Pełny tekst orzeczenia VI SA/Wa 1636/20

VI SA/Wa 1636/20 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2021-02-18
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2020-08-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Dorota Pawłowska /przewodniczący/
Jakub Linkowski /sprawozdawca/
Tomasz Sałek
Symbol z opisem
6239 Inne o symbolu podstawowym 623
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II GSK 1560/21 - Wyrok NSA z 2021-10-29
II GZ 372/20 - Postanowienie NSA z 2020-12-15
Skarżony organ
Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 2047
art. 10 ust. 1, art. 4 ust. 1, art. 24 ust. 4 i 10, art. 33a ust. 2 pkt 2 i ust. 4
Ustawa z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pawłowska Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.) Sędzia WSA Tomasz Sałek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 lutego 2021 r. sprawy ze skargi D. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia, że produkt nie jest bezpieczny; zakazu wprowadzania na rynek; nakazu wycofania z rynku; nałożenia kary pieniężnej oddala skargę
Uzasadnienie
Prezes Urzędu Konkurencji i Konsumentów (dalej Prezes UOKiK, organ odwoławczy) decyzją z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256) oraz art. 24 ust. 4 pkt 1 lit. b i pkt 2 lit b i ust. 12 oraz art. 33a ust. 2 pkt 2 w związku z art, 10 ust. 1, art. 4 ust. 1, art. 5 ust. 1 i art. 13 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. z 2016 r. poz. 2047), po rozpatrzeniu wniosku D. sp. z o.o. z siedzibą w K. o ponowne rozpatrzenie sprawy utrzymał w mocy decyzję własną z dnia z dnia [...] kwietnia 2020 r. nr [...], którą stwierdził, że ceramiczna forma do tarty "G." marki [...], o średnicy 24 cm, kod [...] ze względu na niewystarczającą odporność na szok termiczny nie jest produktem bezpiecznym oraz na podstawie art. 24 ust. 4 pkt 1 lit b i pkt 2 lit. b ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów zakazał stronie wprowadzania tego produktu na rynek i nakazał podjęcie czynności niezbędnych do zapewnienia przestrzegania tego zakazu, a także nakazał stronie natychmiastowe wycofanie tego produktu z rynku. Ponadto organ, na podstawie art. 33a ust. 2 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, za wprowadzenie na rynek produktu niespełniającego wymagań bezpieczeństwa nałożył na D. sp. z o.o. z siedzibą w K. karę pieniężną w wysokości 6000 zł.
Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Pismem z 5 sierpnia 2019 r. [...] Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej przekazał Prezesowi UOKiK protokół wraz z aktami kontroli dotyczący ceramicznej formy do tarty "G." marki [...], o średnicy 24 cm, kod [...] (dalej jako: "forma do tarty"), wprowadzonej na rynek przez przedsiębiorcę D. sp. z o.o. z siedzibą w K..
Inspektorzy poddali ocenie organoleptycznej formę do tarty w oparciu o przepisy ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów, posiłkując się wymaganiami normy PN-EN 13834+AL2009 "Naczynia kuchenne. Naczynia użytkowane w tradycyjnych piekarnikach domowych". Następnie próbka produktu (w ilości 3 sztuk) została przekazana do badań laboratoryjnych do Instytutu Ceramiki i Materiałów Budowlanych w [...]. Zakresem ww. badań objęto ocenę spełniania przez produkt wymagań w zakresie bezpieczeństwa określonych w pkt 6.1.7 normy PN-EN 13834+A 1:2009 ("odporność na szok cieplny materiałów kruchych"), z wykorzystaniem metody badawczej wskazanej w pkt 6.2 normy PN-EN 1183:2000 "Materiały i wyroby przeznaczone do kontaktu z produktami spożywczymi. Metody badania szoku termicznego i odporności na szok termiczny".
Badania laboratoryjne wykazały, że wszystkie badane trzy sztuki formy do tarty uległy popękaniu przy różnicy temperatur równej 180°C (temperatura pieca 200°C, temperatura wody 20°C), co jest niezgodne z pkt 6.1.7 normy, zgodnie z którym trzy próbki badanego produktu powinny przejść pozytywnie badanie przy t=180°C (vide sprawozdanie z badań nr [...] z 3 lipca 2019 r.).
W związku z ustaleniami inspektorów Inspekcji Handlowej, Prezes UOKiK uznał za zasadne wszczęcie w tej sprawie postępowania administracyjnego na podstawie ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Prezes UOKiK powiadomił przedsiębiorcę D. sp. z o.o. z siedzibą w K. o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie ogólnego bezpieczeństwa formy do tarty oraz wyznaczył stronie postępowania termin 14 dni na zajęcie stanowiska w sprawie.
W trakcie postępowania strona zakwestionowała ocenę bezpieczeństwa produktu i zwróciła się o umorzenie postępowania administracyjnego. Strona powołała się na zapisy instrukcji użytkowania produktu, zakwestionowała metodologię przeprowadzonych badań laboratoryjnych oraz sporządzone przez Inspekcję Handlową szacowanie ryzyka związanego z używaniem produktu, jak również moc wiążącą normy PN- EN 1183:2000, na której badanie to zostało oparte.
Decyzją z [...] kwietnia 2020 r. Prezes UOKiK stwierdził, że ceramiczna forma do tarty "G." marki [...], o średnicy 24 cm, ze względu na niewystarczającą odporność na szok termiczny nie jest produktem bezpiecznym i zakazał stronie wprowadzania tego produktu na rynek i nakazał podjęcie czynności niezbędnych do zapewnienia przestrzegania tego zakazu, a także nakazał stronie natychmiastowe wycofanie tego produktu z rynku oraz nałożył karę pieniężną w wysokości 6000 zł.
W uzasadnieniu wskazanej na wstępie decyzji Prezes UOKiK przytoczył treść przepisów mających w sprawie zastosowanie i odniósł się do zarzutów zawartych w odwołaniu od decyzji I instancji.
Organ odwoławczy podkreślił, że w niniejszej sprawie podstawowe znacznie ma ustalenie, jakie wymagania powinna spełniać forma do tarty.
Dokonując oceny bezpieczeństwa tego produktu poprzez posiłkowanie się w trakcie jego badania wymaganiami określonymi w normie PN-EN 13834+A 1:2009, inspektorzy Inspekcji Handlowej kierowali się art. 6 ust. 3 pkt 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, który stanowi, że w przypadku braku szczegółowych przepisów Wspólnoty Europejskiej dotyczących bezpieczeństwa określonego produktu, braku polskich szczegółowych wymagań bezpieczeństwa i norm uznanych - za zgodne z przepisami dotyczącymi ogólnego bezpieczeństwa, bezpieczeństwo produktu ocenia się z uwzględnieniem spełniania przez ten produkt wymagań wynikających z dobrowolnych norm krajowych państw członkowskich Unii Europejskiej będących transpozycją norm europejskich innych niż normy uznane przez Komisję Europejską za zgodne z przepisami dotyczącymi ogólnego bezpieczeństwa produktów.
Zgodnie z definicją zawartą w pkt 3.1 normy PN-EN 13834+A1:2009, naczyniem jest naczynie kuchenne w kształcie wgłębionego lub płaskiego pojemnika, przeznaczone do gotowania stałej lub płynnej żywności. Naczynia obejmują m.in. naczynia do wypieków, stosowane do przygotowania i pieczenia różnych rodzajów ciast. Z dołączonej do formy będącej przedmiotem postępowania tekturowej wkładki wynika, że jest ona przeznaczona m.in. do piekarnika. W instrukcji do produktu zawarto natomiast zapis, że "naczynia ceramiczne przeznaczone są do pieczenia we wszystkich typach piekarników, podgrzewania potraw w kuchence mikrofalowej. Odporne na temperaturę do m+ 260 °C" (vide instrukcja użytkowania - pkt 1 opis produktu - przeznaczenie).
W świetle powyższego, w ocenie organu, nie ma więc wątpliwości, że forma do tarty będąca przedmiotem postępowania jest naczyniem przeznaczonym do użytkowania w piekarnikach w rozumieniu normy PN-EN 13834+A1:2009, a więc zasadnie Inspekcja Handlowa i Prezes UOKiK dokonali oceny bezpieczeństwa tego produktu z uwzględnieniem określonych w niej wymagań.
Zgodnie z pkt 1 - Zakres normy, norma PN-EN 13834+A 1:2009 określa wymagania dotyczące bezpieczeństwa i właściwości użytkowe odnoszące się do wszystkich naczyń kuchennych przeznaczonych do użytkowania w piekarnikach i ma zastosowanie do naczyń niezależnie od użytego materiału i sposobu ich produkcji. Jednym z wymagań w przypadku użycia materiałów kruchych (naczyń ceramicznych, ze szkła ceramicznego i szklanych) jest odporność na szok cieplny, czyli naglą zmianę temperatury (vide pkt 2.1. normy PN-EN 1183:2000).
Zgodnie z pkt 6.1.7 - Odporność na szok cieplny materiałów kruchych normy PN-EN 13834+A1:2009, wszystkie naczynia ceramiczne, ze szkła ceramicznego i szklane oraz ich pokrywki powinny być poddane badaniom zgodnie z metodą B podaną w pkt 6.2 normy EN 1183:1997. Podczas badania próbki są ogrzewane, a następnie gwałtownie ochładzane w kontrolowanych warunkach. Badanie należy przeprowadzić na trzech próbkach. Próbki, których powłoka uległa odpryśnięciu, które uległy pęknięciu, których powierzchnia uległa spękaniu lub które uległy rozłamaniu, zostają uznane za próbki, które nie przeszły badania.
Oznacza to, że aby naczynie mogło zostać uznane za odporne na szok cieplny, musi uzyskać pozytywny wynik tego badania. Nie ma przy tym znaczenia, że strona postępowania w załączonej do produktu instrukcji zastrzegała by nie dolewać zimnych płynów do rozgrzanego naczynia ani nie stawiać go na zimnym lub mokrym podłożu, W przypadku naczyń przeznaczonych do użytkowania w piekarnikach, zawsze istnieje ryzyko nagłej zmiany temperatury. W ocenie Prezesa UOKiK, do szoku termicznego może dojść w zwykłych lub dających się przewidzieć warunkach używania naczynia przeznaczonego do pieczenia, a żadne ostrzeżenie producenta nie jest w stanie wyeliminować takiej możliwości. Przeciwnie, producent przewidując, że w trakcie zwykłego użytkowania konsument odruchowo stawia gorące naczynie na zimnym blacie, powinien zapewnić, aby wprowadzany przez niego na rynek produkt spełniał wymagania w tym zakresie.
Mając na uwadze nieprawidłowości stwierdzone na podstawie przeprowadzonych badań laboratoryjnych produktu, a także fakt, że w toku postępowania strona nie przekazała żadnych dowodów potwierdzających bezpieczeństwo formy do tarty w kwestionowanym zakresie (tj. odporności naczynia na szok termiczny), Prezes UOKiK uznał, iż produkt ten stwarza zagrożenie dla zdrowia i życia użytkowników, co oznacza, że nie spełnia wymagań określonych w art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów.
Prezes UOKiK uznał za niezbędne zakazanie wprowadzania przedmiotowego produktu na rynek oraz nakazanie jego natychmiastowego wycofania z rynku.
Wprowadzenie na rynek produktu który nie jest bezpieczny stanowi naruszenie art. 10 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów i uprawniało Prezesa UOKiK do nałożenia kary, o której mowa w art. 33a ust. 2 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów.
Na powyższą decyzję Prezesa UOKiK skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając jej naruszenie:
1) przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 7, art. 8, § 1, art. 77 §1 k.p.a. poprzez zaniechanie przez organ czynności zmierzających do dokładnego i wyczerpującego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz pominięcie przy ocenie zebranego materiału dowodowego dowodów i twierdzeń przedstawionych przez skarżącą, w tym sprawozdania z badań nr [...] z dnia 31 maja 2019 r., deklaracji zgodności produktu oraz wyników badań laboratoryjnych, pomimo że wyniki tych badań były pozytywne z punktu widzenia wymagań przewidzianych dla materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością, co potwierdzało, że forma G. jest produktem bezpiecznym;
b) art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o inspekcji handlowej poprzez nieuwzględnienie przez organ zastrzeżeń skarżącej dotyczących wadliwego sposobu przeprowadzenia badania formy G. przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej, dokonanym sprzecznie z deklaracjami skarżącej oraz bezkrytycznym uznaniem wyników badań za poprawne i przyjęciem ich jako podstawę decyzji, przy jednoczesnym odrzuceniu wszelkich twierdzeń skarżącej stojących w sprzeczności z wynikami badań laboratoryjnych formy G.; .
c) art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 27 ust. 4 u.o.i.h. poprzez nieuwzględnienie przez organ zapisów sprawozdania WIIH dotyczących braku kwestionowania oznakowania i instrukcji bezpiecznego użytkowania formy G., które to zapisy wskazują, że produkt jest bezpieczny pomimo nie spełnienia wymogów badania na szok termiczny, co w całości dyskwalifikuje stanowisko organu, zgodnie z którym produktem bezpiecznym jest tylko produkt spełniający wymagania w zakresie szoku termicznego;
d) art. 7, art 8 § 1, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. poprzez błędną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału i przyjęcie, że przeprowadzenie badania w zakresie szoku termicznego i odporności na szok termiczny według normy PN-EN 1183:2000 w sposób sprzeczny z przeznaczeniem produktu, instrukcją użytkowania oraz ostrzeżeniami deklarowanymi przez producenta było poprawne;
e) art. 80 k.p.a. w zw. z art. 26 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów poprzez uznanie za udowodnioną okoliczności, że skarżąca wprowadziła na rynek produkt niespełniający wymogów bezpieczeństwa, pomimo że wobec braku przepisów regulujących wymagania bezpieczeństwa dla tej grupy produktów, jak również metod badań oraz norm uznanych za zgodne z przepisami o ogólnym bezpieczeństwie produktów, nie uzyskano wiarygodnych dowodów, pozwalających prawidłowo ocenić poziom bezpieczeństwa produktu;
f) art. 7, art 8 § 1, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. poprzez oparcie zaskarżonej decyzji na błędnym uznaniu, że forma G. ma szerokie i ogólne zastosowanie jako naczynie żaroodporne, podczas gdy nazwa, parametry oraz informacje dla konsumenta zawężają jej zastosowanie wyłącznie do przygotowania tarty;
g) art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. polegające na wadliwej ocenie bezpieczeństwa produktu poprzez uwzględnienie wymagań wynikających z normy PN-EN 13834+A1/2009 w sytuacji, gdy brak jest przepisów prawa, które regulowałyby wymagania bezpieczeństwa dla tej grupy produktów, zaś skarżąca nie deklaruje, że forma G. spełnia wymagania określone w tej normie;
h) art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. poprzez błędne uznanie, że skarżąca jest odpowiedzialna za bezpieczeństwo produktu, który jest użytkowany sprzecznie z przeznaczeniem oraz załączonymi przez skarżącą informacjami, w tym ostrzeżeniami dla konsumenta, co w sposób nieuprawniony przenosi nieograniczoną odpowiedzialność na producenta, naruszając zasadę bezpieczeństwa obrotu oraz ograniczając swobodę prowadzenia działalności gospodarczej wynikającą z art. 22 Konstytucji RP;
i) art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1, art, 80 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie przez organ rozbieżności w ilości pobranych próbek do badań wyrażonych w normie PN-EN 1183:2000 oraz normie PN-EN 13834+A1:2000;
j) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 26 u.o.b.p. poprzez zaniechanie przez organ wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i w konsekwencji wydanie błędnej decyzji, a także poprzez przerzucenie na stronę obowiązku udowodnienia faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy; przy czym powyższe uchybienia doprowadziły organ do nieprawidłowej oceny stanu faktycznego sprawy, co skutkowało błędną subsumcją stanu faktycznego i niewłaściwą kwalifikacją formy G. jako produktu niebezpiecznego.
k) art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego w zakresie ustalenia czy zachodzą przesłanki obligatoryjnego odstąpienia od wymierzenia kary, a jedynie przyjęcie z góry założenia, że nie.
