Orzeczenie · 2026-04-15

V KK 64/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2026-04-15
SNKarnepostępowanie karneWysokanajwyższy
sąd najwyższywyłączenie sędziegobezstronnośćkrajowa rada sądownictwakpkpostępowanie incydentalneprawo karne

Sprawa dotyczy skomplikowanej sekwencji wniosków o wyłączenie sędziów w Sądzie Najwyższym. Po wyłączeniu pierwotnie wyznaczonych sędziów, do rozpoznania sprawy kasacyjnej o sygn. akt V KK 64/25 wyznaczono sędziego P.K. Obrońca skazanego D.Ś. złożył wniosek o wyłączenie sędziego P.K., a następnie wniosek o wyłączenie sędziego R.W. od rozpoznania wniosku o wyłączenie P.K. Kolejny wniosek obrońcy dotyczył wyłączenia sędziego I.Z. od rozpoznania wniosku o wyłączenie R.W. Uzasadnienie wniosku opierało się na tym, że sędzia I.Z. orzekałby we własnej sprawie, ponieważ zastrzeżenia dotyczące powołania sędziego R.W. przez Krajową Radę Sądownictwa (KRS) ukształtowaną na mocy ustawy z 2017 r. dotyczyły również sędziego I.Z. Sąd Najwyższy uznał ten wniosek za zasadny. Podkreślono, że nawet w postępowaniu incydentalnym o wyłączenie sędziego, strona musi mieć zapewnione gwarancje bezstronności. Sąd stwierdził, że skoro obrońca formułował zastrzeżenia co do bezstronności sędziego R.W. z uwagi na sposób powołania przez KRS, a te same zastrzeżenia dotyczą sędziego I.Z., to wyłączenie I.Z. od rozpoznania wniosku o wyłączenie R.W. jest oczywiste. Rozpoznanie sprawy o wyłączenie przez sędziego, którego dotyczą podobne wątpliwości, mogłoby zostać odebrane jako brak obiektywizmu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja zasad wyłączania sędziów w Sądzie Najwyższym, zwłaszcza w kontekście postępowań incydentalnych i kwestii związanych z powołaniem sędziów przez Krajową Radę Sądownictwa.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wielokrotnych wniosków o wyłączenie sędziów w Sądzie Najwyższym i może być ograniczone do spraw, gdzie pojawiają się podobne wątpliwości co do składu KRS.

Zagadnienia prawne (1)

Czy sędzia, co do którego można sformułować zarzut braku instytucjonalnej bezstronności z uwagi na sposób powołania, może rozpoznawać wniosek o wyłączenie innego sędziego, którego dotyczą tożsame zarzuty?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sędzia taki powinien zostać wyłączony od rozpoznania wniosku o wyłączenie innego sędziego, jeśli sam podlega podobnym wątpliwościom co do bezstronności.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że gwarancje bezstronności muszą być zapewnione również w postępowaniu incydentalnym o wyłączenie sędziego. Jeśli sędzia rozpoznający wniosek o wyłączenie sam może budzić wątpliwości co do swojej bezstronności z tych samych powodów co sędzia, którego wniosek dotyczy, jego wyłączenie jest konieczne dla zapewnienia obiektywizmu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uwzględniono wniosek o wyłączenie sędziego
Strona wygrywająca
obrońca skazanego D.Ś.

Strony

NazwaTypRola
D.Ś.osoba_fizycznaskazany
J.L.osoba_fizycznainne

Przepisy (4)

Główne

k.p.k. art. 41 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy wniosku o wyłączenie sędziego.

k.p.k. art. 42 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy przesłanek wyłączenia sędziego.

k.p.k. art. 42 § § 4

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy przesłanek wyłączenia sędziego.

Pomocnicze

Ustawa o Krajowej Radzie Sądownictwa

Ustawa z dnia 8 grudnia 2017 r., o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw, której przepisy kwestionowano w kontekście powołania sędziów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sędzia rozpoznający wniosek o wyłączenie sędziego nie powinien sam podlegać tym samym zarzutom dotyczącym bezstronności, co sędzia, którego wniosek dotyczy. • Nawet w postępowaniu incydentalnym o wyłączenie sędziego muszą być zapewnione gwarancje obiektywizmu i bezstronności. • Sędzia I.Z. został powołany na stanowisko w wyniku procedury z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa, której skład i sposób działania były kwestionowane, co czyni go stronniczym w kontekście wniosku o wyłączenie innego sędziego powołanego w podobny sposób.

Godne uwagi sformułowania

również w toku incydentalnego postępowania w przedmiocie wniosku o wyłączenie sędziego strona musi mieć zapewnione gwarancje związane z rozpoznaniem tej sprawy przez bezstronnego sędziego • nie powinna mieć miejsca sytuacja, w której wniosek o wyłączenie sędziego rozpoznaje sędzia, co do którego można sformułować taki sam zarzut w kwestii jego bezstronności, jak w przypadku sędziego, którego wniosek dotyczy • rozpoznanie sprawy o wyłączenie sędziego przez SSN I.Z. mogłoby zostać odebrane jako postąpienie nie zapewniające stronie wymaganego obiektywizmu i bezstronności, skoro sędzia ten miałby decydować odnośnie do okoliczności i jego dotyczących

Skład orzekający

Dariusz Świecki

przewodniczący

I.Z.

członek

R.W.

członek

P.K.

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zasad wyłączania sędziów w Sądzie Najwyższym, zwłaszcza w kontekście postępowań incydentalnych i kwestii związanych z powołaniem sędziów przez Krajową Radę Sądownictwa."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wielokrotnych wniosków o wyłączenie sędziów w Sądzie Najwyższym i może być ograniczone do spraw, gdzie pojawiają się podobne wątpliwości co do składu KRS.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa pokazuje zawiłości proceduralne i potencjalne konflikty w Sądzie Najwyższym, związane z kwestią niezależności sądownictwa i sposobu powoływania sędziów, co jest tematem publicznie dyskutowanym.

Sąd Najwyższy: Sędzia nie może orzekać we własnej sprawie o wyłączenie!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst