V KKN 502/98

Sygn. akt V KKN 502/98 
 
 
 
W Y R O K 
W  IMIENIU  RZECZYPOSPOLITEJ  POLSKIEJ 
 
 
 
 
 
 
 
Dnia 2 marca 2001 r. 
 
 
Sąd Najwyższy w Warszawie - Izba Karna na rozprawie w składzie 
następującym: 
 
 
 
Przewodniczący: SSN  Stanisław Zabłocki  
 
 
Sędziowie:  SSN          Jacek Sobczak (spr.) 
 
 
                    SSN           Józef Szewczyk 
 
          Protokolant:  Piotr Wypych 
 
przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej  Bogumiły Drozdowskiej  
 
po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2001 r.  
sprawy H. M. 
skazanego z art. 166 kk w zw. z art. 58 kk z 1969 r. 
z powodu kasacji, wniesionej przez obrońcę 
od wyroku Sądu Wojewódzkiego w P. 
z dnia 5 września 1997 r., sygn. IV Ka […] 
zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w G. 
z dnia 21 lutego 1997 r., sygn. II K […] 
 

 
2
uchyla zaskarżony wyrok i zmieniony nim wyrok Sądu 
Rejonowego w G. i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w G. 
do ponownego rozpoznania 
 
 
U Z A S A D N I E N I E 
 
 
 
Wyrokiem z dnia 21 lutego 1997 r. sygn. akt II K […] Sąd Rejonowy 
w G. skazał H. M. na karę trzech miesięcy pozbawienia wolności 
za przestępstwo z art. 166 kk w zw. z art. 58 kk popełnione w ten sposób, że 
od czerwca 1995 r. do czerwca 1996 r. w J. gm. R., działając w warunkach 
przestępstwa ciągłego, będąc pod wpływem alkoholu groził K., W. L. 
oraz swojej żonie X. M. pobiciem, pozbawieniem życia i podpaleniem 
mieszkania wywołując u zagrożonych obawę spełnienia gróźb. 
 
Wyrok ten H. M. zaskarżył własną apelacją, którą Sąd Wojewódzki w P. 
uznał za skierowaną przeciwko całości orzeczenia wydanego w I instancji 
oraz podnoszącą zarzut mającego wpływ na treść wyroku błędu w ustaleniach 
faktycznych przez uznanie, iż oskarżony dopuścił się zarzucanego mu czynu. 
Rozpoznając apelację po wznowieniu przewodu sądowego i uzupełnieniu go 
na podstawie art. 402 § 2 kpk przez przeprowadzenie dowodu z akt sprawy 
II K […] – Sąd Wojewódzki doszedł do wniosku, iż zmianą konieczną 
w zaskarżonym wyroku jest uznanie, iż na szkodę X. M. oskarżony działał 
w okresie od lipca 1995 r. do czerwca 1996 r. Zmiana ta była w ocenie 
Sądu Wojewódzkiego w pełni uzasadniona skoro w sprawie II K […] H. M. 
został prawomocnie skazany za fizyczne i moralne znęcanie się nad żoną – m.in. 
przez kierowanie pod jej adresem gróźb – w okresie od marca 1994 r. 
do czerwca 1995 r. Nie znalazł natomiast Sąd Wojewódzki podstaw 

 
3
do zakwestionowania, jako błędnych, ustaleń Sądu Rejonowego co do winy 
H. M.. 
 
W obszernym uzasadnieniu wyroku Sąd Wojewódzki przeanalizował 
ustalenia Sądu Rejonowego – zgromadzone dowody i ich ocenę poddał kontroli 
instancyjnej – i w jej rezultacie podzielił stanowisko Sądu I instancji zawarte w 
zaskarżonym wyroku. 
Wyrok Sądu Wojewódzkiego zaskarżył kasacją obrońca oskarżonego 
podnosząc wobec tego orzeczenia zarzut rażącego naruszenia prawa 
procesowego – „przepisu art. 155 kpk w związku z art. 3 § 1 kpk przez 
nieprzeprowadzenie dowodu z zeznań L. L. i E. L. mimo, iż dowód z zeznań 
tych świadków został przez sąd dopuszczony”. W konkluzji wniósł  o uchylenie 
orzeczeń sądów obu instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania 
Sądowi Rejonowemu w G. 
Sąd Najwyższy zważył co następuje. 
Kasacja okazała się zasadna, a podniesione w niej zarzuty trafne. 
 
