Orzeczenie · 2025-03-12

VI SA/Wa 1947/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2025-03-12
NSAubezpieczenia społeczneŚredniawsa
ubezpieczenie zdrowotnedziałalność pozarolniczaspółka cywilnaNFZZUSCEIDGpodatkiprzedsiębiorcaskładki

Sprawa dotyczyła skargi Z. B. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia, która ustaliła, że skarżący podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia działalności pozarolniczej jako wspólnik spółki cywilnej "Zespół Obsługi Adwokackiej" od 9 lipca 2013 r. Skarżący argumentował, że spółka została utworzona wyłącznie w celu zawarcia umowy najmu lokalu i zatrudnienia sekretarki, a nie w celu prowadzenia faktycznej działalności gospodarczej. Podkreślał, że indywidualne kancelarie adwokackie wspólników prowadziły odrębną działalność. Prezes NFZ, opierając się na danych ZUS i Urzędu Skarbowego, stwierdził, że spółka wykazywała przychody w zeznaniach podatkowych (PIT-36, PIT-B) i zatrudniała pracownika, co świadczyło o prowadzeniu działalności gospodarczej. Sąd administracyjny, kontrolując legalność decyzji, uznał, że organ prawidłowo ustalił stan faktyczny. Sąd podkreślił, że aktywny wpis do CEIDG i wykazywanie przychodów w zeznaniach podatkowych, nawet przy braku dochodu, świadczą o prowadzeniu działalności gospodarczej, a tym samym o obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego. Sąd oddalił skargę, uznając, że decyzja Prezesa NFZ nie narusza prawa.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalenie, że spółka cywilna wykazująca przychody i zatrudniająca pracowników, nawet bez osiągania dochodu, prowadzi działalność gospodarczą i podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wspólników spółek cywilnych, których działalność jest kwestionowana pod kątem faktycznego prowadzenia.

Zagadnienia prawne (1)

Czy spółka cywilna utworzona wyłącznie w celu obsługi administracyjnej indywidualnych kancelarii adwokackich (najem lokalu, zatrudnienie sekretarki) i nieosiągająca dochodu, podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia działalności pozarolniczej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, spółka cywilna, która wykazywała przychody w zeznaniach podatkowych i zatrudniała pracownika, prowadziła faktycznie działalność gospodarczą, co skutkuje obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego wspólnika, nawet jeśli spółka nie osiągnęła dochodu.

Uzasadnienie

Aktywny wpis do CEIDG, wykazywanie przychodów w zeznaniach podatkowych oraz zatrudnianie pracownika przez spółkę cywilną świadczą o prowadzeniu działalności gospodarczej. Brak dochodu nie wyłącza obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego, gdyż istotą działalności jest jej prowadzenie w sposób ciągły i zorganizowany na własny rachunek i ryzyko.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę Z. B. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia ustalającą obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia działalności pozarolniczej jako wspólnik spółki cywilnej.

Przepisy (28)

Główne

ustawa o świadczeniach art. 66 § 1

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które są osobami prowadzącymi działalność pozarolniczą lub osobami z nimi współpracującymi, z wyłączeniem osób, które zawiesiły wykonywanie działalności gospodarczej.

ustawa o świadczeniach art. 66 § 1

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego osób prowadzących działalność pozarolniczą powstaje i wygasa w terminach określonych w przepisach o ubezpieczeniu społecznym.

ustawa o świadczeniach art. 69 § 1

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

ustawa o świadczeniach art. 5 § 21

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Osoba prowadząca działalność pozarolniczą to osoba, o której mowa w art. 8 ust. 6 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

ustawa o świadczeniach art. 82 § 1

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

W przypadku gdy ubezpieczony uzyskuje przychody z więcej niż jednego tytułu do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana jest z każdego z tych tytułów odrębnie.

ustawa o s.u.s. art. 8 § 6

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

Za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność uważa się osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców lub innych przepisów szczególnych, a także osobę prowadzącą działalność w zakresie wolnego zawodu.

ustawa o s.u.s. art. 6 § 1

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

Obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają osoby fizyczne prowadzące pozarolniczą działalność oraz osoby z nimi współpracujące.

ustawa o s.u.s. art. 13 § 4

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

Osoby prowadzące pozarolniczą działalność podlegają obowiązkowym ubezpieczeniom od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania jej wykonywania.

Pomocnicze

k.p.a. art. 6

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

ustawa o swobodzie działalności gospodarczej art. 14

Ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej

Regulowała podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej do 29.04.2018 r.

ustawa o swobodzie działalności gospodarczej art. 14a

Ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej

Umożliwiała formalne zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej.

Prawo przedsiębiorców art. 17 § 1

Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców

Reguluje podejmowanie działalności gospodarczej od 30.04.2018 r.

Prawo przedsiębiorców art. 22 § 1

Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców

Umożliwia zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę niezatrudniającego pracowników.

Prawo przedsiębiorców art. 23 § 2

Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców

Umożliwia zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę wpisanego do KRS.

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 133 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 106 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.c. art. 860

Kodeks cywilny

Argumenty

Odrzucone argumenty

Spółka cywilna nie prowadziła faktycznej działalności gospodarczej, a jej utworzenie miało wyłącznie cel administracyjny (najem lokalu, zatrudnienie sekretarki). • Brak dochodu z działalności spółki cywilnej wyłącza obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego.

Godne uwagi sformułowania

Istotą działalności jest jej prowadzenie w sposób ciągły i zorganizowany, na własny rachunek i ryzyko. • Aktywny wpis do CEIDG tworzy domniemanie, że osoba wpisana do ewidencji, która nie zgłosiła zawiadomienia o zaprzestaniu prowadzenia działalności gospodarczej, jest traktowana jako prowadząca taką działalność. • Domniemanie to można podważyć przedstawiając dowody przeciwne.

Skład orzekający

Barbara Kołodziejczak-Osetek

przewodniczący

Urszula Wilk

sprawozdawca

Anna Fyda-Kawula

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie, że spółka cywilna wykazująca przychody i zatrudniająca pracowników, nawet bez osiągania dochodu, prowadzi działalność gospodarczą i podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wspólników spółek cywilnych, których działalność jest kwestionowana pod kątem faktycznego prowadzenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego dla przedsiębiorców, zwłaszcza w kontekście spółek cywilnych i interpretacji faktycznego prowadzenia działalności gospodarczej. Jest to istotne dla prawników i przedsiębiorców.

Czy spółka cywilna bez dochodu nadal podlega ubezpieczeniu zdrowotnemu? Sąd wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst