VI SA/Wa 2267/21

VI SA/Wa 2267/21 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2022-04-27
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2021-08-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Danuta Szydłowska /przewodniczący/
Dorota Dziedzic-Chojnacka /sprawozdawca/
Pamela Kuraś-Dębecka
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Sygn. powiązane
II GSK 1897/22 - Wyrok NSA z 2026-02-24
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 919
lp. 1.2. zał. nr 4, art. 39a ust. 1 pkt 3, lp. 4.2. zał. nr 4, art. 39a ust. 1 pkt 4, lp. 4.3. zał. nr 4, aer. 39a ust. 1, art. 39j ust. 1-4, art. 39k ust. 1-4, art. 87 ust. 1 pkt 1, art. 87 ust. 4, art. 92a ust. 2, lp. 1.2. zał. nr 4, art. 92c  ust. 1, a
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
Dz.U.UE.L 2009 nr 300 poz 51 art. 4 ust. 1, art. 2 pkt 5
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) NR 1071/2009 z dnia 21 pażdziernika 2009 r. ustanawiające wspólne zasady dotyczące  warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylające dyrektywę Rady 96/26/WE (Tekst mający znaczenie dla EOG)
Dz.U. 2021 poz 735
art. 76a, art. 107 par. 3, art. 105, art. 7, art. 77, art. 8, art. 15, art. 138 par. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2020 poz 1740
art. 61 par. 1
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny - t.j.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Szydłowska Sędziowie Sędzia WSA Dorota Dziedzic-Chojnacka (spr.) Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Protokolant st. ref. Lili Zawadzka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi K. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę
Uzasadnienie
Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: "GITD" lub "organ") z [...] czerwca 2021 r. utrzymująca w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: "[...]WITD" lub "organ I instancji") z [...] lutego 2021 r. o nałożeniu na K. S. (dalej: "skarżący" lub "strona") kary pieniężnej w wysokości 2.500 zł (słownie: dwa tysiące pięćset złotych). Skarżona decyzja została wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r. poz. 735, dalej: "k.p.a."), art. 4 pkt 22, art. 39a ust. 1 pkt 3, art. 39j ust. 1 - 4, art. 39k ust. 1 - 3, art. 87 ust. 1 pkt 1, art. 92a ust. 2, 4 i 8 ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2021 r., poz. 919, dalej: "u.t.d.") oraz Ip. 1.2, 4.2 i 4.3 załącznika nr 4 do u.t.d.
Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym.
W dniu 16 kwietnia 2019 r. około 16:25 [...] na ul. [...] poddano kontroli drogowej pojazd marki [...] o nr rej. [...], pojazdem kierował Pan Y. R.. Na podstawie paragonu fiskalnego oraz danych
w aplikacji [...], poprzez którą został zamówiony przejazd, funkcjonariusz Policji ustalił, iż podmiotem wykonującym przewóz był [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] ("[...] sp. z o.o.").
Przebieg i wyniki kontroli zostały udokumentowane znajdującymi się w aktach administracyjnych sprawy: protokołem kontroli nr [...]i notatką urzędową
z 16 kwietnia 2019 r.
Jak wynika z pisma Urzędu [...] z 25 lipca 2019 r.,
w dniu kontroli [...] sp. z o.o. posiadała licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, udzieloną przez Prezydenta [...]
[...] grudnia 2018 r., a ważną do [...] grudnia 2033 r., nie posiadała innego uprawnienia transportowego udzielonego przez Prezydenta [...]. Ponadto Urząd wskazał, że spółka ta do przedmiotowej licencji nie zgłosiła pojazdu marki [...]
o nr rej. [...]. Urząd poinformował także, że osobą zarządzającą transportem w spółce na dzień kontroli był skarżący.
Pismami z 8 października 2020 r. i 15 stycznia 2021 r. [...]WITD zawiadomił skarżącego o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie naruszenia przepisów u.t.d. Ponadto organ I instancji wskazał na stwierdzone naruszenia, a także pouczył o treści m.in. art. 10 § 1, art. 73 § 1 k.p.a. oraz – na podstawie art. 50 k.p.a. w zw. z art. 72 § 5 u.t.d. wezwał do wskazania adresu do korespondencji.
Skarżący w piśmie z 29 stycznia 2021 r. wskazał, że od 14 stycznia 2019 r. był zatrudniony na stanowisku osoby zarządzającej transportem w przedsiębiorstwie [...] sp. z o.o., jednak 11 kwietnia 2019 r. napisał do Biura Administracji i Spraw Obywatelskich oświadczenie o zaprzestaniu wykonywania obowiązków i osoby zarządzającej transportem w przedsiębiorstwie [...] sp. z o.o. Dodatkowo po tym fakcie spółka rozwiązała z zarządzającym umowę o pracę. Do przedmiotowych wyjaśnień strona dołączyła: oświadczenie osoby zarządzającej transportem, potwierdzenie nadania korespondencji, oraz rozwiązanie umowy o pracę.
Decyzją z [...] lutego 2021 r. [...]WITD nałożył karę pieniężną w wysokości 2.500 zł na skarżącego, zarządzającego transportem w spółce, za naruszenia stwierdzone w toku kontroli:
– naruszenie lp. 1.2. zał. nr 4 do u.t.d., tj. niewyposażenie kierowcy w wypis
z licencji – w wysokości 500 zł;
– naruszenie art. 39 a ust. 1 pkt. 3, art. 39f ust 1, art. 39l ust. 1 ut.d. oraz lp. 4.2. zał. nr 4 do u.t.d., tj. wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który: nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy - w wysokości 1.000 zł;
– naruszenie art. 39a ust. 1 pkt 4, art. 39f ust. 1 u.t.d. oraz lp. 4.3. zał. nr 4 do u.t.d. – w wysokości 1.000 zł.
Powyższa decyzja została doręczona stronie skarżącej 22 lutego 2021 r.
Pismem z 2 marca 2021 r. skarżący wniósł odwołanie od decyzji [...]WITD
z [...] lutego 2021 r.
GITD decyzją z [...] czerwca 2021 r. utrzymał w mocy decyzję [...]WITD z [...] lutego 2021 r. Organ całkowicie podzielił stanowisko [...]WITD przedstawione w zaskarżonej decyzji i podkreślił, że bezspornym jest, że w chwili zatrzymania do kontroli wykonywany był przewóz okazjonalny osób w imieniu przedsiębiorcy [...] sp. z o.o. Nie budzi również wątpliwości, że zarządzającym transportem w przedsiębiorstwie [...] sp. z o.o. był na dzień kontroli K. S. będący stroną niniejszego postępowania – co potwierdzają dowody zgromadzone w sprawie (pismo z Urzędu [...] z 25 lipca 2019 r.).
W uzasadnieniu skarżonej decyzji GITD uznał, że nałożenie kary w związku
z naruszeniem lp. 1.2. zał. nr 4 do u.t.d. jest prawidłowe. Organ wskazał, że kierowca nie okazał wymaganego dokumentu w postaci wypisu z licencji. Zarządzający transportem będący stroną niniejszego postępowania winien był upewnić się przed rozpoczęciem zadania przewozowego przez kierowcę, że kierowca jest wyposażony we wszystkie wymagane w związku z wykonywanym przewozem dokumenty, o których mowa w art. 87 u.t.d., oraz prawidłowo przeszkolony w zakresie obowiązku przechowywania i okazywania dokumentów do kontroli przeprowadzanych przez odpowiednie organy. Z akt sprawy nie wynika, że skarżący dopełnił swoich obowiązków w tym zakresie. Odpowiedzialność za działania i zaniechania kierowców ponosi, niezależnie od odpowiedzialności wykonawcy przewozu, zarządzający transportem w przedsiębiorstwie.
Organ wskazał, że na dzień kontroli kierowca nie posiadał ważnych badań lekarskich i psychologicznych stwierdzających brak przeciwwskazań zdrowotnych
i psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, co wynika
z nieprzedłożenia ww. dokumentów przez stronę mimo wezwania przez organ.
Co więcej, do dnia wydania decyzji strona nie przedłożyła dowodów na okoliczność, iż kierowca posiadał na dzień kontroli ważne orzeczenia lekarskie i psychologiczne.
Odnosząc się do zarzutu nieprawidłowego ustalenia zarządzającego transportem, organ uznał zarzut ten za bezzasadny. W ocenie organu odwoławczego
organ I instancji prawidłowo ustalił na podstawie informacji uzyskanych z Urzędu
[...], iż na dzień kontroli osobą zarządzającą w spółce [...] Sp. z o.o. był skarżący, zaś dokumenty przesłane przez stronę (oświadczenie
o niewykonywaniu obowiązków osoby zarządzającej transportem czy rozwiązanie umowy o pracę) nie mają wpływu na rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie. Strona przesłała do organu licencyjnego oświadczenie o zaprzestaniu wykonywania obowiązków osoby zarządzającej transportem w dniu 24 kwietnia 2019 r. (zostało ustalone na podstawie daty stempla pocztowego), które wpłynęło do organu w dniu
7 maja 2019 r., zatem po dacie przeprowadzonej kontroli. Jak wynika z oświadczenia o rozwiązaniu ze stroną umowy o pracę bez wypowiedzenia, skarżący nie poinformował pracodawcy o tym, że przebywa na zwolnieniu lekarskim i nie jest
w stanie wykonywać obowiązków zarządzającego, co było przyczyną rozwiązania ze stroną umowy. Zdaniem organu odwoławczego powołane okoliczności oznaczają, iż strona nie dołożyła należytej staranności aby poinformować organ licencyjny
o zaprzestaniu pełnienia funkcji zarządzającego transportem w spółce [...] sp.
z o.o., zaś strona podjęła stosowne działania dopiero po przeprowadzonej kontroli drogowej.
W ocenie organu dowody przeprowadzone podczas kontroli nie budzą wątpliwości co do ich wiarygodności, a materiał dowodowy zgromadzony przez organ I instancji jest wystarczający do uznania, iż strona ponosi odpowiedzialność za popełnienie naruszeń z Ip. 1.2, 4.2 i 4.3 załącznika nr 4 do u.t.d. W rozpatrywanej sprawie przesłanką odpowiedzialności jest stwierdzenie nieprzestrzegania przez określony podmiot nałożonych prawem obowiązków, nie zaś wina i stopień ewentualnego zawinienia. Organ podkreślił, że do odpowiedzialności administracyjnej wystarczy jedynie, że organ stwierdzi naruszenie przepisu prawa materialnego obligującego go do wydania decyzji, w której określi karę administracyjną. Ponadto w ocenie organu w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., zastosowania nie znajduje także art. 189f k.p.a.
Decyzja GITD z [...] czerwca 2021 r. stała się w całości przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący zarzucił jej naruszenie:
– art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie, na jakiej podstawie (stosunek pracy czy stosunek cywilnoprawny) kontrolowany kierowca współpracował
z przedsiębiorcą [...] sp. z o.o., czy też nie miał zawartej jakiejkolwiek umowy, a świadczony przejazd był jego przejazdem nielegalnym, jako prywatnej osoby formalnie nic nie mającej wspólnego z ww. przedsiębiorcą, poza tym, że osoba ta jest prawdopodobnie synem O. Y. - Prezesa Zarządu [...] S.A. z siedzibą ul. [...],[...]czyli spółki kapitałowo powiązanej z firmą [...] sp. z o.o.;
– art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności poczynienie ustaleń nie mających żadnego oparcia w materiale dowodowym sprawy w zakresie tego, że zatrzymany kierowca (R. Y.) w ogóle nie był pracownikiem ani też zleceniobiorcą kontrolowanego przedsiębiorcy, jak również nie kierowanie wszelkich zapytań i wyjaśnień do Zarządu [...]
sp. z o. o. pomimo tego, że nazwiska i adresy tych osób zostały dostarczone do [...]WITD przez skarżącego w piśmie z dnia 29 stycznia 2021 r.;
– art. 92a ust. 2 u.t.d. w związku z p.1.2 załącznika nr 4 do u.t.d. poprzez wskazanie błędnego adresata decyzji i nałożenie kary pieniężnej na osobę, która w chwili kontroli, tj. w dniu 16 kwietnia 2021 r., nie tylko nie zarządzała transportem w przedsiębiorstwie [...] sp. z o.o. – od 21 marca 2021 r. skarżący w związku ze złamaniem kręgosłupa przebywał na zwolnieniu lekarskim do 31 maja 2021 r., a nadto w dniu 14 kwietnia 2021 r. skarżący do Prezydenta [...] złożył stosowne oświadczenie o niewykonywaniu obowiązków osoby zarządzającej transportem drogowym
w przedsiębiorstwie, ale również nie był w tym przedsiębiorstwie pracownikiem ponieważ dzień wcześniej tj. w dniu 15 kwietnia 2021 r. została rozwiązana ze skarżącym umowa o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia;
