Orzeczenie · 2018-01-16

V KK 449/17

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2018-01-16
SNKarnepostępowanie karneWysokanajwyższy
prawo do obronykasacjanaruszenie przepisówsąd najwyższynieobecność obrońcyodroczenie rozprawysąd okręgowysąd rejonowy

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Rzecznika Praw Obywatelskich od wyroku Sądu Okręgowego w Ś., który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Ś. skazujący oskarżonych A. W. i Ł. K. na kary grzywny i nawiązki. Kasacja zarzucała rażące naruszenie przepisów postępowania karnego, w szczególności art. 117 § 2 k.p.k. w związku z art. 6 k.p.k., poprzez rozpoznanie sprawy na rozprawie odwoławczej mimo usprawiedliwionej nieobecności obrońcy oskarżonych i złożonego przez niego wniosku o odroczenie terminu. Sąd Najwyższy stwierdził, że obrońca prawidłowo usprawiedliwił swoją nieobecność zaświadczeniem lekarskim, a pismo z wnioskiem o odroczenie wpłynęło do sądu po wydaniu orzeczenia. Uznano, że doszło do rażącego naruszenia prawa do obrony, które mogło mieć istotny wpływ na treść wyroku. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Ś., nakazując dochowanie wymogów związanych z zapewnieniem prawa do obrony.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Naruszenie prawa do obrony w postępowaniu karnym, obowiązek sądu uwzględnienia usprawiedliwionej nieobecności obrońcy, konsekwencje błędów proceduralnych sądu dla praw oskarżonego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia prawa do obrony na etapie postępowania odwoławczego w sprawie karnej.

Zagadnienia prawne (1)

Czy rozpoznanie sprawy na rozprawie odwoławczej pomimo należycie usprawiedliwionej nieobecności obrońcy oskarżonych i złożonego wniosku o odroczenie stanowi rażące naruszenie przepisów postępowania karnego i prawa do obrony?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, rozpoznanie sprawy w opisanych okolicznościach stanowi rażące naruszenie art. 117 § 2 k.p.k. w zw. z art. 6 k.p.k., które może mieć istotny wpływ na treść wyroku.

Uzasadnienie

Obrońca prawidłowo usprawiedliwił swoją nieobecność, a jego wniosek o odroczenie nie został uwzględniony z powodu błędnego obiegu dokumentów w sądzie. Naruszenie prawa do obrony, zarówno w aspekcie formalnym, jak i materialnym, jest wystarczającą podstawą do uchylenia wyroku.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
oskarżeni (poprzez uwzględnienie kasacji)

Strony

NazwaTypRola
A. W.osoba_fizycznaoskarżony
Ł. K.osoba_fizycznaoskarżony
Rzecznik Praw Obywatelskichorgan_państwowyskarżący

Przepisy (5)

Główne

k.p.k. art. 117 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Należy odroczyć rozprawę, jeżeli obrońca należycie usprawiedliwił swoją nieobecność.

k.p.k. art. 6

Kodeks postępowania karnego

Oskarżony ma prawo do obrony, w tym do korzystania z pomocy obrońcy.

Pomocnicze

k.p.k. art. 535 § § 5

Kodeks postępowania karnego

Kasacja jest oczywiście zasadna, gdy jej uwzględnienie jest oczywiście uzasadnione.

k.p.k. art. 117a § § 2

Kodeks postępowania karnego

Określa warunki prawidłowego usprawiedliwienia niestawiennictwa obrońcy.

k.p.k. art. 453 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Możliwość składania ustnych oświadczeń i wniosków na rozprawie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rażące naruszenie art. 117 § 2 k.p.k. w zw. z art. 6 k.p.k. polegające na rozpoznaniu sprawy pomimo usprawiedliwionej nieobecności obrońcy i wniosku o odroczenie. • Naruszenie prawa do obrony, które mogło mieć istotny wpływ na treść wyroku.

Godne uwagi sformułowania

rażące i mogące mieć istotny wpływ na jego treść naruszenie art. 117 § 2 k.p.k. w zw. z art. 6 k.p.k. polegające na rozpoznaniu sprawy pomimo tego, że obrońca obu oskarżonych należycie usprawiedliwił swoją nieobecność na wyznaczonym terminie rozprawy odwoławczej i złożył jednocześnie wniosek o odroczenie przeprowadzenia tej czynności procesowej, co ograniczyło prawo oskarżonych do obrony. • zaświadczenie lekarza sądowego, dokumentujące niemożność stawiennictwa obrońcy na rozprawie • zaświadczenie to spełnia warunki określone w art. 117a § 2 k.p.k., a więc stanowiło o właściwym, zgodnym z przepisami, usprawiedliwieniu niestawiennictwa obrońcy na rozprawie odwoławczej. • nie można twierdzić, że brak stanowiska obrońcy na rozprawie odwoławczej nie miałby istotnego wpływu na treść wyroku wydanego przez sąd odwoławczy • oskarżeni w tej sprawie nie mogą ponosić konsekwencji niewłaściwego funkcjonowania aparatu wewnątrz sądowego

Skład orzekający

Jarosław Matras

przewodniczący-sprawozdawca

Henryk Gradzik

członek

Kazimierz Klugiewicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Naruszenie prawa do obrony w postępowaniu karnym, obowiązek sądu uwzględnienia usprawiedliwionej nieobecności obrońcy, konsekwencje błędów proceduralnych sądu dla praw oskarżonego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia prawa do obrony na etapie postępowania odwoławczego w sprawie karnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa ilustruje fundamentalne znaczenie prawa do obrony i pokazuje, jak błędy proceduralne sądu mogą prowadzić do uchylenia wyroku, nawet jeśli same zarzuty merytoryczne nie były przedmiotem analizy kasacyjnej.

Sąd Najwyższy: Błąd sądu w doręczeniu pisma kosztował uchyleniem wyroku. Prawo do obrony nadrzędne!

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst