V SA/Wa 86/19

V SA/Wa 86/19 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2020-01-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-01-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Beata Blankiewicz-Wóltańska /przewodniczący/
Krystyna Madalińska-Urbaniak /sprawozdawca/
Tomasz Zawiślak
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
I GSK 391/21 - Wyrok NSA z 2025-01-23
Skarżony organ
Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak (spr.), Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Protokolant spec. - Anna Szaruch, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi G. P. W. A.-C. C. Sp. z o.o. w M.-C. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych środków finansowych: oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi Grupy Producentów [...] (dalej jako: "Strona", "Skarżąca" lub "Grupa") wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnej w Warszawie jest decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...], którą organ ten utrzymał w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] (dalej "organ I instancji") z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych środków finansowych w wysokości [...] zł.
Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym:
Decyzją nr [...] wydaną w dniu [...] stycznia 2016 r. organ I instancji uchylił decyzję nr [...] z dnia [...] października 2012 r. o przyznaniu pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz o przyznaniu pomocy finansowej na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji zatwierdzonych w planie dochodzenia do uznania za okres od dnia 1 stycznia 2012 r. do dnia 30 czerwca 2012 r. oraz przyznał Stronie pomoc finansową w wysokości [...] zł. Pomoc przyznana ww. decyzją obejmowała m.in. zakup wózka paletowego z wagą. Drugą decyzją nr [...] wydaną także w dniu [...] stycznia 2016 r. organ I instancji uchylił decyzję nr [...] z dnia [...] maja 2014 r. o przyznaniu pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz o przyznaniu pomocy finansowej na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji zatwierdzonych w planie dochodzenia do uznania za okres od dnia 1 lipca 2013 r. do dnia 31 grudnia 2013 r. oraz przyznał Stronie pomoc finansową w wysokości [...] zł. Pomoc przyznana ww. decyzją obejmowała m.in. zakup skrzyniopalet metalowych.
Następnie w dniach [...] – [...] maja 2017 r. oraz w dniach [...] sierpnia – [...] października (z przerwami) 2017 r. przeprowadzono kontrole ex-post w siedzibie Grupy w zakresie przestrzegania zobowiązań na inwestycje objęte dofinansowaniem. Kontrole te wykazały nieprawidłowości w odniesieniu do wózka paletowego z wagą oraz skrzyniopalet metalowych.
Następnie organ I instancji w dniu [...] grudnia 2017 r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności uzyskanych przez Stronę na podstawie ww. decyzji z dnia [...] stycznia 2016 r. W toku tego postępowania przeprowadzono kolejną kontrolę na miejscu w dniach [...] marca – [...] kwietnia 2018 r.
Po zakończonym postępowaniu administracyjnym organ I instancji, decyzją z dnia [...] lipca 2018 r., ustalił Skarżącej kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu pomocy finansowej na pokrycie części kwalifikowalnych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania w wysokości [...] zł. Kwota ta wynikała z ujawnionego podczas kontroli braku wózka paletowego z wagą oraz 661 sztuk szkrzyniopalet metalowych, a także przekazania 264 sztuk skrzyniopalet metalowych członkom Grupy.
Po rozpoznaniu odwołania Strony Prezes ARiMR decyzją z dnia [...] listopada 2018 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W jej uzasadnieniu organ ten wskazał, że zgodnie z art. 103 a ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 z dnia 22 października 2007 r. ustanawiającego wspólną organizację rynków rolnych oraz przepisy szczegółowe dotyczące niektórych produktów rolnych (Dz. Urz. UE L 299 z 16 listopada 2007 r., ze zm.) oraz art. 9 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw oraz rynku chmielu (Dz. U. z 2018 r., poz. 1131), pomoc finansowa jest udzielana wstępnie uznanym grupom producentów owoców i warzyw na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania.
Zgodnie z zaś przepisem art. 125e ust. 1 rozporządzenia nr 1234/2007, grupy producentów są tworzone w celu uzyskania decyzji o uznaniu ich za organizację producentów, w tym celu przedstawiają państwu członkowskiemu podzielony na etapy plan dochodzenia do uznania (PDU), którego zrealizowanie gwarantuje uzyskanie statutu organizacji producentów. Oznacza to, iż wszystkie przedsięwzięcia i inwestycje, które zostały zawarte przez grupę w PDU oraz zostały zatwierdzone przez właściwego Marszałka Województwa muszą zostać przez ten podmiot zrealizowane zgodnie z tym planem.
Z krajowych przepisów wykonawczych, tj. rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 czerwca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania (Dz. U Nr 98 poz. 822) oraz rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków
przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania (Dz. U z 2018 r. poz. 938) wynika natomiast zakaz zbycia i udostępnienia innym podmiotom przedmiotu inwestycji w postaci narzędzia, maszyny lub urządzenia lub samochodu ciężarowego przez 5 lat pod rygorem zwrotu przyznanej pomocy.
Następnie organ odwoławczy wskazał, że w siedzibie Grupy miały miejsce trzy kontrole w zakresie przestrzegania zobowiązań na inwestycje objęte dofinansowaniem, mianowicie:
[...] - [...] maja 2017 r., raport nr [...],
[...] sierpnia 2017 r. - [...] października 2017 r., raport nr [...],
[...] marca 2018 r. - [...] kwietnia 2018 r., raport nr [...].
Zarówno kontrola, zakończona raportem nr [...], jak również raportem nr [...] wykazała, iż na terenie Grupy brak jest wózka paletowego z wagą zakupionego na podstawie faktury VAT nr [...] z dnia [...] czerwca 2012 r.
Według oświadczenia Prezesa Zarządu, G. R. (pismo z dnia 17 października 2017 r.) wózek paletowy z wagą został pozostawiony na rampie magazynu hurtowni warzyw na giełdzie [...] i aktualnie tam się znajduje. Do firmy zostanie przywieziony w najbliższym możliwym terminie.
Po wszczęciu postępowania w sprawie nienależnie pobranych przez Grupę środków finansowych Skarżąca złożyła kolejne wyjaśnienia, z których wynika, że: "Wózek paletowy z wagą (...) znajduje się u członka naszej Grupy Pana A. P., [...] , [...]. Wózek ten został przypadkowo pozostawiony na samochodzie podczas dostarczania kapusty do naszej Grupy i zapomniano go odstawić. Wózek powróci na dniach (...)".
Przed kolejną kontrolą, organ I instancji, pismem z dnia [...] lutego 2018 r. wezwał Stronę do przygotowania do okazania w trakcie kontroli na miejscu ww. wózka paletowego z wagą. Grupa, pismem z dnia 16 marca 2018 r. poinformowała organ I instancji, iż wózek znajduje się na terenie zakładu.
Kontrola, zakończona raportem nr [...], wykazała, iż na terenie zakładu Grupy znajduje się wózek paletowy z wagą, jednak inny niż ten zakupiony na podstawie ww. faktury.
Mając na uwadze powyższe ustalenia Prezes ARiMR stwierdził, iż Grupa nie wykazała, że posiada wózek paletowy z wagą zakupiony na podstawie faktury nr [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. Okazany przez Stronę, podczas kontroli przeprowadzonej w dniach [...] marca 2018 r. - [...] kwietnia 2018 r., wózek paletowy z wagą model [...] nr [...] nie jest inwestycją zakupioną na podstawie faktury [...] z dnia [...] czerwca 2012 r., a tym samym nie jest inwestycją na zakup której Grupa uzyskała pomoc finansową na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania. Organ odwoławczy podkreślił przy tym, że aby dana maszyna, urządzenie lub też środek transportu mogły być objęte pomocą finansową oraz podlegać ewentualnej kontroli na miejscu przedmiot inwestycji musi być w sposób jednoznaczny identyfikowalny. W konsekwencji organ ten uznał, że wózek zakupiony za uzyskana pomoc finansową został przez Stronę zbyty, co jest niezgodne z obowiązującymi w tym zakresie przepisami.
W odniesieniu do skrzyniopalet metalowych – powołując sią na ustalenia poczynione podczas przeprowadzonych kontroli, jak i na wyjaśnienia Strony – organ II instancji wskazał, że wyliczając kwotę nienależnie pobranych środków finansowych wzięto pod uwagę brakujące 661 szt. skrzyniopalet metalowych (za uzyskaną pomoc finansową Strona nabyła łącznie 2.000 szt. skrzyniopalet) oraz 264 szt. skrzyniopalet metalowych udostępnionych przez Grupę swoim członkom.
Następnie organ II instancji przedstawił sposób obliczenia kwoty nienależnie pobranych środków finansowych, a także sposób obliczenia odsetek.
W skardze Skarżąca wniosła o uchylenie ww. decyzji Prezesa ARiMR wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji. Zaskarżonym rozstrzygnięciom zarzuciła:
naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez błędne utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, mimo popełnienia przez ten organ szeregu naruszeń prawa materialnego i procesowego, podczas gdy w tej sytuacji organ odwoławczy winien orzec o uchyleniu zaskarżonej decyzji i umorzeniu postępowania, bądź uchyleniu zaskarżonej decyzji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji,
naruszenie § 1 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 czerwca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania (Dz. U. z 2009, nr 98, poz. 922, j.t. – dalej jako "rozporządzenie MRiRW") poprzez błędne przyjęcie, że Skarżąca zbyła:
661 sztuk skrzyniopalet, nabytych w 2013 roku, podczas gdy w wyniku przeprowadzonej kontroli nie został potwierdzony fakt zbycia (brak dowodów zbycia), a skrzyniopalety znajdują się w posiadaniu członków organizacji producentów,
wózek paletowy z wagą, podczas gdy ten środek trwały znajduje się w posiadaniu i własności Grupy.
naruszenie § 1 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 1 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia MRiRW
poprzez błędne uznanie, że udostępnienie 264 sztuk skrzyniopalet przez Grupę członkom organizacji producentów, stanowi podstawę do zwrotu pomocy finansowej udzielonej Skarżącej na zakup ww. skrzyniopalet, podczas gdy te środki trwałe zostały udostępnione członkom wyłącznie w celu zbioru warzyw i ich transportu do magazynów Grupy.
naruszenie art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. i art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a.
poprzez:
brak wyjaśnienia okoliczności faktycznej, dotyczącej domniemanego przez organ w trakcie kontroli numeru seryjnego wózka paletowego z wagą (brak w aktach dowodu, z którego wynikałoby, że ww. wózek paletowy ma numer seryjny [...] wskazany przez organ oraz dowodów, z których wynikałoby, że numer [...] to numer seryjny wózka paletowego z wagą, stanowiącego własność Grupy),
przyjęcie, że zwrócony przez A. P. wózek paletowy z wagą nie jest wózkiem, objętym dofinansowaniem, podczas gdy Grupy otrzymała dofinansowanie od organu na zakup wyłącznie jednego tego rodzaju wózka i nie dokonywała zakupu innych tego typu urządzeń, a przedstawiony organowi wózek o numerze [...] (który to numer nie jest numerem seryjnym tego wózka) stanowi własność Grupy, a jego wygląd i specyfikacja posiadają wszystkie cechy wózka [...] model [...],
c. brak wyczerpującego ustalenia celu przekazania posiadania części skrzyniopalet członkom grupy.
naruszenie art. 79 § 1 i § 2 k.p.a. poprzez zaakceptowanie działania organu I instancji polegającego na nieprzeprowadzeniu dowodów z przesłuchania świadków (członków organizacji) i pobraniu od tych osób pisemnych oświadczeń, podczas gdy te osoby winny być przesłuchane w drodze dowodu z przesłuchania świadków (pod rygorem odpowiedzialności karnej) za uprzednim, pisemnym zawiadomieniem strony w tym zakresie, której przysługiwało prawo udziału w przesłuchaniu, zadawania pytań świadkom oraz składania wyjaśnień, czego organ stronę pozbawił.
naruszenie art. 85 § 1 i § 2 k.p.a. poprzez zaakceptowanie działania organu I instancji polegającego na nieprzeprowadzeniu dowodu z oględzin palet (i w konsekwencji brakiem uprzedniego, pisemnego zawiadomienia strony o terminie i miejscu oględzin), znajdujących się u członków organizacji producentów, co skutkowało pozbawieniem Grupy udziału podczas dokonywania ustaleń liczby skrzyniopalet znajdujących się w posiadaniu poszczególnych członków grupy.
naruszenie art. 79 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 2 lipca 2004 roku o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2017 roku, poz. 2168, j.t., z późn. zm., dalej jako "u.s.d.g.") poprzez zaakceptowanie działania organu I instancji polegającego na braku uprzedniego, pisemnego zawiadomienia strony o zamiarze wszczęcia kontroli.
naruszenie art. 79a ust. 1 i 5 u.s.d.g. poprzez zaakceptowanie działania organu I instancji polegającego na:
braku posiadania upoważnień do kontroli przeprowadzonej u strony przez pracowników organu – E. B.-M. oraz G. M.,
braku okazania przedstawicielom Strony upoważnień do kontroli przez pracowników organu – W. S., M. G., R. M.,
co skutkowało
brakiem pouczenia strony o przysługujących jej prawach i obowiązkach
w trakcie kontroli.
naruszenie art. 83 ust. 1 pkt 1 u.s.d.g. poprzez zaakceptowanie działania organu I instancji polegającego na przekroczeniu dopuszczalnego 12-dniowego okresu kontroli w siedzibie Grupy.
naruszenie art. 83 ust. 3 u.s.d.g. poprzez zaakceptowanie działania organu I instancji polegającego na zaniechaniu doręczenia stronie pisemnego uzasadnienia przyczyn przedłużenia czasu trwania kontroli w siedzibie Grupy.
naruszenie art. 77 ust. 6 u.s.d.g. poprzez zaakceptowanie działania organu I instancji polegającego na wykorzystaniu w postępowaniu administracyjnym dowodów, pozyskanych w trakcie kontroli, prowadzonej z naruszeniami, opisanymi w ww. punktach ad 7-10,
naruszenie art. 68 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 roku, poz. 800, j.t. dalej jako "o.p.") w zw. z art. 29 ust. 1 i ust. 7 pkt 1 ustawy z dnia 9 maja 2008 roku o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2017, poz. 2137, j.t. ,dalej jako "ustawa o ARiMR") poprzez ich niezastosowanie w sprawie i pominiecie, że objęte zaskarżonymi decyzjami należności uległy przedawnieniu w dniu 31 grudnia 2017 roku (tj. przed dniem wydania decyzji przez organ I instancji).
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2335 dalej: ppsa), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ppsa, sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego pod kątem zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Jednocześnie, zgodnie z art. 134 § 1 ppsa, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Oznacza to między innymi, że sąd administracyjny nie musi w ocenie legalności zaskarżonego postanowienia ograniczać się tylko do zarzutów sformułowanych w skardze, ale może wadliwości kontrolowanego aktu podnosić z urzędu (patrz: T. Woś - Postępowanie sądowo-administracyjne, Warszawa 1996 r., str. 224). W tym celu sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszeń prawa w stosunku do aktów i czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia (art. 135 ppsa ).
Przechodząc do merytorycznej analizy sprawy Sąd w pierwszej kolejności chce odnieść się do zawartych w skardze zarzutów dot. przeprowadzenia kontroli z naruszeniem zasad zapisanych w ustawie z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U.2017.2168 t.j. , uchylona z dniem 30.04.2018 r. ). Zgodnie z art. 77 ust. 1 ustawy kontrola działalności gospodarczej przedsiębiorców przeprowadzana jest na zasadach określonych w niniejszej ustawie, chyba że zasady i tryb kontroli wynikają z bezpośrednio stosowanych przepisów powszechnie obowiązującego prawa wspólnotowego albo z ratyfikowanych umów międzynarodowych. Zgodnie zaś z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw (t.j. Dz.U. 2019.735 ) w zakresie określonym przepisami Unii Europejskiej dyrektor oddziału regionalnego Agencji przeprowadza kontrole w zakresie:
1) realizacji działań ujętych w planach dochodzenia do uznania wstępnie uznanych grup producentów;
2) spełnienia warunków do przyznania i wypłacenia środków finansowych, o których mowa w art. 9 ust. 1 pkt 3, oraz sposobu ich wykorzystania, w tym zgodności z kryteriami wstępnego uznania grupy producentów, w roku, za który jest wypłacana pomoc finansowa;
3)zgodności faktycznie poniesionych kosztów i wydatków z kwotami deklarowanymi we wnioskach o wydanie decyzji, o których mowa w art. 9 ust. 1 pkt 3;
4)realizacji działań ujętych w programach operacyjnych uznanych organizacji producentów lub ich zrzeszeń;
5)spełnienia warunków do przyznania i wypłacenia środków finansowych, o których mowa w art. 9a ust. 1 pkt 3 i 4, oraz sposobu ich wykorzystania, w tym zgodności z kryteriami uznania organizacji producentów, w roku, za który jest wypłacana pomoc finansowa;
6) sposobu zarządzania funduszem operacyjnym;
7) zgodności faktycznie poniesionych kosztów i wydatków z kwotami deklarowanymi we wnioskach o wydanie decyzji, o których mowa w art. 9a ust. 1 pkt 3 i 4.
Z treści upoważnień dla kontrolujących R. M., M. G. i W. S. znajdujących się na k 1131 do 1136 akt adm. wynika, że czynności kontrolne wykonywane są na podstawie art. 103 oraz art. 112 Rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) Nr 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/7007 w odniesieniu do aktora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw (Dz. Urz. UE L 57.1 z 15.06.2011, str. 1, z późn. zm.) .
Zgodnie z art. 103 : Każda kontrola na miejscu stanowi przedmiot sprawozdania monitorującego, umożliwiającego zapoznanie się ze szczegółowymi informacjami na temat przeprowadzonych kontroli. W sprawozdaniu wskazuje się w szczególności:
a) kontrolowane programy pomocy oraz wnioski;
b) osoby obecne;
c) kontrolowane działania, środki i dokumenty; oraz
d) wyniki kontroli.
2.Beneficjentowi można umożliwić podpisanie sprawozdania, aby potwierdził swoją obecność w czasie kontroli oraz zgłosił uwagi. W przypadku gdy stwierdza się nieprawidłowości, beneficjent może otrzymać kopię sprawozdania monitorującego.
3.Dopuszcza się wcześniejsze powiadomienie o planowanej kontroli na miejscu pod warunkiem, że nie zagrozi to realizacji jej celu. Wcześniejsze powiadomienie ogranicza się do niezbędnego minimalnego terminu.
4.Kontrole na miejscu określone w niniejszym rozporządzeniu oraz inne kontrole określone w przepisach unijnych dotyczących dotacji do rolnictwa przeprowadza się w miarę możliwości jednocześnie.
Jak wynika z zacytowanego przepisu nie ustanawia on ani ram czasowych dla kontroli ani też obowiązku powiadamiania kontrolowanego. Takich wymogów nie przewidują pozostałe, odnoszące się do kontroli przepisy rozporządzenia ( art. od 99 do 113 rozporządzenia , uchylone z dniem 1 czerwca 2017 r. przez art. 79 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 2017/891 z dnia 13 marca 2017 r.
Orzeczenie o obowiązku zwrotu części przyznanej pomocy zostało ustalone z uwagi na niedotrzymanie przez grupę obowiązku niezbywania inwestycji zakupionych ze środków dofinansowania . Zgodnie z § 1 ust. 1 pkt 3 lit "a" rozporządzenia Ministra Rolnictwa I Rozwoju Wsi z dnia 17 czerwca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania ( Dz.U. 2009.98.822 ze zm. ) grupa, z zastrzeżeniem ust. 3, zobowiązała się do niezbywania i nieudostępniania innemu podmiotowi inwestycji objętej dofinansowaniem przed upływem 5 lat od dnia nabycia narzędzia, maszyny, urządzenia lub samochodu ciężarowego. Zgodnie z ust. 3 grupa może udostępnić inwestycję:
1) innemu podmiotowi na podstawie umowy określającej okres i warunki wykorzystywania inwestycji przez ten podmiot, jeżeli w wyniku wystąpienia zjawisk atmosferycznych, o których mowa w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 27 stycznia 2009 r. w sprawie określenia przypadków, w których spadek wartości produkcji sprzedanej wystąpił z przyczyn niezależnych od wstępnie uznanej grupy producentów owoców i warzyw lub organizacji producentów owoców i warzyw (Dz. U. Nr 27, poz. 166), wystąpił okresowy brak możliwości pełnego wykorzystania inwestycji w zakresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 lit. c i d.
2) członkom tej grupy, jeżeli ta inwestycja jest związana ze zbiorem owoców i warzyw, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. c, w celu dokonania ich zbioru.
Z materiału dowodowego zebranego w sprawie wynika, że grupa nie miała zawartej umowy, o której mowa w § 1 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia. Grupa kwestionuje ustalenia organów dot. niedotrzymania tego zobowiązania co do wózka paletowego z wagą i części skrzyniopalet ( 661 brakujących i 264 udostępnionych członkom grupy niezgodnie z wyżej cytowanym przepisem). W ocenie Sądu wszystkie zarzuty skargi co do prawidłowości ustalenia stanu faktycznego należy uznać za bezzasadne.
Nietrafne są zarzuty strony dot. nieprawidłowego ustalenia, że wózek paletowy z wagą, okazany w czasie ostatniej kontroli, jest wózkiem zakupionym w ramach realizacji PDU - zakup udokumentowany fakturą [...] z dnia [...].06.2012 r. ( k 721 akt adm. ). Sama faktura nie zawiera danych znamionowych wózka. Jednak na k 723 akt adm znajduje się sporządzony przez stronę dokument "Specyfikacja techniczna", podpisany przez Prezes Zarządu M. Ż.. Z dokumentu tego wynika, że wózek ma nr [...] , typ [...] . Na kartach 681 do 683 znajduje się kolejne pismo strony z 23.12.2017 r. potwierdzające te dane oraz dwa zdjęcia wózka. Okazany w czasie trzeciej kontroli na miejscu wózek miał wybity na ramie inny numer – [...] i był typu [...] ( k 615 akt adm.). Nie był to więc wózek zakupiony w dniu [...].06.2012 r. udokumentowany w/w fakturą. Wszelkie zarzuty skargi dotyczące błędnych ustaleń w tym zakresie należy więc uznać za chybione. Parametry wózka zakupionego w ramach realizacji PDU podała sama strona. Dysponowała więc informacjami na temat numeru seryjnego i typu. Trudno zakładać, że dane podane w specyfikacji technicznej odnoszą się do innych parametrów niż ustalone przez kontrolerów.
Co do brakujących skrzyniopalet metalowych to należy wskazać, że kontrolerzy z niezwykłą starannością i interpretując wszystkie wątpliwości co do ich ilości na korzyść strony, obliczyli stan posiadania Spółki np. nie zaliczając jako zbyte tych skrzyniopalet, co do których uzyskał potwierdzone informacje, że znajdują się w posiadaniu członków grupy. Co do zarzutów strony w tym zakresie to należy wskazać, że ciężar dowodu spoczywa na stronie. Otrzymując pomoc finansową grupa podjęła także zobowiązania określone w obowiązujących przepisach prawa m.in. co do niezbywania zakupionego wyposażenia w ciągu 5 lat. To nie na organie spoczywa obowiązek ustalania co się stało z zakupionymi przedmiotami, ale beneficjent ma obowiązek wykazać, że jest w ich posiadaniu . Gdyby grupa prowadziła prawidłową ewidencję posiadanych środków, nie byłoby trudności w ustaleniu ilości posiadanych skrzyniopalet przez Spółkę i ew. miejsca gdzie się znajdują.
Należy też zwrócić uwagę, że przedmioty te mogły być udostępniane członkom grupy wyłącznie w celu dokonania zbioru warzyw. Po dokonanym zbiorze skrzyniopalety powinny być zwrócone do Spółki. Dlatego też chybiony jest zarzut strony dot. nieprzesłuchania zgłoszonych świadków. Ich zeznania nie mają bowiem wpływu na okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia .
Opisane szeroko w skardze problemy związane z załamaniem rynku kapusty białej w 2016 roku pozostaje bez związku ze sprawą. Brak możliwości zakupu kapusty od członków grupy nie ma bowiem wpływu na obowiązek posiadania wszystkich zakupionych skrzyniopalet
Za nietrafny należy uznać zarzut przedawnienia zobowiązania do zwrotu środków. Zgodnie z art. 29 ust. 7 ustawy o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa należności, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa. Zgodnie z powoływanym art. 68 § 1 O.p. zobowiązanie podatkowe, o którym mowa w art. 21 § 1 pkt 2, nie powstaje, jeżeli decyzja ustalająca to zobowiązanie została doręczona po upływie 3 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy. Strona początek biegu tego terminu liczy jednak od daty zakupu skrzyniopalet ( 9 grudnia 2013 r.) i wózka paletowego z wagą ( 27 czerwca 2012 r. ). Jednak zobowiązanie do zwrotu środków nie ma związku zakupem skrzyniopalet i wózka, ale z niedotrzymaniem terminu do ich niezbywania. Termin ten dla wózka upływał 27.06.2017 r., zaś dla skrzyniopalet 9 grudnia 2018 r.
Zgodnie z art. 21 § 1pkt 1 O.p.
zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania. Obowiązek zwrotu pomocy zaistniał więc z dniem stwierdzenia niedotrzymania zobowiązania do niezbywania przedmiotów inwestycji zakupionych z dofinansowania.
Sąd nie stwierdził także innego naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, w szczególności zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 8 k.p.a.) czy też zasady informowania stron postępowania (art. 9 k.p.a.). Zaskarżona decyzja spełnia wymogi przewidziane w art. 107 § 3 k.p.a., gdyż zawiera wyczerpujące uzasadnienie faktyczne i prawne podjętego rozstrzygnięcia. Jednoznacznie identyfikuje także stronę postępowania i przedmiot sprawy. Argumentacja przedstawiona przez organ jest spójna, logiczna i nie zawiera sprzeczności. Organ wydający zaskarżoną decyzję działał na podstawie i w granicach obowiązującego prawa zgodnie z wyrażoną w art. 6 k.p.a. zasadą praworządności.
Reasumując sąd uznał, że decyzja odpowiada prawu, zaś zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie.
Mając na względzie wszystko powyższe Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.