V SA/Wa 1223/25 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2025-06-05 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2025-04-17 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Arkadiusz Tomczak /sprawozdawca/ Beata Blankiewicz-Wóltańska /przewodniczący/ Bożena Dąbkowska-Mastalerek Symbol z opisem 6559 Hasła tematyczne Inne Sygn. powiązane I GSK 1093/25 - Wyrok NSA z 2025-10-09 Skarżony organ Inne Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Arkadiusz Tomczak (spr.), Asesor WSA - Bożena Dąbkowska-Mastalerek, Protokolant ref. stażysta - Dariusz Bychawski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 czerwca 2025 r. sprawy ze skargi [...] na informację Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości z dnia 2 kwietnia 2025 r. nr DIP.ADM.550.17.67.2024.SW(6); PW-523899 MW w przedmiocie odmowy objęcia przedsięwzięcia wsparciem oddala skargę. Uzasadnienie [...] spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...] (dalej także jako: "Wnioskodawca", "Spółka" lub "Skarżąca") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ponowną ocenę przedsięwzięcia dokonaną przez Polską Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości (dalej także jako "PARP", "Instytucja") pismem z 2 kwietnia 2025 r. DIP.ADM.550.17.67.2024.SW(6) PW-523899 MW. Kontrolowane rozstrzygnięcie zapadło w następujących okolicznościach faktycznych: PARP wykonuje część zadań związanych z realizacją Inwestycji A2.2.1 (Inwestycje we wdrażanie technologii i innowacji środowiskowych, w tym związanych z Gospodarką o obiegu zamkniętym (GOZ) w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (dalej jako "KPO"). Zadania te zostały powierzone PARP w drodze porozumienia, o którym mowa w § 11 ust. 1 pkt 2 Regulaminu wyboru przedsięwzięć dla naboru KPOD.01.13-IW.01-001/24 (dalej jako: Regulamin"). Wykonując powierzone zadania, Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości ogłosiła nabór KPOD.01.13-IW.01-001/24, w którym Skarżąca złożyła wniosek nr [...] o objęcie wsparciem przedsięwzięcia: Inwestycje we wdrażanie technologii i innowacji środowiskowych, w tym związanych z gospodarką obiegu zamkniętego w przedsiębiorstwie [...] sp. z o.o. Pismem z dnia 18 grudnia 2024 r. PARP poinformowała Wnioskodawcę, że przedsięwzięcie nie uzyskało rekomendacji do objęcia wsparciem z uwagi na niespełnienie kryterium 6 "Właściwie określone wydatki kwalifikowalne". PARP wyjaśnił, że minimalna liczba punktów umożliwiająca objęcie wsparciem przedsięwzięcia w ramach naboru wynosi łącznie 13. Przedsięwzięcie w wyniku oceny uzyskało 17 punktów. Jednocześnie, aby otrzymać rekomendację do objęcia wsparciem, przedsięwzięcie musi uzyskać w punktowanych kryteriach minimum 1 pkt. Tymczasem przedsięwzięcie nie uzyskało wymaganej liczby punktów w zakresie Kryterium nr 6 - Właściwie określone wydatki kwalifikowalne. Kryterium uznano za niespełnione, przyznano za nie 0 punktów. Jak wyjaśniono w arkuszu oceny projektów: co do zasady wydatki zaplanowane w ramach przedsięwzięcia zostały określone jako adekwatne, racjonalne oraz kwalifikowalne. Komisja Oceny Projektów (KOP) oceniła, że zaplanowane koszty są zgodne z Regulaminem wyboru przedsięwzięć i odpowiadają zaplanowanym działaniom oraz celom projektu. Prawidłowo przyporządkowano je do odpowiednich kategorii, przedstawiono oferty z uwzględnieniem wartości, zakresu rzeczowego oraz rodzaju zakupów. Kalkulacje przedstawione we wniosku zostały ocenione jako prawidłowe, a Wnioskodawca uprawdopodobnił, że dysponuje odpowiednimi środkami finansowymi na realizację projektu. Dodatkowo wskazano, że wszystkie zaplanowane wydatki zostały uwzględnione w katalogu kosztów kwalifikowalnych zawartym w Przewodniku kwalifikowalności wydatków. Pomimo powyższego wskazano, że Wnioskodawca w odpowiedzi na wezwanie KOP, dokonał zmian kategorii wydatków dla dwóch pozycji: nabycie przewijarki oraz zgrzewarki wraz z tunelem, przenosząc je do kategorii "zakup środków trwałych" oraz zmieniając rodzaj pomocy na Regionalną Pomoc Inwestycyjną. Po dokonaniu tych zmian zmodyfikowano również wartość kosztów kwalifikowanych. Dla przewijarki wartość ta wzrosła z pierwotnych 1 746 800,00 zł do 1 850 000,00 zł, natomiast w przypadku zgrzewarki z 228 500,00 zł do 236 000,00 zł. W efekcie łączna wartość kosztów kwalifikowanych zwiększyła się z 3 810 300,00 zł do 3 921 000,00 zł. Zdaniem KOP, zmiany te wykraczały poza zakres dopuszczalnych modyfikacji wynikających z wezwań do poprawy i były niezgodne z Regulaminem wyboru projektów, który nie przewiduje możliwości zwiększania wartości kosztów kwalifikowanych na etapie uzupełnień. Z uwagi na powyższe, jak wskazała KOP, nie można było uznać, że Wnioskodawca spełnił kryterium nr 6: Właściwie określone wydatki kwalifikowalne, w związku z czym, w wyniku przeprowadzonej oceny nie przyznano punktów w ramach kryterium. W złożonym 20 stycznia 2025 r. wniosku o ponowną ocenę przedsięwzięcia Spółka nie zgodziła się z pierwotną oceną KOP w zakresie niespełnienia omawianego kryterium i podniosła zarzut niesłusznej negatywnej oceny projektu. Wskazała, że podstawą odmownej decyzji była nieprawidłowa interpretacja przez KOP przepisów Regulaminu, a nie rzeczywiste uchybienia w zakresie kwalifikowalności kosztów. Wnioskodawca zaznaczył, że zgodnie z kryteriami ocenie podlega m.in. zgodność wydatków z Regulaminem wyboru przedsięwzięć, ich racjonalność oraz adekwatność względem zaplanowanych działań, a także sposób kalkulacji i wskazanie źródeł danych. Wszystkie te elementy zostały spełnione, pozytywnie oceniono zasadność i zgodność kosztów z dokumentacją aplikacyjną. Spółka podkreśliła, że jedynym powodem oceny negatywnej było zwiększenie wartości kosztów kwalifikowalnych po zmianie kategorii pomocy publicznej, do czego Wnioskodawca został wezwany przez KOP. Zdaniem Spółki taka zmiana była nie tylko dopuszczalna, ale wręcz konieczna dla zachowania zgodności z dokumentacją konkursową, w szczególności z Przewodnikiem kwalifikowalności wydatków. Zmiana wysokości kosztów kwalifikowalnych wynikała bezpośrednio z modyfikacji kategorii kosztów z "efektywność energetyczna" na "regionalną pomoc inwestycyjną", co wymagało innego sposobu ustalania wartości kosztów kwalifikowanych - nie przez odjęcie kosztu alternatywnego, lecz poprzez wskazanie pełnego kosztu zakupu netto urządzenia. Wnioskodawca szczegółowo przedstawił, w jaki sposób wyliczano koszty dla urządzeń "przewijarka" i "zgrzewarka z tunelem" zarówno przed, jak i po zmianie. W obu przypadkach kwoty pomocy publicznej po korekcie uległy znacznemu obniżeniu, mimo zwiększenia nominalnej wartości kosztu kwalifikowanego. W związku z tym – zdaniem Spółki nie doszło do naruszenia zasady nieprzekraczania wartości pomocy, o czym przypominał KOP w wezwaniu do uzupełnienia. W ocenie Wnioskodawcy brak takiej korekty kosztów skutkowałby utratą spójności projektu z dokumentacją konkursową. Spółka zaznaczyła, że żaden z dokumentów regulaminowych, ani Regulamin wyboru przedsięwzięć, ani załączniki do niego, nie zawiera zapisów zabraniających zwiększania kosztów kwalifikowalnych w odpowiedzi na wezwanie KOP, o ile nie prowadzi to do przekroczenia dozwolonej wartości pomocy. Podniesiono, że ocena KOP opiera się na nieistniejącym zapisie regulaminowym. W opinii Wnioskodawcy spójność nie zostałaby zachowana, gdyby w wyniku zmiany kategorii pomocy publicznej nie dokonano korekty wysokości kosztów kwalifikowalnych. Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego w związku ze złożonym przez Skarżącą wnioskiem o ponowną ocenę przedsięwzięcia, zaskarżoną obecnie informacją poinformowano Spółkę, że wniosek nie uzyskał rekomendacji do wsparcia z tego samego powodu. PARP wyjaśniła, że ponowna ocena przedsięwzięcia została dokonana z udziałem eksperta zewnętrznego Zgodnie z opinią eksperta zewnętrznego, którą wykorzystano w procesie weryfikacji zarzutów podniesionych przez Wnioskodawcę, ocena negatywna kryterium "Właściwie określone wydatki kwalifikowalne" jest w pełni uzasadniona i wynika z naruszenia zasad określonych w Regulaminie wyboru przedsięwzięć oraz Przewodniku kwalifikowalności wydatków. Wnioskodawca, pomimo spełnienia podstawowych wymagań w zakresie adekwatności, racjonalności i kwalifikowalności wydatków, dokonał niedozwolonych zmian w budżecie projektu, zwiększając koszty kwalifikowane po etapie oceny KOP. Zmiany te nie wynikały z rekomendacji ekspertów, lecz były wynikiem błędnie przeprowadzonej korekty w ramach przesunięć między kategoriami kosztów, co skutkowało wzrostem całkowitych kosztów kwalifikowanych projektu z 3 810 300,00 zł do 3 921 000,00 zł. Regulamin jednoznacznie określa, że zmiany wprowadzone na etapie uzupełnień nie mogą prowadzić do zwiększenia wartości kosztów kwalifikowanych, a Wnioskodawca, mimo że został poinformowany o konieczności zmiany kategorii wydatków, nie miał podstaw do ich zwiększenia. Argumentacja dotycząca konieczności korekty wartości kosztów kwalifikowanych w związku z nową kategorią pomocy publicznej jest nieuzasadniona, ponieważ zmiana sposobu wyznaczania kosztów nie uprawnia do ich zwiększenia, a jedynie do dostosowania ich klasyfikacji. Co istotne, Wnioskodawca błędnie interpretuje regulacje dotyczące kwalifikowalności, podkreślając, że Regulamin nie zabrania wzrostu kosztów kwalifikowanych - tymczasem jednoznacznie określa on konieczność zachowania spójności finansowej projektu i nienaruszania ustalonych wcześniej wartości. Dodatkowo, wprowadzona zmiana doprowadziła do modyfikacji struktury budżetu, co mogło wpłynąć na ocenę finansową projektu i jego proporcje w zakresie pomocy publicznej. We wniesionej do Sądu skardze na opisaną informację Spółka zarzuciła PARP: 1. naruszenie prawa materialnego tj. art. 14 lza ust. 1 w zw. z art. 14 Izb ust. 2 pkt. 1, 3 i 4 u.z.p.p.r., poprzez zaniechanie zastosowania przedmiotowych przepisów i dokonanie wyboru przedsięwzięć w sposób nierzetelny i nieprzejrzysty oraz przeprowadzenie oceny niezgodnie z treścią Regulaminu wyboru przedsięwzięć do objęcia wsparciem z planu rozwojowego opublikowanego przez PARP oraz naruszenie zasad procedury oceny wniosku, co polegało w szczególności na: a) bezpodstawnym przyjęciu, że niedopuszczalne było zwiększenie wartości kosztów kwalifikowalnych przez Skarżącą wskutek zmiany rodzaju (i podstawy prawnej) pomocy z Pomocy inwestycyjnej na środki wspierające efektywność energetyczną inną niż w budynkach (art. 38 Rozporządzenie Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu (Dz. U. UE. L. z 2014 r. Nr 187, str. 1 z późn. zm., dalej także: "Rozporządzenie GBER" lub "GBER") oraz Pomocy inwestycyjnej na efektywne gospodarowanie zasobami i wspieranie przechodzenia na gospodarkę o obiegu zamkniętym (art. 47 GBER, w zakresie maszyny do termoformingu) na Regionalną pomoc inwestycyjną (art. 14 GBER) na etapie uzupełnień wniosku o dofinansowanie, co poskutkowało błędnym uznaniem, że projekt nie spełnił kryterium oceny "6. Właściwie określone wydatki kwalifikowalne", ponieważ, jak podał PARP: "Regulamin jednoznacznie określa, że zmiany wprowadzone na etapie uzupełnień nie mogą prowadzić do zwiększenia wartości kosztów kwalifikowalnych'' podczas gdy: - zmiana kategorii pomocy na regionalną pomoc inwestycyjną (art. 14) nastąpiła jedynie z uwagi na zalecenie PARP w tym zakresie, co wymusiło na Skarżącym - konsekwentnie - zmianę sposobu obliczenia wysokości kosztów kwalifikowanych zgodnie z dyspozycją art. 14 GBER, - przedmiotowy dla sprawy Regulamin nie zawiera postanowienia o takiej treści, zatem przyjęcie, że zmiany na etapie uzupełnień nie mogą prowadzić do zwiększenia wartości kosztów kwalifikowalnych było nieuprawnione i sprzeczne z treścią Regulaminu (ograniczenie takie z Regulaminu nie wynika), - Skarżąca, skoro zmienił podstawę prawną ubiegania się o pomoc na art. 14 GBER, zgodnie ze wskazaniem PARP, zobowiązana była także do obliczenia wysokości kosztów kwalifikowanych w oparciu o art. 14 GBER. a nie tak jak uprzednio - art. 38 i 47 GBER. - wyżej opisany błąd w ocenie Skarżącej wyniknął z oparcia się przez PARP w ramach ponownej oceny wniosku na treści regulaminów z innych naborów (konkursów), które jednakże - nawet gdyby obowiązywały w sprawie przedmiotowej - nie znalazłyby zastosowania i nie miałyby wpływu na treść oceny, albowiem korekta wysokości kosztów kwalifikowalnych i zmiana kategorii wsparcia w niniejszej sprawie doprowadziły do obniżenia, a nie podwyższenia wartości pomocy, o jaką ubiegał się wnioskodawca (obniżyła się bowiem mierzona w % intensywność pomocy publicznej), a to potencjalne "zwiększenie pomocy publicznej" na etapie uzupełnień bywa zgodnie z wiedzą Skarżącej wykluczane w innych regulaminach; oparcie się na nieistniejącym postanowieniu w tym zakresie nakazuje przyjąć oczywisty brak rzetelności w dokonaniu wyboru przedsięwzięć: b) poddaniu ocenie wniosku o dofinansowanie w wersji nieostatecznej, z uwzględnieniem rzekomo niedopuszczalnych "przesunięć pomiędzy kategoriami kosztów'' w sytuacji, gdy: - Regulamin stanowi w § 6 ust. 13 pkt. 1, że ocena dokonywana jest na podstawie ostatecznej wersji wniosku (zatem po jego uzupełnieniu stosownie do wezwań PARP), stąd nieuprawnione było zarzucanie Skarżącej, iż dokonała zwiększenia wartości kosztów kwalifikowalnych, albowiem zgodnie z treścią Regulaminu powyższe nie mogło mieć wpływu na ocenę wniosku, skoro ocenie podlega jedynie wniosek w wersji ostatecznej, - Regulamin w § 6 ust 4 wskazuje, że jeśli wnioskodawca uzupełni lub poprawi wniosek w wyznaczonym terminie, lecz niezgodnie z zakresem wezwania, ocenie podlegać będzie wersja wniosku uwzględniająca dokonane uzupełnienia lub poprawę pomimo, że są niezgodne z zakresem wezwania, rzekoma więc nawet niezgodność z zakresem wezwania nie powinna mieć wpływu na ocenę wniosku, - gdyby nawet zmiany we wniosku na etapie jego uzupełnień miały doprowadzić do rzekomej niespójności finansowej projektu i zmiany struktury budżetu (czemu Skarżąca stanowczo zaprzecza), to PARP nie był uprawniony do uczynienia powyższego przesłanką negatywnej oceny projektu przy jednoczesnym zaniechaniu rzetelnego wyjaśnienia, na czym rzekome niespójności finansowe polegają i czym objawiają się w tej konkretnej sprawie, zwłaszcza że tego rodzaju zarzuty pojawiają się jedynie wpadkowa w piśmie PARP z 2 kwietnia 2025 roku, a wcześniej tego rodzaju uchybień Skarżącemu nie zarzucano, - łączna wartość kosztów kwalifikowalnych po zmianie kategorii pomocy w niniejszej sprawie zwiększyła się bowiem z 3 810 300,00 zł do 3 921 000,00 zł, jednak w obu przypadkach kwoty pomocy publicznej po korekcie uległy znacznemu obniżeniu, mimo zwiększenia nominalnej wartości kosztu kwalifikowalnego: c) nieuprawnionym uczynieniu w rozstrzygnięciu PARP z 2 kwietnia 2025 roku (ponowna negatywna ocena) podstawą uznania przedmiotowego dla sprawy kryterium za niespełnione faktu, iż Skarżący "nie wykazał również, że podjęte zmiany były niezbędne do realizacji projektu w sposób zgodny z założeniami KPO oraz zasadami gospodarki o obiegu zamkniętym", w sytuacji, gdy: - skoro ocenie podlega jedynie ostateczna wersja wniosku, Skarżąca nie miała obowiązku wykazywania "konieczności" wprowadzenia zmian, które poczyniła zresztą zgodnie z rekomendacją PARP, zaś wyżej opisane przesłanki wykazano - globalnie - w ostatecznej wersji wniosku, a przedmiotowa zmiana miała charakter w istocie jedynie rachunkowy, - jak wskazano w tzw. Kryteriach wyboru przedsięwzięcia (Załącznik nr 2 do Regulaminu), Informacje, które weryfikujemy w tym kryterium będzie można poprawić we wniosku w trakcie oceny w trybie określonym w Regulaminie wyboru przedsięwzięć, a powyższe przecież wnioskodawca uczynił - poprawiając stosownie wniosek, - skoro za zgodne z założeniami KPO oraz zasadami gospodarki o obiegu zamkniętym było uzyskanie pomocy o intensywności 55% na zakup tych samych środków trwałych, to za tak samo zgodne z tymi założeniami należy uznać otrzymanie pomocy o intensywności 35%, przy minimalnym jedynie wzroście kosztów kwalifikowanych, które stanowią koszty zakupu tych samych środków trwałych (na zmianie kategorii pomocy ucierpiał przecież jedynie interes ekonomiczny Skarżącej). 2. naruszenie prawa materialnego - art. 14 ust. 4 lit a Rozporządzenia GBER w zw. z art. 6b ust. 10 c ustawy z dnia 9 listopada 2000 roku o utworzeniu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości (Dz. U. z 2024 r. poz. 419; dalej jako "ustawa o PARP") oraz § 3 ust 3 pkt. 1 lit. a i § 13 ust. 1 pkt. 1 Rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 25 kwietnia 2024 roku w sprawie udzielania przez Polską Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości pomocy finansowej na przedsięwzięcia związane z gospodarką o obiegu zamkniętym w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (Dz. U. poz. 692, dalej także: "Rozporządzenie Ministra Rozwoju Technologii") poprzez zaniechanie zastosowania przedmiotowych przepisów i bezpodstawne uznanie, że jeśli Skarżąca zmieniła kategorie pomocy na regionalną pomoc inwestycyjna. nie miała podstaw do zwiększenia wartości wydatków (kosztów) kwalifikowalnych, podczas gdy: a) zgodnie z dyspozycją art. 14 ust. 4 lit. a GBER "Koszty kwalifikowalne oznaczają jedno albo kilka z poniższych: a) koszty inwestycji w rzeczowe aktywa trwale oraz wartości niematerialne i prawne; b) jak stanowi § 13 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii "1. Kosztami kwalifikowalnymi w ramach regionalnej pomocy inwestycyjnej są koszty zakupu: 1) nowych środków trwałych, c) w przypadku tzw. regionalnej pomocy inwestycyjnej nie obowiązuje sposób obliczania kosztów kwalifikowalnych taki jak w przypadku pomocy inwestycyjnej na ochronę środowiska (z uwzględnieniem tzw. kosztu alternatywnego) gdzie: - art. 38 ust. 3 GBER w kontekście pomocy na środki wspierające efektywność energetyczną inną niż w budynkach stanowi, iż: za koszty kwalifikowalne uznaje się dodatkowe koszty inwestycji niezbędne do osiągnięcia wyższego poziomu efektywności energetycznej. Są one określane w drodze porównania kosztów inwestycji z kosztami scenariusza alternatywnego, który wystąpiłby w przypadku braku pomocy, - w stanowiącym załącznik do Regulaminu Przewodniku Kwalifikowalności podano, iż: "4.8 Dodatkowe koszty inwestycji na środki wspierające efektywność energetyczną inną niż w budynkach W ramach tej kategorii za koszty kwalifikowalne uznaje się dodatkowe koszty inwestycji niezbędne do osiągnięcia wyższego poziomu efektywności energetycznej. Są one określane w drodze porównania kosztów inwestycji"; - odpowiednie regulacje tego rodzaju występują również w art. 47 Rozporządzenia GBER (Pomoc inwestycyjna na efektywne gospodarowanie zasobami i wspieranie przechodzenia na gospodarkę o obiegu zamkniętym) oraz w przepisach krajowych wydanych na podstawie ww. art. 47 GBER, zaś Skarżąca w pierwotnej wersji wniosku na art. 47 GBER opierała wniosek o przyznanie pomocy w zakresie środka trwałego "maszyna do termoformingu", d) zatem gdyby Skarżąca - zgodnie z oczekiwaniem PARP - zmieniając kategorie wydatków na regionalną pomoc inwestycyjną obniżyła jedynie intensywność pomocy i zaniechał wyliczenia wartości kosztu kwalifikowalnego zgodnie z dyspozycją art. 14 GBER, a obliczyła go tak, jak dotychczas, z uwzględnieniem niemającego w przypadku regionalnej pomocy inwestycyjnej zastosowania czynnika tzw. kosztu alternatywnego (tak jak wymaga się tego w art. 38 i 47 GBER), to wartość tychże kosztów byłaby obliczona sprzecznie z prawem), e) zaś niezależnie od powyższego - po zmianie kategorii pomocy wartość kosztów kwalifikowalnych zwiększyła się z 3 810 300,00 zł do zaledwie 3 921 000,00 zł, zaś wartość pomocy - spadła znacząco, albowiem intensywność pomocy spadła do 35% (historyczne zmiany w tym zakresie, jakkolwiek powyższe winno pozostawać bez wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, prezentuje tabela stanowiąca załącznik do niniejszej skargi oraz integralną cześć stanowiska procesowego Skarżącą); co doprowadziło do dokonania ponownej negatywnej oceny przedsięwzięcia i - w efekcie - nieuprawnionego zaniechania udzielenia Skarżącej rekomendacji do wsparcia oraz nieobjęcia przedsięwzięcia Skarżącej wsparciem wskutek błędnego uznania że projekt nie spełnił kryterium oceny 6. "Właściwie określone wydatki kwalifikowalne", w sytuacji, gdy Skarżącej winno zostać przyznane wsparcie, albowiem spełniła wszystkie kryteria opisane w Regulaminie wyboru przedsięwzięć, zatem gdyby oceny dokonano w sposób rzetelny, przejrzysty i zgodny z obowiązującą procedurą, Skarżąca zostałaby objęta wsparciem, co stanowi o przeprowadzeniu oceny w sposób naruszający prawo. Mając na uwadze powyższe Skarżąca, na podstawie art. 14 lzf ust. 3 w zw. z art. 30c ust. 3 u.z.p.p.r. wniosła o stwierdzenie przez sąd administracyjny, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie od Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę PARP wniosła o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2024 r. poz. 935 ze zm. dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że zadaniem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest zbadanie legalności zaskarżonego aktu lub czynności administracji publicznej pod względem jego zgodności z prawem, czyli ustalenie czy organy orzekające w sprawie prawidłowo zinterpretowały i zastosowały przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego. W świetle art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje w szczególności orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1 – 3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Oceniając zaskarżoną informację według powyższych kryteriów Sąd stwierdził, że skarga – niezależnie od rozbudowanych semantycznie zarzutów - pozbawiona jest usprawiedliwionych podstaw i jako taka podlega oddaleniu. W sprawie zastosowanie mają ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki i rozwoju (Dz. U. z 2024 r. poz. 324 ze zm.: dalej: u.z.p.p.r.) W Rozdziale 2aa "Plan rozwojowy" u.z.p.p.r. wskazano, że instytucja odpowiedzialna za realizację inwestycji dokonuje wyboru przedsięwzięć w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny (art. 14 lza ust. 1), zapewnia równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru przedsięwzięć do objęcia wsparciem z planu rozwojowego oraz równe traktowanie podmiotów wnioskujących o objęcie wsparciem (art. 14lza ust. 2), wyboru dokonuje na podstawie przepisów właściwych dla realizacji określonej inwestycji lub jej części (art. 14lza ust. 3). W przypadku braku przepisów właściwych, o których mowa w ust. 3, do wyboru przedsięwzięć do objęcia wsparciem stosuje się art. 14lzb -1 4lzf (art. 14lza ust. 4). Instytucja odpowiedzialna za realizację inwestycji przyjmuje regulamin wyboru przedsięwzięć do objęcia wsparciem z planu rozwojowego oraz podaje go do publicznej wiadomości, w szczególności na swojej stronie internetowej (art. 14lzb ust. 1). Art. 14 lza u.z.p.p.r. nakłada zatem na właściwą instytucję, przeprowadzającą wybór projektów do dofinansowania, obowiązek respektowania zasad przejrzystości, rzetelności i bezstronności wyboru projektów, a także równości traktowania wszystkich wnioskodawców aplikujących w ramach danego konkursu, poprzez zapewnienie im równego dostępu do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. W realiach sprawy znajdował zastosowanie także Regulaminu wyboru przedsięwzięć dla naboru KPOD.01.13-IW.01-001/24 (dalej jako: Regulamin"). Niezwłocznie po dokonaniu oceny przedsięwzięć instytucja odpowiedzialna za realizację inwestycji informuje podmioty wnioskujące o objęcie wsparciem o wyniku oceny (art. 14lzd u.z.p.p.r.). Podmiotowi wnioskującemu o objęcie przedsięwzięcia wsparciem, w przypadku nieobjęcia przedsięwzięcia wsparciem, przysługuje wniosek o ponowną ocenę przedsięwzięcia (art. 14lze ust. 1). Zgodnie z art. 14lzf ust. 1 i 2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, do postępowania w zakresie wyboru przedsięwzięcia do objęcia wsparciem oraz ponownej oceny przedsięwzięcia nie stosuje się przepisów ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, z wyjątkiem art. 24 oraz przepisów dotyczących doręczeń i sposobu obliczania terminów, które stosuje się odpowiednio. W przypadku ponownej negatywnej oceny przedsięwzięcia lub pozostawienia wniosku o ponowną ocenę przedsięwzięcia bez rozpatrzenia podmiot wnioskujący o objęcie przedsięwzięcia wsparciem może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwanej dalej: "p.p.s.a." Należy także zaznaczyć, że w takim jak kontrolowane postępowanie – z woli ustawodawcy – sąd administracyjny nie posiada narzędzi w postaci możliwości powołania biegłych czy ekspertów (z pomocy których korzysta instytucja przeprowadzająca konkurs). Tym samym, rola sądu administracyjnego nie może sprowadzić się do ponownej merytorycznej oceny projektu. Kognicja sądów administracyjnych w sprawach dotyczących wniosków o dofinansowanie polega na zbadaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów wydanych w postępowaniu toczącym się przed właściwą instytucją. Tylko naruszenie prawa procesowego lub materialnego, które mogły mieć wpływ na wynik oceny, może skutkować uchyleniem określonego aktu. Należy przy tym wyjaśnić, że sąd dokonuje oceny recenzji ekspertów tylko w kontekście np. pominięcia w ocenie określonych treści, czy też dokonywania oceny przez ekspertów w oparciu o elementy, które nie stanowią przedmiotu oceny w danym kryterium, natomiast nie jest władny dokonywać oceny słuszności, efektywności, racjonalności kryteriów konkursowych ani tym bardziej zastępować oceniających lub weryfikować merytorycznie wiedzę ekspercką. Sądowa kontrola legalności działań instytucji zarządzającej w procesie wyboru projektu do dofinansowania jest ograniczona kryterium legalności rozumianym stricte jako zgodność albo niezgodność oceny z prawem powszechnie obowiązującym i niesprzecznymi z nim postanowieniami systemu realizacji (por. wyrok NSA z dnia 21 sierpnia 2018 r. o sygn. akt I GSK 2562/18). W pierwszej kolejności, odnosząc się do zawartych w skardze rozważań Spółki dotyczących kwestii poddania ocenie wniosku o dofinansowanie w wersji nieostatecznej oraz braku konieczności wykazania, że podjęte zmiany były niezbędne do realizacji projektu w sposób zgodny z założeniami KPO oraz zasadami gospodarki o obiegu zamkniętym, a w konsekwencji naruszenia § 6 ust. 13 pkt 1 w związku z § 6 ust. 4 Regulaminu to należy stwierdzić iż są one niezrozumiałe. Z rozstrzygnięcia PARP jednoznacznie wynika, że odnosi się ono do wersji ostatecznej wniosku po dokonanych i co wymaga podkreślenia, niezgodnych z wezwaniem PARP, zmianach. Zgodnie bowiem z § 6 pkt 13 Regulaminu ocena przedsięwzięcia po Panelu KOPR dokonywana jest na podstawie: ostatecznej wersji wniosku, wyjaśnień udzielonych przez przedstawicieli wnioskodawcy podczas Panelu KOPR, wyjaśnień udzielonych w odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia lub poprawienia wniosku. Ponowna ocena wniosku odbyła się zgodnie z zasadami określonymi w § 8 Regulaminu z udziałem Eksperta zewnętrznego. Reguły tej oceny zostały przez PARP dochowane. PARP postąpiła zgodnie z Regulaminem i dokonała oceny złożonego wniosku, zarówno na etapie oceny dokonywanej przez KOP jak i ponownej oceny dokonanej na skutek wniesionego przez Skarżącą wniosku o ponowną ocenę przedsięwzięcia, uwzględniając dokonane uzupełnienia i poprawki pomimo, iż były niezgodne z zakresem wezwania, co miało swoje negatywne dla Spółki konsekwencje. Po zmianie rodzaju wnioskowanej pomocy publicznej, ostateczna treść wniosku o dofinansowanie, powinna była zostać dostosowana do wymogów pomocy publicznej udzielanej na podstawie art. 14 GBER. Kierując wezwanie z dnia 26 listopada 2024 r. do Skarżącej PARP – działając w interesie Wnioskodawcy - wskazała, że przedsięwzięcie nie spełnia warunków pomocy z art. 47 GBER, zatem Spółka może zmienić pomoc na regionalną pomoc inwestycyjną, co też uczyniła. Uzyskanie takiej pomocy i dokonanie zmiany winno być uzasadnione przez Wnioskodawcę i powinien był on wykazać, iż dokonane zmiany są niezbędne do realizacji projektu w sposób zgodny z założeniami KPO oraz zasadami gospodarki o obiegu zamkniętym. Odnosząc się do zarzutów naruszenia: - prawa materialnego polegającego na bezpodstawnym przyjęciu, że niedopuszczalne było zwiększenie wartości kosztów kwalifikowalnych przez Skarżącą wskutek zmiany rodzaju (i podstawy prawnej) pomocy z Pomocy inwestycyjnej na środki wspierające efektywność energetyczną inną niż w budynkach (art. 38 GBER ) oraz Pomocy inwestycyjnej na efektywne gospodarowanie zasobami i wspieranie przechodzenia na gospodarkę o obiegu zamkniętym (art. 47 GBER, w zakresie maszyny do termoformingu) na Regionalną pomoc inwestycyjną (art. 14 GBER) na etapie uzupełnień wniosku o dofinansowanie, co poskutkowało błędnym uznaniem, że projekt nie spełnił kryterium oceny "6. Właściwie określone wydatki kwalifikowalne", ponieważ, jak podał PARP: "Regulamin jednoznacznie określa, że zmiany wprowadzone na etapie uzupełnień nie mogą prowadzić do zwiększenia wartości kosztów kwalifikowalnych; - prawa materialnego tj. art. 14 ust. 4 lit a Rozporządzenia GBER w zw. z art. 6b ust. 10 c ustawy o PARP oraz § 3 ust 3 pkt. 1 lit. a i § 13 ust. 1 pkt. 1 Rozporządzenie Ministra Rozwoju i Odbudowy Technologii poprzez zaniechanie zastosowania przedmiotowych przepisów i bezpodstawne uznanie, że jeśli Skarżący zmienił kategorie pomocy na regionalna pomoc inwestycyjna. nie miał podstaw do zwiększenia wartości wydatków (kosztów) kwalifikowalnych; Sąd stwierdza, że pozbawione są usprawiedliwionych podstaw. Wyjaśnić wypada, że Regulamin, nie przewiduje możliwości dokonywania przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku o objęcie przedsięwzięcia wsparciem innych niż te, które wynikają z wezwania KOPR co wynika wprost z § 6 pkt 2 i 11 Regulaminu. Jak wynika z treści wezwania z dnia 26 listopada 2024 r.: Pytanie: KOP wnosi o zmianę kategorii wydatków dla dwóch pozycji: nabycie przewijarki i nabycie zgrzewarki wraz z tunelem na kategorię zakup środków trwałych oraz zmianę rodzaju pomocy na Regionalną Pomoc Inwestycyjną. Z wniosku nie wynika, żeby wydatki te kwalifikowały się do kategorii energetycznych. Proszę pamiętać, że pomoc publiczna nie może zostać zwiększona. Odpowiedź: Grupa kategorii wsparcia oraz rodzaj pomocy dla środka trwałego "przewijarka" została zmieniona na kategorię Regionalna Pomoc Inwestycyjna, zgodnie z wniesioną uwagą. Grupa kategorii wsparcia oraz rodzaj pomocy dla środka trwałego "zgrzewarka wraz z tunelem" została zmieniona na kategorię Regionalna Pomoc Inwestycyjna, zgodnie z wniesioną uwagą. W celu uspójnienia ze wskazaną zmianą, dokonano aktualizacji sekcji dotyczącej pomocy publicznej. Udzielona odpowiedź oznacza, że Wnioskodawca niezgodnie z wezwaniem dokonał przesunięć między kategoriami kosztów, natomiast miał jedynie zmienić kategorie kosztów na koszty związane z Regionalną Pomocą Inwestycyjną. Przesunięcie środków między kategoriami nie stanowi zmiany kategorii kosztów. Sąd akceptuje ocenę PARP, która zgodnie ze stanowiskiem Eksperta będącym integralną częścią zaskarżonego rozstrzygnięcia PARP wskazuje, że "Wnioskodawca, pomimo spełnienia podstawowych wymagań w zakresie adekwatności, racjonalności i kwalifikowalności wydatków, dokonał niedozwolonych zmian w budżecie projektu, zwiększając koszty kwalifikowane po etapie oceny KOP. Zmiany te nie wynikały z rekomendacji ekspertów, lecz były wynikiem błędnie przeprowadzonej korekty w ramach przesunięć między kategoriami kosztów, co skutkowało wzrostem całkowitych kosztów kwalifikowanych projektu z 3 810 310,00 do 3 921 000,00 zł. Regulamin jednoznacznie określa, że zmiany wprowadzone na etapie uzupełnień nie mogą prowadzić do zwiększenia wartości kosztów kwalifikowanych, a Wnioskodawca, mimo że został poinformowany o konieczności zmiany kategorii wydatków, nie miał podstaw do ich zwiększenia. Argumentacja dotycząca konieczności korekty wartości kosztów kwalifikowanych w związku z nową kategorią pomocy publicznej jest nieuzasadniona, ponieważ zmiana sposobu wyznaczania kosztów nie uprawnia do ich zwiększenia, a jedynie do dostosowania ich klasyfikacji. Co istotne, Wnioskodawca błędnie interpretuje regulacje dotyczące kwalifikowalności, podkreślając, że Regulamin nie zabrania wzrostu kosztów kwalifikowanych - tymczasem jednoznacznie określa on konieczność zachowania spójności finansowej projektu i nienaruszania ustalonych wcześniej wartości. Dodatkowo, wprowadzona zmiana doprowadziła do modyfikacji struktury budżetu, co mogło wpłynąć na ocenę finansową projektu i jego proporcje w zakresie pomocy publicznej. Wnioskodawca nie wykazał również, że podjęte zmiany były niezbędne do realizacji projektu w sposób zgodny z założeniami KPO oraz zasadami gospodarki o obiegu zamkniętym. Brak przestrzegania rekomendacji KOP oraz samodzielne zwiększenie kosztów kwalifikowanych bez wyraźnej podstawy w dokumentacji regulaminowej narusza transparentność procesu oceny wniosku oraz równe traktowanie wnioskodawców.". Szerokie rozważania Skarżącej jakoby: PARP oczekiwał od Skarżącego - co wynika z pisma z 18 grudnia 2024 roku i 2 kwietnia 2024 roku - zachowania niezgodnego z prawem. które sprowadzałoby się do obniżenia intensywności pomocy (% dofinansowania), z pozostawieniem jednocześnie niższej wartości kosztów kwalifikowanych oraz cytowanie w uzasadnieniu przepisów zarówno Rozporządzenia GBER jak i Rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii które PARP jakoby naruszył, a w konsekwencji przepisów art. 14 Iza ust. 1 w zw. z art. 14 Izb ust. 2 pkt. 1, 3 i 4 u.z.p.p.r. jak również art. 14 ust. 4 lit a Rozporządzenia GBER w zw. z art. 6b ust. 10 c Ustawa o PARP oraz § 3 ust 3 pkt. 1 lit. a i § 13 ust. 1 pkt. 1 Rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii są nieuzasadnione. Wadliwe jest założenie Wnioskodawcy, iż nie miał on innego wyjścia jak tylko podwyższyć koszty kwalifikowalne przedmiotowych środków trwałych. Skarżąca miała możliwość - zgodnie z wezwaniem, przedmiotowe koszty dostosować do ich klasyfikacji, tj. ujęcia we wniosku jako kosztów związanych z Regionalną Pomocą Inwestycyjną przy jednoczesnym ich przeniesieniu do kosztów niekwalifikowalnych albo zmniejszenia poziomu dofinansowania jednocześnie zwiększając wkład własny. Wnioskodawca zmieniając rodzaj pomocy publicznej zgodnie z wezwaniem, nie był uprawniony, do sumarycznego podwyższenia kosztów kwalifikowalnych i wprowadzenia zmiany kosztów między kategoriami, które powinny były pozostać niezmienione i zgodne z szacowanymi pierwotnie budżecie wniosku. Zgodnie z treścią § 3 pkt 1 Regulaminu: Pomoc udzielana jest na podstawie Rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 25 kwietnia 2024 r. w sprawie udzielania przez Polską Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości pomocy finansowej na przedsięwzięcia związane z gospodarką obiegu zamkniętego w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (Dz. U. z 2024 r. poz. 419.). Z kolei w § 6 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii wskazano iż: Pomoc publiczna może zostać udzielona, jeżeli MŚP złożył wniosek o jej przyznanie przed rozpoczęciem prac nad projektem, zgodnie z art. 6 ust. 2 zdanie pierwsze rozporządzenia Komisji nr 651/2014. Wniosek o przyznanie pomocy zawiera informacje określone w art. 6 ust. 2 zdanie drugie tego rozporządzenia GBER, zgodnie z którym: Wniosek o przyznanie pomocy musi zawierać co najmniej następujące informacje: a) nazwę przedsiębiorstwa i informację o jego wielkości; b) opis projektu, w tym daty jego rozpoczęcia i zakończenia; c) lokalizację