V KO 1/26
Podsumowanie
Sąd Najwyższy pozostawił wniosek o wznowienie postępowania w sprawie przejęcia kary pozbawienia wolności bez rozpoznania, uznając go za wniesiony przez osobę nieuprawnioną.
Ojciec skazanego złożył wniosek o wznowienie postępowania w przedmiocie stwierdzenia dopuszczalności przejęcia do wykonania kary pozbawienia wolności orzeczonej za granicą. Sąd Najwyższy uznał, że wniosek został złożony przez osobę nieuprawnioną, ponieważ zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania karnego, wznowienie na korzyść może nastąpić na wniosek strony lub osoby najbliższej tylko w przypadku śmierci skazanego, co nie miało miejsca. Ponadto, nie stwierdzono przesłanek do wznowienia z urzędu.
Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek ojca skazanego, S. W., o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 3 grudnia 2025 r. (sygn. akt II AKz 1089/25), które dotyczyło stwierdzenia prawnej dopuszczalności przejęcia do wykonania w Polsce kary pozbawienia wolności orzeczonej przez Sąd Rejonowy w Ö. Sąd Najwyższy postanowił pozostawić wniosek bez rozpoznania, uznając go za wniesiony przez osobę nieuprawnioną. Zgodnie z art. 542 § 1 k.p.k., wznowienie postępowania może nastąpić na wniosek strony lub z urzędu. Wyjątek stanowi art. 542 § 2 k.p.k., który dopuszcza złożenie wniosku o wznowienie na korzyść przez osobę najbliższą skazanemu, ale wyłącznie w razie jego śmierci. W niniejszej sprawie wnioskodawca, ojciec skazanego, złożył wniosek, podając jednocześnie, że pozostaje w kontakcie z synem, co wyklucza zastosowanie wspomnianego wyjątku. Sąd Najwyższy nie stwierdził również wystąpienia żadnych bezwzględnych przyczyn odwoławczych, które mogłyby uzasadniać wznowienie postępowania z urzędu na podstawie art. 542 § 3 k.p.k. W konsekwencji, wniosek został pozostawiony bez rozpoznania na podstawie art. 430 § 1 k.p.k. w zw. z art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art. 542 § 1 k.p.k.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek o wznowienie postępowania wniesiony przez osobę niebędącą stroną postępowania, która nie jest osobą najbliższą w przypadku śmierci skazanego, podlega pozostawieniu bez rozpoznania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na art. 542 § 1 i § 2 k.p.k., wskazując, że wznowienie postępowania może nastąpić na wniosek strony lub z urzędu, a wyjątek dla osób najbliższych dotyczy wyłącznie sytuacji śmierci skazanego. Ponieważ skazany żyje i utrzymuje kontakt z ojcem, a ojciec nie był stroną postępowania, jego wniosek był niedopuszczalny.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
pozostawienie wniosku bez rozpoznania
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Ł. W. | osoba_fizyczna | skazany |
| S. W. | osoba_fizyczna | wnioskodawca (ojciec skazanego) |
Przepisy (5)
Główne
k.p.k. art. 542 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 542 § 2
Kodeks postępowania karnego
Wniosek o wznowienie na korzyść może złożyć osoba najbliższa skazanemu wyłącznie w razie jego śmierci.
Pomocnicze
k.p.k. art. 430 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 429 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 542 § 3
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wniosek o wznowienie postępowania został złożony przez osobę niebędącą stroną postępowania. Nie zaszła przesłanka śmierci skazanego, która umożliwiałaby złożenie wniosku przez osobę najbliższą.
Godne uwagi sformułowania
Wniosek należało pozostawić bez rozpoznania, jako wniesiony przez osobę nieuprawnioną. Jednocześnie w art. 542 § 2 k.p.k. zawarto wyjątek, zgodnie z którym wniosek o wznowienie na korzyść może złożyć także osoba najbliższa – ale wyłącznie w razie śmierci skazanego.
Skład orzekający
Adam Roch
przewodniczący-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania karnego przez osoby niebędące stronami, w szczególności przez członków rodziny skazanego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku śmierci skazanego i braku statusu strony wnioskodawcy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z prawem do wznowienia postępowania, co jest istotne dla prawników karnistów, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.
“Czy ojciec może wznowić postępowanie karne za syna? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
SN V KO 1/26 POSTANOWIENIE Dnia 19 lutego 2026 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Adam Roch w sprawie Ł. W. w Izbie Karnej po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2026 r. na posiedzeniu bez udziału stron w przedmiocie wniosku o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z 3 grudnia 2025 r., sygn. akt II AKz 1089/25 na podstawie art. 430 § 1 k.p.k. w zw. z art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art. 542 § 1 k.p.k. postanowił: pozostawić wniosek bez rozpoznania. UZASADNIENIE Wnioskiem z dnia 8 grudnia 2025 roku ojciec skazanego Ł. W., S. W., zwrócił się do Sądu Najwyższego o wznowienie postępowania w przedmiocie stwierdzenia prawnej dopuszczalności przejęcia do wykonania w Polsce kary pozbawienia wolności, orzeczonej przez Sąd Rejonowy w Ö., prawomocnie zakończonego postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z 3 grudnia 2025 r., sygn. II AKz 1089/25 . Sąd Najwyższy zważył co następuje. Wniosek należało pozostawić bez rozpoznania, jako wniesiony przez osobę nieuprawnioną. W myśl art. 542 § 1 k.p.k. wznowienie postępowania może nastąpić na wniosek strony lub z urzędu – co precyzuje konkretna podstawa wznowieniowa. Wniosek może złożyć jedynie ten podmiot, który w prawomocnie zakończonym postępowaniu był stroną (por. T. Grzegorczyk, Kodeks postępowania karnego oraz ustawa o świadku koronnym. Komentarz, Warszawa 2008, s. 1147). Jednocześnie w art. 542 § 2 k.p.k. zawarto wyjątek, zgodnie z którym wniosek o wznowienie na korzyść może złożyć także osoba najbliższa – ale wyłącznie w razie śmierci skazanego. W realiach niniejszej sprawy wniosek został złożony przez ojca skazanego. Treść skierowanego do sądu pisma wskazuje przy tym, że przesłanka z art. 542 § 2 k.p.k., aktualizująca możliwość wywiedzenia wniosku przez osobę najbliższą dla skazanego, nie zaistniała. Sam wnioskodawca podaje bowiem, że pozostaje w kontakcie telefonicznym z synem. Jednocześnie w sprawie nie ujawniono okoliczności mogących wskazywać na wystąpienie którejkolwiek z bezwzględnych przyczyn odwoławczych, mogących po myśli art. 542 § 3 k.p.k. uzasadniać wznowienie postępowania z urzędu. Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy pozostawił wniosek ojca skazanego bez rozpoznania, jako wniesiony przez osobę nieuprawnioną (art. 430 § 1 k.p.k. w zw. z art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art. 542 § 1 k.p.k.). [J.J.] [a.ł] Adam Roch
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę