Orzeczenie · 2026-04-21

VI Ka 1342/23

Sąd
Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2026-04-21
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko mieniuWysokaokręgowy
prawo karnepostępowanie karneprawo do obronynaruszenie proceduryuchylenie wyrokuapelacjasąd okręgowysąd rejonowy

Sąd Okręgowy w Warszawie, rozpoznając apelację pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego, uchylił zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Południe w Warszawie z dnia 20 lipca 2023 r. (sygn. akt III K 274/23) i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Główną podstawą uchylenia było stwierdzenie rażącego naruszenia przepisów postępowania, które miało wpływ na treść orzeczenia, a konkretnie naruszenie prawa do obrony oskarżonego P. O. Oskarżony, mimo wskazania adresu dla doręczeń, nie został prawidłowo zawiadomiony o terminie rozprawy z powodu błędnego kodu pocztowego. Sąd pierwszej instancji nie podjął odpowiednich kroków w celu weryfikacji adresu ani kontaktu z oskarżonym, a następnie doręczenia uznał za skuteczne w trybie art. 139 § 1 k.p.k., co było nieuzasadnione. Sąd Okręgowy podkreślił, że wyrok wydany w sytuacji, gdy oskarżony nie został właściwie zawiadomiony o rozprawie, nie może się ostać, gdyż narusza to gwarancje procesowe i prawo do obrony. W związku z tym, utrzymanie wyroku w mocy byłoby rażąco niesprawiedliwe. Zarzuty apelacji dotyczące obrazy art. 398 k.p.k. i błędu w ustaleniach faktycznych w zakresie szkody niematerialnej zostały uznane za bezzasadne. Sąd zasądził również koszty obrony z urzędu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Naruszenie prawa do obrony w postępowaniu karnym, obowiązki sądu w zakresie prawidłowego doręczania pism procesowych, stosowanie art. 440 k.p.k.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia procedury w postępowaniu karnym.

Zagadnienia prawne (3)

Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo doręczył oskarżonemu odpis aktu oskarżenia i zawiadomienie o terminie rozprawy, jeśli podany przez niego kod pocztowy był błędny, a przesyłki nie zostały doręczone?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd pierwszej instancji nieprawidłowo doręczył oskarżonemu dokumenty, uznając doręczenie za skuteczne w trybie art. 139 § 1 k.p.k. bez podstaw.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy stwierdził rażące naruszenie prawa do obrony, ponieważ oskarżony nie został prawidłowo zawiadomiony o rozprawie z powodu błędnego kodu pocztowego. Sąd pierwszej instancji nie podjął odpowiednich kroków w celu weryfikacji adresu lub kontaktu z oskarżonym, a błędne uznanie doręczenia za skuteczne doprowadziło do wydania wyroku w procesie pozbawionym cech rzetelności.

Czy sąd odwoławczy może uchylić wyrok z powodu rażącej niesprawiedliwości, nawet jeśli nie było to objęte granicami zaskarżenia lub podniesionymi zarzutami?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd odwoławczy jest zobowiązany rozpoznać sprawę szerzej w przypadku rażącej niesprawiedliwości wyroku, zgodnie z art. 440 k.p.k.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy odwołał się do art. 440 k.p.k., który pozwala na uchylenie lub zmianę orzeczenia na korzyść oskarżonego, jeśli jego utrzymanie w mocy byłoby rażąco niesprawiedliwe, niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów. Niesprawiedliwość ta może mieć charakter materialny lub procesowy.

Czy pokrzywdzonemu w sprawie o przywłaszczenie przysługuje roszczenie o zadośćuczynienie za krzywdę moralną w postępowaniu karnym?

Odpowiedź sądu

Nie, szkoda w postępowaniu karnym dotycząca przestępstwa z art. 284 § 1 lub 2 k.k. ma charakter materialny, a nie moralny, co nie wyklucza dochodzenia praw w postępowaniu cywilnym.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy wyjaśnił, że dobro prawne chronione przez art. 284 k.k. to mienie, a zatem szkoda ma charakter materialny. Pokrzywdzona może dochodzić swoich praw w postępowaniu cywilnym, ale roszczenie o zadośćuczynienie za krzywdę moralną nie jest bezpośrednio związane z tym przestępstwem w kontekście orzeczenia naprawienia szkody na podstawie art. 46 § 1 k.k.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
P. O.osoba_fizycznaoskarżony
Katarzyna Skrzeczkowskaorgan_państwowyprokurator
W. H.osoba_fizycznaoskarżycielka posiłkowa
adw. X. E.inneobrońca z urzędu

Przepisy (12)

Główne

k.p.k. art. 440

Kodeks postępowania karnego

Jeżeli utrzymanie orzeczenia w mocy byłoby rażąco niesprawiedliwe, podlega ono niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów zmianie na korzyść oskarżonego albo uchyleniu.

k.k. art. 284 § § 2

Kodeks karny

Przywłaszczenie.

Pomocnicze

k.p.k. art. 398

Kodeks postępowania karnego

Przepis ma charakter fakultatywny i uzależnia rozszerzenie oskarżenia od decyzji sądu, nie nakładając obowiązku pozytywnej decyzji.

k.p.k. art. 438 § pkt 2

Kodeks postępowania karnego

Obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia.

k.p.k. art. 438 § pkt 3

Kodeks postępowania karnego

Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia.

k.p.k. art. 437 § § 2 zdanie drugie

Kodeks postępowania karnego

Możliwość uchylenia orzeczenia na korzyść oskarżonego.

k.p.k. art. 117 § § 1 i 2

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek zawiadomienia o czasie i miejscu czynności procesowej oraz konsekwencje braku zawiadomienia.

k.p.k. art. 6

Kodeks postępowania karnego

Prawo do obrony materialnej.

k.p.k. art. 139 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Doręczenie zastępcze.

k.k. art. 286 § § 1

Kodeks karny

Oszustwo.

k.p.k. art. 46 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Orzeczenie naprawienia szkody.

k.p.k. art. 49 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Definicja pokrzywdzonego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rażące naruszenie prawa do obrony oskarżonego z powodu nieprawidłowego doręczenia zawiadomienia o rozprawie.

Odrzucone argumenty

Obraza art. 398 k.p.k. w zakresie rozpoznania nowego oskarżenia. • Błąd w ustaleniach faktycznych dotyczący braku wyrządzenia krzywdy moralnej pokrzywdzonej.

Godne uwagi sformułowania

wyrok wydany w sytuacji, gdy oskarżony nie został właściwie zawiadomiony o rozprawie, nie może się zatem ostać • proces, który nie posiadał przymiotu rzetelnego i sprawiedliwego • Orzeczenia wieńczące taki proces musi być więc uznane za rażąco niesprawiedliwe.

Skład orzekający

Beata Tymoszów

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Naruszenie prawa do obrony w postępowaniu karnym, obowiązki sądu w zakresie prawidłowego doręczania pism procesowych, stosowanie art. 440 k.p.k."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia procedury w postępowaniu karnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje kluczowe znaczenie prawa do obrony i rzetelnego procesu, a także błędy proceduralne, które mogą prowadzić do uchylenia wyroku. Jest to ważny przykład dla praktyków prawa karnego.

Błędny kod pocztowy zniweczył wyrok skazujący – kluczowe znaczenie prawa do obrony w procesie karnym.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst