VI SA/Wa 1458/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2008-09-30
NSAtransportoweWysokawsa
transport drogowytaksówkalicencjakara pieniężnakontroladokumentacja kierowcyustawa o transporcie drogowymWSANSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił karę 3000 zł za jazdę taksówką bez wymaganej licencji, uznając, że brak aktualizacji danych pojazdu w licencji nie jest równoznaczny z brakiem licencji.

Sprawa dotyczyła nałożenia kar pieniężnych na J. P. za wykonywanie transportu drogowego taksówką bez wymaganej licencji (3000 zł) oraz za naruszenie przepisów dotyczących dokumentacji pracy kierowcy (500 zł). Sąd pierwszej instancji oddalił skargę, jednak Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania. WSA, związany wykładnią NSA, uchylił decyzję w części dotyczącej kary 3000 zł, stwierdzając, że brak aktualizacji danych pojazdu w licencji nie jest równoznaczny z brakiem licencji, a jedynie z jej wadliwością. Kara 500 zł za naruszenie dokumentacji została utrzymana.

Sprawa rozpatrywana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie dotyczyła skargi J. P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, która utrzymała w mocy decyzję nakładającą na skarżącego kary pieniężne. Pierwsza kara, w wysokości 3000 zł, została nałożona za wykonywanie transportu drogowego taksówką bez wymaganej licencji. Druga kara, w wysokości 500 zł, dotyczyła naruszenia warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie wystawienia oświadczenia poświadczającego spełnienie wymagań ustawowych. Podczas kontroli stwierdzono, że skarżący wykonywał transport taksówką pojazdem, który nie był wpisany do posiadanej przez niego licencji. Licencja była ważna, ale zawierała dane innego pojazdu. Organy administracji uznały to za wykonywanie transportu bez wymaganej licencji. Sąd pierwszej instancji początkowo oddalił skargę, jednak Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, uchylił ten wyrok. NSA uznał, że brak aktualizacji danych pojazdu w licencji nie jest równoznaczny z brakiem licencji, a jedynie z jej wadliwością. Stwierdził, że jest to podstawa do ewentualnego cofnięcia licencji, a nie do nałożenia kary 3000 zł za wykonywanie transportu bez licencji. NSA uznał również, że kara 500 zł za naruszenie przepisów dotyczących dokumentacji pracy kierowcy została nałożona prawidłowo. WSA, rozpoznając sprawę ponownie i związany wykładnią NSA, uchylił zaskarżoną decyzję i decyzję organu pierwszej instancji w części nakładającej karę 3000 zł. Sąd uznał, że wykonywanie transportu pojazdem niezgłoszonym do licencji nie jest tym samym co wykonywanie transportu bez licencji. Oddalił natomiast skargę w pozostałej części, dotyczącą kary 500 zł, uznając ją za zasadną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Wykonywanie transportu drogowego taksówką pojazdem, który nie jest wpisany do posiadanej licencji, stanowi naruszenie warunków posiadanej licencji, a nie wykonywanie transportu bez wymaganej licencji.

Uzasadnienie

NSA i WSA uznały, że brak aktualizacji danych pojazdu w licencji nie przesądza o utracie jej ważności ani o braku licencji. Jest to wadliwość licencji, która może być podstawą do jej cofnięcia na podstawie art. 15 ust. 3 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym, ale nie do nałożenia kary 3000 zł za wykonywanie transportu bez licencji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (20)

Główne

utd art. 6

Ustawa o transporcie drogowym

Licencja na taksówkowe przewozy osób ma charakter przedmiotowo-podmiotowy, udzielana jest na określony pojazd i obszar. Niedokonanie aktualizacji danych dotyczących numeru rejestracyjnego pojazdu, na który została udzielona licencja, nie przesądza o utracie jej ważności, lecz stanowi wadliwość licencji.

utd art. 39e § ust. 1 pkt 6

Ustawa o transporcie drogowym

Przewoźnik drogowy jest obowiązany do wystawienia kierowcy zaświadczenia poświadczającego jego zatrudnienie oraz spełnianie wszystkich wymagań określonych ustawą.

utd art. 92 § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

Kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy, podlega karze pieniężnej.

utd art. 14 § ust. 1 i 2

Ustawa o transporcie drogowym

Przedsiębiorca jest obowiązany wystąpić z wnioskiem o zmianę treści licencji, jeśli zaszły zmiany danych zawartych w licencji, o których mowa w art. 8 ustawy, nie później niż w terminie 14 dni od ich powstania.

utd art. 15 § ust. 3 pkt 1

Ustawa o transporcie drogowym

Licencja może być cofnięta, jeżeli posiadacz nie przedstawił w wyznaczonym terminie informacji i dokumentów, o których mowa w art. 14 ustawy.

utd art. 5 § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

Podjęcie i wykonywanie transportu drogowego wymaga uzyskania odpowiedniej licencji.

Pomocnicze

utd art. 39a

Ustawa o transporcie drogowym

utd art. 39c § ust. 1 i 2

Ustawa o transporcie drogowym

utd art. 39d § ust. 1 i 2

Ustawa o transporcie drogowym

utd art. 87 § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

utd art. 16 § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

Wymienia przypadki wygaśnięcia licencji.

utd art. 90 § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

Dotyczy uchybień związanych z posiadaną licencją.

utd art. 32 § Konstytucja RP

Ustawa o transporcie drogowym

Zasada równości wobec prawa.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury art. 3 § § 3

Przedsiębiorca osobiście wykonujący transport drogowy wystawia oświadczenie poświadczające spełnienie wymagań ustawowych.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi.

p.p.s.a. art. 190

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji administracyjnej.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi.

p.p.s.a. art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o niepodleganiu wykonaniu decyzji w uchylonej części.

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i 2

Zakres kognicji sądów administracyjnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak aktualizacji danych pojazdu w licencji nie jest równoznaczny z brakiem licencji, a jedynie z jej wadliwością, co nie uzasadnia nałożenia kary 3000 zł. Wykonywanie transportu pojazdem niezgłoszonym do licencji jest odrębnym naruszeniem od wykonywania transportu bez licencji.

Odrzucone argumenty

Kara 500 zł za naruszenie przepisów dotyczących dokumentacji pracy kierowcy została nałożona prawidłowo. Zarzuty dotyczące naruszenia art. 32 Konstytucji RP w związku z wysokością kary 3000 zł nie zostały rozstrzygnięte przez NSA z uwagi na inne ustalenia.

Godne uwagi sformułowania

Pojęcie 'brak wymaganej licencji' należy interpretować ściśle i oznacza ono rzeczywisty brak licencji, a nie jej wadliwość w postaci braku aktualizacji. Niedokonanie aktualizacji danych dotyczących numeru rejestracyjnego pojazdu, na który została udzielona licencja, nie przesądza o utracie jej ważności.

Skład orzekający

Zdzisław Romanowski

przewodniczący sprawozdawca

Ewa Marcinkowska

członek

Andrzej Wieczorek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'brak wymaganej licencji' w kontekście ustawy o transporcie drogowym, rozróżnienie między brakiem licencji a wadliwością licencji (np. brak aktualizacji danych pojazdu)."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów ustawy o transporcie drogowym i może wymagać adaptacji do innych regulacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak istotna jest precyzyjna interpretacja przepisów i rozróżnienie między różnymi rodzajami naruszeń, co ma bezpośrednie przełożenie na wysokość nakładanych kar. Pokazuje też rolę NSA w korygowaniu błędnych interpretacji sądów niższej instancji.

Czy jazda z nieaktualną licencją to to samo co jazda bez licencji? Sąd wyjaśnia.

Sektor

transportowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VI SA/Wa 1458/08 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2008-09-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2008-07-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Wieczorek
Ewa Marcinkowska
Zdzisław Romanowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2004 nr 204 poz 2088
art. 6, art. 39e  ust. 1  pkt 6,  art. 39a  ust. 1,  art. 39c ust. 1 i 2,  art. 39d  ust. 1 i 2,  art. 87 ust. 1,  art. 92 ust. 1 oraz lp.1.3, lp. 1.8.4 załącznika
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Romanowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Marcinkowska Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant Patrycja Wrońska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 września 2008 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego taksówką bez wymaganej licencji oraz za wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących pracy kierowcy w zakresie wystawienia oświadczenia poświadczającego spełnienie wszystkich wymogów określonych ustawą 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] czerwca 2006 r. w części nakładającej karę pieniężną w kwocie 3000 (trzech tysięcy) złotych za wykonywanie transportu drogowego taksówką bez wymaganej licencji; 2. oddala skargę w pozostałej części; 3. stwierdza, że decyzje wymienione w punkcie 1 w uchylonej części nie podlegają wykonaniu.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] października 2006 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej GITD) utrzymał w mocy decyzję L. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej LWITD) z dnia [...] czerwca 2006 r. nakładającą na J. P. (dalej skarżący) karę pieniężną w łącznej wysokości 3500 zł za wykonywanie transportu drogowego taksówką bez wymaganej licencji – kwota 3000 zł oraz z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie wystawiania oświadczenia poświadczającego spełnienie wszystkich wymagań określonych ustawą (chodzi o ustawę z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym – Dz. U. z 2004 r., nr 204, poz. 2088 ze zm., dalej utd) – kwota 500 zł.
Powyższe decyzje zostały wydane w wyniku kontroli w dniu [...] maja 2006 r. w miejscowości O. L. pojazdu marki [...], nr rejestr. [...], oznakowanego jako TAXI, należącego do strony skarżącej (por. protokół kontroli nr [...]). Skarżący okazał wówczas licencję [...] z terminem ważności do 31 grudnia 2007 r. na wykonywanie transportu drogowego taksówką, w której wymieniony był pojazd o nr rejestr. [...] (a nie pojazd kontrolowany marki [...] nr rejestr. [...]). Nie dysponował też wzmiankowanym wyżej oświadczeniem.
W uzasadnieniu decyzji II-instancyjnej GITD wskazał w szczególności, że stosownie do przepisów art. 5 i 6 utd podjęcie i zarobkowe wykonywanie transportu drogowego taksówką wymaga uzyskania odpowiedniej licencji, której udziela się na czas oznaczony, nie krótszy niż 2 lata i nie dłuższy niż 50 lat. Licencja udzielana jest na określony pojazd i obszar. Skutkiem nieposiadania przez skarżącego wymaganej licencji na kontrolowany pojazd doszło do naruszenia art. 92 ust. 1 utd (w zw. z Lp. 1.3. załącznika do tej ustawy). Zgodnie z tym przepisem, kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 do 15000 zł; Lp. 1.3. załącznika przewiduje karę 3000 zł za wykonywanie przejazdu w ramach transportu drogowego taksówką bez posiadania wymaganej licencji.
Odnośnie braku w/w oświadczenia organ wskazał na przepis art. 39e ust. 1 pkt 6 utd, stanowiący, że przewoźnik drogowy jest obowiązany do wystawienia kierowcy zaświadczenia poświadczającego jego zatrudnienie oraz spełnianie wszystkich wymagań określonych ustawą, jak również na art. 87 ust. 1a tej ustawy, według którego podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne kierowca pojazdu samochodowego jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli zaświadczenie, o którym mowa w art. 39e ust. 1 pkt 6 ustawy. Z kolei zgodnie z § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 grudnia 2003 r. w sprawie postępowania z dokumentacją związaną z pracą kierowcy (Dz. U. z 2003 r., nr 230, poz. 2303) przedsiębiorca osobiście wykonujący transport drogowy lub przedsiębiorca osobiście wykonujący przewozy na potrzeby własne wystawia oświadczenie poświadczające spełnienie przez siebie wymagań określonych ustawą, według wzoru określonego w załączniku nr 2 do rozporządzenia. Akcentując treść cytowanego już wyżej art. 92 ust. 1 utd, organ podał, że zgodnie z Lp. 1.8. pkt 4 załącznika do ustawy karą 500 zł sankcjonowane jest wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie wystawiania oświadczenia poświadczającego spełnienie wszystkich wymagań określonych ustawą. Zdaniem organu w sprawie tej doszło do takiego naruszenia. Skarżący, jako przedsiębiorca osobiście prowadzący pojazd podczas wykonywania transportu drogowego taksówką, obowiązany był na podstawie w/w przepisów do okazania oświadczenia potwierdzającego spełnienie wymagań ustawowych. Nie okazując oświadczenia podczas kontroli, wypełnił normę Lp. 1.8. pkt 4 załącznika do ustawy.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J. P. wniósł o uchylenie w/w decyzji, zarzucając jej naruszenie art. 32 Konstytucji RP, art. 39f w zw. z art. 92 ust. 4 utd oraz art. 6, 7, 8, 9, 12 i 77 § 1 kpa. Według skarżącego uregulowanie wysokości kary pieniężnej określonej na podstawie Lp. 1.3. załącznika do ustawy na jednolitą kwotę 3000 zł narusza art. 32 Konstytucji RP. W razie uchybienia niezawinionego i błahego – jak w tej sprawie – winny być wyczerpane możliwości ustawowe w celu jego wyeliminowania, a przed nałożeniem kary strona winna być wezwana do usunięcia uchybienia. W dniu 4 sierpnia 2006 r. skarżący odebrał nową licencję, czym konwalidował stwierdzone w sprawie uchybienie. Ustawa o transporcie drogowym nie określa kary za wykonywanie transportu z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie wystawiania oświadczenia przez przedsiębiorcę wykonującego przewóz osobiście (tu transport osób taksówką). Nie ma zatem podstawy prawnej do nałożenia w takiej sytuacji kary pieniężnej za brak tego oświadczenia. Zgodnie bowiem z Lp. 1.8. pkt 4 załącznika do ustawy karę w wysokości 500 zł można nałożyć jedynie w przypadku "wykonywania transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne (...)", a nie wobec przedsiębiorcy wykonującego osobiście transport drogowy, zwłaszcza że ustawa rozróżnia te dwie kategorie przedsiębiorców (tj. przedsiębiorców wykonujących transport drogowy lub przewóz na potrzeby własne oraz przedsiębiorców osobiście wykonujących transport drogowy lub osoby wykonujące osobiście przewóz na rzecz tych przedsiębiorców).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej WSA) wyrokiem z dnia 23 lutego 2007 r. oddalił powyższą skargę. Podkreślił w uzasadnieniu wyroku wynikający z niesprzecznych z materiałem dowodowym ustaleń organów w sprawie fakt nieposiadania przez skarżącego odpowiedniej licencji na wykonywaną działalność gospodarczą. W czasie kontroli okazał on bowiem licencję na wykonywanie transportu drogowego taksówką na inny pojazd niż ten, którym działalność tę faktycznie prowadził. Słusznie zatem – wobec niespełnienia wymogu z art. 5 ust. 1 utd, organy nałożyły na niego karę pieniężną. Nawiązując do treści art. 6 ust. 1 i 4 ustawy WSA wywiódł, że licencja na taksówkowe przewozy osób ma charakter przedmiotowo-podmiotowy. Udziela się jej nie tylko przedsiębiorcy, ale i na określony pojazd; odpowiednia licencja oznacza, iż obejmuje ona określonego w niej przedsiębiorcę i określa pojazd. Wymogu tego nie spełniała licencja okazana w czasie w/w kontroli, zaś sprzeczność jej treści z zaistniałym stanem faktycznym oznacza wykonywanie przewozów taksówkowych bez licencji. Zmiana treści licencji nastąpiła po dacie kontroli, a więc nie ma w sprawie znaczenia.
WSA nie podzielił zarzutu skargi naruszenia art. 32 Konstytucji RP ponosząc, iż kary administracyjne są ściśle określonymi sankcjami i nie mogą być różnicowane. Art. 90 utd nie ma w sprawie zastosowania, gdyż dotyczy uchybień związanych z posiadaną licencją, a nie braku licencji. Przy wydawaniu decyzji nie doszło do naruszenia art. 92 ust. 4 ustawy. WSA wskazał tu na przepisy art. 6 ust. 1, 39e ust. 1 pkt 6, 39f w zw. z art. 39a – 39e akcentując, że z mocy art. 39f wymagania, o których mowa w art. 39a – 39c stosuje się odpowiednio do przedsiębiorcy osobiście wykonującego transport drogowy, do którego zalicza się przewóz taksówką. Podkreślił też treść § 3 w/w rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 grudnia 2003 r., w świetle którego przedsiębiorca osobiście wykonujący transport drogowy lub przedsiębiorca osobiście wykonujący przewozy na potrzeby własne wystawia oświadczenie poświadczające spełnienie przez siebie wymagań określonych ustawą. Z kolei w myśl art. 92 ust. 1 utd, kto wykonuje przewóz lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z jej przepisów podlega karze pieniężnej. Konsekwencją tego rozwiązania jest Lp. 1.8. pkt 4 załącznika do ustawy o transporcie drogowym, zgodnie z którym wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie wystawiania oświadczenia poświadczającego spełnienie wszystkich wymagań określonych ustawą zagrożone jest karą pieniężną w wysokości 500 zł.
