VI SA/Wa 1967/19

VI SA/Wa 1967/19 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2020-02-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-09-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Łąpieś-Rosińska
Grzegorz Nowecki /przewodniczący/
Pamela Kuraś-Dębecka /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6179 Inne o symbolu podstawowym 617
Hasła tematyczne
Uprawnienia do wykonywania zawodu
Sygn. powiązane
II GSK 856/20 - Wyrok NSA z 2023-10-11
II GZ 271/20 - Postanowienie NSA z 2020-09-24
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 2142
art. 29 ust. 6 pkt 1 i pkt 2; art. 26 ust. 3 pkt 5;
Ustawa z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia tj.
Dz.U. 2013 poz 829
art. 9 pkt 12; art. 50;
Ustawa z dnia 13 czerwca 2013 r. o zmianie ustaw regulujących wykonywanie niektórych zawodów.
Dz.U. 2018 poz 2096
art. 6; art. 7; art. 77; art. 8; art. 80;
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka (spr.) Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska Protokolant ref. staż. Robert Mirończyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2020 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia "(...)" lipca 2019 r. nr "(...)" w przedmiocie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej oddala skargę
Uzasadnienie
Komendant Główny Policji (dalej "KGP") utrzymał w mocy decyzję Komendanta Stołecznego Policji (dalej "KSP"), którą skreślono P. S. (dalej "Skarżący") z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej.
Jako podstawę prawną skarżonej decyzji wskazano art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.) – dalej "k.p.a.", a także art. 29 ust. 6 pkt 1 i pkt 2 oraz art. 26 ust. 3 pkt 5 ustawy z 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia (Dz.U. z 2018 r., poz. 2142), dalej "u.o.m.".
Powyższe rozstrzygnięcia zapadły w następujących okolicznościach sprawy.
W kwietniu 2019 r., w oparciu o art. 61 § 1 i § 4 k.p.a. w zw. z art. 29 ust. 6 pkt 1 i pkt 2 u.o.m., KSP z urzędu wszczął wobec Skarżącego postępowanie w sprawie skreślenia go z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej. Powodem było uzyskanie przez organ informacji, że Skarżący został skazany, na karę 8 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania kary na okres próby lat 2, prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego dla [...] w [...] II Wydział Karny (sygn. akt [...]) (dalej "Wyrok SR") za popełnienie czyn z art. 233 § 1 w zw. z art. 12 ustawy z 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny (Dz.U. z 2018 r. poz. 1600 ze zm.), dalej "k.k.".
W tym stanie rzeczy KSP, w oparciu o art. 29 ust. 8 oraz art. 29 ust. 6 pkt 1 i pkt 2 w zw. z art. 26 ust. 3 pkt 5 u.o.m., skreślił Skarżącego z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej, gdyż został on skazany prawomocnym wyrokiem za przestępstwo umyślne, co stanowiło obligatoryjną przesłankę skreślenia.
Skarżący od powyższej decyzji - z zachowaniem trybu i terminu, odwołał się. Wnosząc o uchylenie skreślenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, zarzucił naruszenie:
1. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegające na nie wyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego oraz niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wyjaśnienia sprawy, w tym przez uznanie, że zachodzi konieczność skreślenia go z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej;
2. art. 104 k.p.a. z uwagi na nieuwzględnienie okoliczności korzystnych dla niego, jak np. pozytywna opinia środowiskowa;
3. art. 28 ust. 8, art. 29 ust. 6 pkt 1 i 2 w zw. z art. 26 ust. 3 pkt 5 u.o.m. poprzez ich zastosowanie i wszczęcie postępowania, a następnie skreślenie z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej.
KGP przywołując treść art. 29 ust. 6 pkt 1 i pkt 2 oraz art. 26 ust. 3 pkt 5 u.om., jak i mając na uwadze, że normy te skonstruowane są w oparciu o związanie administracyjne, utrzymał w mocy decyzję KSP. Wskazał, że ustalenie faktu skazania Skarżącego prawomocnym Wyrokiem SR było bezwzględną przesłanką skreślenia go z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej. KSP nie miał żadnej możliwości odstąpienia od wykonania dyspozycji art. art. 29 ust. 6 pkt 1 i pkt 2 oraz art. 26 ust. 3 pkt 5 u.o.m., gdyż skreślenie w takim przypadku wyraża wolę ustawodawcy.
KGP wyjaśnił, że Skarżący został skazany Wyrokiem SR za popełnienie przestępstwa z art. 233 § 1 k.k., tj. za złożenie fałszywych zeznań – przestępstwo umyślne z zamiarem bezpośrednim lub ewentualnym. W takich przypadkach ustawodawca sam rozstrzygnął o spełnieniu, przez takie osoby, przesłanki określonej w art. 29 ust. 6 pkt 1 i pkt 2 u.o.m. Dlatego też takie osoby należy obligatoryjnie skreślić z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej, niezależnie od innych okoliczności, choćby przemawiających na ich korzyść, jak np. pozytywna opinia środowiskowa. W takich przypadkach ustawodawca przyznał bezwzględny prymat interesowi społecznemu nad słusznym interesem obywatela (art. 7 k.p.a.). Z tego względu argumenty podnoszone w odwołaniu, pozytywnie świadczące o Skarżącym, musiały zostać pominięte i nie mogły mieć wpływu na rozstrzygnięcie sprawy, gdyż nie eliminują one z obrotu prawnego prawomocnego wyroku skazującego Skarżącego za popełnienie przestępstwa umyślnego z art. 233 § 1 k.k.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że pracownicy ochrony powinni dawać rękojmię prawidłowego wykonywania swej pracy, gdyż przysługuje im szereg praw, w tym m.in. prawo do legitymowania osób w celu ustalenia ich tożsamości, stosowanie środków przymusu bezpośredniego, a nawet użycie broni palnej (art. 36 u.o.m.). Nadto ochronie mogą podlegać obiekty ważne dla obronności, interesu gospodarczego państwa, bezpieczeństwa publicznego i innych ważnych interesów państwa (art. 5 u.o.m.). Z tego punktu widzenia, nie budzi jakichkolwiek wątpliwości wymaganie dawania rękojmi należytego wykonywania zawodu, nie tylko w postaci posiadania odpowiednich kwalifikacji, weryfikacji ich zdolności do pracy na podstawie badań lekarskich i psychologicznych, ale przede wszystkim niekaralności za przestępstwa umyślne. Z uwagi na specyfikę wykonywanej funkcji-pracy, wiążącej się z dużym ryzykiem oraz konieczność zagwarantowania zaufania publicznego, zawód pracownika ochrony powinien odznaczać się szczególną przejrzystością, a osoby go wykonujące winne być transparentne i uczciwe.
W ocenie KGP, z uwagi na powyższe, nie budzi zastrzeżeń konstytucyjnych ustanowienie w ustawie o ochronie osób wymogów niekaralności. Celem wprowadzenia tych wymagań nie jest napiętnowanie konkretnych osób, lecz stworzenie gwarancji prawidłowego wykonywania zadań z zakresu ochrony osób i mienia, zgodnie z interesem publicznym.
KGP stwierdził, że ustalenia stanu faktycznego sprawy wynikają z prawidłowo zebranego w niej materiału dowodowego, który następnie właściwie oceniono w kontekście brzmienia ww. przepisów. KSP przeprowadził postępowanie zgodnie z zasadami praworządności i prawdy obiektywnej (art. 6, art. 7 i art. 77 k.p.a.) oraz zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 8 k.p.a.). Swoje rozstrzygnięcie uzasadnił w sposób wymagany przez normę art. 107 § 3 k.p.a.