projektu; d) wykaz kosztów projektu (co istotne z punktu widzenia sprawy – uwaga Sądu) e) rodzaj pomocy (dotacja, pożyczka, gwarancja, zaliczka zwrotna, zastrzyk kapitałowy lub inne) oraz kwota finansowania publicznego, potrzebnego do realizacji projektu. Informacje te są zatem kluczowe dla projektu, decydują o jego kształcie i służą określeniu zakresu, w jakim wnioskodawca aplikuje o niezbędną mu pomoc. Art. 6 ust. 2 rozporządzenia GBER ściśle określa dane, które są wiążące dla weryfikacji spełniania efektu zachęty w momencie udzielania pomocy, tj. podpisania umowy. Powyższy przepis określa zatem zakres informacji, które podczas procesu badania spełnienia efektu zachęty nie mogą ulec zmianie w stosunku do wartości określonych we wniosku o udzielenie pomocy i odnoszą się do projektu jako całości. Jednocześnie, weryfikacja efektu zachęty nie wymaga, aby wnioskodawca wskazał przeznaczenia pomocy publicznej, o którą się ubiega, ani przyporządkowywał im poszczególne koszty kwalifikowalne. Konieczne jest jedynie określenie ogólnej wartości kosztów kwalifikowalnych (lit. d) oraz wartości pomocy dla projektu (lit. e). W świetle powyższego, brak jest podstaw prawnych do tego, aby na etapie uzupełnień Wnioskodawca dokonywał zwiększania wartości kosztów kwalifikowalnych w stosunku do wysokości kosztów wskazanych w pierwotnej wersji wniosku o dofinansowanie. Jak wynika z § 6 pkt 11 Regulaminu możliwe jest jedynie przeniesienie części wydatków kwalifikowalnych (do 20%) do wydatków niekwalifikowalnych, co kontrolowanej sprawie nie miało miejsca. Rację ma zatem PARP twierdząc, że poziom wydatków kwalifikowalnych nie może zostać zwiększany na etapie oceny wniosku o objęcie przedsięwzięcia wsparciem. Pamiętać należy,, oceny dokonuje się na podstawie treści wniosku, stąd faktyczna możliwość realizacji wyrażonych w nim intencji wnioskodawcy ma z tej treści wynikać. Rzeczą zatem wnioskodawcy jest takie opracowanie projektu, aby w omawianej materii nie budził wątpliwości Treść wniosku o dofinansowanie, wypełnionego według wzoru Regulaminu, stanowi zasadniczy dokument postępowania dowodowego w sprawie dofinansowania unijnego i ma moc wiążącą dla rozstrzygnięcia konkursu, a za błędy w jego sporządzeniu (uzupełnieniu) ponosi odpowiedzialność wnioskodawca, gdyż to wnioskodawca winien starannie przygotować dokumentację zgodnie z wymogami konkursu. Przystępujący do konkursu, uczestnik powinien znać jego zasady, gdyż są one publikowane i dostępne dla wszystkich w jednakowy sposób. Poprzez złożenie wniosku wyraża akceptację dla zasad konkursu i w dalszych swych działaniach w postępowaniu konkursowym, chcąc uzyskać pomoc, musi się do tych zasad precyzyjnie stosować, w tym do treści wezwań. Ciąży na nim obowiązek przestrzegania wszelkich reguł określonych konkursem, jak również znajomości przepisów prawa, podobnie jak i innych rywalizujących wnioskodawców. Daleko idące sformalizowanie postępowania konkursowego ma na celu zdyscyplinowanie wnioskodawców, zachowanie ich wysokiej staranności, tak, aby w konsekwencji doszło do ułatwienia wyłonienia zwycięzcy konkursu i szybkiego załatwienia sprawy. Szybkie załatwienie sprawy wiąże się natomiast z koniecznością terminowego rozdysponowania środków finansowych (wyrok NSA z dnia 24 mają 2017 r., II GSK 1028/17, LEX nr 2308603). A zatem to na podmiocie aplikującym spoczywa ciężar przekonania instytucji dokonującej wyboru najlepszych z punktu widzenia celów danego priorytetu, w ramach którego organizowany jest konkurs projektów - do wiarygodności swych oświadczeń w aspekcie spełnienia obowiązujących w danym naborze kryteriów. Wbrew stanowisku wyrażanemu w niniejszej skardze, PARP nie oczekiwała od Skarżącej, aby obliczyła ona wysokość kosztów kwalifikowalnych niezgodnie z dyspozycją przepisów prawa powszechnie obowiązującego. Wnioskodawca zmieniając rodzaj pomocy publicznej zgodnie z wezwaniem, nie był uprawniony, do sumarycznego podwyższenia kosztów kwalifikowalnych, które powinny pozostać niezmienione i zgodne z szacowanymi pierwotnie w budżecie wniosku, Dokonując tego i postępując niezgodnie z wezwaniem, Wnioskodawca przyjął na siebie ryzyko negatywnej oceny wniosku. Regulamin nie przewiduje możliwości dokonywania zmian w złożonym wniosku niż te, które wynikają z wezwania Instytucj, co wynika z § 6 pkt 2 i 11 Regulaminu. Zaakceptowanie dokonanych przez Spółkę zmian oraz wniosku w jego ostatecznym kształcie naruszałoby transparentność procesu oceny oraz zasadę równego traktowanie wnioskodawców. Niezasadne są zatem zarzuty Spółki, iż podczas dokonanej oceny zostały naruszone postanowienia Regulaminu jak również przywołane w skardze przepisy prawa. W szczególności nie doszło do naruszenia art. 14 Iza ust. 1 w zw. z art. 14 Izb ust. 2 pkt. 1, 3 i 4 u.z.p.p.r., a wniosek o objęcie przedsięwzięcia wsparciem został oceniony w sposób rzetelny, przejrzysty oraz zgodny z treścią Regulaminu. Z tych przyczyn, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd skargę oddalił.
Pełny tekst orzeczenia
V SA/Wa 1223/25
Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.