J. P. wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej NSA). Zaskarżając w całości ten wyrok, zarzucił mu naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, tj.:
- art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP polegające na niezastosowaniu i pominięciu tego przepisu oraz przyjęciu, że decyzja o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej nie narusza podstawowych praw konstytucyjnych (równości, proporcjonalności),
- art. 39f w zw. z art. 92 ust. 4 w zw. z art. 92 ust. 1 utd oraz Lp. 1.8. pkt 4 załącznika do ustawy polegające na błędnej ich wykładni poprzez wymierzenie skarżącemu kary pieniężnej w wysokości 500 zł nieznanej ustawie, nie określa ona bowiem, czy kary opisane w Lp. 1.8. pkt 4 mogą być stosowane odpowiednio wobec przedsiębiorcy osobiście wykonującego przewóz taksówką,
- art. 90 ust. 1 utd w zw. z art. 32 Konstytucji RP polegające na dokonaniu błędnej wykładni i w konsekwencji niezastosowaniu wymienionego przepisu o charakterze obligującym i stanowczym, jak również błędnym uznaniu, że dopuszczalne jest automatyczne ukaranie skarżącego karą pieniężną, bez koniecznego wezwania do usunięcia nieprawidłowości (okazania licencji i oświadczenia o spełnieniu wymagań ustawy) oraz bez uwzględnienia charakteru i stopnia naruszenia, jak również zasad równego traktowania obywateli przez władze państwowe.
Skarżący podniósł również zarzuty naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia, tj. art. 124 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), przez niezawieszenie postępowania i nieprzedstawienie Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego, czy kara pieniężna w wysokości 3000 zł, określona na podstawie art. 92 ust. 4 w zw. z art. 92 ust. 1 utd oraz Lp. 1.3. załącznika do utd, jest zgodna z art. 32 Konstytucji RP, jak również czy przedmiotowa kara pieniężna określona w sposób jednolity, bez gradacji i dostosowania sankcji do charakteru i stopnia naruszenia, a zatem w sposób dopuszczający nieuzasadnione różnicowanie równych albo równe traktowanie nierównych, nie narusza porządku konstytucyjnego, tj. zasady równości oraz proporcjonalności.
Wobec przedstawionych zarzutów skarżący wniósł w szczególności o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) wyrokiem z dnia 9 maja 2008 r. uchylił w/w zaskarżony wyrok i sprawę przekazał Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie (WSA) do ponownego rozpoznania. Orzekł też o zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego przez zasądzenie od GITD na rzecz skarżącego kwoty 450 zł z tego tytułu.
NSA nie podzielił zarzutów skargi kasacyjnej dotyczących naruszenia przez Sąd I instancji art. 39f w związku z art. 92 ust. 4 i art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym oraz Lp. 1.8 pkt 4. załącznika do tej ustawy polegającego na niewłaściwej wykładni tych przepisów i zaakceptowaniu ustaleń organu, który wymierzył skarżącemu karę pieniężną w kwocie 500 zł. Wskazując na treść cytowanego już wyżej Lp. 1.8. pkt 4 załącznika do utd, NSA podniósł, iż w sprawie było bezsporne, że skarżący wykonywał transport drogowy taksówką, a więc wykonywał transport drogowy o jakim mowa w art. 4 pkt 1 utd. W czasie prowadzonej kontroli nie okazał oświadczenia poświadczającego spełnienie wszystkich wymagań określonych ustawą. Obowiązek zaś przedstawienia odpowiednich oświadczeń przez przedsiębiorcę osobiście wykonującego transport drogowy wynika wprost z art. 39f pkt 1 ustawy, skoro w myśl tego przepisu wymagania, o których mowa w art. 39a-39e stosuje się odpowiednio do przedsiębiorcy osobiście wykonującego transport drogowy lub osób wykonujących osobiście przewozy na rzecz tego przedsiębiorcy.
Według NSA zasługują natomiast na uwzględnienie zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia art. 92 ust. 1 utd i Lp. 1.3. załącznika do tej ustawy, zgodnie z którym wykonywanie transportu drogowego taksówką bez wymaganej licencji jest zagrożone karą w wysokości 3000 zł. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy, podjęcie i wykonywanie transportu drogowego wymaga uzyskania odpowiedniej licencji na wykonywanie transportu drogowego. Skarżący w dniu kontroli, to jest [...] maja 2006 r., miał ważną licencję [...] na wykonywanie transportu drogowego taksówką, w której wymieniony był pojazd marki [...] nr rej. [...]. Jednak w dniu kontroli ([...] maja 2006 r.) wykonywał ten transport innym pojazdem niż wpisanym do licencji; nie zmienił bowiem jeszcze wpisu pojazdu do licencji na podstawie art. 14 ust. 2 w zw. z art. 8 ust. 2 utd. Zmianę treści licencji w zakresie wskazania nowego pojazdu skarżący uzyskał w dniu [...] sierpnia 2006 r.
Stosownie do treści art. 6 ust. 4 utd licencja na wykonywanie transportu drogowego taksówką udzielana jest na określony pojazd i obszar, przy czym zgodnie z art. 14 ust. 2 tej ustawy przedsiębiorca jest obowiązany wystąpić z wnioskiem o zmianę treści licencji, jeśli zaszły zmiany danych zawartych w licencji, o których mowa w art. 8 ustawy. W świetle art. 15 ust. 3 pkt 1 utd licencja może być cofnięta, jeżeli jej posiadacz nie przedstawił w wyznaczonym terminie informacji i dokumentów, o których mowa w art. 8 ust. 2 i 3, art. 14 i art. 83. Zakwalifikowanie opisanego w w/w decyzji o wymierzeniu kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego taksówką bez wymaganej licencji stanu faktycznego (bezspornego wyniku kontroli), przyjętego w ustaleniach przez Sąd I instancji jako działanie z art. 92 ust. 1 utd oraz Lp. 1.3. załącznika do tej ustawy, wadliwie zostało uznane przez WSA jako zgodne z prawem. Nie można bowiem podzielić stanowiska tego Sądu, że brak zaktualizowanych danych zawartych w licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką (w tym przypadku wskazanie zmienionego pojazdu) należy utożsamiać z brakiem licencji w ogóle. Niedokonanie aktualizacji danych dotyczących numeru rejestracyjnego pojazdu, na który została udzielona licencja, nie przesądza o utracie jej ważności. Przypadki wygaśnięcia licencji zostały enumeratywnie wymienione w art. 16 ust. 1 utd i omawiany przypadek do nich nie należy. Zdaniem NSA w sprawie można mówić o pewnej wadliwości okazanej licencji, gdyż obejmowała ona pojazd inny niż faktycznie używany przez przewoźnika, czyli o wykonywaniu transportu niezgodnie z warunkami licencji, ale nie o wykonywaniu transportu bez licencji w rozumieniu art. 92 ust. 1 utd w zw. z Lp. 1.3. załącznika do ustawy, co skutkuje wymierzeniem kary pieniężnej w wysokości 3000 zł. WSA zaakceptował zatem wadliwe zastosowanie przez organy administracji tego przepisu.
Wykonywanie transportu drogowego taksówką przed uzyskaniem zmiany wpisu w licencji danych w niej zawartych dotyczących zmiany pojazdu, mogło stanowić naruszenie art. 14 ust. 1 i 2 utd i skutkować cofnięciem licencji na podstawie art. 15 ust. 3 pkt 1 tej ustawy, zgodnie z którym licencja może być cofnięta, jeżeli posiadacz nie przedstawił w terminie informacji i dokumentów, o których mowa w art. 14 ustawy; jedynie taką sankcję mógł ewentualnie zastosować organ inspekcji transportu drogowego. Wszelkie zastrzeżenia co do poprawnego korzystania przez posiadacza z licencji powinny być oceniane i rozpatrywane z punktu widzenia art. 15 ustawy o transporcie drogowym. Pojęcie "brak wymaganej licencji" należy interpretować ściśle i oznacza ono rzeczywisty brak tej licencji, a nie jej wadliwość w postaci braku aktualizacji, jeśli nie utraciła ona ważności na podstawie art. 16 ust. 1 utd, bądź nie została cofnięta na podstawie art. 15 tej ustawy. Poza tym niecelowe byłoby regulowanie przez ustawodawcę podstaw cofnięcia licencji (m.in. z powodów określonych w art. 15 ust. 3 pkt 1 ustawy), gdyby te same przyczyny skutkowały wygaśnięciem licencji. W tej sytuacji nie zachodzi – zdaniem NSA - potrzeba ustosunkowania się do pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej, w tym naruszenia art. 90 ust. 1 utd w zw. z art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, oraz do wniosku dotyczącego przedstawienia Trybunałowi Konstytucyjnemu zagadnienia prawnego.
W wyniku ponownego rozpoznania sprawy
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, chodzi tu o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, wg stanu faktycznego i prawnego z daty podjęcia tych aktów lub czynności, nie zaś według kryteriów słusznościowych.
Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.). Stosownie natomiast do art. 190 p.p.s.a. Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny (NSA).
Nie znajdują uzasadnienia w przepisach ustawy o transporcie drogowym (utd) zarzuty skargi dotyczące nałożenia przez organ kary w wysokości 500 zł za wykonywanie transportu z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie wystawienia oświadczenia poświadczającego spełnienie wszystkich wymagań określonych ustawą. Okolicznością bezsporną w sprawie było wykonywanie przez skarżącego transportu drogowego taksówką, a więc transportu, o którym mowa w art. 4 pkt 1 utd (w świetle tego przepisu krajowy transport drogowy oznacza podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju...). Skarżący nie okazał przy tym w czasie kontroli wzmiankowanego oświadczenia. Jak stwierdził natomiast NSA w cytowanym wyżej wyroku kasacyjnym z dnia 9 maja 2008 r. (z mocy w/w art. 190 p.p.s.a. Sąd obecnie rozpoznający niniejszą sprawę związany jest wykładnią dokonaną w tej sprawie przez NSA), obowiązek przedstawienia odpowiednich oświadczeń przez przedsiębiorcę osobiście wykonującego transport drogowy wynika wprost z art. 39f pkt 1 ustawy, skoro zgodnie z tym przepisem wymagania, o których mowa w art. 39a – 39e stosuje się odpowiednio do przedsiębiorcy osobiście wykonującego transport drogowy lub osób wykonujących osobiście przewozy na rzecz tego przedsiębiorcy. W art. 39e ust. 1 pkt 6 przewidziano, że przewoźnik drogowy obowiązany jest do wystawienia kierowcy zaświadczenia poświadczającego jego zatrudnienie oraz spełnianie wszystkich wymagań określonych ustawą. Zatem organ prawidłowo – stosownie do przepisów art. 92 ust. 1 utd w zw. z Lp. 1.8. pkt 4 załącznika do tej ustawy, nałożył na skarżącego karę pieniężną z tego tytułu w kwocie 500 zł. W tych warunkach skargę odnoszącą się do tej części zaskarżonego rozstrzygnięcia organu należało oddalić z powodu bezpodstawności.
Na uwzględnienie zasługuje natomiast skarga w tej części, gdzie kwestionuje ona rozstrzygnięcie o nałożeniu kary pieniężnej w kwocie 3000 zł za wykonywanie transportu drogowego taksówką bez wymaganej licencji. Na zasadność zarzutów skargi kasacyjnej w tym zakresie wskazał NSA w w/w wyroku z dnia 9 maja 2008 r. Sąd ten podkreślił, że niedokonanie aktualizacji danych dotyczących numeru rejestracyjnego pojazdu, na który została udzielona licencja, nie przesądza o utracie jej ważności tylko "o pewnej wadliwości (...), gdyż obejmowała ona pojazd inny niż faktycznie używany przez przewoźnika". Nie chodzi zatem w tym przypadku o wykonywanie transportu bez licencji, tylko niezgodnie z jej warunkami.
W rozpoznawanej sprawie w trakcie kontroli w dniu [...] maja 2006 r. stwierdzono, że skarżący J. P. (zajmujący się działalnością gospodarczą w zakresie transportu drogowego / przewozu osób taksówką), okazał w czasie kontroli w/w licencję [...] z terminem ważności do 31 grudnia 2007 r., w której wpisany był inny pojazd niż kontrolowany. Na tej podstawie organy – najpierw LWITD, a następnie organ odwoławczy GITD uznali, że przedsiębiorca ten wykonywał przewóz osób taksówką bez licencji. Zgodnie z treścią art. 6 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką udziela się przedsiębiorcy, jeżeli spełnia wymagania określone w przepisach ustawy. Z kolei art. 14 ust. 1 i ust. 2 ustawy stanowi, że przewoźnik drogowy obowiązany jest zgłaszać na piśmie organowi, który udzielił licencji, wszelkie zmiany danych, o których mowa w art. 8 ustawy, nie później niż w terminie 14 dni od ich powstania (m.in. dane odnoszące się do rodzaju i liczby pojazdów samochodowych, którymi dysponuje licencjonowany przedsiębiorca). Jeżeli zmiany te dotyczą danych zawartych w licencji, przedsiębiorca jest zobowiązany wystąpić z wnioskiem o zmianę treści licencji. Niewywiązanie się przedsiębiorcy z wymienionych obowiązków skutkuje sankcją polegającą na możliwości cofnięcia udzielonej mu wcześniej licencji przez organ licencyjny (art. 15 ust. 3 pkt 1 ustawy). Zatem brak aktualizacji danych zawartych w licencji dotyczących nowego pojazdu samochodowego (w tym numeru rejestracyjnego pojazdu), którym dysponuje w momencie kontroli przedsiębiorca, nie oznacza braku licencji. Licencji udziela się na określony