Na koniec KGP, odnosząc się do zarzutu naruszenia ust. 8 art. 28 u.o.m., wskazał, że przepis ten nie zawiera ust. 8, a sam dotyczy prowadzonego przezeń rejestru kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej i zabezpieczenia technicznego w systemie teleinformatycznym. Podniósł, że w komparycji decyzji KSP powołany został ust. 8, ale art. 29 u.o.m., zgodnie z którym skreślenie z listy następuje w formie decyzji administracyjnej właściwego komendanta wojewódzkiego Policji. Niezależnie KGP wyjaśnił, że pozbawienie Skarżącego wpisu na liście kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej nie uniemożliwia mu wykonywanie pracy w zawodzie pracownika ochrony, gdyż może on wykonywać te czynności pracownika ochrony, które nie wymagają wpisu na przedmiotową listę (art. 31 u.o.m.).
Skarżący w złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze, wnoszą o uchylenie decyzji KGP, zarzucił naruszenie:
1. przepisów postępowania, tj.:
a. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wyjaśnienia sprawy, w tym przez uznanie, że zachodzi konieczność skreślenia go z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej, w szczególności z zaniechaniem powzięcia opinii na jego temat;
b. art. 104 k.p.a. przez wydanie błędnych decyzji, nieuwzględniających okoliczności korzystnych dla Skarżącego;
c. art. 10 § 1 k.p.a. poprzez wydanie przez KGP decyzji naruszającej prawa strony do czynnego uczestnictwa w każdym etapie postępowania, poprzez zaniechanie umożliwienia wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, przy czym odstąpienie od rzeczonej zasady nie zachodziło w warunkach, w których zwłoka wywołałaby niebezpieczeństwo dla życia i zdrowia ludzkiego lub niepowetowaną szkodę materialną;
d. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. polegające na bezzasadnym utrzymaniu w mocy decyzji KSP, podczas gdy prawidłowe było jej uchylenie i przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego;
2. przepisów prawa materialnego tj.:
a. art. 28 ust 8 oraz 28 ust. 6 pkt 1 i 2 w zw. z art. 26 ust 3 pkt 5 u.o.m. poprzez błędne jego zastosowanie i wszczęcie postępowania w niniejszej sprawie, następnie błędne skreślenie Skarżącego z lisy kwalifikowanych pracowników ochrony.
W uzasadnieniu skargi, nie negując fakty skazania prawomocnym Wyrokiem SR za popełnienie przestępstwa umyślnego, Skarżący podniósł, że organy niezasadnie pominęły przy skreśleniu pozytywnej opinię o jego osobie. Nadto podniósł, że nie był zatrzymany i nie toczy się wobec niego żadne postępowanie.
Zarzucił, że KGP "przed wydaniem decyzji w pośpiechu", mimo, że w sprawie nie było przesłanek do przyspieszenia procedowania (art. 10 § 2 k.p.a.), nie zwrócił się do niego celem wypowiedzenia co do zgromadzonego materiału.
W odpowiedzi na skargę KGP wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu skarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Sprawując kontrolę legalności decyzji Sąd nie dopatrzył się w niej ani wad kwalifikowanych, ani też uchybień przepisów prawa procesowego, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź naruszeń prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325), dalej "p.p.s.a.".
Podstawę materialnoprawną wydanej przez KGP decyzji stanowił art. 29 ust. 6 pkt 1 i pkt 2 oraz art. 26 ust. 3 pkt 5 u.o.m.
W myśl art. 29 ust. 6 pkt 1 i pkt 2 u.o.m. pracownika ochrony skreśla się z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej, w przypadku gdy:
1. pracownik ochrony fizycznej został skazany prawomocnym wyrokiem sądu za popełnienie przestępstwa umyślnego lub wszczęto w stosunku do niego postępowanie karne o takie przestępstwo;
2. nie spełnia warunków określonych w art. 26 ust. 3 pkt 1 i 4-8, w art. 30 albo w art. 38b;
Stosownie do art. 26 ust. 3 pkt 5 u.o.m. na listę kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej wpisuje się osobę, która nie była skazana prawomocnym wyrokiem za przestępstwo umyślne i nie toczy się przeciwko niej postępowanie karne o takie przestępstwo.