Na wstępie wypada zauważyć, że Sąd Rejonowy w G. na rozprawie 
w dniu 3 października 1996 r. istotnie dopuścił dowód z przesłuchania L. L. 
i E. L. nie wskazując bliżej okoliczności, które zeznania te miałyby potwierdzić. 
Wolno jedynie domniemywać, że mieli być oni przesłuchani zgodnie z tezą 
zaproponowaną przez zgłaszającego ten dowód oskarżonego tj. na okoliczność 
czy odgrażał się on L.. Mimo obecności na wspomnianej rozprawie prokuratora 
Sąd nie zadbał o to aby wypowiedział się on w kwestii zaproponowanego 
przez oskarżonego dowodu. Doszło w ten sposób do pogwałcenia dyspozycji 
art. 315 § 1 kpk. 
 
Dowód z przesłuchania świadków L. L. i E. L. mimo jego dopuszczenia 
nie został przeprowadzony przez Sąd Rejonowy, który ani w treści kolejnych 
protokołów ani w uzasadnieniu wyroku nie zajął w tym przedmiocie stanowiska. 

 
4
W tej sytuacji niewątpliwie doszło do obrazy art. 3 § 1 kpk w zw. z art. 152 kpk 
i z art. 313 § 1 kpk, której ewentualny wpływ na treść orzeczenia Sądu 
Rejonowego winien być przedmiotem oceny Sądu odwoławczego. 
 
Sąd Wojewódzki – wobec oczywistego kierunku i zakresu apelacji 
oskarżonego, przy braku sprecyzowania jej zarzutu, co zrozumiałe zważywszy 
autorstwo tego środka odwoławczego – zobligowany był do dokonania 
kompleksowej kontroli wyroku Sądu Rejonowego – i to pod kątem 
ewentualnego istnienia którejkolwiek z przesłanek przewidzianych w art. 387 
kpk. Z tak nakreślonego zadania jednak się nie wywiązał. Uchybienie ze strony 
Sądu odwoławczego polegało więc nie na „zaniechaniu przeprowadzenia 
dopuszczonego dowodu” lecz na braku oceny tego zaniechania. 
 
Dostrzeżenie konkretnego uchybienia formalnego winno uruchomić 
proces kontroli odwoławczej polegający, w tym konkretnym wypadku, na 
ocenie czy uchybienie mogło mieć wpływ na treść orzeczenia. Odpowiedź 
pozytywna na tak postawione pytanie pociąga za sobą konsekwencję w postaci 
rozstrzygnięcia albo o uchyleniu zaskarżonego wyroku Sądu Rejonowego i 
przekazaniu mu sprawy do ponownego rozpoznania albo też o wznowieniu 
przewodu sądowego i jego uzupełnieniu dopuszczonym w I instancji, a nie 
przeprowadzonym dowodem z zeznań L. i E. L. i wydaniu wówczas orzeczenia 
– bez przesądzania z góry o jego treści. 
 
Tak nakreślonym zadaniom Sąd Wojewódzki jednak nie sprostał i 
wspomnianego uchybienia formalnego albo nie zauważył albo przeszedł nad 
nim „do porządku”. 
 
W tym stanie rzeczy należało uchylić zaskarżony wyrok Sądu 
Wojewódzkiego i utrzymany nim w mocy wyrok Sądu Rejonowego jako 
dotknięty opisanymi wyżej uchybieniami i sprawę przekazać Sądowi 
Rejonowemu w G. – do ponownego rozpoznania. 

 
5
 
 
 
 
 
Przewodniczący: SSN (Stanisław Zabłocki) 
 
            Sędziowie: SSN (Jacek Sobczak) 
 
 
 
 
 
 
 
 
                SSN (Józef Szewczyk) 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
aw 
f/ak