VI P 546/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła roszczenia sędziego o wyrównanie wynagrodzenia za lata 2021-2022. Powód argumentował, że jego wynagrodzenie powinno być ustalane zgodnie z art. 91 § 1c ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, a nie na podstawie ustaw okołobudżetowych, które ograniczały jego wysokość. Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi-Południe przychylił się do stanowiska powoda. W uzasadnieniu wskazano, że przepisy ustaw okołobudżetowych ograniczające wynagrodzenia sędziów były niezgodne z art. 178 ust. 2 Konstytucji RP, który gwarantuje sędziom wynagrodzenie odpowiadające godności urzędu i zakresowi obowiązków. Sąd podkreślił, że model wynagradzania sędziów ma na celu zapewnienie ich niezawisłości i stabilności finansowej, a ingerencja ustawodawcy w ten model poprzez ustawy okołobudżetowe, zwłaszcza w sytuacji, gdy inne grupy zawodowe otrzymywały podwyżki, naruszała konstytucyjne zasady równości i proporcjonalności. Sąd uznał, że sędziowie mają prawo odmówić zastosowania przepisu sprzecznego z Konstytucją. W konsekwencji zasądzono od pozwanego sądu na rzecz powoda kwotę 24.981,94 zł tytułem wyrównania wynagrodzenia za pracę i dodatkowego wynagrodzenia rocznego za lata 2021-2022, wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie. Umorzono postępowanie w części dotyczącej odsetek i kwoty 68,30 zł. Zasądzono również koszty zastępstwa procesowego. Wyrokowi nadano rygor natychmiastowej wykonalności.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie konstytucyjności lub niekonstytucyjności przepisów ograniczających wynagrodzenia sędziów, prawo sędziego do odmowy zastosowania przepisu sprzecznego z Konstytucją, zasada równości wobec prawa w kontekście wynagrodzeń.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej sędziów i interpretacji przepisów okołobudżetowych w latach 2021-2022.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przepisy ustaw okołobudżetowych ograniczające wynagrodzenia sędziów są zgodne z Konstytucją RP, w szczególności z art. 178 ust. 2?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy te są niezgodne z Konstytucją RP.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że 'zamrożenie' wynagrodzeń sędziów przez ustawy okołobudżetowe narusza konstytucyjną zasadę zapewnienia sędziom wynagrodzenia odpowiadającego godności urzędu i zakresowi obowiązków, zwłaszcza gdy inne grupy zawodowe otrzymywały podwyżki. Działanie to było uznaniowe i naruszało zasadę równości.
Czy sędzia ma prawo odmówić zastosowania przepisu ustawy sprzecznego z Konstytucją RP?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sędzia ma prawo odmówić zastosowania przepisu, gdy stwierdzi jego sprzeczność z Konstytucją RP.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym sędzia stosując ustawy w danej sprawie, może odmówić zastosowania przepisu, gdy stwierdzi jego sprzeczność z Konstytucją, nie naruszając tym kompetencji Trybunału Konstytucyjnego.
Czy wierzyciel może żądać odsetek ustawowych za opóźnienie w zapłacie, nawet jeśli opóźnienie nie nastąpiło z winy dłużnika?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wierzyciel może żądać odsetek ustawowych za opóźnienie.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 481 k.c., odsetki stanowią rekompensatę za pozbawienie wierzyciela możliwości czerpania korzyści z należnego świadczenia pieniężnego i należą się za samo opóźnienie, niezależnie od winy dłużnika czy poniesionej przez wierzyciela szkody.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S. P. (1) | osoba_fizyczna | powód |
| Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi – Północ w W. | instytucja | pozwany |
Przepisy (14)
Główne
p.u.s.p. art. 91 § § 1c
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
Podstawa ustalenia wynagrodzenia zasadniczego sędziego stanowi przeciętne wynagrodzenie w drugim kwartale roku poprzedniego, ogłoszone przez Prezesa GUS.
k.c. art. 481
Kodeks cywilny
Wierzyciel może żądać odsetek ustawowych za opóźnienie.
Konstytucja RP art. 178 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Sędziowie w sprawowaniu urzędu sędziowskiego podlegają tylko Konstytucji i ustawom, a sędziemu przysługuje wynagrodzenie odpowiadające godności urzędu oraz zakresowi jego obowiązków.
Pomocnicze
p.u.s.p. art. 91 § § 1d
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
Jeżeli przeciętne wynagrodzenie jest niższe od przeciętnego wynagrodzenia za drugi kwartał roku poprzedzającego, przyjmuje się podstawę ustalenia wynagrodzenia w dotychczasowej wysokości.
p.u.s.p. art. 91 § § 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
Wynagrodzenie zasadnicze sędziego określa się w stawkach z zastosowaniem mnożników podstawy ustalenia wynagrodzenia.
p.u.s.p. art. 91 § § 7
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
Dodatek za długoletnią pracę.
p.u.s.p. art. 91 § § 8
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
Dodatek funkcyjny.
p.u.s.p. art. 106y
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
Wynagrodzenie zasadnicze asesora sądowego.
ustawa okołobudżetowa na rok 2021 art. 12 § ust. 1
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2021
Podstawa ustalenia wynagrodzenia sędziego w 2021 r. na podstawie przeciętnego wynagrodzenia w drugim kwartale 2019 r.
ustawa okołobudżetowa na rok 2022 art. 8 § ust. 1 i 2
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2022
Podstawa ustalenia wynagrodzenia sędziego w 2022 r. na podstawie przeciętnego wynagrodzenia w drugim kwartale 2020 r. z powiększeniem o 26 zł.
k.p.c. art. 477 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności wyrokowi.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada demokratycznego państwa prawnego.
Konstytucja RP art. 32 § ust. 1 i 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada równości wobec prawa.
u.o.t.p.t.k. art. 59 § ust. 1 pkt 4 w zw. z ust. 3
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
Trybunał Konstytucyjny nie bada zgodności z Konstytucją ustaw, które utraciły moc obowiązującą.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepisy ustaw okołobudżetowych ograniczające wynagrodzenia sędziów są niezgodne z Konstytucją RP. • Sędziowie mają prawo odmówić zastosowania przepisu sprzecznego z Konstytucją. • Naruszenie zasady równości wobec prawa poprzez podwyżki dla innych grup zawodowych przy jednoczesnym 'zamrożeniu' wynagrodzeń sędziów. • Odsetki ustawowe należą się za samo opóźnienie, niezależnie od winy dłużnika.
Odrzucone argumenty
Pozwany argumentował, że ustawy okołobudżetowe były motywowane ważnym interesem publicznym i sytuacją budżetową państwa. • Pozwany powoływał się na zasadę lex specialis derogat legi generali oraz lex posteriori derogat legi priori.
Godne uwagi sformułowania
Wynagrodzenie sędziów powinno być istotnie wyższe od przeciętnego wynagrodzenia. • Działanie to nie było powiązane ze zmianami w ustawie – Prawo o ustroju sądów powszechnych. • Sąd jest uprawniony do dokonania oceny późniejszych regulacji pod kątem ich zgodności z normami konstytucyjnymi. • Nie sposób stwierdzić, iż wynagrodzenie powódki w roku 2021 oraz 2022 spełniało powyższe kryteria. • Nie zachowano zatem konstytucyjnej zasady równości wobec prawa. • Odsetki stanowią opartą na uproszczonych zasadach rekompensatę uszczerbku majątkowego doznanego przez wierzyciela w wyniku pozbawienia go możliwości czerpania korzyści z należnego mu świadczenia pieniężnego.
Skład orzekający
Joanna Napiórkowska - Kasa
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie konstytucyjności lub niekonstytucyjności przepisów ograniczających wynagrodzenia sędziów, prawo sędziego do odmowy zastosowania przepisu sprzecznego z Konstytucją, zasada równości wobec prawa w kontekście wynagrodzeń."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej sędziów i interpretacji przepisów okołobudżetowych w latach 2021-2022.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy wynagrodzeń sędziów i ich konstytucyjnych gwarancji, co jest tematem budzącym zainteresowanie prawników i opinii publicznej, zwłaszcza w kontekście niezawisłości sądowniczej.
“Sędzia wygrał z sądem o swoje wynagrodzenie! Kluczowa decyzja w obronie niezawisłości.”
Dane finansowe
WPS: 25 050,24 PLN
wyrównanie wynagrodzenia za pracę i dodatkowego wynagrodzenia rocznego: 24 981,94 PLN
koszty zastępstwa procesowego: 2700 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.