Sąd w pierwszym rzędzie zauważa, że wystarczającą podstawą prawną do skreślenia pracownika ochrony z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej, w sytuacji skazania takiego pracownika prawomocnym wyrokiem sądu za popełnienie przestępstwa umyślnego, jest sam art. 29 ust. 6 pkt 1 u.o.m.
Z treści tego przepisu wynika, że decyzje w przedmiocie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej mają charakter związany. Świadczy o tym już sama imperatywna forma czasownika "skreśla się", która nie pozostawia organom Policji żadnej, prawnej możliwości wyboru rozstrzygnięcia, w sytuacji ustalenia faktów w nim przywołanych, tj. skazania pracownika ochrony prawomocnym wyrokiem za przestępstwo umyślne lub/i toczenia się przeciwko takiemu pracownikowi postępowania karnego o popełnienie przestępstwa umyślnego. Organ, wydając decyzję w przedmiocie skreślenia, kieruje się zatem jedynie ustaleniem wystąpienia w sprawie przesłanek określonych ww. przepisie, do zastosowania którego jest ustawowo zobligowany po stwierdzeniu ich istnienia.
Przepis art. 29 ust. 6 pkt 1 u.o.m. w żadnej mierze nie stopniuje, ani też nie różnicuje przesłanek skreślenia. Podstawą skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej jest wyłącznie skazanie prawomocnym wyrokiem sądu za popełnienie przestępstwa umyślnego lub wszczęcie w stosunku do osoby postępowania karnego o takie przestępstwo. Przepis ten nie daje organom Policji żadnej możliwości odstąpienia od wykonania jego dyspozycji w razie stwierdzenia stanów faktycznych w nim opisanych (tak też w m.in. wyrokach: Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 października 2007 r., sygn. akt II GSK 181/07; z 24 września 2008 r., sygn. akt II GSK 358/08; z 9 lutego 2012 r., sygn. akt II GSK 1221/10 oraz z 16 kwietnia 2013 r., sygn. akt II GSK 109/12, opubl.: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Przepis art. 29 ust. 6 pkt 1 u.o.m. zobowiązuje zatem właściwego komendanta wojewódzkiego Policji do wszczęcia z urzędu postępowania administracyjnego w przedmiocie skreślenia i wydania decyzji o skreśleniu osoby z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej w razie ziszczenia się jego dyspozycji.
Warto w tym miejscu przywołać, że omawiany przepis został wprowadzony do ustawy o ochronie osób imienia na mocy art. 9 pkt 12 ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o zmianie ustaw regulujących wykonywanie niektórych zawodów (Dz.U. z 2013 r. poz. 829), dalej "ustawa zmieniająca" i zaczął obowiązywać od 1 stycznia 2014 r. (art. 50 ustawy zmieniającej). Co do motywów zmiany zasad wykreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony, w projekcie ustawy zmieniającej (druk sejmowy VII.806) wskazano, że: "Za przesłankę do wykreślenia uznano toczenie się przeciwko pracownikowi postępowania karnego za przestępstwo umyślne. Mimo obowiązującej zasady domniemania niewinności fakt prowadzenia postępowania karnego uniemożliwia dopuszczenie pracownika ochrony do możliwości stosowania środków przymusu bezpośredniego i broni. Wykreślenie z listy nie przekreśla możliwości zatrudnienia tej osoby jako pracownika ochrony niekwalifikowanego, tj. w obszarze ochrony, gdzie nie występuje konieczność pracy z bronią oraz bez możliwości stosowania środków przymusu bezpośredniego. Obszar ochrony osób i mienia - gdzie ustawa wymaga zatrudnienia pracowników kwalifikowanych - jest mocno ograniczony. Zdecydowana większość zadań ochrony mienia nie wymaga kwalifikacji, zatem na czas trwającego postępowania pracownik byłby "przesuwany" z obszaru kwalifikowanej ochrony na obszar, gdzie wpis na listę pracowników kwalifikowanych nie jest konieczny, co ze względu na szczególny charakter pracy jest uzasadnione".