– art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, w której skarżący nie miał żadnego wpływu na powstałe naruszenie, albowiem nie posiadał żadnych środków prawnych w celu wymuszenia na kierowcy posiadania przez niego oryginału wypisu z licencji, gdyż kierowca nigdy nie był zatrudniony na podstawie stosunku pracy, ani na jakiejkolwiek innej podstawie prawnej w kontrolowanym przedsiębiorstwie, a więc brak jest podstaw do tego, aby wymagać od skarżącego, który już nie świadczył pracy (nie będąc fizycznie obecnym od 21 marca 2021 r. w siedzibie przedsiębiorcy), by wyposażał takiego kierowcę w wypis z licencji, czy też jej oryginał, badania lekarskie czy psychologiczne;
– przepisów postępowania, które miało wpływ na zaskarżone rozstrzygnięcie
tj. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji;
– art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak jakiegokolwiek odniesienia się do zarzutów sformułowanych przez skarżącego w odwołaniu od decyzji organu I instancji
w tym zakresie, poprzez stwierdzenie, że to na skarżącym (de facto w tym czasie niemogącym się poruszać o własnych siłach i nieobecnym w siedzibie [...] sp. z o.o.) a nie przedsiębiorcy ciążył obowiązek poinformowania stosownego organu o rezygnacji pracownika z zarządzania transportem
w przedsiębiorstwie [...] sp. z o.o. co pozostaje w oczywistej sprzeczność
z obowiązującymi przepisami prawa, albowiem przewoźnik drogowy jest obowiązany zgłaszać organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, zmiany danych o których w art. 7a u.t.d., nie później niż w terminie 28 dni od dnia ich powstania, pomimo tego, że skarżący swoje oświadczenie osoby niewykonującej obowiązków zarządzającego transportem z 14 kwietnia 2021 r. zgłosił do Prezydenta [...] w dniu 24 kwietnia 2021 r. (czyli z zachowaniem 28-dniowego terminu do zgłoszenia stosownych zmian) to organy Inspekcji Transportu Drogowego wydające skarżone decyzje administracyjne, wprost stwierdziły, że skarżący uchybił terminowi do zgłoszenia zamian i zrobił to zbyt późno, co jest oczywistą konfabulacją ze strony tychże organów;
– art. 8 k.p.a. poprzez procedowanie w sposób przeczący zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa;
– naruszenie art. 15 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie postępowania wyjaśniającego, a ograniczenie się przez organ II instancji jedynie do weryfikacji decyzji organu I instancji;
– naruszenia art. 92c u.t.d. przez odmowę zastosowania tego przepisu
w sytuacji gdy okoliczności sprawy i dowody wskazują, że skarżący ze względu na okoliczności podane powyżej (przebywanie na zwolnieniu lekarskim, brak uprawnień do zarządzania transportem drogowym, rozwiązanie umowy o pracę) w dniu kontroli nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł przewidzieć.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty, skarżący wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji [...]WITD z dnia [...] lutego 2021 r. poprzez uchylenie nałożonej kary pieniężnej w kwocie 2.500 zł, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji z uwzględnieniem kosztów postępowania odwoławczego.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że w jego ocenie podmiotem wykonującym transport drogowy był przedsiębiorca, w imieniu którego zarządzającym transportem w dniu kontroli nie był już skarżący. Tym samym to na przedsiębiorcy, a nie na skarżącym, spoczywała odpowiedzialność za zabezpieczenie spełnienia wymogów w zakresie przewozu osób, w tym wymagań dotyczących kierowców i to niezależnie od formy ich zatrudnienia.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
W toku postępowania organ prawidłowo ustalił, że w dniu 16 kwietnia 2019 r. około 16:25 [...] na ul. [...] poddano kontroli drogowej pojazd marki [...] o nr rej. [...], pojazdem kierował Pan Y. R.. Na podstawie paragonu fiskalnego oraz danych w aplikacji [...], poprzez którą został zamówiony przejazd, funkcjonariusz Policji ustalił, iż podmiotem wykonującym przewóz był [...] sp. z o.o. Przebieg i wyniki kontroli zostały udokumentowane znajdującymi się w aktach administracyjnych sprawy: protokołem kontroli nr [...] i notatką urzędową z 16 kwietnia 2019 r. Jak natomiast wynika z pisma Urzędu [...] z 25 lipca 2019 r., w dniu kontroli [...] sp. z o.o. posiadała licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, udzieloną przez Prezydenta [...][...] grudnia 2018 r., a ważną do [...] grudnia 2033 r., nie posiadała innego uprawnienia transportowego udzielonego przez Prezydenta [...] . Ponadto Urząd wskazał, że spółka ta do przedmiotowej licencji nie zgłosiła pojazdu marki [...] o nr rej. [...]. Urząd poinformował także, że osobą zarządzającą transportem w spółce na dzień kontroli był skarżący.
