszenia przepisu art. 32 Konstytucji RP (por.: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 17 stycznia 2020 r., sygn. akt III SA/Łd 964/19)
Za bezzasadny Sąd uznał również zarzut skarżącego, że art. 5 b ust. 1, art. 18 ust. 4a i 4b w zw. z art. 4 pkt 11 ustawy o transporcie drogowym stanowią przepisy techniczne, które nie zostały notyfikowane Komisji Europejskiej i nie można się na nie powoływać wobec jednostek.
Dyrektywa 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiająca procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz.U.UE.L.1998.204.37 z dnia 21 lipca 1998 r.) utraciła moc i została zastąpiona Dyrektywą (UE) 2015/1535 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 9 września 2015 r. ustanawiająca procedurę udzielania informacji w dziedzinie przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz.U.UE.L.2015.241.1 z dnia 17 września 2015 r.). Zgodnie z art. 1 ust. 1 lit. b Dyrektywy pojęcie usługa oznacza każdą usługę społeczeństwa informacyjnego, to znaczy każdą usługę normalnie świadczoną za wynagrodzeniem, na odległość, drogą elektroniczną i na indywidualne żądanie odbiorcy usług, a "przepisy techniczne" zgodnie z art. 1 ust. 1 lit. f dyrektywy oznaczają specyfikacje techniczne i inne wymagania bądź zasady dotyczące usług, włącznie z odpowiednimi przepisami administracyjnymi, których przestrzeganie jest obowiązkowe, de jure lub de facto, w przypadku wprowadzenia do obrotu, świadczenia usługi, ustanowienia operatora usług lub korzystania w państwie członkowskim lub na przeważającej jego części, jak również przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne państw członkowskich, z wyjątkiem określonych w art. 7, zakazujące produkcji, przywozu, wprowadzania do obrotu lub stosowania produktu lub zakazujące świadczenia bądź korzystania z usługi lub ustanawiania dostawcy usług.
Usługa przewozu nie jest usługą świadczoną na odległość drogą elektroniczną. Zgodnie z art. 1 ust. 1 lit. b ppkt (i) dyrektywy, świadczenie usługi "na odległość" oznacza, że usługa świadczona jest bez równoczesnej obecności stron. Oczywistym jest, że realizacja umowy przewozu polega na przewozie osoby z jednego miejsca do drugiego i następuje w sytuacji jednoczesnej stałej bezpośredniej obecności obu stron umowy - realizującego przewóz jak i przewożonego.
Na marginesie jedynie wskazać należy, że dla zastosowania dyrektywy nie ma znaczenia okoliczność sposobu zawarcia umowy przy użyciu aplikacji Uber.
Wyrokiem z 20 grudnia 2017 r. (sygn. akt C 434/15) Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej orzekł, że art. 56 TFUE w zw. z art. 58 ust. 1 TFUE, a także art. 2 ust. 2 lit. d dyrektywy 2006/123/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 grudnia 2006 r dotyczącej usług na rynku wewnętrznym i art. 1 pkt 2 dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego, zmienionej dyrektywą 98/48/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 lipca 1998 r., do którego odsyła art. 2 lit. a dyrektywy 2000/31/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 8 czerwca 2000 r. w sprawie niektórych aspektów prawnych usług społeczeństwa informacyjnego, w szczególności handlu elektronicznego w ramach rynku wewnętrznego (dyrektywy o handlu elektronicznym), należy interpretować w ten sposób, że usługę pośrednictwa, taką jak ta, o której mowa w niniejszym postępowaniu, a która polega na odpłatnym umożliwianiu nawiązywania kontaktów, poprzez aplikację na inteligentny telefon (smartphone), między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami, a osobami chcącymi przebyć trasę miejską, należy uznać za usługę nierozerwalnie związaną z usługą przewozową, a tym samym za usługę wchodzącą w zakres "usług w dziedzinie transportu" w rozumieniu art. 58 ust. 1 TFUE. Tego rodzaju usługę należy zatem wyłączyć z zakresu stosowania art. 56 TFUE, dyrektywy 2006/123 i dyrektywy 2000/31. Trybunał wskazał, że usługa pośrednictwa świadczona przez przedsiębiorstwo [...] (konkurencyjna aplikacja do aplikacji [...]), polega na selekcjonowaniu właścicieli pojazdów niebędących zawodowymi kierowcami, którym przedsiębiorstwo dostarcza aplikację, bez której, po pierwsze kierowcy ci nie świadczyliby usług przewozowych, a po drugie, osoby chcące przebyć trasę miejską, nie miałyby dostępu do usług owych kierowców. Omawianą usługę pośrednictwa pomiędzy klientem (pasażerem) a kierowcą Trybunał uznał za integralną część złożonej usługi, której głównym elementem jest usługa przewozowa, wobec czego należy zakwalifikować ją jako usługę w dziedzinie transportu, a nie usługę społeczeństwa informacyjnego i podlega ona nie postanowieniom art. 56 TFUE dotyczącego swobodnego przepływu usług w ogólności, lecz postanowieniom art. 58 ust. 1 TFUE, będącego przepisem szczególnym, w myśl którego swobodę przepływu usług w dziedzinie transportu regulują postanowienia tytułu dotyczące transportu. Skoro TSUE potraktował firmę pośredniczącą jako wykonującego w części usługę transportową (w zakresie pośrednictwa), to tym bardziej skarżący, jako realizator drugiej części usługi (przewóz pasażera) również wykonuje niepodlegającą dyrektywie usługę transportową (zob. w tej materii m.in.: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 stycznia 2018 r., sygn. akt III SA/Kr 1141/17; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia z 1 kwietnia 2019 r., sygn. akt II SA/Gl 1048/18; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 lutego 2018 r., sygn. akt VI SA/Wa 2358/17; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 17 października 2019 r., sygn. akt III SA/Gd 501/19).
Uznawszy zatem zarzuty podniesione w skardze za niezasadne jak i nie znajdując podstaw do stwierdzenia z urzędu, że wydane w sprawie decyzje naruszają prawo (art. 134 § 1 p.p.s.a.) Sąd oddalił wniesioną skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a., o czym orzeczono jak w sentencji wyroku.
Niniejszy wyrok został wydane na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 133 § 1 zd. drugie p.p.s.a. w zw. z art. 15 zzs⁴ ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.). Zarządzeniem Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku nr 49/2020 z dnia 19 października 2020 r. odwołano rozprawy, utrzymując działalność orzeczniczą Sądu w trybie rozpoznawania spraw na posiedzeniach niejawnych.
Orzeczenia sądów administracyjnych powoływane w niniejszym uzasadnieniu dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem internetowym http://orzeczenia.nsa.gov.pl.