2. Naruszenie przepisów prawa materialnego mające istotny wpływ na wynik sprawy tj.:
a) art. 4 ust. 1 u.o.b.p, poprzez przyjęcie, że produktem bezpiecznym jest tylko taki produkt, który spełnia wymagania w zakresie szoku termicznego, podczas gdy brak jest przepisów regulujących wymagania bezpieczeństwa dla tego typu produktów, zaś właściwa wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosku, że produktem bezpiecznym jest produkt, który nie w laboratoryjnych, ale w zwykłych warunkach jego używania, z uwzględnieniem jego przeznaczenia oraz instrukcji użytkowania, nie stwarza lub stwarza znikome zagrożenie dla przeciętnego konsumenta, jako osoby dobrze poinformowanej, uważnej i racjonalnej;
b) art. 4 ust. 2 u.o.b.p. poprzez jego niezastosowanie przy ocenie bezpieczeństwa formy G. i nieuwzględnieniu przez organ oznakowania, ostrzeżenia i instrukcji dotyczącej użytkowania produktu, podczas gdy prawidłowe zastosowanie tego przepisu doprowadziłoby do wniosku, że produkt jest bezpieczny;
c) art. 33a ust. 2 pkt 2 u.o.b.p. poprzez jego zastosowanie, w sytuacji gdy brak było podstaw do uznania, że forma G. nie spełnia wymagań bezpieczeństwa określonych w przepisach prawa.
Podnosząc wskazane wyżej zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Prezesowi UOKiK oraz zasądzenie zwrotu kosztów postepowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi strona szczegółowo i obszernie uzasadniła stawiane zarzuty.
W odpowiedzi na skargę Prezes UOKiK wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018, poz. 2107 ze zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1392, dalej zwana: "p.p.s.a."), sprawowana jest na zasadzie kryterium zgodności z prawem.
W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) – c) p.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Mając powyższe na względzie, w ocenie Sądu skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja, jak również utrzymana nią w mocy decyzja Prezesa UOKiK z dnia [...] kwietnia 2020 roku nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.
W działaniu Prezesa UOKiK Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa.
W pierwszej kolejności należy zauważyć, że poczynione przez organ ustalenia faktyczne znajdują uzasadnienie w zebranym materiale dowodowym. Materiał dowodowy został przez organ zgromadzony, rozpatrzony i oceniony w sposób wyczerpujący. Należy w tym miejscu podkreślić, że Sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie. W przedmiotowej sprawie Sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne poczynione przez organ, albowiem stan faktyczny został ustalony z zachowaniem reguł procedury administracyjnej.
Dokonując oceny zasadności wniesionej skargi na decyzję Prezesa UOKiK z [...] czerwca 2020 r. Sąd doszedł do przekonania, że skarga ta nie ma usprawiedliwionych podstaw.
D. sp. z o.o. z siedzibą w K. zakupił ceramiczne formy do tarty "G." marki [...], o średnicy 24 cm, kod [...] od chińskiego przedsiębiorcy i wprowadził te produkty na polski rynek, a zatem ponosi odpowiedzialność za ich bezpieczeństwo na zasadach określonych w ustawie o ogólnym bezpieczeństwie produktów i jest producentem w rozumieniu art. 3 pkt 2 lit. b tej ustawy.
Zgodnie ze wskazanym przepisem, producentem jest przedstawiciel wytwórcy, a jeżeli wytwórca nie wyznaczył przedstawiciela - importer produktu, w przypadkach gdy wytwórca nie prowadzi działalności w Unii Europejskiej lub na terytorium państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym. Na formie do tarty zamieszczono dane podmiotu odpowiedzialnego za wprowadzenie produktu na rynek tj.: "D. sp. z o.o. z siedzibą w K..
Zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, za podstawowy obowiązek producenta należy uznać wprowadzanie na rynek wyłącznie produktów bezpiecznych. Nie ma przy tym znaczenia, czy przedsiębiorca jest rzeczywistym wytwórcą; jeśli kupuje produkt od innego podmiotu powinien podjąć takie działania, aby każdy wprowadzany przez niego na rynek produkt spełniał wymagania bezpieczeństwa.
Produktem bezpiecznym jest produkt, który w zwykłych lub innych, dających się w sposób uzasadniony przewidzieć warunkach jego używania, z uwzględnieniem czasu korzystania z produktu, a także, w zależności od rodzaju produktu, sposobu uruchomienia oraz wymogów instalacji i konserwacji, nie stwarza żadnego zagrożenia dla konsumentów lub stwarza znikome zagrożenie, dające się pogodzić z jego zwykłym używaniem i uwzględniające wysoki poziom wymagań dotyczących ochrony zdrowia i życia ludzkiego (art. 4 ust. 1 ustawy). Zgodnie z art. 5 ust. 1 ww. ustawy produkt, który nie spełnia wymagań określonych w art. 4, nie jest produktem bezpiecznym.
Mając na uwadze nieprawidłowości stwierdzone na podstawie przeprowadzonych badań laboratoryjnych Prezes UOKiK uznał, iż ceramiczna forma do tarty "G." marki [...], o średnicy 24 cm, kod [...] stwarza zagrożenie dla zdrowia i życia użytkowników. Tym samym produkt ten nie spełnia wymagań określonych w art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów.
W przypadku stwierdzenia, że produkt nie jest bezpieczny, Prezes UOKiK stosuje środki określone w art. 24 ust. 4 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Zgodnie z art. 24 ust. 10 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów powyższe środki mogą być stosowane wyłącznie w celu odwrócenia niebezpieczeństwa oraz zapewnienia ochrony zdrowia i życia konsumentów. Środki te można stosować pojedynczo lub łącznie, w zależności od zakresu i rodzaju stwierdzonych niezgodności z wymaganiami dotyczącymi ogólnego bezpieczeństwa produktu, jak również zagrożenia stwarzanego przez produkt.
Ze względu na zagrożenia stwarzane przez przedmiotową formę do tarty niezbędne było zakazanie wprowadzania przedmiotowego produktu na rynek oraz nakazanie jego natychmiastowego wycofania z rynku.
Zastosowane przez Prezesa UOKiK środki określone w art. 24 ust. 4 pkt 1 lit. b oraz pkt 2 lit. b ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów są adekwatne do zagrożenia stwarzanego przez skontrolowany produkt.
Jednocześnie, z uwagi na fakt, że przedmiotowy produkt nie spełniał wymagań bezpieczeństwa określonych w art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, to skarżąca naruszyła obowiązek określony w art. 10 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, co wyczerpuje przesłanki określone w art. 33a ust. 2 pkt 2 powyższej ustawy.
Zgodnie z art. 33a ust 2 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, za wprowadzenie na rynek produktu niespełniającego wymagań bezpieczeństwa, Prezes UOKiK może nałożyć na producenta karę pieniężną w wysokości do 100000 złotych.
Kary pieniężne nakładane przez Prezesa UOKiK na producentów na podstawie art. 33a ust. 2 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów mają charakter fakultatywny. Nakładanie ich - względnie samo zagrożenie nimi - stanowi istotny instrument, który ma na celu przyczynienie się do przestrzegania przepisów ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów przez ww. podmioty. Kara pieniężna nakładana przez organ nadzoru ma charakter represyjno - wychowawczy i jest nakładana oraz wykonywana w celu zachowania oraz przestrzegania obowiązującego porządku prawnego. Ma ona na celu prewencję, tj. zapobieganie w przyszłości tego rodzaju naruszeniom ustawy, jak również represję, czyli ma stanowić odczuwalną dolegliwość za jej naruszenie.
Ustawa o ogólnym bezpieczeństwie produktów nie zawiera zamkniętego katalogu przesłanek, od których uzależniona jest wysokość kar nakładanych na przedsiębiorców. Art. 33a ust. 4 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie stanowi, że wysokość kary ustala się uwzględniając w szczególności stopień oraz okoliczności naruszenia obowiązków. Możliwość zastosowania dolegliwości finansowej nie jest uzależniona od wyeliminowania przez producenta zagrożenia stwarzanego przez produkt, od podjęcia współpracy ani od braku wiedzy o tym, że wprowadzany na rynek produkt nie jest bezpieczny.
W ocenie Sądu, przy ustalaniu wysokości kary w niniejszej sprawie Prezes UOKiK uwzględnił w szczególności stopień oraz okoliczności naruszenia obowiązków przez skarżącą, jak również ilość produktów wprowadzonych na rynek. Nałożona kara pieniężna stanowi 6 % maksymalnego wymiaru kary, jest ona adekwatna do stwierdzonych naruszeń i spełnia skutek prewencyjny by w przyszłości skarżąca przestrzegała przepisów z zakresu ogólnego bezpieczeństwa produktów.
Należy zaznaczyć, że działalność skarżącej ma charakter profesjonalny (zawodowy), co zobowiązuje do wprowadzania na rynek produktów spełniających podstawowe wymagania bezpieczeństwa. Ponadto sprzedaż hurtowa naczyń porcelanowych, ceramicznych i szklanych stanowi główny przedmiot działalności gospodarczej skarżącej, w związku z czym powinna ona być zorientowana w wymaganiach bezpieczeństwa, mających zastosowanie do tego typu produktów. Norma techniczna, według której oceniano przedmiotową formę do tarty, obowiązują od kilkunastu lat (tj. od 2009 r.), a zatem skarżąca miała czas, aby zapoznać się z jej wymaganiami i odpowiednio dostosować parametry wprowadzanych na rynek produktów.
Jak wskazał organ, wobec strony wielokrotnie toczyły się już postępowania w sprawie ogólnego bezpieczeństwa wprowadzanych przez nią na rynek produktów (decyzje Prezesa UOKiK nr: [...], [...], [...], [...]), w związku z czym, skarżąca powinna wykazać się wzmożoną czujnością w stosunku do wprowadzanych przez siebie na rynek produktów oraz przestrzegać obowiązków nałożonych ustawą o ogólnym bezpieczeństwie produktów.
W przypadku stwierdzenia, że produkt nie jest bezpieczny, Prezes UOKiK stosuje środki określone w art. 24 ust. 4 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów.
Zgodnie z art. 24 ust. 10 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów powyższe środki mogą być stosowane wyłącznie w celu odwrócenia niebezpieczeństwa oraz zapewnienia ochrony zdrowia i życia konsumentów. Środki te można stosować pojedynczo lub łącznie, w zależności od zakresu i rodzaju stwierdzonych niezgodności z wymaganiami dotyczącymi ogólnego bezpieczeństwa produktu, jak również zagrożenia stwarzanego przez produkt.
W ocenie Sądu, ze względu na zagrożenia stwarzane przez przedmiotową formę do tarty, słusznie Prezes UOKiK uznał za niezbędne zakazanie wprowadzania przedmiotowego produktu na rynek oraz nakazanie jego natychmiastowego wycofania z rynku.
Tak więc w okolicznościach niniejszej sprawy - zdaniem Sądu - organ właściwie zastosował obowiązujące przepisy, a swoje rozstrzygnięcie uzasadnił uwzględniając realia rozpatrywanego przypadku. Zebrał przy tym cały istotny w sprawie materiał dowody, który pozwolił na prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy i trafną ocenę przesłanek odnoszących się do kary pieniężnej. Dokonując oceny przeprowadzonych dowodów organ nie naruszył wyrażonej w art. 80 k.p.a. zasady swobodnej oceny dowodów. W ocenie Sądu, wbrew zarzutom skargi organ, wydane decyzje szczegółowo uzasadnił, odnosząc się do twierdzeń strony prezentowanych w toku prowadzonego postępowania administracyjnego. Wbrew zarzutom skargi Sąd nie dopatrzył się więc naruszenia przez organ przepisów art. 7, art. 8 art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Ponadto Sąd nie dostrzegł także takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.