W niniejszej sprawie istotne jest to, iż podczas kontroli samochodu osobowego, którym był wykonywany przejazd, stwierdzono następujące naruszenia u.t.d.:
- niewyposażenie kierowcy w wypis z licencji (l.p. 1.2. załącznika nr 4 do ww. u.t.d.);
- wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy (art. 39a ust. 1 pkt 3 u.t.d. oraz Ip. 4.2. załącznika nr 4);
- wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy (art. 39a ust. 1 pkt 4 u.t.d. oraz Ip. 4.3 załącznika nr 4).
Zgodnie z art. 39a ust. 1 u.t.d. przedsiębiorca lub inny podmiot wykonujący przewóz drogowy może zatrudnić kierowcę, jeżeli osoba ta:
1) ukończyła:
a) 18 lat - w przypadku kierowcy prowadzącego pojazd samochodowy, dla którego wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii:
- C lub C+E, o ile uzyskał on odpowiednią kwalifikację wstępną,
- C1 lub C1+E, o ile uzyskał on odpowiednią kwalifikację wstępną przyśpieszoną,
b) 21 lat - w przypadku kierowcy prowadzącego pojazd samochodowy, dla którego wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii:
- C lub C+E, o ile uzyskał on odpowiednią kwalifikację wstępną przyśpieszoną,
- D lub D+E, o ile uzyskał on odpowiednią kwalifikację wstępną,
- D1 lub D1+E, o ile przewóz wykonywany jest na liniach regularnych, których trasa nie przekracza 50 km i o ile kierowca uzyskał odpowiednią kwalifikację wstępną przyśpieszoną,
c) 23 lata —w przypadku kierowcy prowadzącego pojazd samochodowy, dla którego wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii D lub D+E, o ile uzyskał on odpowiednią kwalifikację wstępną przyśpieszoną;
2) posiada odpowiednie uprawnienie do kierowania pojazdem samochodowym, określone w ustawie z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, z zastrzeżeniem ust. 1a;
3) nie ma przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy;
4) nie ma przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy;
5) uzyskała kwalifikację wstępną lub kwalifikację wstępną przyśpieszoną, zwane dalej "kwalifikacją";
6) ukończyła szkolenie okresowe.
Stosownie do art. 39j ust. 1 i 3 u.t.d. kierowca wykonujący przewóz drogowy podlega badaniom lekarskim przeprowadzanym w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, jak również ustalenie istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, zgodnie z rozdziałem 12 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami. Według ust. 4 pow. artykułu badania lekarskie, o których mowa w ust. 1, są przeprowadzane:
1) do czasu ukończenia przez kierowcę 60 lat - co 5 lat;
2) po ukończeniu przez kierowcę 60. roku życia - co 30 miesięcy.
Kierowca wykonujący przewóz drogowy podlega także badaniom psychologicznym, zgodnie z art. 39k ust. 1 u.t.d., przeprowadzanym w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy.
Stosownie do art. 39k ust. 3 u.t.d. badania psychologiczne, o których mowa w ust. 1, są przeprowadzane:
1) do czasu ukończenia przez kierowcę 60 lat - co 5 lat;
2) po ukończeniu przez kierowcę 60. roku życia - co 30 miesięcy.
W myśl ust. 2 pow. artykułu ustawy badania psychologiczne, o których mowa w ust. 1, są wykonywane, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4, w zakresie i na zasadach określonych dla kierowców w rozdziale 13 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami.
Na podstawie art. 87 ust. 1 pkt 1 u.t.d. podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, (...) wykonując transport drogowy - wypis z zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego albo wypis z licencji.
Na mocy art. 92a ust. 2 u.t.d. odpowiedzialność za naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego ponosi zarządzający transportem, który jest zobowiązany do działań organizacyjnych gwarantujących bezpieczeństwo innych użytkowników dróg, w tym doboru takich kierowców, którzy będą posiadali stosowne uprawnienia do wykonywania przewozów oraz do wyposażenia kierującego pojazdem w wypis z licencji. Są to obowiązki bezwzględne i powinny być spełnione przed rozpoczęciem przez kierowcę przejazdu (tak WSA w Lublinie w wyroku z 11 marca 2021 r., sygn. akt III SA/Lu 1071/20). Do uwolnienia się od tej odpowiedzialności nie wystarczy wykazanie braku winy, lecz wymagane jest udowodnione podjęcie wszystkich niezbędnych środków w celu zapobieżenia powstaniu naruszenia prawa. Odpowiedzialność zarządzającego transportem ma bowiem charakter administracyjny, nie jest oparta na zasadzie winy, tylko ryzyka, a zatem do stwierdzenia jej zaistnienia wystarczające jest - co do zasady - stwierdzenie naruszenia przepisów o transporcie drogowym, nawet jeżeli doszło do niego w sposób niezawiniony (tak WSA w Gdańsku w wyroku z dnia 18 marca 2021 r., sygn. akt III SA/Gd 1087/20).
Do obowiązków zarządzającego transportem należy zarządzanie operacjami transportowymi przedsiębiorstwa wykonywane w sposób rzeczywisty i ciągły, co wynika z art. 4 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 1071/2009. W ramach zarządzania operacjami transportowymi skarżący powinien nadzorować przestrzeganie przepisów obowiązujących w transporcie drogowym przez właściciela przedsiębiorstwa, pracowników przedsiębiorstwa i osoby współpracujące z przedsiębiorstwem. Jako zarządzający transportem skarżący jest zobowiązany także znać dokumentację wymaganą do świadczenia usług transportu drogowego oraz być w stanie wprowadzać procedury kontrolne w celu zapewnienia, aby zatwierdzone dokumenty związane z każdą operacją transportową, w szczególności te, które dotyczą pojazdu, kierowcy, rzeczy i bagażu, znajdowały się zarówno w pojeździć, jak i w lokalu przedsiębiorstwa. Tym samym skarżący jako zarządzający transportem jest zobowiązany dopilnować, aby kierowcy przed rozpoczęciem danego przewozu drogowego zostali wyposażeni w dokumenty niezbędne do wykonania tego przewozu. Strona ze swoich obowiązków nie wywiązała się, ponieważ skontrolowany przewóz drogowy był wykonywany przez kierowcę nieposiadającego oryginalnego wypisu z licencji i nie posiadającego ważnego orzeczenia lekarskiego i ważnego orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań zdrowotnych i psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy.
Sąd podziela w tym kontekście twierdzenie organu, że skarżący nie przedstawił żadnego dowodu skutecznie kwestionującego prawidłowość dokonanych przez organy ustaleń faktycznych. Twierdzenia o chorobie skarżącego (złamanym kręgosłupie) są gołosłowne, gdyż ani w postępowaniu administracyjnym, ani przed tutejszym Sądem skarżący nie przedstawił żadnych dowodów na tę okoliczność. Co więcej, z przestawionego przez skarżącego rozwiązania z nim umowy o pracę z 15 kwietnia 2019 r. wynika, że powodem rozwiązania umowy o pracę była uporczywa nieobecność w pracy, w dodatku nieusprawiedliwiona przez stronę. Przeczy to tezie o chorobie skarżącego.
Również twierdzenia skarżącego o tym, że nie był już zatrudniony w [...] sp. z o.o. na dzień kontroli są gołosłowne. Skarżący nie przedstawił bowiem na tę okoliczność żadnych przekonujących dowodów, w szczególności świadectwa pracy wystawionego przez spółkę. Dowodem tym nie może być niepoświadczona prawidłowo za zgodność z oryginałem (bowiem poświadczona tylko przez stronę, a nie przez jej profesjonalnego pełnomocnika) kopia rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z 15 kwietnia 2019 r. Tymczasem zgodnie z art. 76a § k.p.a. zamiast oryginału dokumentu strona może złożyć odpis dokumentu, jeżeli jego zgodność z oryginałem została poświadczona przez notariusza albo przez występującego w sprawie pełnomocnika strony będącego adwokatem, radcą prawnym, rzecznikiem patentowym lub doradcą podatkowym.
Pomijając zresztą kwestię braku prawidłowego poświadczenia tego dokumentu, wskazać należy, że – wobec braku załączenia przez stronę świadectwa pracy – nie sposób z niego wywieść, kiedy nastąpiło rozwiązanie umowy o pracę. To, że oświadczenie pracodawcy o rozwiązaniu umowy zostało złożone przez niego 15 kwietnia 2019 r., nie oznacza, że tego dnia dotarło do adresata czyli pracownika –w tym przypadku strony.
Tymczasem w myśl art. 61 § 1 k.c. oświadczenie woli, które ma być złożone innej osobie, jest złożone z chwilą, gdy doszło do niej w taki sposób, że mogła zapoznać się z jego treścią. Odwołanie takiego oświadczenia jest skuteczne, jeżeli doszło jednocześnie z tym oświadczeniem lub wcześniej. Z załączonego przez stronę oświadczenia woli pracodawcy w żaden sposób nie wynika, kiedy dotarło do skarżącego. Nie można zatem przyjąć tylko na podstawie tego dowodu, że umowa o pracę została rozwiązana ze stroną przed dniem kontroli. Możliwe jest także, co w praktyce dosyć często ma miejsce, że strony potem "ugodziły" się co do sposobu rozwiązania umowy o pracę i w rzeczywistości jej rozwiązanie nastąpiło w innym trybie i w innym terminie.
Odnosząc się z kolei do poinformowania Prezydenta [...] o rezygnacji z funkcji zarządzającego przez skarżącego pismem z 11 kwietnia 2019 r., wskazać należy, iż sama strona przedłożyła w toku postępowania dowód nadania tego pisma na poczcie dnia 24 kwietnia 2019 r. (k.35), czyli już po dniu kontroli.
Niezasadny zatem okazał się zarzut naruszenia art. 92a ust. 2 u.t.d. w związku z p.1.2 załącznika nr 4 do u.t.d. poprzez wskazanie błędnego adresata decyzji i nałożenie kary pieniężnej na osobę, która w chwili kontroli, tj. w dniu 16 kwietnia 2021 r., nie tylko nie zarządzała transportem w przedsiębiorstwie [...] sp. z o.o.
Przypomnieć przy tym należy, że o ile na organach ciąży obowiązek udowodnienia faktów związanych z naruszeniem przez stronę przepisów o transporcie drogowym, to bez przedstawienia przez stronę dowodów mogących podważyć ustalenia organów, nie jest możliwe przyjęcie twierdzeń co do braku podstaw uznania jej odpowiedzialności i nałożenia kary pieniężnej (por. wyrok NSA z 15 grudnia 2017 r., sygn. ll GSK756/16).
Wbrew twierdzeniom strony, w sprawie wtórne znaczenie ma to, kto i kiedy zgłosił zmianę do rejestru w zakresie zarządzającego transportem w [...] sp. z o.o. Strona nie udowodniła bowiem, ani przed organem, ani przed sądem, że w dniu kontroli nie była już zatrudniona w tej spółce. Nie można zatem uwzględnić zarzutu naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. w tym zakresie, gdyż okoliczność ta nie miała znaczenia w sprawie.
Wskazać trzeba, że wbrew zarzutom strony, organ wyczerpująco zbadał przesłanki z art. 92a u.t.d. i uznał zasadność nałożenia na stronę kary pieniężnej za popełnienie naruszeń Ip. 1.2. oraz 4.2. i 4.3. z załącznika nr 4 do u.t.d.
Nie można również zgodzić się ze skarżącym, że okoliczności sprawy i dowody wskazują, ze nie miał on wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł przewidzieć. Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 92c ust. 1 ustawy nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli m.in. okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. Przepisy te stosuje się odpowiednio w sprawach o nałożenie kary pieniężnej wobec osób, o których mowa w art. 92a ust. 2 ustawy (art. 92c ust. 1a ustawy). Powyższe uregulowanie stanowi, że przesłanką egzoneracyjną wyłączającą odpowiedzialność za naruszenie przepisów transportu drogowego jest sytuacja, gdy okoliczności i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewóz lub inne czynności związane z tym przewozem nie miał wpływu na ich powstanie, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, które nie mógł przewidzieć. Zatem dla zastosowania tej normy prawnej niezbędne jest zaistnienie obydwu przesłanek łącznie. Przepis art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy odnosi się jedynie do wyjątkowych sytuacji, takich, których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności nie był w stanie przewidzieć (por. wyroki NSA: z 17 czerwca 2021 r., II GSK 1189/18; z 24 sierpnia 2021 r., II GSK 889/19).
W niniejszej sprawie skarżący, jak już wskazano powyżej, nie przedłożył żadnych dowodów mogących wskazywać, że na powstałe naruszenie nie miał wpływu bądź nastąpiło ono wskutek zdarzeń czy okoliczności niemożliwych do przewidzenia. Zauważyć jednocześnie należy, że jak wynika z przepisów art. 2 pkt 5 i art. 4 ust. 1 rozporządzenia nr 1071/2009 do zarządzającego transportem należy zarządzanie operacjami transportowymi przedsiębiorstwa w sposób rzeczywisty i ciągły. Wyznaczenie osoby zarządzającej transportem w przedsiębiorstwie transportowym ma na celu zapewnienie odpowiedniej jakości usług przewozowych oraz ich zgodności z przepisami z zakresu transportu drogowego, zarówno unijnymi jak i krajowymi. Obowiązkiem zarządzającego transportem jest znajomość przepisów w tym zakresie. Sprawowanie funkcji zarządzającego transportem wiąże z odpowiedzialnością za naruszenia w transporcie drogowym. Z kolei stwierdzone w kontroli wykonywanie transportu drogowego pojazdem niezgodne z przepisami prawa świadczy jedynie o braku właściwej organizacji pracy i nadzoru tej osoby nad wykonywaniem usług przewozowych. Powinnością zarządzającego transportem jest takie zorganizowanie pracy pracownikom i wprowadzenie takich rozwiązań organizacyjnych w firmie, które pozwolą stwierdzić przed wyjazdem danego pojazdu, że jest on sprawny technicznie, posiada ważne badania techniczne, a jednocześnie kierowca zastosował się do wszystkich poleceń przełożonego, posiada ważne badania psychologiczne i lekarskie i odpowiednie wypisy z licencji. Tymczasem skarżący nie wykazał, że podjął rozwiązania organizacyjne, z których by wynikało, że sprawował w ramach swoich obowiązków rzeczywisty prawidłowy nadzór nad kierowcami w przedsiębiorstwie, w którym pełnił funkcję zarządzającego transportem. Nie wykazał, że w sprawie wystąpiły nadzwyczajne okoliczności, na powstanie których nie miał wpływu i których jako doświadczony i profesjonalny podmiot zarządzający przewozem drogowym, przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności, nie był w stanie przewidzieć. Tym samym w sprawie nie wykazano wystąpienia przesłanki egzoneracyjnej z art. 92c ust. 1 ustawy, która wyłączałaby odpowiedzialność osoby zarządzającej transportem za stwierdzone naruszenie przepisów transportu drogowego. W konsekwencji brak było podstaw do umorzenia postępowania na podstawie art. 105 k.p.a. w oparciu o tę przesłankę.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 7 i 77 k.p.a., Sad wskazuje, że w toku postępowania przed GITD skarżący nie podnosił swoich wątpliwości odnośnie formy zatrudnienia kierowcy. Wskazywał jedynie w odwołaniu, że to "prawdopodobnie" syn osoby będącej prezesem spółki powiązanej kapitałowo z [...] sp. z o.o. Bycie członkiem rodziny nie oznacza braku umowy, a strona nie wykazała, by było inaczej w tej sprawie.
Sąd nie znajduje podstaw, by zakwestionować czynności organu administracji publicznej podejmowanych w toku niniejszej sprawy, a zmierzających do jej wyjaśnienia. Sąd uznał, że zostały zbadane wszelkie istotne w sprawie okoliczności, które poprzedzono przeprowadzeniem stosownych dowodów służących ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.). Zebrana w sprawie dokumentacja stanowi wystarczający materiał dowodowy dla wykazania naruszenia, o którym mowa w treści zaskarżonej decyzji. Stanowisko wyrażone w wydanej decyzji organ uzasadnił w sposób prawidłowy, przestrzegając zasad określonych szczegółowo przez ustawodawcę w przepisie art. 107 § 3 k.p.a. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona przez organ argumentacja w tym zakresie jest wyczerpująca. Stan faktyczny opisany w decyzji nie wymagał czynienia dodatkowych ustaleń. Z kolei sam fakt, że skarżący nie zgadza się ze stanowiskiem GITD, nie przesądza o tym, iż w sprawie doszło do naruszenia obowiązujących przepisów.
Zarzut naruszenia art. 8 k.p.a. jest gołosłowny. Nie jest naruszeniem zasady zaufania wydanie decyzji przez GITD zgodnie z przepisami prawa, choć może być to decyzja dla strony niekorzystna.
W sprawie nie naruszono także art. 15 k.p.a. GITD rozpoznał sprawę na nowo, a że ocenił ją podobnie jak [...]WITD, utrzymał skarżoną decyzję w mocy. Nie można zatem także mówić o naruszeniu art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.
W konsekwencji Sąd stanął na stanowisku, że organ, wydając zaskarżoną decyzję, nie dopuścił się naruszeń prawa materialnego, które miałyby wpływ na wynik sprawy, ani uchybień formalnoprawnych w stopniu, w jakim mogłoby to mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.