VI SA/WA 2158/05

VI SA/Wa 2158/05 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-03-01
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-11-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Wieczorek /przewodniczący/
Ewa Marcinkowska
Pamela Kuraś-Dębecka /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka (spr.) Asesor WSA Ewa Marcinkowska Protokolant Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 marca 2006 r. sprawy ze skargi P. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2005 r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych oddala skargę
Uzasadnienie
Dnia [...] lutego 2005 r., w miejscowości [...],[...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego poddał kontroli drogowej pojazd nr rej. [...] należący do P. K., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą "R.". W protokole kontroli stwierdzono nieprawidłowe działanie przyrządu kontrolnego (przełącznik grup czasowych nie był używany lub był używany nieprawidłowo) oraz wykonywanie transportu drogowego bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych gdyż okazano dobową kartę opłaty drogowej o serii i nr [...] ważną od dnia [...] do [...] lutego 2005 r. godz. 9,30. Kierowca podpisał protokół bez zastrzeżeń.
W toku postępowania skarżący przedstawił dobową kartę opłaty seria i nr [...] ważną od dnia [...] do [...] lutego 2005 r. godz. 10,30 wyjaśniając, iż karta ta w czasie kontroli znajdowała się w pojeździe, o czym inspektor został poinformowany przez kierowcę jeszcze przed zakończeniem kontroli. Z niewiadomych przyczyn informacja ta nie została ujęta w protokole kontroli, zaś kontrolujący inspektor polecił kierowcy wyjaśnienie tej sprawy w oddzielnym piśmie.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w [...], powołując się na art. 42 ust. 1, art. 87 ust. 1 i 2 , art. 92 ust.1, pkt 2 i 6 i art. 92 ust.4 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (tekst jednolity Dz. U. z 2004 r. Nr 2004, poz. 2088) oraz lp.1.11.9 ust.3 lit. c, lp. 1.4.1 załącznika do tej ustawy i art.15 ust.3 i 4 rozporządzenia Rady EWG nr 3821/85 z 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L370 z 31 grudnia 1985r. P.0008-0021) oraz przepisy § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. z 2001 r., Nr 150, poz. 1684 z późn. zm.) nałożył na skarżącego karę pieniężną w łącznej wysokości 3.100 zł w tym 100 zł za nieprawidłowe działanie przyrządu kontrolnego oraz 3.000 zł za wykonywanie transportu drogowego na potrzeby własne bez uiszczania opłaty za przejazd po drogach krajowych.
W uzasadnieniu decyzji wskazał, że nie ma znaczenia fakt wykupienia przez stronę winiety dobowej w dniu [...] lutego 2005 r. bowiem treść przepisu lp. 1.4.2. załącznika do ustawy o transporcie drogowym dotyczy tylko opłaty miesięcznej, półrocznej i rocznej, wykupionej najpóźniej w dniu poprzedzającym dzień kontroli.
Od tej decyzji, w części dotyczącej ukarania za brak opłaty (kary w wysokości 3000 zł), skarżący wniósł odwołanie. Ponownie oświadczył, że kierowca podczas kontroli posiadał w pojeździe aktualną kartę opłaty drogowej, w którą został wyposażony przed rozpoczęciem przejazdu lecz ze zdenerwowania nie mógł jej odnaleźć i okazał ją dopiero przed zakończeniem kontroli . Natomiast wyjaśnienia te nie zostały wzięte pod uwagę przez inspektora i nie znalazły się w protokole kontroli.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego powołując się na art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 42 ust. 1, art.87 ust.1 oraz art.92 ust.1 cytowanej wyżej ustawy o transporcie drogowym a także lp.1.4.1 załącznika do tej ustawy i § 4 i 5 cytowanego wyżej rozporządzenia Ministra Infrastruktury - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji w zaskarżonej części, dotyczącej nałożenia kary pieniężnej w wysokości 3.000 zł.