pojazd samochodowy, którego numer rejestracyjny jest ważnym elementem treści licencji, co potwierdza art. 6 ust. 4 ustawy, zgodnie z którym licencji udziela się na określony pojazd i obszar. Gdy licencja obejmuje inny pojazd niż faktycznie użytkowany przez przewoźnika w chwili dokonywania kontroli, to sytuację tę można określić jako wykonywanie działalności gospodarczej niezgodnie z warunkami licencji, gdyż dane figurujące w licencji są niezgodne ze stanem rzeczywistym. Jest to przesłanka do cofnięcia licencji, przy czym jak to wynika z treści art. 15 ust. 3 zdanie 1 ustawy, cofnięcie licencji nie ma charakteru obligatoryjnego, lecz jest uzależnione od uznania organu administracji publicznej. Cofnięcie licencji, podobnie jak jej udzielenie lub zmiana, następuje w formie decyzji administracyjnej. Zatem o braku licencji można mówić w sytuacji, gdy została wydana decyzja administracyjna cofająca licencję na skutek wystąpienia jednej z przesłanek określonych w art. 15 ust. 1 i 3 utd, lub gdy licencja wygasła na skutek zaistnienia okoliczności wymienionych enumeratywnie w art. 16 ustawy, tj. w razie upływu okresu ważności licencji, zrzeczenia się licencji, śmierci posiadacza licencji, likwidacji lub upadłości przedsiębiorcy uprawnionego z licencji. Wykonywanie transportu drogowego osób taksówką z naruszeniem warunków licencji nie oznacza wobec tego braku licencji po stronie przedsiębiorcy, a zatem przepisy art. 92 ust. 1 utd i Lp. 1.3. załącznika do ustawy nie mogą być podstawą do wymierzenia kary pieniężnej w wysokości 3000 zł przedsiębiorcy posiadającemu nieaktualną licencję. Zauważyć należy, że ustawodawca rozróżnił w ustawie o transporcie drogowym sytuację, gdy przedsiębiorca prowadzi transport drogowy taksówką bez licencji (Lp. 1.3 załącznika do ustawy) od sytuacji, w której przedsiębiorca dokonuje przewozu drogowego pojazdem niezgłoszonym do licencji (Lp. 1.2. wspomnianego załącznika). Przy czym przepis Lp. 1.2. załącznika do ustawy obejmuje także swoim zakresem wykonywanie przewozów drogowych osób taksówką. Należy zatem stwierdzić, że przepisy Lp. 1.2. i Lp. 1.3. załącznika do ustawy ustanawiają dwie odmienne formy naruszenia warunków wykonywania przewozu, dla których przewidziano sankcje pieniężne w różnych wysokościach. Z przepisów tych wynika zatem, że ustawodawca rozróżnia naruszenie w postaci wykonywania przewozu bez licencji od naruszenia w postaci wykonywania przewozu pojazdem niezgłoszonym do licencji (por. wyrok NSA z dnia 9 kwietnia 2008 r. wydany w sprawie II GSK 27/08).
Reasumując, wszelkie zastrzeżenia co do poprawnego korzystania przez posiadacza z licencji należy oceniać i rozpatrywać z punktu widzenia w/w art. 15 utd. Konieczność wystąpienia z wnioskiem o zmianę treści licencji w przypadku zmiany pojazdu umieszczonego w treści licencji wydanej na podstawie art. 5 ust. 1, art. 6 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym i stwierdzenie, że taka zmiana dokonywana jest w formie decyzji administracyjnej, nie oznacza, że przed dokonaniem tej zmiany przedsiębiorca, wykonujący transport drogowy taksówką na podstawie niezmienionej jeszcze treści licencji w zakresie danych dotyczących faktycznie używanego w tym transporcie pojazdu, naruszył przepis art. 92 ust. 1 w zw. z Lp. 1.3. załącznika, czyli wykonywał transport drogowy bez wymaganej licencji.
Pojęcie "brak wymaganej licencji" należy interpretować ściśle i oznacza ono rzeczywisty brak licencji, a nie jej wadliwość w postaci braku aktualizacji, jeśli nie utraciła ona ważności na podstawie art. 16 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, czy też nie została cofnięta na podstawie art. 15 tej ustawy (por. też wyrok NSA z dnia 28 marca 2008 r. wydany w sprawie II GSK 13/08).
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a uchylił zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję pierwszoinstancyjną w części nakładającej karę pieniężną w kwocie 3000 zł za wykonywanie transportu drogowego taksówką bez wymaganej licencji, uznając to rozstrzygnięcie za wydane z naruszeniem w/w przepisów prawa materialnego. Sąd oddalił natomiast - na podstawie art. 151 p.p.s.a. – z wyżej podanych powodów, skargę w pozostałej części.
O niepodleganiu wykonaniu decyzji wymienionych w punkcie 1 sentencji wyroku w uchylonej części, Sąd orzekł na podstawie art. 152 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI