VI ACA 78/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny w Warszawie rozpoznał apelację pozwanego Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów od wyroku Sądu Okręgowego, który uchylił decyzję Prezesa UOKiK stwierdzającą praktyki naruszające zbiorowe interesy konsumentów przez (...) Bank (...) S.A. i nakładającą na niego karę pieniężną. Sąd Okręgowy uznał, że decyzja Prezesa UOKiK była wadliwa, między innymi z powodu naruszenia przepisów o właściwości miejscowej i rzeczowej. Sąd Apelacyjny, analizując zarzuty apelacji, stwierdził, że Sąd Okręgowy naruszył przepisy dotyczące przekazania sprawy do załatwienia delegaturze UOKiK, uznając, że dyrektor delegatury posiadał stosowne upoważnienie. Jednakże, Sąd Apelacyjny nie podzielił zarzutu naruszenia prawa materialnego dotyczącego stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. Powołując się na uchwałę Sądu Najwyższego oraz wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE, Sąd Apelacyjny uznał, że rozszerzona prawomocność wyroku wpisanego do rejestru klauzul niedozwolonych działa wyłącznie przeciwko przedsiębiorcy, który był stroną postępowania. Oznacza to, że stosowanie przez inny podmiot postanowień wpisanych do rejestru nie może być automatycznie uznane za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów, jeśli ten podmiot nie brał udziału w pierwotnym postępowaniu. W związku z tym, Sąd Apelacyjny oddalił apelację Prezesa UOKiK, utrzymując w mocy wyrok Sądu Okręgowego uchylający decyzję Prezesa UOKiK.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących stosowania klauzul wpisanych do rejestru niedozwolonych postanowień umownych przez podmioty niebędące stronami pierwotnego postępowania, a także kwestie właściwości i upoważnienia w postępowaniach przed UOKiK.
Orzeczenie opiera się na specyficznej interpretacji przepisów krajowych w kontekście orzecznictwa Sądu Najwyższego i Trybunału Sprawiedliwości UE, co może wymagać uwzględnienia ewolucji tego orzecznictwa.
Zagadnienia prawne (2)
Czy stosowanie przez bank postanowień wzorców umów, które zostały wpisane do rejestru postanowień uznanych za niedozwolone, stanowi praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu art. 24 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, jeśli bank nie był stroną postępowania zakończonego wpisem do rejestru?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, stosowanie przez bank postanowień wzorców umów wpisanych do rejestru postanowień uznanych za niedozwolone nie stanowi praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu art. 24 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, jeśli bank nie był stroną postępowania zakończonego wpisem do rejestru, ze względu na ograniczoną podmiotowo prawomocność wyroku.
Uzasadnienie
Rozszerzona prawomocność materialna wyroku wpisanego do rejestru klauzul niedozwolonych działa wyłącznie przeciwko przedsiębiorcy, który był stroną postępowania. Prawo polskie nie przewiduje automatycznego uznania stosowania takich klauzul przez inne podmioty za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów, a nakładanie kar pieniężnych w takich przypadkach byłoby sprzeczne z zasadą prawa do obrony i prawa do wysłuchania.
Czy dyrektor delegatury UOKiK posiadał upoważnienie do wszczęcia postępowania i wydania decyzji w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, jeśli sprawa należała do właściwości centrali UOKiK?
Odpowiedź sądu
Tak, dyrektor delegatury UOKiK posiadał upoważnienie do wszczęcia postępowania i wydania decyzji, ponieważ upoważnienie z dnia 13 czerwca 2011 roku należy uznać za skuteczne przekazanie sprawy w rozumieniu art. 33 ust. 5 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że upoważnienie z dnia 13 czerwca 2011 roku, mimo powołania się na przepisy o przekazaniu, należy interpretować jako skuteczne przekazanie sprawy do załatwienia delegaturze, co upoważnia dyrektora delegatury do działania w imieniu Prezesa Urzędu. Brak uzasadnienia "szczególnie uzasadnionego przypadku" nie powoduje nieważności decyzji wydanej przez delegaturę.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Bank (...) S.A. w W. | spółka | powód |
| Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
u.o.k.i.k. art. 24 § 1 i 2 pkt 1
Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów
Stosowanie postanowień wzorców umów wpisanych do rejestru postanowień uznanych za niedozwolone przez przedsiębiorcę, który nie był stroną postępowania zakończonego wpisem, nie stanowi praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów.
u.o.k.i.k. art. 33 § 5 i 6
Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów
Decyzje i postanowienia w sprawach przekazanych do załatwienia przez Prezesa Urzędu na podstawie ust. 5, dyrektorzy delegatur wydają w imieniu Prezesa Urzędu. Przekazanie sprawy do załatwienia delegaturze jest równoznaczne z upoważnieniem dyrektora delegatury do załatwienia tej sprawy z upoważnienia Prezesa Urzędu.
Pomocnicze
k.p.c. art. 479 45
Kodeks postępowania cywilnego
Określa rejestr postanowień uznanych za niedozwolone.
k.p.c. art. 479 43
Kodeks postępowania cywilnego
Rozszerzona podmiotowo prawomocność materialna wyroku uwzględniającego powództwo o uznanie postanowienia wzorca umowy za niedozwolone działa jednokierunkowo, tj. na rzecz wszystkich osób trzecich, ale wyłącznie przeciwko pozwanemu przedsiębiorcy, przeciwko któremu ten wyrok został wydany.
k.p.a. art. 268a
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej może upoważniać pracowników do załatwiania spraw w jego imieniu.
k.c. art. 385¹
Kodeks cywilny
Definicja niedozwolonych postanowień umownych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Stosowanie przez bank postanowień wpisanych do rejestru klauzul niedozwolonych przez inny podmiot nie stanowi praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu art. 24 ust. 2 pkt 1 u.o.k.i.k., ze względu na ograniczoną podmiotowo prawomocność wyroku. • Upoważnienie z dnia 13 czerwca 2011 roku należy uznać za skuteczne przekazanie sprawy do załatwienia delegaturze UOKiK.
Odrzucone argumenty
Zarzuty pozwanego dotyczące naruszenia przez Sąd Okręgowy przepisów prawa materialnego (art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 u.o.k.i.k.) poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że powód nie stosował praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów jest sądem cywilnym i prowadzi sprawę cywilną, wszczętą w wyniku wniesienia odwołania od decyzji Prezesa Urzędu według reguł kontradyktoryjnego postępowania cywilnego, a nie sądem legalności decyzji administracyjnej. • Rozszerzona podmiotowo prawomocność materialna wyroku uwzględniającego powództwo o uznanie postanowienia wzorca umowy za niedozwolone działa jednokierunkowo, tj. na rzecz wszystkich osób trzecich, ale wyłącznie przeciwko pozwanemu przedsiębiorcy, przeciwko któremu ten wyrok został wydany. • Prawo unijne nie stoi na przeszkodzie zapewnieniu w krajowych porządkach prawnych gwarancji prawa do obrony, prawa do wysłuchania i zasady skutecznej ochrony prawnej idących dalej aniżeli analogiczne standardy ochronne przyjęte w prawie Unii Europejskiej.
Skład orzekający
Ryszard Sarnowicz
przewodniczący
Grażyna Kramarska
sędzia
Magdalena Sajur - Kordula
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących stosowania klauzul wpisanych do rejestru niedozwolonych postanowień umownych przez podmioty niebędące stronami pierwotnego postępowania, a także kwestie właściwości i upoważnienia w postępowaniach przed UOKiK."
Ograniczenia: Orzeczenie opiera się na specyficznej interpretacji przepisów krajowych w kontekście orzecznictwa Sądu Najwyższego i Trybunału Sprawiedliwości UE, co może wymagać uwzględnienia ewolucji tego orzecznictwa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii ochrony konsumentów i interpretacji przepisów dotyczących klauzul abuzywnych, z odniesieniem do orzecznictwa unijnego i krajowego.
“Bank wygrał z UOKiK: Klauzule abuzywne nie dla każdego przedsiębiorcy?”
Sektor
bankowość
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.