W uzasadnieniu wskazał, że protokół kontroli został podpisany przez kierowcę bez zastrzeżeń co do jej przebiegu. W tej sytuacji argumenty skarżącego nie mogą w świetle obowiązujących przepisów stanowić podstawy do zmiany wysokości nałożonej kary. Organy kontroli rozpatrują stan faktyczny stwierdzony w momencie kontroli, a wówczas karty drogowej nie okazano na żądanie organu kontrolującego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego strona wnosi o uchylenie decyzji w zakresie nałożenia kary 3.000 zł, ewentualnie o stwierdzenie nieważności tej decyzji. Skarżący zarzuca naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię, które miało wpływ na wynik sprawy. Wskazuje, że w myśl przepisu § 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury uiszczenie opłat następuje przez samo nabycie karty i stosowanie wykładni rozszerzającej jest niedopuszczalne. Natomiast zastosowanie wykładni celowościowej prowadzi do wniosku, iż jedynie brak opłaty (a więc brak karty, czyli nie nabycie karty) może być podstawą do zgodnego z prawem ukarania przedsiębiorcy. Ponadto skarżący podtrzymuje swoje wcześniejsze stanowisko twierdząc, że kierowca okazał podczas kontroli kartę opłaty drogowej ważną na dzień kontroli, zaś sprawa w tym zakresie nie została prawidłowo wyjaśniona przez organ, przez co naruszono przepisy art. 77 § 1, art 78 § 1, art. 72, art. 67 § 1 i § 2 k.p.a.
Główny Inspektor Transportu Drogowego nie zmienił swego stanowiska w sprawie i w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej. Wskazał, że zgodnie z art. 76 § 1 k.p.a. dokumenty urzędowe, sporządzone w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w zakresie ich działania stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. W protokole kontroli z dnia [...] lutego 2005 r. zapisano, iż okazana karta opłaty drogowej utraciła ważność w dniu [...] lutego 2005 r., zaś kierowca ten protokół podpisał bez zastrzeżeń. Tym samym stan faktyczny został jednoznacznie wyjaśniony i nie było potrzeby przeprowadzania w tym zakresie dalszych dowodów.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Oznacza to, że sądy administracyjne sprawują kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem materialnym i procesowym.
Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 dalej jako p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi i powołaną podstawą prawną.
Wbrew argumentom skarżącego Sąd nie dopatrzył się też sugerowanych w skardze wad formalnych i materialnych powodujących konieczność wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego. W ocenie Sądu ustalony w sprawie stan faktyczny nie budzi zastrzeżeń. Podstawowym elementem tego stanu faktycznego jest protokół kontroli nr [...] sporządzony w dniu [...] lutego 2005 r. Z dokumentu tego wynika, że kierowca okazał do kontroli dobową kartę opłaty drogowej ważną od dnia [...] do [...] lutego 2005 r. Ponadto w protokole tym istnieje adnotacja kierowcy R. R., iż zapoznał się z treścią protokołu i dane w nim zawarte są prawdziwe a także (na str. 1 protokołu), iż nie zgłasza zastrzeżeń do protokołu. Protokół ten został podpisany przez dwie osoby - kierowcę i inspektora - i zgodnie z treścią art. 76 § 1 k.p.a. stanowi bezpośredni dowód w sprawie co do tego, jakie dokumenty zostały przedstawione przez kierowcę w dniu kontroli. W tej sytuacji trudno uznać, że wyjaśnienia skarżącego co do treści oświadczeń składanych w toku kontroli przez inną osobę - kierowcę pojazdu -, są bardziej wiarygodne, skoro skarżący nie był bezpośrednim uczestnikiem tej kontroli. Dlatego też należy podzielić stanowisko organu, iż stan faktyczny wynikający z protokołu kontroli nie budził wątpliwości i w konsekwencji nie wymagał przeprowadzania innych dowodów.
Z drugiej strony nie można zgodzić się ze stanowiskiem skarżącego prowadzącym do wniosku, że samo nabycie karty dobowej może być traktowane jako uiszczenie opłaty, co w konsekwencji powoduje, że nałożenie kary pieniężnej było bezpodstawne. W tej mierze skarżący powołuje się na treść przepisu art. 42 ustawy o transporcie drogowym oraz § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych, zgodnie z którym uiszczenie opłat następuje przez nabycie przez przedsiębiorcę karty opłaty, która następnie podlega wypełnieniu. Natomiast skarżący pomija treść przepisu art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji, w myśl którego podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, wypis z licencji, dowód uiszczenia należnej opłaty za korzystanie z dróg krajowych, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku. Ponadto poruszana kwestia była już przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który w wyroku z dnia 22 czerwca 2004 r. sygn. akt II SA 1239/03, uznał, iż brak posiadania dowodu uiszczenia opłaty przez kierowcę w dacie kontroli jest równoznaczny z nieuiszczeniem opłaty. Wojewódzki Sąd Administracyjny w niniejszym składzie pogląd ten całkowicie podziela. W sprawie niniejszej nie ulega wątpliwości, że taka ważna karta nie została okazana w dacie kontroli.
Z tych wszystkich względów na mocy art. 151 p.p.s.a. Sąd skargę oddalił bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu wymagającym jej uchylenia.