Brzmienie art. 29 ust. 6 pkt 1 u.o.m. oraz przytoczone powyżej motywy wprowadzenia zmian jednoznacznie wskazują na niezasadność jakichkolwiek zarzutów podniesionych przez Skarżącego, co do zastosowania w jego sprawie ww. przepisu. Nie ma żadnych wątpliwości, na co zasadnie wskazał organ pisząc "w takich przypadkach ustawodawca sam rozstrzygnął", że decyzje w przedmiocie skreślenia mają charakter związany, wobec czego skazanie Skarżącego prawomocnym Wyrokiem SR obligowało właściwego komendanta wojewódzkiego Policji – w tym przypadku KSP, do wszczęcia z urzędu postępowania administracyjnego w przedmiocie skreślenia Skarżącego z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej i wydania decyzji o skreśleniu.
W ocenie Sądu powyższe oznacza, że postępowanie dowodowe w niniejszej sprawie – w przedmiocie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej, prawidłowo ograniczono wyłącznie do ustalenia, czy zaistniały w niej przesłanki skreślenia, tj. czy Skarżący został skazany prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne. Dla istoty niniejszego postępowania ważne było bowiem wyłącznie to co ustalił KSP, mianowicie, że ww. Sąd Rejonowy, wyrokiem z [...] listopada 2018 r. (sygn. akt [...]), skazał Skarżącego za przestępstwo umyślne – składanie fałszywych zeznań.
Z powyższych względów Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia zarzutów skargi.
Materiał dowodowy w postaci prawomocnego Wyroku SR znajduje się w aktach sprawy i został on przez organy Policji prawidłowo oceniony, jako przesłanka z art. 29 ust. 6 pkt 1 u.o.m. Tym samym, z punktu widzenia ww. normy, zbadane zostały wszystkie okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadzono dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami praworządności i prawdy obiektywnej (art. 6, art. 7 i art. 77 k.p.a). oraz zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 8 k.p.a.).
W ocenie Sądu organy nie dopuściły się w sprawie obrazy zasady swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.), albowiem oparły się na całym materiale dowodowym, dokonując jego właściwej oceny, zwłaszcza - wobec brzmienia art. 29 ust. 6 pkt 1 u.o.m.. Zasadnie odmówiły uwzględnienia w sprawie pozytywnej opinii o Skarżącym, jako nie mającej wpływu na ostateczne jej rozstrzygnięcie.
Z powyższych względów niezasadny jest także zarzut o pospiesznym prowadzeniu postępowania odwoławczego. Skoro w sprawie stan faktyczny został ustalony bezspornie – Skarżący nie kwestionuje prawomocności wyroku skazującego go za popełnienie przestępstwa umyślnego, co jest podstawą skreślenia, to KGP nie miał obowiązku - podstawy prawnej, do prowadzenia jakiegokolwiek dodatkowego postępowania wyjaśniającego, czemu dał wyraz w prawidłowo sporządzonemu uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Sąd zauważa, że istotnie, po wniesieniu odwołania, Skarżący nie został pouczony przez KGP o możliwości czynnego udziału w postępowaniu odwoławczym oraz o możliwości wypowiedzenia się co do zgromadzonego – na tym etapie postępowania, materiału dowodowego. Nie mniej, w ocenie Sądu, zarzut ten w żadnym razie nie wpływa na prawidłowość decyzji KGP. Wypada zauważyć, że na etapie postępowania odwoławczego Skarżący ustanowił profesjonalnego pełnomocnika w osobie adwokata, a poza tym – z uwagi na wskazany powyżej zakres postępowania dowodowego w sprawie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej, w postępowanie odwoławczym żadne postępowanie dowodowe nie było prowadzone. W tym czasie, jedynym dokumentem jaki został złożony do akt było odwołanie Skarżącego, sporządzone przez ustanowionego przez niego adwokata, a zatem znane Skarżącemu.
Z tych względów Sąd uznał, że zarzuty skargi nie znajdują oparcia w przepisach prawa, a biorąc dodatkowo pod uwagę, że Sąd nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy – skargę należało oddalić.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.